جدیدترین مطالب

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

أحدث المقالات

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

تلاش انگلیس برای همگرایی با آمریکای بایدن

شورای راهبردی آنلاین – رصد: هنگامی که جو بایدن به عنوان رئیس جمهور آمریکا انتخاب شد، بسیاری از ناظران فکر می کردند که انگلیس برای برقراری روابط نزدیک با وی تلاش خواهد کرد. این ناظران همچنین معتقد بودند که دیپلمات های انگلیس از عدم توجه دولت جدید آمریکا نگران خواهند بود، به ویژه که بایدن، بوریس جانسون نخست وزیر انگلیس را از نظر ذهنی و جسمی جلوه ای از دونالد ترامپ قلمداد کرده بود.

لزلی وینجاموری در تحلیلی که بر روی وب‌سایت موسسه بریتانیایی چتم هاوس منتشر شد، نوشت: دست یابی به توافق تجارت آزاد با آمریکا مهم ترین اولویت انگلیس بود، اما تیم بایدن تصریح کرد که این امر برای آن ها اولویت محسوب نمی شود. با این حال، تنها با گذشت یک ماه از دولت بایدن، همگرایی قابل توجهی بین آمریکا و انگلیس شکل گرفته است.

انگلیس کمپین خود برای دست یابی به توافق تجاری را بی سروصدا کنار گذاشته و دو کشور حول دستور کاری متمرکز بر ارزش های مشترک، اهداف جهانی مشترک و تمایل به استفاده از قدرت نظامی و تحریم های هدفمند برای بازداندگی در برابر رقبای ژئوپلیتیک، متحد شده اند.

همزمان، اتحادیه اروپا (به ویژه آلمان) به شریکی متفاوت برای آمریکا تبدیل شده است، هرچند که انتظار می رفت بایدن بیشتر روی برلین متمرکز شود. در یک مقاله پژوهشی که پیش از انتخابات آمریکا در سال گذشته منتشر شد، ما این همگرایی را پیش بینی و تاکید کرده بودیم که علیرغم تمایل دولت بایدن برای همکاری نزدیک با آلمان، دولت وی برای دست یابی به اهداف خود در قبال چین (و همچنین در سایر حوزه ها) احتمالا انگلیس را شریکی سودمندتر خواهد یافت. با این حال، ما انتظار نداشتیم که این همگرایی به این زودی تحقق یابد.

 

سخت‌گیری هرچه بیشتر انگلیس بر چین

همگرایی آمریکا و انگلیس در قبال چین تا به حال حیرت آور بوده است. طی سال گذشته (حتی قبل از ریاست جمهوری بایدن) انگلیس با تشدید موضع مخالف خود با دسترسی هوواوی به بازار 5G انگلیس و مخصوصا اعطای 350 هزار حق اقامت برای اهالی هنگ کنگ برای سکونت در انگلیس، رویکرد قاطعانه تری در قبال چین اتخاذ کرده است. همچنین، انگلیس در مورد حقوق بشر در چین موضع قاطعانه ای اتخاذ کرده و دست به اقداماتی زده است تا شرکت های انگلیسی نقشی در نقض حقوق بشر در سین کیانگ نداشته و از آن سودی کسب نکنند.

شاید به نظر برسد که همگرایی آمریکا-انگلیس تغییری در موضع انگلیس در قبال آمریکاست، اما در واقع برخی مقامات انگلیسی اظهار کرده اند که این کشور «اتهام ها علیه چین» را رهبری می کند. شاید این امر کمی خیالی و بازتابی از تصور هارولد مک میلان باشد که انگلیس را همچون یونان و آمریکا را همچون رم قلمداد کرده است. اما واقعیت این است که انگلیس در برخی حوزه ها، ازجمله در پیوستن به «همکاری جامع و مترقی ترانس پاسفیک» پیشتاز بوده در حالی که دولت بایدن بواسطه مخالفت کنگره آمریکا با موافقتنامه های تجاری جدید منطقه ای محدود شده است.

علاوه بر این، انگیس به عنوان رئیس گروه هفت (G7) از استرالیا، هند و کره جنوبی برای پیوستن به این گروه در نشست ژوئن دعوت به عمل آورده و به پیشبرد ایده توسعه همکاری بین دموکراسی های بزرگ در قالب گروه دی 10 (D10) پرداخته است. این رویکرد انگلیس در راستای ایده جو بایدن در مورد «انجمن دموکراسی ها»ست، هرچند که برخی از مقامات انگلیس اصطلاح «جوامع باز» را به «دموکراسی ها» ترجیح می دهند.

مضاف بر این، انگلیس نشان داده است که برای پشتیبانی از ایده های خود متکی بر قدرت نظامی، آمادگی داشته و از افزایش سالانه 4 میلیارد پوند بودجه دفاعی طی چهار سال آتی خبر داده است که بیشترین افزایش بودجه دفاعی از زمان پایان جنگ سرد محسوب می شود. همچنین، انگلیس ظاهرا برای استفاده از منابع نظامی نیز آمادگی دارد، قرار است ناو هواپیمابر اچ ام اس ملکه الزابت (HMS Queen Elizabeth) به عنوان بخشی از ناوگروه ضربتی CSG21 اواخر 2021 به هند-اقیانوسیه اعزام شود.

همگرایی بین آمریکا و انگلیس بویژه از آن روی تعجب آور است که علیرغم امیدواری های زیاد به تجدید روابط فراآتلانتیک حول اتحادیه اروپا-آمریکا، این اتحادیه در قبال انگلیس و آمریکا رویکرد متفاوتی اتخاذ کرده است. آلمان (که انتظار می رفت شریک مورد ترجیح دولت بایدن در اروپا باشد) با پیشبرد توافق سرمایه گذاری با چین و پیشبرد خط لوله گاز بحث برانگیز نورد استریم-2، مشکلاتی به وجود آورده است.

در خصوص میزان واگرایی انگلیس با اتحادیه اروپا پس از برگزیت بویژه در مورد مسائلی نظیر کمک های دولتی، بحث های زیادی صورت گرفته است. اما واگرایی اتحادیه اروپا و انگلیس (چیزی که هلن تومبسون آن را «تصویر بزرگ واگرایی» می خواند) واضح بوده و آنها در مسائل ژئوپلیتیکی نظیر چین رویکردهای کاملا متفاوتی در پیش گرفته اند.

با این وجود، انگلیس و آمریکا در بسیاری از مسائل هنوز به اروپا نیاز دارند که امنیت اروپا در راس آنهاست. از این رو، برخی در لندن امیدوار هستند که انگلیس و آمریکا بتوانند به پیشبرد مثلا تحریم های اقتصادی پرداخته و اتحادیه اروپا هم با سرعت خاص خود (اغلب آهسته) پشت آنها حرکت کند، اما این امیدواری احتمالا بیش از حد خوشبینانه است زیرا این امر حرکت جزمی اتحادیه اروپا در مسیری متفاوت با انگلیس و آمریکا را نادیده می گیرد هرچند که این اتحادیه در امنیت خود به آن ها وابسته است.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *