جدیدترین مطالب
أحدث المقالات
سفر حریری به قطر؛ نشانهای از کاهش نقش عربستان در لبنان

حسين آجرلو در گفتگو با سايت شوراي راهبردي روابط خارجي درباره روابط قطر و لبنان گفت: «رابطه قطر و لبنان، رابطهاي نسبتا نوپاست و از دهه 70 كه قطر از بريتانيا استقلال يافت، اين روابط ايجاد شد. درواقع شكلگيري روابط به اين صورت بود كه بخشي از مردم لبنان براي امور كاري به قطر سفر ميكردند و امراي قطر نيز تلاش ميكردند كه در برخي از پروژههاي لبنان مشاركت داشته باشند.»
وي ادامه داد: «البته نقش قطر قبل از جنگ 33 روزه در لبنان تقويت شد. قبل از این جنگ و بعد از ترور رفيق حريري در سال 2005 شاهد بوديم كه قطر به عنوان يك بازيگر وارد عرصه لبنان شد و با توجه به چالشهايي كه آن مقطع در لبنان شكل گرفته بود قطر در قامت يك بازيگر مهم در اين كشور ايفاي نقش كرد.»
به گفته اين كارشناس، رياست جمهوري ميشل سليمان بر اساس توافقي بود كه در دوحه انجام شد و قطر به طور مشخص وارد ساحت سياسي لبنان شد.
آجرلو با اشاره به اينكه نقش قطر در آن زمان در لبنان تثبيت شد، ادامه داد: «اين روند تا تحولات بهار عربي يعني سال 2010 و 2011 ادامه داشت و پس از آن قطر با استفاده از شبكه الجزيره در پي آن شد كه نقشآفريني جدي تري در تحولات بهار عربي داشته باشد و در آن مقطع دوحه به عنوان يكي از اركان مهم كشورهاي عربي تبديل شده بود.»
وي افزود: «نتيجه اين نقش آفريني قطر و نفوذ شبكه الجزيره در تحولات مصر و لبنان به وضوح قابل مشاهده بود.»
اين كارشناس مسائل خاورميانه معتقد است با اين وجود قطر نتوانست جايگاهي كه در لبنان به دنبال آن بود را به دست آورد. آجرلو با بيان اينكه قطر در لبنان با رقباي جدي روبرو بود تاكيد كرد: «ايران و سوريه از يك سو با گروه هشت مارس ارتباطات ويژه داشتند و جريان 14 مارس به رهبري سعد حريري و مسيحيان حزب نيروهاي لبناني نيز به عربستان سعودي نزديك بودند، لذا اين شرايط، فضا را براي قطر سخت تر كرده بود.»
وي ادامه داد: «بعد از تحولات سوريه و كنار رفتن امير حمد در قطر شاهد بوديم كه با توجه به هجمه بالايي كه از سوي عربستان و ديگر كشورهاي عربي به دوحه وارد شد و همچنين فشارهاي آمريكا، اين كشور تاحدودي از مواضعش در قبال كشورهاي عربي عقبنشيني كرد و مناسباتش را در قالب همكاريهايي با تركيه در رابطه با تحولات جهان عرب دنبال ميكرد.»
اين كارشناس در توضيح شرايط فعلي قطر در منطقه به تنشزدايي بين عربستان با اين كشور اشاره كرد و افزود: «به نظر ميرسد اكنون دوحه دوباره اين فرصت و فضا را به دست آورده كه بازيگرياش را در لبنان تقويت كند، اما با توجه به تجربه اين كشور و ظرفيتهايي كه دارد با يك نوع محافظهكاري قدم در اين مسير گذاشته است.»
آجرلو با بيان اين موضوع كه اخيرا سعد حريري مسئول تشكيل كابينه شده است، تاكيد كرد: «اما حريري توفيق نداشت كه در لبنان اجماع لازم براي تشكيل كابينه را كسب كند، لذا وي به كشورهاي مختلف منطقه از جمله امارات و قطر سفر كرد و قرار است به عراق نيز سفري داشته باشد.»
به گفته اين كارشناس اگرچه اين كشورها جايگاه ويژهاي در تحولات لبنان ندارند، اما با توجه به ظرفيتهايشان چه در حوزه رسانه و چه در حوزه كمكهاي مالي و عراق در حوزه مرجعيت شيعه ميتوانند تا حدودی در تحولات لبنان نقش آفرين باشند.
وي افزود: «لذا سفرهاي اخير حريري به امارات و قطر نخست براي كسب حمايتهاي سياسي و سپس با اين هدف صورت گرفت كه در داخل افكار عمومي را قانع كند كه به عنوان نخستوزير منتخب در پي كسب كمكهاي بينالمللي براي كشورش است.»
آجرلو توضيح داد: «به دنبال انفجار در بندر بيروت، اقتصاد لبنان آسيب جدي ديد و به همين دليل حريري به صورت جدی ميخواهد حمايت اقتصادي برخي از كشورهاي عربي منطقه را داشته باشد.»
به گفته اين كارشناس، نخست وزير منتخب لبنان قصد دارد تا با اين كمكهاي اقتصادي، يك وجهه سياسي براي خود و با هدف حمايت بيشتر مردم كسب كند.
كارشناس مسائل خاورميانه معتقد است از آنجايي كه قطر با جمهوري اسلامي ايران نيز مناسبات خوبی دارد تاكيد كرد شايد دوحه از اين طريق بتواند تاحدودي فضاي داخلي سياسي ميان گروههاي مخالف را تلطيف كند.
آجرلو در پاسخ به اينكه آيا سفر حريري به قطر و امارات بيانگر كمرنگ شدن نقش محمدبن سلمان، وليعهد سعودي در تحولات لبنان است، گفت: «بنسلمان در اغلب پروندههاي منطقهاي با چالش و مشكل مواجه شده كه از جمله اين پروندهها، پرونده لبنان است، زيرا از زمان ربايش سعد حريري در عربستان و حبس خانگي وي، نقش عربستان به ويژه بن سلمان در بيروت بسيار تضعيف شد.»
وي تاكيد كرد كه البته هنوز هم بين گروه 14 مارس و رياض رابطهاي جدي برقرار است.
0 Comments