جدیدترین مطالب

ترامپ و افول جایگاه آمریکا در نظام بین‌الملل

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران به‌مثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بین‌الملل ارائه می‌دهند.

پیمان مکه؛ چرایی شکل‌گیری و چالش‌های پیش رو

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمام‌عیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقه‌ای است.

پیامدهای توافق هسته‌ای آمریکا و عربستان

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هسته‌ای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، می‌تواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هسته‌ای را تشدید و وارد مرحله‌ای تازه کند.

تحلیلی بر تنش‌های اخیر ترکیه و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.

تجدید ساختار مسیرهای جغرافیایی چین در آسیای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راه‌آهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیق‌تر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»

چشم‌انداز صلح در غزه و موانع تحقق آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آینده طرح به اصطلاح صلح ترامپ برای غزه با وجود ادعای توافق بر خلع سلاح حماس، به دلیل کاستی‌های ساختاری و مخالفت بازیگران کلیدی، همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.

واقعیت های پیمان سه‌جانبه مکه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: امضای توافق مکه میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه، پرسش‌هایی درباره آینده ساختار امنیتی منطقه و جایگاه این کشورها در معادلات غرب آسیا ایجاد کرده است. آیا این توافق می‌تواند به یک سازوکار واقعی دفاع جمعی تبدیل شود یا بیش از آنکه ظرفیت نظامی جدیدی ایجاد کنند، کارکرد سیاسی و بازدارنده دارد؟

Loading

أحدث المقالات

ترامپ و افول جایگاه آمریکا در نظام بین‌الملل

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران به‌مثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بین‌الملل ارائه می‌دهند.

پیمان مکه؛ چرایی شکل‌گیری و چالش‌های پیش رو

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمام‌عیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقه‌ای است.

پیامدهای توافق هسته‌ای آمریکا و عربستان

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هسته‌ای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، می‌تواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هسته‌ای را تشدید و وارد مرحله‌ای تازه کند.

تحلیلی بر تنش‌های اخیر ترکیه و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.

تجدید ساختار مسیرهای جغرافیایی چین در آسیای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راه‌آهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیق‌تر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»

چشم‌انداز صلح در غزه و موانع تحقق آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آینده طرح به اصطلاح صلح ترامپ برای غزه با وجود ادعای توافق بر خلع سلاح حماس، به دلیل کاستی‌های ساختاری و مخالفت بازیگران کلیدی، همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.

واقعیت های پیمان سه‌جانبه مکه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: امضای توافق مکه میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه، پرسش‌هایی درباره آینده ساختار امنیتی منطقه و جایگاه این کشورها در معادلات غرب آسیا ایجاد کرده است. آیا این توافق می‌تواند به یک سازوکار واقعی دفاع جمعی تبدیل شود یا بیش از آنکه ظرفیت نظامی جدیدی ایجاد کنند، کارکرد سیاسی و بازدارنده دارد؟

Loading

تعارضات حقوق بشری جمهوری اسلامی ایران و غرب: داستان تکراری یکسان‌سازی اجباری

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: حقوق بشر امری مطلق نیست و می‌توان در نقاط و در فرهنگ‌های مختلف معناهای متفاوتی از آن استنباط کرد. عابد اکبری – کارشناس مسائل سیاسی

اروپایی‌ها و آمریکایی‌ها نیز خود به این امر اذعان دارند و در رویکردشان در قبال آفریقا و حتی کشورهای عربی، درک این تفاوت‌ها را در مورد رعایت یا نقض حقوق بشر به نمایش گذارده‌اند. در مقابل، رویکرد حقوق بشری غرب در قبال ایران، این تفاوت‌های فرهنگی و نگرشی را یکسره نادیده می‌گیرد؛ درحالی‌که جمهوری اسلامی ایران هم ازنظر اعتقادی و هم از حیث سابقه تاريخي و تمدن باستاني درصدد رعایت کرامت انسانی به‌عنوان اصل ذاتی حقوق بشر است و در چهارچوب‌های فرهنگی و اجتماعی خود حقوق بشر را رعایت و در راستای آن تلاش کرده است؛ بنابراین، هدف بلندمدت غرب در ایجاد هیاهو بر سر مسئله حقوق بشر ایران به‌طور عام، پیگیری طرح یکسان‌سازی اجباری حقوق بشر مطابق انگاره غربی است و به‌طور خاص، عناد با نظام حکومتی و تحت‌فشار قرار دادن جمهوری اسلامی ایران برای واگذاری امتیازات در چانه‌زنی‌های پیشِ رو است.

پدیده «جهانی‌شدن» به‌عنوان یکی از واقعیت‌های مهم بین‌المللی آثاری چشمگیر برای زندگی بشر داشته است. این تحول، نظام بین‌الملل را به‌سوی جهانی وحدت یافته سوق می‌دهد که در آن می‌توان امور را در سطح جهانی پیگیری کرد و در مقیاس جهانی به‌نوعی یکدستی در تمامی امور رسید. نکته مهم این است که جهانی‌شدن روند و حرکتی تدریجی، طبیعی و تکاملی است که در قدم اول باید جهانی را با ارزش‌های مشترک و احترام به مبانی فرهنگی دیگران پدید آوَرَد. به دیگر سخن، بازیگرانِ جهانی‌شدن هم‌زمان با تعقیب اهداف اقتصادی و سیاسی که با حفظ فاصله‌ای بین ملل تعقیب می‌شود، در حوزه فرهنگی به دیگر ملت‌ها نزدیک می‌شوند و انتظار دارند درگیر بده‌بستانی دوسویه در انتقال و امتزاج ارزش‌های فرهنگی شوند. آن‌ها این روند اشتراک‌گذاریِ خودخواسته را طبیعی تلقی می‌کنند، اما زمانی که قدرت‌های سلطه، نظام فرهنگی خاص خود را برای خدمت به منافعشان به دیگر بازیگران عرصه بین‌المللی اعم از سازمان‌ها و دولت‌ها تحمیل می‌کنند و از پروژه «جهانی‌سازی» دم می‌زنند، همه امور در مسیری انحرافی قرار می‌گیرد.

نگاه یک ملت به بشر، حقوق و وظایف او، به‌عنوان یکی از اموری که در ارزش‌های فرهنگی جوامع ریشه دارد نباید در فرایند جهانی‌شدن مسخ شود. در جهانی‌شدن سخن از تحولی مثبت و خودخواسته است، اما ‌آنچه در جهانی‌سازی تعقیب می‌شود، مصداق عینی ریشه‌کنی هویت و حاکمیت ملت‌ها است. جمهوری اسلامی ایران در بحث حقوق بشر باور دارد با پیروی از یکی از مهم‌ترین ادیان جهانی، به درک وسیعی از نیازها و مطالبات بشری رسیده است و حتی می‌تواند با انتقال دیدگاه‌های حقوق بشری خود الگویی برای دیگر ملل باشد. بدیهی است هنگامی‌که بحث از مسائل عملیاتی و موقعیت‌های خاص به میان می‌آید، جمهوری اسلامی برای پذیرش آرای دیگر ملل نیز رویکردی باز دارد و ازهمین‌حیث است که در اجرای احکام بسیاری از روش‌های سُنتی به‌ویژه در بخش مجازات دگرگون شده‌اند. باوجوداین، قدرت‌های سلطه ماجرا را طوری نشان می‌دهند که ضمن مخفی ماندن پروژه جهانی‌سازی‌ اجباری‌شان، تلاش برای مسخ ارزش‌های اسلامی و برچیده شدن نظام سیاسی پشتوانه آن نیز با کمترین هزینه انجام شود.

ما به جهانی‌شدن حقوق بشر به‌عنوان امری مثبت می‌نگریم، اما پس از تصویب اعلامیه جهانی حقوق بشر و با طرح میثاق‌های بسیاری در این حوزه، اجماعی بین‌المللی برای ایجاد سازِکار مناسب حقوق بشری به‌وجود آمده است که نه‌فقط هدف آن تحکیم حاکمیت دولت‌ها به‌لحاظ بخشیدن مشروعیت و مقبولیت مردمی نیست، بلکه خود ازآنجاکه قدرت حاکمیت و نحوه رفتار آن را با مردم کنترل می‌کند به یکی از اهداف مهم دولت‌ها تبدیل شده است. بدیهی است حقوق بشر پاسخی ضروری و طبیعی به تهدیدهای خاص نسبت به کرامت بشر است، اما این فرض که این حقوق در سطح جهانی اعمال می‌شود و نمی‌توان در وضعیت خاص فرهنگی یا به خاطر سیاست‌های داخلی برای آن استثنا قائل شد، خود به تبعیضی علیه بسیاری از تمدن‌ها و فرهنگ‌های کهنی تبدیل شده است که دیرتر به عرصه جهانی‌شدن رسیده‌اند و تعریف مرسوم بین‌المللی از حقوق بشر به آن‌ها دیکته و حتی در بسیاری از موارد با سیاسی‌سازی امور، به ابزار اعمال زور علیه این تمدن‌ها تبدیل شده است.

درعین‌حال، اعلامیه حقوق بشر و قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، منشأ حقوقی مشترکی دارند. منشأ حقوق اسلامی، منابع چهارگانه سنت، قرآن، اجماع و عقل هستند و منبع عقلی بین حقوق بشر غربی و حقوق اسلامی مشترک است. منبع عقلی امکان تحول بنا بر تغییرات زمانی و مکانی را در اسلام فراهم آورده است. حقوق بشر غربی و حقوق اسلامی به‌لحاظ مبانی نیز، یعنی باور به وحدت در نوع بشر و همچنین کرامت ذاتی انسان، با یکدیگر اشتراک دارند. باوجوداین، حقوق بشر غربی و حقوق اسلامی در (1) انطباق قوانین و (2) مشروعیت قوانین با یکدیگر دارای اختلافاتی هستند. اگرچه حتی به گفته بسیاری از کارشناسان حقوقی، دولت ایران سال‌هاست بدون حق تحفظ به تعدادی از کنوانسیون‌ها، ازجمله منشور، اعلامیه و میثاقین پیوسته است و طبق اصل 77 و ماده 9 قانون مدنی، ملزم به رعایت مفاد آن‌ها شده است. بااین‌حال، باید درک کرد نظام حقوقی ایران مبتنی بر موازین اسلامی است و نمی‌تواند از برخی اصول خود دست بردارد، پس در این موارد، ناگزیر باید هر دو نظام حقوقی (حقوق بشر غربی و حقوق اسلامی) با درک واقعیات و شرایط، طرفین از طريق تعامل و گفتگو به شناخت و درك بهتر از مباني يكديگر بپردازند.

اگر غرب درصدد نشان دادن حسن‌نیتی واقعی است، درحالی‌‌که در طرف مقابل ایران نیز در تلاش برای انطباق خود با روند جهانی‌شدن است، باید بپذیرد نظام جمهوری اسلامی ایران مبتنی بر دين و عقیده‌ای شکل گرفته است كه با ظهور آن حقوق بشر در قالب نصوص شرعي تبلور پيدا كرده و پس از گذشت قرن‌ها، اينك در قانون اساسي جمهوري اسلامي تولد دوباره يافته است. دولت و دستگاه حاكمه می‌کوشد حقوق و آزادي‌هاي اساسي ملت را به منصه ظهور برساند و حتی مایل است جامعه اسلامي را به‌عنوان الگوي جامعه برتر به جهانيان معرفي کند. جامعه‌اي كه توفيق بودن و زندگي كردن در آن مايه آرامش، امنيت و افتخار خواهد بود، چه‌ آن‌که باور این است آموزه‌های اسلام در همه‌سویه‌های زندگی انسان راهگشا است و آن‌گونه برمبنای ساختار و نظام معنایی تفکر توحیدی بنیان نهاده شده است که تبیین‌گر و حافظ اصل کرامت انسانی باشد.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *