جدیدترین مطالب
موفقیتها و چالشهای همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
فرصتهای همسویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشستهای اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان میدهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاریها بهتدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرتهای نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیههای سیاسی نیست، بلکه در همراستا شدن پروژهها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکلگیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار میشود.»
فرجام تنشزدایی هند و چین
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفتوگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راهحلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفتوگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخستوزیر هند، و شی جینپینگ، رئیسجمهور چین رسید.»
أحدث المقالات
موفقیتها و چالشهای همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
فرصتهای همسویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشستهای اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان میدهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاریها بهتدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرتهای نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیههای سیاسی نیست، بلکه در همراستا شدن پروژهها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکلگیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار میشود.»
فرجام تنشزدایی هند و چین
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفتوگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راهحلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفتوگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخستوزیر هند، و شی جینپینگ، رئیسجمهور چین رسید.»
اسلام سیاسی در ایران و ترکیه؛ عامل نگرانی یا زمینه وحدت جهان اسلام؟

رضا میرابیان در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به ابراز نگرانی دبیر کل اتحادیه عرب در خصوص آنچه اسلام سیاسی در ایران و ترکیه خوانده بود، خاطرنشان کرد: اتحادیه عرب در شرایط کنونی نه فعل گذشته خود را دارد و نه موقعیت گذشته اش را و صرفا به عنوان یک تریبون و دبیرخانه بی خاصیت در جهان عرب عمل می کند و عمدتا تمام اختیارات و جهت گیری اش به دست سعودی ها است.
وی با تاکید بر اینکه اتحادیه عرب دیگر مربوط به جهان عرب نیست و استقلال خود را از دست داده است، درخصوص انتقادات ابوالغیط از مبنا قرار گرفتن اسلام سیاسی در ترکیه و ایران، افزود: مواضعی که از جانب اتحادیه عرب بیان می شود در واقع نقطه نظرات عربستان و عمارات است. آنها قبلا اخوان المسلمین را جزء گروه های تروریستی اعلام کردند و هیات «علمای کبار» عربستان نیز این گروه را «گروه منحرف اسلامی» خوانده بود.
سوء استفاده عربستان از تریبون جهان عرب
این کارشناس مسائل غرب آسیا با بیان اینکه سعودی ها از پوشش جهان عرب برای بیان و تحمیل نظرات خود سوء استفاده می کنند، گفت: این اظهارات در مقطعی بیان می شود که فشار بین المللی برای بهبود روابط میان قطر و عربستان، امارات و مصر و به طور کلی اتحادیه عرب ایجاد شده است تا به نوعی آشتی ای صورت گیرد و به اصطلاح مصالحه ای بین کشورهای شورای همکاری با قطر انجام شود.
میرابیان با اشاره به نشست سران کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس که قرار است در عربستان برگزار شود، ادامه داد: قرار بود این نشست در بحرین برگزار شود اما برای انجام این مصالحه، ملک سلمان این اجلاس را از بحرین به عربستان منتقل کرد و به نظر می رسد این اظهارات پیام سعودی ها و اماراتی ها از تریبون جامعه عرب به قطری ها باشد که اگر قطری ها همچنان می خواهند پشتیبان اخون المسلمین باشند جایگاهی در این شورا یا در این گروه مصالحه نخواهند داشت.
وی با اشاره به ظرفیت اسلام سیاسی برای الگو قرار گرفتن و زمینه ای مشترک میان امت اسلامی، گفت: متاسفانه اخوان المسلمین علیرغم تجربه 80 ساله خود در مصر و جهان عرب مشکلاتی در مدیریت و اداره جامعه داشت. البته این جریان نسبتا در تونس موفق بود. تا حدودی برای حضور در پارلمان اردن موفق شدند. در قطر تا حدودی در قدرت حضور دارند و در ترکیه هم قدرت را به دست گرفتند. با این حال متاسفانه حتی در بین کشورهایی که اخوان را به عنوان اسلام سیاسی پذیرفتند، هم صدایی و هماهنگی وجود ندارد و آنها اختلاف نظر شدیدی با هم دارند.
میرابیان با یادآوری اینکه اخوان المسلمین به دنبال اجرای الگوی اسلام سیاسی بوده است، افزود: اخوان علیرغم فراز و نشیب هایی که در سالهای اخیر بالاخص بعد از بیداری اسلامی تجربه کرد و به خاطر اشتباهاتی که داشت، شکست بزرگی هم در مصر متحمل شد، همچنان به عنوان یک ایده اجرای اسلام سیاسی در جهان عرب و اسلام مطرح است.
این کارشناس مسائل غرب آسیا با تاکید بر ضرورت در نظر داشتن اسلام سیاسی به عنوان فرصت برای ایجاد اشتراک میان امت اسلامی، اضافه کرد: دیدگاهی که در انتقاد به اسلام سیاسی مطرح می شود، دیدگاه سعودی ها و اماراتی ها است که اسلام سیاسی را عامل تهدید حکومتشان می دانند.
میرابیان در عین حال تاکید کرد: البته آن حکومتداری که در ایران اجرا می شود قابل مقایسه با آن چه که در ترکیه یا جاهای دیگر وجود دارد، نیست. در ترکیه شاهد هستیم که اردوغان خواستار بهبود روابط با اسرائیل شده است! بنابراین آن اسلامی که در ایران در چارچوب ولایت فقیه مطرح است اختلاف بسیار زیادی با آنچه که در جهان اهل سنت پیاده می شود، دارد.
وی ادامه داد: با این حال به طور کلی این نگرانی در بین کشورهای شورای همکاری و مشخصا امارات و عربستان وجود دارد که این ایده یا فکر وارد حاکمیت سیاسی آنها شود.
0 Comments