عصر پنج شنبه نشست وزیران امور خارجه سه کشور قدرتمند اروپایی ( آلمان، فرانسه و بریتانیا) با محمد جواد ظریف برگزار شد. هنوز ساعاتی از این دیدار نگذشته بود که بیشتر رسانه های جهان از حمایت جدی و کامل کشورهای اروپایی از توافق هسته ای گروه 1+5 با ایران خبر دادند. محور بسیاری از گزارش های خبری رسانه ها تصریح و اصرار رهبران اروپایی بر ضرورت حفظ برجام بود.
سی.ان.ان در گزارش خود نوشت اتحادیه اروپا تاکید دارد که ترامپ توافق هسته ای را محترم بشمارد.
خبرگزاری رویترز نیز موضوع لزوم حفظ برجام از سوی ترامپ را عنوان گزارش خود قرار داد و نوشت: در مقابل نگرش ترامپ که برجام را بدترین توافق مذاکره شده می داند، وزیران خارجه سه کشور اروپایی و دیپلمات ارشد اتحادیه اروپا می گویند هیچ جایگزینی برای برجام وجود ندارد و تحریم ها باید به حالت تعلیق باقی بماند.
وزرای امور خارجه آلمان، فرانسه و بریتانیا در کنار «فدریکا موگرینی» مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا پس از دیدار با «محمد جواد ظریف» اعلام کردند: ما بر روی این رویکرد توافق داریم و می خواهیم از آن (برجام) در مقابل اقداماتی که ممکن است آن را تضعیف کند دفاع کنیم.
به نوشته رویترز، ظریف نیز در پیام خود در توئیتر از وجود اجماعی پرقدرت در زمینه پایبندی ایران به برجام و ضرورت بهره مندی تهران از منافع اقتصادی آن در این جلسه خبر داد.
روزنامه وال استریت ژورنال نیز موضوع حمایت کامل اروپا از توافق هسته ای پیش از اعلام نظر ایالات متحده در زمینه تعلیق تحریم ها را برجسته ساخت و نوشت: سه کشوری که از نزدیک ترین متحدان واشنگتن هستند تاکید کردند ترامپ نباید توافق هسته ای ایران را نادیده بگیرد. حتی «بوریس جانسون» وزیر امور خارجه انگلستان هم عنوان داشت که مخالفان برجام هیچ گزینه بهتری را برای آن نشان نمی دهند. وزیر امور خارجه فرانسه نیز درخواست کرد تا همگان به تعهدات خود به صورت دقیق عمل کنند.

پیام اروپا به ترامپ
شاید بتوان مدعی شد که زمان برگزاری این دیدار که یک روز پیش از اعلام نظر دونالد ترامپ برنامه ریزی شد نیز اهمیت ویژه ای داشت. بسیاری از تحلیلگران و رسانه های جهان زمان دیدار و سخنان پس از آن را پیامی برای دولت آمریکا توصیف کردند. تارنمای یورو نیوز نشست بروکسل را درخواستی از سوی اروپا برای رعایت برجام عنوان کرد و افزود: توافق(برجام) ضروری و دیدار بروکسل پیامی به آمریکا بوده است.
این گزارش نوشت: «ما باید به توافق احترام بگذاریم» پیام مشترک این نشست در بروکسل بود که در آن نمایندگان سه کشور در کنار نماینده رسمی اتحادیه اروپا تصریح کردند ایران باید از منافع رفع تحریم ها استفاده کند. آن ها در پیام خود برجام را ضروری و بدون جایگزین عنوان کردند؛ از این رو ایالات متحده هم باید آن را رعایت کند.
تارنمای «میدل ایست مانیتور» پیش از این دیدار مقام های اتحادیه اروپا و ایران را پیامی برای ترامپ تفسیر کرد و افزود: به طور قطع وزیران امورخارجه کشورهای اروپایی در دیدار پنج شنبه با همتای ایرانی خود، بار دیگر بر حمایت قدرت های اروپایی از توافق هسته ای تاکید و اعلام می کنند که نگاه دونالد ترامپ به برجام را قبول ندارند.
فدریکا موگرینی دیدار وزیران امورخارجه سه کشور آلمان، فرانسه و بریتانیا با محمد جواد ظریف را برنامه ریزی کرد تا آن ها به ایران اطمینان دهند اروپا به توافق هسته ای متعهد باقی می ماند. به نوشته این گزارش، اما نکته مهم آن است که «هدف این نشست ارسال پیام به واشنگتن در زمینه پایبندی ایران به برجام است بنابراین بهتر است (ترامپ) به جای تنش با ایران، توافق حفظ کند».
از نظر برخی دیپلمات های اروپایی تعیین زمان این دیدار که یک روز پیش از بیان تصمیم کاخ سفید در مورد برجام تعیین شد، پویشی در مقابله با فرایندی است که رئیس جمهوری آمریکا از ماه اکتبر ( مهر ماه گذشته) با تایید نکردن پایبندی ایران به توافق، آغاز کرد.
براساس تحلیل این موسسه پژوهشی خارومیانه، چند روز پیش سازمان انرژی اتمی ایران نیز اعلام کرد اعمال دوباره تحریم هایی که به واسطه برجام باید برچیده شود، نقض این توافق از سوی ایالات متحده به شمار می رود. سخنگوی این سازمان افزود: جمهوری اسلامی ظرفیت افزایش توان غنی سازی بسیار بالا را دارد.

مسیر متفاوت اروپا از آمریکا
رسانه ها و اندیشکده ها دیدار مقام های اروپایی با طرف ایرانی را بخشی از فرایند دیپلماتیک دوجانبه ای توصیف می کنند که تلاش دارد از شکست توافق هسته ای پیشگیری کند. کشورهای اروپایی به ویژه فرانسه و ایتالیا پس از توافق سال 2015 به واسطه از سرگیری روابط تجاری با ایران توانسته اند منافعی را به دست آورند. عمده این سود به علت رفع تحریم های حوزه انرژی و دسترسی به منابع نفت و گاز ایران حاصل شده است و اعمال دوباره تحریم ها می تواند به سرمایه گذاری های آن ها آسیب بزند.
تارنمای اندیشکده «شورای روابط خارجی اروپا» در گزارشی با عنوان «اروپا می تواند به مسیر خود در قبال ایران ادامه دهد» نوشت: دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا پی در پی اعتبار توافق هسته ای با ایران را زیر سوال می برد و تهدید می کند که از آن خارج می شود. هر چه به زمان تعیین تکلیف این توافق از سوی آمریکا نزدیک تر می شویم بر حساسیت شرایط افزوده می شود.
این گزارش با اشاره به این موضوع که رهبران اروپایی رویکردی متفاوت با نگرش دونالد ترامپ در زمینه تحولات داخلی ایران اتخاذ کرده اند افزود: اروپایی ها کانال های دیپلماتیک خود را با ایران دارند و می توانند در این حوزه ها به تعامل با تهران ادامه دهند.
رئیس جمهوری فرانسه که ارتباط مستقیمی را با همتای ایرانی خود برقرار کرده اعتقاد دارد ادامه گفت وگو با ایران مهم است. وی نسبت به اظهارات تند واشنگتن و ریاض هشدار داد.
به نوشته این گزارش ادامه روند دیپلماتیک از سوی بازیگران اروپایی می تواند کمک کننده باشد. ضمن اینکه تعامل مستقیم اروپا با دولت حسن روحانی به ثبات در منطقه خاورمیانه هم کمک می کند. از طرف دیگر درحالی که ایران به تعهدات خود در توافق هسته ای پایبند است، کشورهای اروپایی هم خود را ملزم به رعایت این تعهدات می دانند.
گزارش این اندیشکده مظالعاتی افزود: دولت های اروپایی برای جلوگیری از به وجود آمدن بحران جدید باید حمایت خود را از توافق هسته ای نشان دهند. در روزهای آتی، ترامپ تصمیم خود در تمدید تعلیق تحریم ها را اعلام می کند اما تازمانی که ایران تعهدات هسته ای خود را انجام می دهد، اروپا نیز به اجرای برجام ادامه می دهد.

منبع: ایرنا