شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش هوش مصنوعی و عملیات نفوذ، میدان درگیری را از فضای فیزیکی به محیط ادراکی و الگوریتمی کشانده و بازدارندگی شناختی را به ضرورتی راهبردی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاض در میانه جنگ ایران، فشار یمن و تضمین‌های مبهم واشنگتن، به موازنه‌گری انعطاف‌پذیر روی آورده تا هم امنیت خود را حفظ کند و هم قدرت چانه‌زنی‌اش را افزایش دهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در گردهمایی رهبران ناتو در لندن در دسامبر 2019، ینس استولتنبرگ، دبیر کل ناتو بار دیگر نیاز به تشکیل ائتلاف را برای مواجهه با چین به عنوان چالش جدید ناتو تکرار کرد. وی تأکید کرد که ما باید این واقعیت را درک کنیم که چین در آفریقا، قطب شمال، فضای مجازی و حتی در اروپا، به ما نزدیک‌تر می‌شود. اگرچه این اظهارات تا حدی برای جلب رضایت دولت قبلی آمریکا بود، اما انعکاسی از نگرانی‌های فزاینده درباره پیامدهای فعالیت‌های چین برای امنیت فراآتلانتیک بود.
شورای راهبردی آنلاین-گفتگو: پژوهشگر ارشد مسائل بین‌الملل در تعریف رویکرد نگاه به شرق گفت، وقتی به‌نظام بین‌الملل و منطقه نگاه می‌کنیم بسیاری از دولت‌ها در حال بازتعریف سیاست خارجی خود بر اساس واقعیت‌های جدید و در رأس آن، ظهور چین به‌عنوان یک قدرت بزرگ سیاسی و اقتصادی هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ظهور چین به‌عنوان یک قدرت جهانی پیشرو، یکی از مهمترین رویدادهای ژئوپلیتیک در سالهای اخیر است.
علیرضا ثمودی-کارشناس مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس‌ازآنکه آمریکا، راهبرد ایندوپاسیفیک خود را در سال 2017 مطرح کرد، بسیاری از کارشناسان این مفهوم را فاقد پایه و اساس سیاسی عنوان کرده و آن را بی‌نتیجه دانستند؛ اما برخلاف پیش‌بینی‌ها، در سالهای اخیر راهبرد ایندوپاسیفیک تقویت شده و این روند احتمالاً در آینده نزدیک نیز ادامه خواهد یافت. به‌طورکلی، پیشران‌هایی که راهبرد ایندوپاسیفیک را تقویت می‌کنند، بیش از محدودیت‌های آن هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: امضای توافقنامه ۲۵ ساله ایران و چین در ماه‌های گذشته بحث‌های زیادی را دامن زده است. در این نوشتار کوتاه تلاش می‌شود آن را از حوزه‌های چندگانه ارزیابی کرده و پیامدهای آن برای منافع ملی ایران به تصویر کشیده شود.
آرش رئیسی‌نژاد – استاد روابط بین‌الملل دانشگاه تهران
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا در حال تدوین راهبردی در رابطه با منطقه ایندوپاسیفیک است. دولت‌های عضو اتحادیه اروپا در تاریخ ۱۶ آوریل سال ۲۰۲۱ مواردی را تصویب کردند که دستورالعمل‌هایی مفصل را برای تدوین راهبردی در خصوص ایندوپاسیفیک تا سپتامبر ۲۰۲۱ به نهادهای اروپایی ارائه داد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: بعد از یک سال پرفرازونشیب که در طول آن مهلک‌ترین درگیری مرزی میان هند و چین رخ داد، توافق دو طرف در سال 2021 برای خروج نظامی هم‌زمان از یک بخش از مرز مورد اختلاف در منطقه لداخ خطر فوری رویارویی مسلحانه را کاهش داد، اما تنش‌ها همچنان بالا است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جو بایدن دریکی از مصاحبه‌های خود به‌عنوان رئیس‌جمهور آمریکا، آینده روابط با چین را «رقابت شدید» توصیف کرده است. بر همین اساس، دولت بایدن تصریح کرده است که از رویکرد سخت‌گیرانه دولت قبلی آمریکا در قبال چین عدول نخواهد کرد. تصمیمات سیاسی متحدان آمریکا در منطقه هند-اقیانوسیه و اروپا نیز تحت‌الشعاع تنش فزاینده بین پکن و واشنگتن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شاید منازعه آشکار مقامات آمریکا و چین در آلاسکا (طی اولین دیدار رسمی دولت بایدن با چین) یک رسوایی به نظر برسد؛ اما برای روابط پایدار بین این دو کشور، این اظهارات گامی ضروری است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی دانشگاه تهران گفت: گفتگوی امنیتی چهارجانبه موسوم به «کواد» که به‌صورت غیررسمی بین ایالات‌متحده، ژاپن، استرالیا و هند در سال 2007 آغاز شده بود، مجددا در واکنش به افزایش قدرت اقتصادی و نظامی چین موردتوجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش هوش مصنوعی و عملیات نفوذ، میدان درگیری را از فضای فیزیکی به محیط ادراکی و الگوریتمی کشانده و بازدارندگی شناختی را به ضرورتی راهبردی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاض در میانه جنگ ایران، فشار یمن و تضمین‌های مبهم واشنگتن، به موازنه‌گری انعطاف‌پذیر روی آورده تا هم امنیت خود را حفظ کند و هم قدرت چانه‌زنی‌اش را افزایش دهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در گردهمایی رهبران ناتو در لندن در دسامبر 2019، ینس استولتنبرگ، دبیر کل ناتو بار دیگر نیاز به تشکیل ائتلاف را برای مواجهه با چین به عنوان چالش جدید ناتو تکرار کرد. وی تأکید کرد که ما باید این واقعیت را درک کنیم که چین در آفریقا، قطب شمال، فضای مجازی و حتی در اروپا، به ما نزدیک‌تر می‌شود. اگرچه این اظهارات تا حدی برای جلب رضایت دولت قبلی آمریکا بود، اما انعکاسی از نگرانی‌های فزاینده درباره پیامدهای فعالیت‌های چین برای امنیت فراآتلانتیک بود.
شورای راهبردی آنلاین-گفتگو: پژوهشگر ارشد مسائل بین‌الملل در تعریف رویکرد نگاه به شرق گفت، وقتی به‌نظام بین‌الملل و منطقه نگاه می‌کنیم بسیاری از دولت‌ها در حال بازتعریف سیاست خارجی خود بر اساس واقعیت‌های جدید و در رأس آن، ظهور چین به‌عنوان یک قدرت بزرگ سیاسی و اقتصادی هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ظهور چین به‌عنوان یک قدرت جهانی پیشرو، یکی از مهمترین رویدادهای ژئوپلیتیک در سالهای اخیر است.
علیرضا ثمودی-کارشناس مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس‌ازآنکه آمریکا، راهبرد ایندوپاسیفیک خود را در سال 2017 مطرح کرد، بسیاری از کارشناسان این مفهوم را فاقد پایه و اساس سیاسی عنوان کرده و آن را بی‌نتیجه دانستند؛ اما برخلاف پیش‌بینی‌ها، در سالهای اخیر راهبرد ایندوپاسیفیک تقویت شده و این روند احتمالاً در آینده نزدیک نیز ادامه خواهد یافت. به‌طورکلی، پیشران‌هایی که راهبرد ایندوپاسیفیک را تقویت می‌کنند، بیش از محدودیت‌های آن هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: امضای توافقنامه ۲۵ ساله ایران و چین در ماه‌های گذشته بحث‌های زیادی را دامن زده است. در این نوشتار کوتاه تلاش می‌شود آن را از حوزه‌های چندگانه ارزیابی کرده و پیامدهای آن برای منافع ملی ایران به تصویر کشیده شود.
آرش رئیسی‌نژاد – استاد روابط بین‌الملل دانشگاه تهران
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا در حال تدوین راهبردی در رابطه با منطقه ایندوپاسیفیک است. دولت‌های عضو اتحادیه اروپا در تاریخ ۱۶ آوریل سال ۲۰۲۱ مواردی را تصویب کردند که دستورالعمل‌هایی مفصل را برای تدوین راهبردی در خصوص ایندوپاسیفیک تا سپتامبر ۲۰۲۱ به نهادهای اروپایی ارائه داد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: بعد از یک سال پرفرازونشیب که در طول آن مهلک‌ترین درگیری مرزی میان هند و چین رخ داد، توافق دو طرف در سال 2021 برای خروج نظامی هم‌زمان از یک بخش از مرز مورد اختلاف در منطقه لداخ خطر فوری رویارویی مسلحانه را کاهش داد، اما تنش‌ها همچنان بالا است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جو بایدن دریکی از مصاحبه‌های خود به‌عنوان رئیس‌جمهور آمریکا، آینده روابط با چین را «رقابت شدید» توصیف کرده است. بر همین اساس، دولت بایدن تصریح کرده است که از رویکرد سخت‌گیرانه دولت قبلی آمریکا در قبال چین عدول نخواهد کرد. تصمیمات سیاسی متحدان آمریکا در منطقه هند-اقیانوسیه و اروپا نیز تحت‌الشعاع تنش فزاینده بین پکن و واشنگتن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شاید منازعه آشکار مقامات آمریکا و چین در آلاسکا (طی اولین دیدار رسمی دولت بایدن با چین) یک رسوایی به نظر برسد؛ اما برای روابط پایدار بین این دو کشور، این اظهارات گامی ضروری است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی دانشگاه تهران گفت: گفتگوی امنیتی چهارجانبه موسوم به «کواد» که به‌صورت غیررسمی بین ایالات‌متحده، ژاپن، استرالیا و هند در سال 2007 آغاز شده بود، مجددا در واکنش به افزایش قدرت اقتصادی و نظامی چین موردتوجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در گردهمایی رهبران ناتو در لندن در دسامبر 2019، ینس استولتنبرگ، دبیر کل ناتو بار دیگر نیاز به تشکیل ائتلاف را برای مواجهه با چین به عنوان چالش جدید ناتو تکرار کرد. وی تأکید کرد که ما باید این واقعیت را درک کنیم که چین در آفریقا، قطب شمال، فضای مجازی و حتی در اروپا، به ما نزدیک‌تر می‌شود. اگرچه این اظهارات تا حدی برای جلب رضایت دولت قبلی آمریکا بود، اما انعکاسی از نگرانی‌های فزاینده درباره پیامدهای فعالیت‌های چین برای امنیت فراآتلانتیک بود.
شورای راهبردی آنلاین-گفتگو: پژوهشگر ارشد مسائل بین‌الملل در تعریف رویکرد نگاه به شرق گفت، وقتی به‌نظام بین‌الملل و منطقه نگاه می‌کنیم بسیاری از دولت‌ها در حال بازتعریف سیاست خارجی خود بر اساس واقعیت‌های جدید و در رأس آن، ظهور چین به‌عنوان یک قدرت بزرگ سیاسی و اقتصادی هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ظهور چین به‌عنوان یک قدرت جهانی پیشرو، یکی از مهمترین رویدادهای ژئوپلیتیک در سالهای اخیر است.
علیرضا ثمودی-کارشناس مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس‌ازآنکه آمریکا، راهبرد ایندوپاسیفیک خود را در سال 2017 مطرح کرد، بسیاری از کارشناسان این مفهوم را فاقد پایه و اساس سیاسی عنوان کرده و آن را بی‌نتیجه دانستند؛ اما برخلاف پیش‌بینی‌ها، در سالهای اخیر راهبرد ایندوپاسیفیک تقویت شده و این روند احتمالاً در آینده نزدیک نیز ادامه خواهد یافت. به‌طورکلی، پیشران‌هایی که راهبرد ایندوپاسیفیک را تقویت می‌کنند، بیش از محدودیت‌های آن هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: امضای توافقنامه ۲۵ ساله ایران و چین در ماه‌های گذشته بحث‌های زیادی را دامن زده است. در این نوشتار کوتاه تلاش می‌شود آن را از حوزه‌های چندگانه ارزیابی کرده و پیامدهای آن برای منافع ملی ایران به تصویر کشیده شود.
آرش رئیسی‌نژاد – استاد روابط بین‌الملل دانشگاه تهران
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا در حال تدوین راهبردی در رابطه با منطقه ایندوپاسیفیک است. دولت‌های عضو اتحادیه اروپا در تاریخ ۱۶ آوریل سال ۲۰۲۱ مواردی را تصویب کردند که دستورالعمل‌هایی مفصل را برای تدوین راهبردی در خصوص ایندوپاسیفیک تا سپتامبر ۲۰۲۱ به نهادهای اروپایی ارائه داد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: بعد از یک سال پرفرازونشیب که در طول آن مهلک‌ترین درگیری مرزی میان هند و چین رخ داد، توافق دو طرف در سال 2021 برای خروج نظامی هم‌زمان از یک بخش از مرز مورد اختلاف در منطقه لداخ خطر فوری رویارویی مسلحانه را کاهش داد، اما تنش‌ها همچنان بالا است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جو بایدن دریکی از مصاحبه‌های خود به‌عنوان رئیس‌جمهور آمریکا، آینده روابط با چین را «رقابت شدید» توصیف کرده است. بر همین اساس، دولت بایدن تصریح کرده است که از رویکرد سخت‌گیرانه دولت قبلی آمریکا در قبال چین عدول نخواهد کرد. تصمیمات سیاسی متحدان آمریکا در منطقه هند-اقیانوسیه و اروپا نیز تحت‌الشعاع تنش فزاینده بین پکن و واشنگتن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شاید منازعه آشکار مقامات آمریکا و چین در آلاسکا (طی اولین دیدار رسمی دولت بایدن با چین) یک رسوایی به نظر برسد؛ اما برای روابط پایدار بین این دو کشور، این اظهارات گامی ضروری است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی دانشگاه تهران گفت: گفتگوی امنیتی چهارجانبه موسوم به «کواد» که به‌صورت غیررسمی بین ایالات‌متحده، ژاپن، استرالیا و هند در سال 2007 آغاز شده بود، مجددا در واکنش به افزایش قدرت اقتصادی و نظامی چین موردتوجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش هوش مصنوعی و عملیات نفوذ، میدان درگیری را از فضای فیزیکی به محیط ادراکی و الگوریتمی کشانده و بازدارندگی شناختی را به ضرورتی راهبردی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاض در میانه جنگ ایران، فشار یمن و تضمین‌های مبهم واشنگتن، به موازنه‌گری انعطاف‌پذیر روی آورده تا هم امنیت خود را حفظ کند و هم قدرت چانه‌زنی‌اش را افزایش دهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در گردهمایی رهبران ناتو در لندن در دسامبر 2019، ینس استولتنبرگ، دبیر کل ناتو بار دیگر نیاز به تشکیل ائتلاف را برای مواجهه با چین به عنوان چالش جدید ناتو تکرار کرد. وی تأکید کرد که ما باید این واقعیت را درک کنیم که چین در آفریقا، قطب شمال، فضای مجازی و حتی در اروپا، به ما نزدیک‌تر می‌شود. اگرچه این اظهارات تا حدی برای جلب رضایت دولت قبلی آمریکا بود، اما انعکاسی از نگرانی‌های فزاینده درباره پیامدهای فعالیت‌های چین برای امنیت فراآتلانتیک بود.
شورای راهبردی آنلاین-گفتگو: پژوهشگر ارشد مسائل بین‌الملل در تعریف رویکرد نگاه به شرق گفت، وقتی به‌نظام بین‌الملل و منطقه نگاه می‌کنیم بسیاری از دولت‌ها در حال بازتعریف سیاست خارجی خود بر اساس واقعیت‌های جدید و در رأس آن، ظهور چین به‌عنوان یک قدرت بزرگ سیاسی و اقتصادی هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ظهور چین به‌عنوان یک قدرت جهانی پیشرو، یکی از مهمترین رویدادهای ژئوپلیتیک در سالهای اخیر است.
علیرضا ثمودی-کارشناس مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس‌ازآنکه آمریکا، راهبرد ایندوپاسیفیک خود را در سال 2017 مطرح کرد، بسیاری از کارشناسان این مفهوم را فاقد پایه و اساس سیاسی عنوان کرده و آن را بی‌نتیجه دانستند؛ اما برخلاف پیش‌بینی‌ها، در سالهای اخیر راهبرد ایندوپاسیفیک تقویت شده و این روند احتمالاً در آینده نزدیک نیز ادامه خواهد یافت. به‌طورکلی، پیشران‌هایی که راهبرد ایندوپاسیفیک را تقویت می‌کنند، بیش از محدودیت‌های آن هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: امضای توافقنامه ۲۵ ساله ایران و چین در ماه‌های گذشته بحث‌های زیادی را دامن زده است. در این نوشتار کوتاه تلاش می‌شود آن را از حوزه‌های چندگانه ارزیابی کرده و پیامدهای آن برای منافع ملی ایران به تصویر کشیده شود.
آرش رئیسی‌نژاد – استاد روابط بین‌الملل دانشگاه تهران
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا در حال تدوین راهبردی در رابطه با منطقه ایندوپاسیفیک است. دولت‌های عضو اتحادیه اروپا در تاریخ ۱۶ آوریل سال ۲۰۲۱ مواردی را تصویب کردند که دستورالعمل‌هایی مفصل را برای تدوین راهبردی در خصوص ایندوپاسیفیک تا سپتامبر ۲۰۲۱ به نهادهای اروپایی ارائه داد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: بعد از یک سال پرفرازونشیب که در طول آن مهلک‌ترین درگیری مرزی میان هند و چین رخ داد، توافق دو طرف در سال 2021 برای خروج نظامی هم‌زمان از یک بخش از مرز مورد اختلاف در منطقه لداخ خطر فوری رویارویی مسلحانه را کاهش داد، اما تنش‌ها همچنان بالا است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جو بایدن دریکی از مصاحبه‌های خود به‌عنوان رئیس‌جمهور آمریکا، آینده روابط با چین را «رقابت شدید» توصیف کرده است. بر همین اساس، دولت بایدن تصریح کرده است که از رویکرد سخت‌گیرانه دولت قبلی آمریکا در قبال چین عدول نخواهد کرد. تصمیمات سیاسی متحدان آمریکا در منطقه هند-اقیانوسیه و اروپا نیز تحت‌الشعاع تنش فزاینده بین پکن و واشنگتن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شاید منازعه آشکار مقامات آمریکا و چین در آلاسکا (طی اولین دیدار رسمی دولت بایدن با چین) یک رسوایی به نظر برسد؛ اما برای روابط پایدار بین این دو کشور، این اظهارات گامی ضروری است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی دانشگاه تهران گفت: گفتگوی امنیتی چهارجانبه موسوم به «کواد» که به‌صورت غیررسمی بین ایالات‌متحده، ژاپن، استرالیا و هند در سال 2007 آغاز شده بود، مجددا در واکنش به افزایش قدرت اقتصادی و نظامی چین موردتوجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش هوش مصنوعی و عملیات نفوذ، میدان درگیری را از فضای فیزیکی به محیط ادراکی و الگوریتمی کشانده و بازدارندگی شناختی را به ضرورتی راهبردی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاض در میانه جنگ ایران، فشار یمن و تضمین‌های مبهم واشنگتن، به موازنه‌گری انعطاف‌پذیر روی آورده تا هم امنیت خود را حفظ کند و هم قدرت چانه‌زنی‌اش را افزایش دهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در گردهمایی رهبران ناتو در لندن در دسامبر 2019، ینس استولتنبرگ، دبیر کل ناتو بار دیگر نیاز به تشکیل ائتلاف را برای مواجهه با چین به عنوان چالش جدید ناتو تکرار کرد. وی تأکید کرد که ما باید این واقعیت را درک کنیم که چین در آفریقا، قطب شمال، فضای مجازی و حتی در اروپا، به ما نزدیک‌تر می‌شود. اگرچه این اظهارات تا حدی برای جلب رضایت دولت قبلی آمریکا بود، اما انعکاسی از نگرانی‌های فزاینده درباره پیامدهای فعالیت‌های چین برای امنیت فراآتلانتیک بود.
شورای راهبردی آنلاین-گفتگو: پژوهشگر ارشد مسائل بین‌الملل در تعریف رویکرد نگاه به شرق گفت، وقتی به‌نظام بین‌الملل و منطقه نگاه می‌کنیم بسیاری از دولت‌ها در حال بازتعریف سیاست خارجی خود بر اساس واقعیت‌های جدید و در رأس آن، ظهور چین به‌عنوان یک قدرت بزرگ سیاسی و اقتصادی هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ظهور چین به‌عنوان یک قدرت جهانی پیشرو، یکی از مهمترین رویدادهای ژئوپلیتیک در سالهای اخیر است.
علیرضا ثمودی-کارشناس مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس‌ازآنکه آمریکا، راهبرد ایندوپاسیفیک خود را در سال 2017 مطرح کرد، بسیاری از کارشناسان این مفهوم را فاقد پایه و اساس سیاسی عنوان کرده و آن را بی‌نتیجه دانستند؛ اما برخلاف پیش‌بینی‌ها، در سالهای اخیر راهبرد ایندوپاسیفیک تقویت شده و این روند احتمالاً در آینده نزدیک نیز ادامه خواهد یافت. به‌طورکلی، پیشران‌هایی که راهبرد ایندوپاسیفیک را تقویت می‌کنند، بیش از محدودیت‌های آن هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: امضای توافقنامه ۲۵ ساله ایران و چین در ماه‌های گذشته بحث‌های زیادی را دامن زده است. در این نوشتار کوتاه تلاش می‌شود آن را از حوزه‌های چندگانه ارزیابی کرده و پیامدهای آن برای منافع ملی ایران به تصویر کشیده شود.
آرش رئیسی‌نژاد – استاد روابط بین‌الملل دانشگاه تهران
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا در حال تدوین راهبردی در رابطه با منطقه ایندوپاسیفیک است. دولت‌های عضو اتحادیه اروپا در تاریخ ۱۶ آوریل سال ۲۰۲۱ مواردی را تصویب کردند که دستورالعمل‌هایی مفصل را برای تدوین راهبردی در خصوص ایندوپاسیفیک تا سپتامبر ۲۰۲۱ به نهادهای اروپایی ارائه داد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: بعد از یک سال پرفرازونشیب که در طول آن مهلک‌ترین درگیری مرزی میان هند و چین رخ داد، توافق دو طرف در سال 2021 برای خروج نظامی هم‌زمان از یک بخش از مرز مورد اختلاف در منطقه لداخ خطر فوری رویارویی مسلحانه را کاهش داد، اما تنش‌ها همچنان بالا است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جو بایدن دریکی از مصاحبه‌های خود به‌عنوان رئیس‌جمهور آمریکا، آینده روابط با چین را «رقابت شدید» توصیف کرده است. بر همین اساس، دولت بایدن تصریح کرده است که از رویکرد سخت‌گیرانه دولت قبلی آمریکا در قبال چین عدول نخواهد کرد. تصمیمات سیاسی متحدان آمریکا در منطقه هند-اقیانوسیه و اروپا نیز تحت‌الشعاع تنش فزاینده بین پکن و واشنگتن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شاید منازعه آشکار مقامات آمریکا و چین در آلاسکا (طی اولین دیدار رسمی دولت بایدن با چین) یک رسوایی به نظر برسد؛ اما برای روابط پایدار بین این دو کشور، این اظهارات گامی ضروری است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی دانشگاه تهران گفت: گفتگوی امنیتی چهارجانبه موسوم به «کواد» که به‌صورت غیررسمی بین ایالات‌متحده، ژاپن، استرالیا و هند در سال 2007 آغاز شده بود، مجددا در واکنش به افزایش قدرت اقتصادی و نظامی چین موردتوجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش هوش مصنوعی و عملیات نفوذ، میدان درگیری را از فضای فیزیکی به محیط ادراکی و الگوریتمی کشانده و بازدارندگی شناختی را به ضرورتی راهبردی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاض در میانه جنگ ایران، فشار یمن و تضمین‌های مبهم واشنگتن، به موازنه‌گری انعطاف‌پذیر روی آورده تا هم امنیت خود را حفظ کند و هم قدرت چانه‌زنی‌اش را افزایش دهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در گردهمایی رهبران ناتو در لندن در دسامبر 2019، ینس استولتنبرگ، دبیر کل ناتو بار دیگر نیاز به تشکیل ائتلاف را برای مواجهه با چین به عنوان چالش جدید ناتو تکرار کرد. وی تأکید کرد که ما باید این واقعیت را درک کنیم که چین در آفریقا، قطب شمال، فضای مجازی و حتی در اروپا، به ما نزدیک‌تر می‌شود. اگرچه این اظهارات تا حدی برای جلب رضایت دولت قبلی آمریکا بود، اما انعکاسی از نگرانی‌های فزاینده درباره پیامدهای فعالیت‌های چین برای امنیت فراآتلانتیک بود.
شورای راهبردی آنلاین-گفتگو: پژوهشگر ارشد مسائل بین‌الملل در تعریف رویکرد نگاه به شرق گفت، وقتی به‌نظام بین‌الملل و منطقه نگاه می‌کنیم بسیاری از دولت‌ها در حال بازتعریف سیاست خارجی خود بر اساس واقعیت‌های جدید و در رأس آن، ظهور چین به‌عنوان یک قدرت بزرگ سیاسی و اقتصادی هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ظهور چین به‌عنوان یک قدرت جهانی پیشرو، یکی از مهمترین رویدادهای ژئوپلیتیک در سالهای اخیر است.
علیرضا ثمودی-کارشناس مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس‌ازآنکه آمریکا، راهبرد ایندوپاسیفیک خود را در سال 2017 مطرح کرد، بسیاری از کارشناسان این مفهوم را فاقد پایه و اساس سیاسی عنوان کرده و آن را بی‌نتیجه دانستند؛ اما برخلاف پیش‌بینی‌ها، در سالهای اخیر راهبرد ایندوپاسیفیک تقویت شده و این روند احتمالاً در آینده نزدیک نیز ادامه خواهد یافت. به‌طورکلی، پیشران‌هایی که راهبرد ایندوپاسیفیک را تقویت می‌کنند، بیش از محدودیت‌های آن هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: امضای توافقنامه ۲۵ ساله ایران و چین در ماه‌های گذشته بحث‌های زیادی را دامن زده است. در این نوشتار کوتاه تلاش می‌شود آن را از حوزه‌های چندگانه ارزیابی کرده و پیامدهای آن برای منافع ملی ایران به تصویر کشیده شود.
آرش رئیسی‌نژاد – استاد روابط بین‌الملل دانشگاه تهران
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا در حال تدوین راهبردی در رابطه با منطقه ایندوپاسیفیک است. دولت‌های عضو اتحادیه اروپا در تاریخ ۱۶ آوریل سال ۲۰۲۱ مواردی را تصویب کردند که دستورالعمل‌هایی مفصل را برای تدوین راهبردی در خصوص ایندوپاسیفیک تا سپتامبر ۲۰۲۱ به نهادهای اروپایی ارائه داد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: بعد از یک سال پرفرازونشیب که در طول آن مهلک‌ترین درگیری مرزی میان هند و چین رخ داد، توافق دو طرف در سال 2021 برای خروج نظامی هم‌زمان از یک بخش از مرز مورد اختلاف در منطقه لداخ خطر فوری رویارویی مسلحانه را کاهش داد، اما تنش‌ها همچنان بالا است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جو بایدن دریکی از مصاحبه‌های خود به‌عنوان رئیس‌جمهور آمریکا، آینده روابط با چین را «رقابت شدید» توصیف کرده است. بر همین اساس، دولت بایدن تصریح کرده است که از رویکرد سخت‌گیرانه دولت قبلی آمریکا در قبال چین عدول نخواهد کرد. تصمیمات سیاسی متحدان آمریکا در منطقه هند-اقیانوسیه و اروپا نیز تحت‌الشعاع تنش فزاینده بین پکن و واشنگتن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شاید منازعه آشکار مقامات آمریکا و چین در آلاسکا (طی اولین دیدار رسمی دولت بایدن با چین) یک رسوایی به نظر برسد؛ اما برای روابط پایدار بین این دو کشور، این اظهارات گامی ضروری است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی دانشگاه تهران گفت: گفتگوی امنیتی چهارجانبه موسوم به «کواد» که به‌صورت غیررسمی بین ایالات‌متحده، ژاپن، استرالیا و هند در سال 2007 آغاز شده بود، مجددا در واکنش به افزایش قدرت اقتصادی و نظامی چین موردتوجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش هوش مصنوعی و عملیات نفوذ، میدان درگیری را از فضای فیزیکی به محیط ادراکی و الگوریتمی کشانده و بازدارندگی شناختی را به ضرورتی راهبردی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاض در میانه جنگ ایران، فشار یمن و تضمین‌های مبهم واشنگتن، به موازنه‌گری انعطاف‌پذیر روی آورده تا هم امنیت خود را حفظ کند و هم قدرت چانه‌زنی‌اش را افزایش دهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در گردهمایی رهبران ناتو در لندن در دسامبر 2019، ینس استولتنبرگ، دبیر کل ناتو بار دیگر نیاز به تشکیل ائتلاف را برای مواجهه با چین به عنوان چالش جدید ناتو تکرار کرد. وی تأکید کرد که ما باید این واقعیت را درک کنیم که چین در آفریقا، قطب شمال، فضای مجازی و حتی در اروپا، به ما نزدیک‌تر می‌شود. اگرچه این اظهارات تا حدی برای جلب رضایت دولت قبلی آمریکا بود، اما انعکاسی از نگرانی‌های فزاینده درباره پیامدهای فعالیت‌های چین برای امنیت فراآتلانتیک بود.
شورای راهبردی آنلاین-گفتگو: پژوهشگر ارشد مسائل بین‌الملل در تعریف رویکرد نگاه به شرق گفت، وقتی به‌نظام بین‌الملل و منطقه نگاه می‌کنیم بسیاری از دولت‌ها در حال بازتعریف سیاست خارجی خود بر اساس واقعیت‌های جدید و در رأس آن، ظهور چین به‌عنوان یک قدرت بزرگ سیاسی و اقتصادی هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ظهور چین به‌عنوان یک قدرت جهانی پیشرو، یکی از مهمترین رویدادهای ژئوپلیتیک در سالهای اخیر است.
علیرضا ثمودی-کارشناس مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس‌ازآنکه آمریکا، راهبرد ایندوپاسیفیک خود را در سال 2017 مطرح کرد، بسیاری از کارشناسان این مفهوم را فاقد پایه و اساس سیاسی عنوان کرده و آن را بی‌نتیجه دانستند؛ اما برخلاف پیش‌بینی‌ها، در سالهای اخیر راهبرد ایندوپاسیفیک تقویت شده و این روند احتمالاً در آینده نزدیک نیز ادامه خواهد یافت. به‌طورکلی، پیشران‌هایی که راهبرد ایندوپاسیفیک را تقویت می‌کنند، بیش از محدودیت‌های آن هستند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: امضای توافقنامه ۲۵ ساله ایران و چین در ماه‌های گذشته بحث‌های زیادی را دامن زده است. در این نوشتار کوتاه تلاش می‌شود آن را از حوزه‌های چندگانه ارزیابی کرده و پیامدهای آن برای منافع ملی ایران به تصویر کشیده شود.
آرش رئیسی‌نژاد – استاد روابط بین‌الملل دانشگاه تهران
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا در حال تدوین راهبردی در رابطه با منطقه ایندوپاسیفیک است. دولت‌های عضو اتحادیه اروپا در تاریخ ۱۶ آوریل سال ۲۰۲۱ مواردی را تصویب کردند که دستورالعمل‌هایی مفصل را برای تدوین راهبردی در خصوص ایندوپاسیفیک تا سپتامبر ۲۰۲۱ به نهادهای اروپایی ارائه داد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: بعد از یک سال پرفرازونشیب که در طول آن مهلک‌ترین درگیری مرزی میان هند و چین رخ داد، توافق دو طرف در سال 2021 برای خروج نظامی هم‌زمان از یک بخش از مرز مورد اختلاف در منطقه لداخ خطر فوری رویارویی مسلحانه را کاهش داد، اما تنش‌ها همچنان بالا است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: جو بایدن دریکی از مصاحبه‌های خود به‌عنوان رئیس‌جمهور آمریکا، آینده روابط با چین را «رقابت شدید» توصیف کرده است. بر همین اساس، دولت بایدن تصریح کرده است که از رویکرد سخت‌گیرانه دولت قبلی آمریکا در قبال چین عدول نخواهد کرد. تصمیمات سیاسی متحدان آمریکا در منطقه هند-اقیانوسیه و اروپا نیز تحت‌الشعاع تنش فزاینده بین پکن و واشنگتن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شاید منازعه آشکار مقامات آمریکا و چین در آلاسکا (طی اولین دیدار رسمی دولت بایدن با چین) یک رسوایی به نظر برسد؛ اما برای روابط پایدار بین این دو کشور، این اظهارات گامی ضروری است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئت‌علمی دانشگاه تهران گفت: گفتگوی امنیتی چهارجانبه موسوم به «کواد» که به‌صورت غیررسمی بین ایالات‌متحده، ژاپن، استرالیا و هند در سال 2007 آغاز شده بود، مجددا در واکنش به افزایش قدرت اقتصادی و نظامی چین موردتوجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش هوش مصنوعی و عملیات نفوذ، میدان درگیری را از فضای فیزیکی به محیط ادراکی و الگوریتمی کشانده و بازدارندگی شناختی را به ضرورتی راهبردی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاض در میانه جنگ ایران، فشار یمن و تضمین‌های مبهم واشنگتن، به موازنه‌گری انعطاف‌پذیر روی آورده تا هم امنیت خود را حفظ کند و هم قدرت چانه‌زنی‌اش را افزایش دهد.