میزان نرخ بیکاری در میان فارغ التحصیلان دانشگاهی و موسسات آموزش عالی در ترکیه در سال 2017 میلادی 12.7 درصد بود که از این میزان، فارغ التحصیلان رشته‌های خدمات اجتماعی با 26.4 درصد بیشترین آمار را به خود اختصاص داده‌اند.

براساس گزارش سازمان آمار ترکیه، میزان نرخ بیکاری در این کشور در سال 2017 میلادی نسبت به سال قبل از آن تغییری نداشت و همچنان 10.9 درصد بوده است.

این گزارش در حالی میزان نرخ بیکاری افرادی که فاقد سواد خواندن و نوشتن هستند را 5.8 درصد عنوان کرده است که این میزان در میان افرادی که دارای سواد خواندن و نوشتن هستند، ولی تحصیلات دانشگاهی ندارند 11.6 درصد است. براین اساس، میزان نرخ بیکاری در میان افراد با تحصیلات دوره ابتدایی 8.1 درصد، دوره متوسطه 12.2 درصد، دوره دبیرستان 13.3 درصد و مدارس فنی و حرفه ای 11.9 درصد است.

اما نکته حائز اهمیت در گزارش سازمان آمار ترکیه به موضوع بیکاری در میان فارغ التحصیلان این کشور مربوط است که براساس آن، در سال 2017، از 7 میلیون و 350 هزار فارغ التحصیل مراکز دانشگاهی، موسسات و مدارس عالی، 930 هزار نفر یعنی 12.7 درصد از آنها بیکار مانده‌اند.

براساس این گزارش، بیشترین میزان نرخ بیکاری در فارغ التحصیلان، به رشته‌های خدمات اجتماعی با 26.4 اختصاص دارد. از میان 70 هزار فارغ التحصیل رشته خدمات اجتماعی، 51 هزار نفر جذب بازار کار شده‌اند و 18 هزار نفر باقیمانده نیز به جمع بیکاران جامعه پیوسته‌اند، اما پس از رشته خدمات اجتماعی، فارغ التحصیلان رشته هنر با نرخ 20.4 درصد بیشترین حجم بیکاران فارغ التحصیل را تشکیل می‌دهند. در این رشته از 222 هزار فارغ التحصیل، تنها 177 هزار نفر توانسته‌اند در حوزه‌های مختلف هنری ترکیه جذب کار شوند، اما 45 هزار نفر دیگر شغل مناسبی پیدا نکرده‌اند.

بنا بر گزارش حاضر، رشته‌های علوم و تکنولوژی‌های ارتباطات و مخابرات، خبررسانی و روزنامه‌نگاری، خدمات بهداشتی و درمانی و خدمات حمل و نقل، علوم زبان شناسی، زیست شناسی و محیط زیست، فیزیک، علوم اجتماعی، خدمات و مراقبت‌های شخصی، علوم تولید و فرآوری، ریاضیات و آمار، معماری و عمران و مدریت به ترتیب با 19.9، 19.1، 18، 16.4، 16، 15.7، 15.2، 14.3، 14.2، 14، 13.5 و 13.2 درصد، رتبه‌های بعدی بیکاران فارغ التحصیل در ترکیه را به خود اختصاص داده‌اند.

سازمان آمار ترکیه در ادامه گزارش خود، به برخی از دلایل و عوامل اصلی افزایش حجم بیکاران این کشور به ویژه در میان فارغ‌التحصیلان و همچنین آثار و پیامدهای منفی آن اشاره کرده است که به اختصار به برخی از آنها اشاره می‌شود:

• محدود شدن روند رو به رشد اقتصاد ترکیه در سال‌های اخیر، پس از کشمکش‌های سیاسی در داخل این کشور و منطقه باعث شده است تا فرصت‌های کاری برای جذب نیرو نسبت به گذشته به ویژه در بخش‌های خدماتی تنگ‌تر شود.
• تحولات چند سال گذشته در ترکیه از قبیل حملات تروریستی و بمب‌گذاری‌ها در این کشور که منجر به رکود بخش گردشگری شده است، بیشترین ضربه را به جذب نیروهای جوان و تحصیلکرده در حوزه‌های گردشگری و ساختارهای خدماتی مرتبط با آن وارد کرد.
• ورود پناهجویان و آوارگان سوری به سراسر ترکیه به ویژه شهرهای بزرگ صنعتی و گردشگرپذیر و ارائه خدمات ارزان با شرایط مناسب برای کارفرمایان سبب شده است تا کارآفرینان ترکیه ای برای صرفه‌جویی در پرداخت دستمزدهای بالا، پرداخت بیمه و … از آوارگان سوری به ویژه در بخش‌های خدماتی استفاده کنند.
• درصد بالای میزان بیکاری در فارغ التحصیلان رشته‌های مختلف دانشگاهی سبب شده است تا آن‌ها برای رهایی از بیکاری به هر شغلی تن بدهند و همین موضوع نیز سبب تضعیف ساختارهای اداری و سازمانی این کشور در ابعاد مختلف شده است.
• افزایش نرخ بیکاری در میان فارغ التحصیلان ترکیه نه تنها ساختارهای فرهنگی این کشور را تضعیف کرده و مانع مهمی در پیشرفت علمی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی محسوب می‌شود، بلکه باعث فرار مغزها از این کشور شده است.