جدیدترین مطالب

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading

أحدث المقالات

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading
دو سال دیپلماسی ناموفق ترامپ در قبال کره شمالی

ناتوانی ترامپ در استفاده از فرصت‌های دیپلماتیک

شورای راهبردی آنلاین – رصد: رئیس‌جمهور کره جنوبی علاقه‌مند به پیشبرد مناسبات بین دو کره است. ژاپن علیرغم نگرانی‌هایش نسبت به رویکرد ترامپ، مایل به حمایت از دیپلماسی در ارتباط با کره شمالی است.

مایکا فوچ و هانوئل لی در مطلبی که اندیشکده مرکز پیشرفت آمریکا آن را منتشر ساخت، نوشتند: همان‌گونه که مهلت تعیین‌شده توسط کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی برای ایجاد پیشرفت در مذاکرات با آمریکا تا آخر سال 2019 به پایان رسید، گمانه‌زنی گسترده‌ای وجود داشت که کره شمالی آزمایش موشک‌های دوربرد را از سر خواهد گرفت. سال جدید آغاز شد، اما چارچوبی ارائه نشد و اظهارات رهبر کره شمالی در پایان سال 2019، حاکی از آن بود که این کشور سیاست صبر و انتظار را در پیش‌گرفته است، اما مقیاس و اندازه سیاست بازدارندگی مطابق با نگرش آتی آمریکا در قبال کره شمالی خواهد بود. ‌

اگرچه آزمایش‌های موشکی متعدد کره شمالی در سال 2019، نشان داد که کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی صبرش را نسبت به دیپلماسی از دست داده است، اما با آغاز سال 2020، به نظر می‌رسد باب دیپلماسی باز است لکن روزنه‌ای بیش نیست. اگرچه شانس پیشرفت مؤثر و معنادار اندک است، اما آمریکا باید نهایت تلاش خود را برای احیای دیپلماسی بکار گیرد.

 

احیای دیپلماسی

علیرغم نوسانات سیاست آمریکا در قبال کره شمالی در چند سال گذشته، سیاست ورزی در کشورهایی که دیپلماسی جایگاهی دارد مستعد توافق است. ترامپ به‌طور مستمر روشن ساخته است که امید به توافق با کره شمالی دارد تا از آن به عنوان پیروزی سیاسی یاد کند و بی‌میلی‌اش برای انتقاد از آزمایش‌های موشکی کره شمالی در سال 2019 موید این ادعا است.

اگرچه دشوار است که بدانیم آیا علاقه کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی به دیپلماسی واقعی است یا نه اما واقعیت این است که ترامپ هنوز به‌طورجدی روی به دیپلماسی نیاورده و عمدتاً دو سال گذشته را با عکس گرفتن با رهبر کره شمالی سپری کرده و دستاوردی جز تضعیف دیپلماسی و مذاکرات نداشته است.

در جریان نشست سران کره شمالی و آمریکا در هانوی، ترامپ پیشنهاد کیم جونگ اون را برای مسدودسازی برنامه‌ها در تأسیسات یونگ بیون در ازای لغو تحریم‌ها رد کرد و از آن زمان تاکنون رهبر کره شمالی نسبت به تعامل و انجام مذاکرات جدی با ترامپ مردد بوده است. بیانیه‌های کره شمالی حاکی از آن است که آمریکا باید پیشنهاد جدیدی ارائه کند، چنانچه قرار باشد گفتگوهای جدی از سر گرفته شود.

چنانچه آمریکا تاکنون دست به چنین کاری در نشست‌های خصوصی نزده و پیشنهاد جدی ارائه نکرده، برای شروع مذاکرات باید در پاسخ به پیشنهاد کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی در نشست هانوی، پیشنهاد قابل‌توجهی در جهت کاهش تحریم‌ها علیه کره شمالی ارائه کند تا نشان دهد که مایل به مذاکرات واقعی است.

اگر قرار است گفتگوها از سر گرفته شود، آمریکا باید به شیوه‌ای تعامل کند که انگیزه‌ای به رهبر کره شمالی بدهد تا وضع موجود را تغییر دهد. انجام مذاکرات با کره شمالی مستلزم آن است که ترامپ دست از توییت کردن مستمر بردارد، عجله‌ای برای برگزاری نشست سران و عکس گرفتن نداشته باشد و نشان دهد به دنبال مذاکرات جدی است.

 

ترمیم اتحادها

درحالی‌که ترامپ مایل به انتقاد از کره شمالی نیست تا امیدش را برای انجام توافق با این کشور زنده نگه دارد، نگرانی‌های فزاینده‌ای در آمریکا وجود دارد که بن‌بست مذاکرات با کره شمالی به این کشور فرصت می‌دهد تا برنامه‌های اتمی و موشکی خود را با هزینه اندک به‌پیش ببرد. ازاین‌رو، آمریکا باید روشن سازد که گزینه دیپلماسی همچنان روی میز قرار دارد، ضمن اینکه اتحادها را ترمیم و تقویت کند.

اما متأسفانه دولت ترامپ همچنان به تضعیف اتحادها در آسیا، به‌ویژه با کره جنوبی ادامه می‌دهد. ترامپ با تقاضاهای متعدد از متحدان برای تقسیم هزینه‌های مالی و وضع تعرفه‌های حمایت‌گرایانه و زیر سؤال بردن ارزش‌های اتحادها، فشارها و تنگناهای جدی بر اتحادهای آمریکا با کره جنوبی و ژاپن وارد ساخته است.

درحالی‌که ترامپ پیام تبریک به مناسبت آغاز سال نو برای رهبر کره شمالی ارسال کرد، وزرای خارجه و دفاع وی با انتشار یادداشتی در جراید آمریکا پول بیشتری از کره جنوبی درخواست کردند. آمریکا به جای اخاذی از متحدان، باید برای اعاده و تقویت مناسبات با آن‌ها تلاش کند.

روابط تیره آمریکا و کره جنوبی در سال 2019 و برخورد تلخ ژاپن و کره جنوبی بر سر تاریخ، تجارت و امنیت به وضعیت بد این منطقه اضافه شد. اختلاف‌نظر بین متحدان آمریکا اهرمی برای کره شمالی فراهم می‌سازد تا از شرایط موجود بهره گیرد.

 

ایستادگی در برابر تحریکات کره شمالی

آمریکا علاوه بر تلاش برای ترمیم و تقویت اتحادها، باید به تحریکات کره شمالی پاسخ دهد. آزمایش‌های موشکی کره شمالی که نقض قطعنامه‌های شورای امنیت سازمان ملل متحد است مستلزم واکنش واقعی، ازجمله بیانیه‌های سه‌جانبه آمریکا – کره جنوبی و ژاپن و برگزاری جلسه شورای امنیت سازمان ملل متحد است. البته آمریکا در حال حاضر باید نسبت به اجرای تحریم‌های بیشتر علیه کره شمال محتاط باشد.

 

نتیجه‌گیری

هر چه که در ماه‌های پیش‌رو اتفاق بیفتد، باید توجه داشت که بازگشت به دوره خشم و آتش و تهدیدهای نظامی سال 2017 خطرناک خواهد بود و شانس سوء محاسبه را افزایش می‌دهد که این امر به‌طور اتفاقی می‌تواند به جنگ ختم شود. با وجود کره شمالی برخوردار از موشک‌های بالستیک بین‌قاره‌ای اتمی که آمریکا را در تیررس خود دارد و موشک‌های میان برد و توپخانه‌ای که نیروها، متحدان آمریکا و مردم منطقه را تهدید می‌کند، خطر تنش در شبه‌جزیره کره واقعی است.

با شروع سال 2020، احتمال دارد که کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی آزمایش موشک‌های بالستیک بین‌قاره‌ای هسته‌ای را از سر بگیرد. همچنین احتمال دارد که رهبر کره شمالی منتظر نتیجه انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در نوامبر 2020 باشد. نکته اصلی و قطعی این است که ترامپ قادر به استفاده از فرصت دیپلماتیک نیست.

 

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *