استیون ای کوک، محقق ارشد مطالعات خاورمیانه و آفریقا در شورای روابط خارجی آمریکا در تحلیلی که نشریه فارن پالیسی منتشر کرد، نوشت: سخنان ترامپ درباره عقب نشینی از سوریه یک تغییر سیاست ناگهانی بود. این موضع در عین حال کاملا در راستای راهبردی درباره خاورمیانه بود که وی در مبارزات انتخاباتی خود تشریح کرد.
ترامپ در جریان فعالیت انتخاباتی خود، فقط مدعی نشد که از خاورمیانه خارج خواهد شد – وی وعده داد که اعتبار آمریکا در خارج هیچگاه متزلزل نخواهد شد. با توجه به حمله شیمیایی اوایل هفته در سوریه، مشخص شد وعده های ترامپ متناقض بوده است.
مشکل، سیاست گذاری براساس سیاست بازی است. سیاست ترامپ، میدان را به قدرت های خارجی واگذار می کند که می خواهند نظم سیاسی منطقه ای را به ضرر آمریکا تغییر دهند. ایران، روسیه و ترکیه از جمله این کشورها هستند. رویکرد ترامپ در قبال منطقه براساس سیاست های داخلی وی است نه یک راهبرد برای تامین منافع آمریکا.
ممکن است برخی فکر کنند که راهبرد ترامپ ادامه دهنده راهبرد خاورمیانه ای باراک اوباما رئیس جمهور سابق آمریکا است. این تا حدی درست است. مشخص است که این دو نفر، به رغم تفاوت هایشان، دیدگاه های مشابهی درباره تقریبا دو دهه سیاست آمریکا در خاورمیانه دارند. مبارزات انتخاباتی اوباما تا حدی مبتنی بر انتقاد تند از تهاجم آمریکا به عراق بود که وی به درستی آن را یک حماقت راهبردی معرفی کرد. ماجراجویی در عراق بود که اوباما را به این نتیجه رساند که مداخله مستقیم در سوریه برابر با حماقتی است که وی وعده داد زمانی که روی کار بیاید، از آن اجتناب کند. وی با وعده خارج کردن آمریکا از جنگ در خاورمیانه فعالیت انتخاباتی انجام داده بود و نمی خواست کشورش را وارد جنگی دیگر کند.
ترامپ نیز به نوبه خود از بخش هایی از تفکر اوباما در مبارزات انتخاباتی خود استفاده کرد. ترامپ در تجمعی انتخاباتی در ماه اکتبر سال 2016، اعلام کرد: “افرادی که مخالف ما هستند، همان افرادی هستند – و به این فکر کنید – که شش تریلیون دلار را در جنگ در خاورمیانه هدر داده اند – ما می توانستیم (با این پول) دو بار کشورمان را بازسازی کنیم – که فقط تروریسم بیشتر، مرگ بیشتر و درد و رنج بیشتر به وجود آورده است – تصور کنید چه می شد اگر این پول در داخل خرج می شد”.
با این حال، اوباما سال آخر مسئولیت خود را برخلاف میلش، صرف پیگیری راهبردی در عراق و سوریه کرد که نزدیک به موضع مورد توافق هر دو حزب آمریکا درباره منطقه در دوران قبل از حملات یازده سپتامبر بود. تهدید (تهدید تروریستهای وهابی صهیونیستی ) داعش برای عراق، خاورمیانه، منافع آمریکا در منطقه و اروپا همچنین احتمالا خاک آمریکا، اوباما را ملزم می کرد واشنگتن را به جنگی متعهد کند که وی پیشتر تلاش می کرد از آن اجتناب کند. اوباما همچنین امیدوار بود که پس از خروج همه نظامیان آمریکایی در ماه دسامبر سال 2011، ثبات در عراق تا حدی برقرار خواهد شد. تصرف موصل و دیگر بخش های عراق (به علاوه بخش های گسترده ای از سوریه) توسط داعش ثابت کرد که اوباما اشتباه می کرده است.
ترامپ سیاستی را که به ارث برد، کنار گذاشته است. وی با اعلام “ماموریت کامل شد”، ضربه ای به اسرائیل، عربستان سعودی، امارات عربی متحده، اردن و هر فردی در آمریکا که نگران تحکیم نفوذ ایران و روسیه در خاورمیانه است، وارد کرده است. حتی اگر آمریکا به حمله شیمیایی ادعایی حکومت بشار اسد در دوما واکنش نظامی نشان دهد، بعید است ترامپ سیاست خود را تغییر دهد و نیروهای آمریکایی را در سوریه نگه دارد. سارا هاکبی سندرز سخنگوی کاخ سفید در کنفرانس خبری روز جمعه گذشته تصریح کرد که ترامپ می خواهد از سوریه خارج شود و آنهایی را که مسئول تلفات در دوما هستند، وادار به پرداخت هزینه اقدامات خود کند.
تغییر موضع ترامپ درباره سوریه، نمونه عالی از این مسئله است که یک سیاستمدار آمریکایی کاری را که به نفع خود است، انجام می دهد هر چند که این اقدام، هزینه های قابل توجهی برای آمریکا داشته باشد. خروج از سوریه باعث می شود ایران نفوذ خود را در این کشور و منطقه، راحت تر تقویت کند و این اقدام همچنین جایگاه ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه را در خاورمیانه بیش از پیش بالا خواهد برد و جایگاه آمریکا را پایین خواهد آورد.
جای شگفتی نیست که هیچکس در منطقه دیگر به حرفی که آمریکا می زند یا اقدامی که انجام می دهد، چندان اهمیت نمی دهد.