زلزله ژئوپلیتیک نتیجه جنگ علیه ایران
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین: نگاهی به آخرین تحولات انتخابات آمریکا، موافقت کنست با تمدید موعد تصویب بودجه، فشار موساد برای فروش تسلیحات پیشرفته نظامی به امارات، سفر پامپئو به خارطوم، نشست سران سه کشور عراق، مصر و اردن و طرح شام جدید، فعالیت بیش از 10 هزار عضو داعش در سوریه و عراق، رزمایش روسیه با مشارکت ۱۸ کشور، ترکیه خواستار رفع اختلافات با آمریکا، واکنش ترکیه به تصمیم یونان درباره برگزاری رزمایش در مدیترانه شرقی، پیوستن 172کشور به برنامه عرضه جهانی واکسن کرونا، انتقاد اروپا از روسیه، انتقاد روسیه از تشدید فعالیت اطلاعاتی و غیرسازنده آمریکا در فضای مجازی و سفر هایکو ماس به کی یف از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: چشمانداز دولت لوکاشنکو پس از انتخابات، خودیها و غریبهها در اعتراضات بلاروس، چگونگی مواجهه اوکراین با اعتراضات بلاروس، دلایل عدم ترک قدرت از سوی لوکاشنکو، یخ شناور بلاروس و کوه یخ روسیه، امنیت سایبری نیروهای هستهای ناتو، سیاست جدید ترکیه در مدیترانه شرقی، جدال در ایالاتمتحده و اسرائیل درباره الحاق یکجانبه دره اردن، معامله آمریکا با ترکیه بر سر اختلافات و علل ناتوانی واشنگتن در متوقف کردن چین ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای روسی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در انتخابات ریاست جمهوری 2016، حزب دموکرات آمریکا از روسیه بهعنوان سپر بلا برای توجیه شکست خود استفاده کرد. مسکو به مداخله در این انتخابات از طریق انتشار اطلاعات نادرست متهم شد. پس از انتخابات، یک تحقیقات قضایی به راه افتاد که بدون ارائه سندی دال بر این اتهام، پایان یافت.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در پنج سال گذشته درگیری بین روسیه و اوکراین به وخامت مراودات تجاری بین کییف و مسکو منجر شده و همزمان مناسبات کییف با اتحادیه اروپا پیشرفت قابلتوجهی داشته است. این تغییر در مراودات تجاری مشهود است و اتحادیه اروپا به بزرگترین شریک تجاری اوکراین تبدیل شده است و چین جای روسیه بهعنوان دومین شریک تجاری کییف را گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بررسی تداوم اصلاحات در اوکراین، مهارتهای دیجیتال و آینده کار در آفریقا، خسارات ناشی از دیوارسازی ترامپ در مکزیک، رابطه چین و آمریکای لاتین، رابطه عربستان با چین، اسرائیل و خاورمیانه در بحبوحه رقابت آمریکا-چین، شراکت راهبردی ایران و چین، تصمیم انگلیس درباره هوآوی، نبرد بودجه در اتحادیه اروپا عامل تضعیف جاه طلبی های بینالمللی اتحادیه از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پاشنه آشیل روسیه، یعنی رکود اقتصادی و مدل اقتصادی مبتنی بر منابع فسیلی، سهم روسیه در اقتصادی جهانی و درنتیجه، اهمیت این کشور بهعنوان شریک اقتصادی اتحادیه اروپا را بهتدریج کاهش داده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ناکامی در تغییر روند مینسک موجب تشدید درگیری خواهد شد. در چنین سناریویی مشکلاتی که در حال حاضر اوکراین آن را در مرز شرقی اروپا تحت کنترل دارد چند برابر شده و بهسرعت به سمت غرب و به مرزهای لهستان، اسلواکی، مجارستان و رومانی کشیده خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: روسیه بهعنوان بخشی از رویکرد قدرتطلبانه خویش، به دنبال دسترسی و آزادی عمل بیشتر در منطقه مدیترانه است و برای دستیابی به آن، تقویت جای پای نظامی خود در این منطقه را پیگیری میکند. از نگاه اندیشکده رند، آمریکا و ناتو برای مقابله با این چالش نوظهور میتوانند با تقویت حضور دریایی و هوایی خویش یک راهبرد مقتدرانه اتخاذ کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: استنباط روسیه از قطعنامه پیشنهادی آلمان و بلژیک در شورای امنیت این است که میتواند پوششی برای فعالیتهای مخرب کشورهای مختلف غربی در سوریه باشد و از این رو مانع از تصویب این قطعنامه شدهاند.
حسن بهشتیپور – کارشناس مسائل روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برلین به برنامههای آمریکا برای توقف همیشگی ساخت خط لوله گازی «نورد استریم 2» روسیه شدیداً اعتراض کرده است. منتقدان آلمانی معتقد هستند که دور جدید تحریمهای آمریکا ناقض استقلال و امنیت انرژی اروپاست؛ اما از نظر آمریکا، پروژه خط لوله روسیه اگر تکمیل شود، استقلال انرژی اروپا را بهجای تقویت، تضعیف خواهد کرد و این قاره را در مقابل کرملین آسیبپذیر خواهد ساخت.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین: نگاهی به آخرین تحولات انتخابات آمریکا، موافقت کنست با تمدید موعد تصویب بودجه، فشار موساد برای فروش تسلیحات پیشرفته نظامی به امارات، سفر پامپئو به خارطوم، نشست سران سه کشور عراق، مصر و اردن و طرح شام جدید، فعالیت بیش از 10 هزار عضو داعش در سوریه و عراق، رزمایش روسیه با مشارکت ۱۸ کشور، ترکیه خواستار رفع اختلافات با آمریکا، واکنش ترکیه به تصمیم یونان درباره برگزاری رزمایش در مدیترانه شرقی، پیوستن 172کشور به برنامه عرضه جهانی واکسن کرونا، انتقاد اروپا از روسیه، انتقاد روسیه از تشدید فعالیت اطلاعاتی و غیرسازنده آمریکا در فضای مجازی و سفر هایکو ماس به کی یف از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: چشمانداز دولت لوکاشنکو پس از انتخابات، خودیها و غریبهها در اعتراضات بلاروس، چگونگی مواجهه اوکراین با اعتراضات بلاروس، دلایل عدم ترک قدرت از سوی لوکاشنکو، یخ شناور بلاروس و کوه یخ روسیه، امنیت سایبری نیروهای هستهای ناتو، سیاست جدید ترکیه در مدیترانه شرقی، جدال در ایالاتمتحده و اسرائیل درباره الحاق یکجانبه دره اردن، معامله آمریکا با ترکیه بر سر اختلافات و علل ناتوانی واشنگتن در متوقف کردن چین ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای روسی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در انتخابات ریاست جمهوری 2016، حزب دموکرات آمریکا از روسیه بهعنوان سپر بلا برای توجیه شکست خود استفاده کرد. مسکو به مداخله در این انتخابات از طریق انتشار اطلاعات نادرست متهم شد. پس از انتخابات، یک تحقیقات قضایی به راه افتاد که بدون ارائه سندی دال بر این اتهام، پایان یافت.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در پنج سال گذشته درگیری بین روسیه و اوکراین به وخامت مراودات تجاری بین کییف و مسکو منجر شده و همزمان مناسبات کییف با اتحادیه اروپا پیشرفت قابلتوجهی داشته است. این تغییر در مراودات تجاری مشهود است و اتحادیه اروپا به بزرگترین شریک تجاری اوکراین تبدیل شده است و چین جای روسیه بهعنوان دومین شریک تجاری کییف را گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بررسی تداوم اصلاحات در اوکراین، مهارتهای دیجیتال و آینده کار در آفریقا، خسارات ناشی از دیوارسازی ترامپ در مکزیک، رابطه چین و آمریکای لاتین، رابطه عربستان با چین، اسرائیل و خاورمیانه در بحبوحه رقابت آمریکا-چین، شراکت راهبردی ایران و چین، تصمیم انگلیس درباره هوآوی، نبرد بودجه در اتحادیه اروپا عامل تضعیف جاه طلبی های بینالمللی اتحادیه از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پاشنه آشیل روسیه، یعنی رکود اقتصادی و مدل اقتصادی مبتنی بر منابع فسیلی، سهم روسیه در اقتصادی جهانی و درنتیجه، اهمیت این کشور بهعنوان شریک اقتصادی اتحادیه اروپا را بهتدریج کاهش داده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ناکامی در تغییر روند مینسک موجب تشدید درگیری خواهد شد. در چنین سناریویی مشکلاتی که در حال حاضر اوکراین آن را در مرز شرقی اروپا تحت کنترل دارد چند برابر شده و بهسرعت به سمت غرب و به مرزهای لهستان، اسلواکی، مجارستان و رومانی کشیده خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: روسیه بهعنوان بخشی از رویکرد قدرتطلبانه خویش، به دنبال دسترسی و آزادی عمل بیشتر در منطقه مدیترانه است و برای دستیابی به آن، تقویت جای پای نظامی خود در این منطقه را پیگیری میکند. از نگاه اندیشکده رند، آمریکا و ناتو برای مقابله با این چالش نوظهور میتوانند با تقویت حضور دریایی و هوایی خویش یک راهبرد مقتدرانه اتخاذ کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: استنباط روسیه از قطعنامه پیشنهادی آلمان و بلژیک در شورای امنیت این است که میتواند پوششی برای فعالیتهای مخرب کشورهای مختلف غربی در سوریه باشد و از این رو مانع از تصویب این قطعنامه شدهاند.
حسن بهشتیپور – کارشناس مسائل روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برلین به برنامههای آمریکا برای توقف همیشگی ساخت خط لوله گازی «نورد استریم 2» روسیه شدیداً اعتراض کرده است. منتقدان آلمانی معتقد هستند که دور جدید تحریمهای آمریکا ناقض استقلال و امنیت انرژی اروپاست؛ اما از نظر آمریکا، پروژه خط لوله روسیه اگر تکمیل شود، استقلال انرژی اروپا را بهجای تقویت، تضعیف خواهد کرد و این قاره را در مقابل کرملین آسیبپذیر خواهد ساخت.
شورای راهبردی آنلاین: نگاهی به آخرین تحولات انتخابات آمریکا، موافقت کنست با تمدید موعد تصویب بودجه، فشار موساد برای فروش تسلیحات پیشرفته نظامی به امارات، سفر پامپئو به خارطوم، نشست سران سه کشور عراق، مصر و اردن و طرح شام جدید، فعالیت بیش از 10 هزار عضو داعش در سوریه و عراق، رزمایش روسیه با مشارکت ۱۸ کشور، ترکیه خواستار رفع اختلافات با آمریکا، واکنش ترکیه به تصمیم یونان درباره برگزاری رزمایش در مدیترانه شرقی، پیوستن 172کشور به برنامه عرضه جهانی واکسن کرونا، انتقاد اروپا از روسیه، انتقاد روسیه از تشدید فعالیت اطلاعاتی و غیرسازنده آمریکا در فضای مجازی و سفر هایکو ماس به کی یف از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: چشمانداز دولت لوکاشنکو پس از انتخابات، خودیها و غریبهها در اعتراضات بلاروس، چگونگی مواجهه اوکراین با اعتراضات بلاروس، دلایل عدم ترک قدرت از سوی لوکاشنکو، یخ شناور بلاروس و کوه یخ روسیه، امنیت سایبری نیروهای هستهای ناتو، سیاست جدید ترکیه در مدیترانه شرقی، جدال در ایالاتمتحده و اسرائیل درباره الحاق یکجانبه دره اردن، معامله آمریکا با ترکیه بر سر اختلافات و علل ناتوانی واشنگتن در متوقف کردن چین ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای روسی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در انتخابات ریاست جمهوری 2016، حزب دموکرات آمریکا از روسیه بهعنوان سپر بلا برای توجیه شکست خود استفاده کرد. مسکو به مداخله در این انتخابات از طریق انتشار اطلاعات نادرست متهم شد. پس از انتخابات، یک تحقیقات قضایی به راه افتاد که بدون ارائه سندی دال بر این اتهام، پایان یافت.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در پنج سال گذشته درگیری بین روسیه و اوکراین به وخامت مراودات تجاری بین کییف و مسکو منجر شده و همزمان مناسبات کییف با اتحادیه اروپا پیشرفت قابلتوجهی داشته است. این تغییر در مراودات تجاری مشهود است و اتحادیه اروپا به بزرگترین شریک تجاری اوکراین تبدیل شده است و چین جای روسیه بهعنوان دومین شریک تجاری کییف را گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بررسی تداوم اصلاحات در اوکراین، مهارتهای دیجیتال و آینده کار در آفریقا، خسارات ناشی از دیوارسازی ترامپ در مکزیک، رابطه چین و آمریکای لاتین، رابطه عربستان با چین، اسرائیل و خاورمیانه در بحبوحه رقابت آمریکا-چین، شراکت راهبردی ایران و چین، تصمیم انگلیس درباره هوآوی، نبرد بودجه در اتحادیه اروپا عامل تضعیف جاه طلبی های بینالمللی اتحادیه از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پاشنه آشیل روسیه، یعنی رکود اقتصادی و مدل اقتصادی مبتنی بر منابع فسیلی، سهم روسیه در اقتصادی جهانی و درنتیجه، اهمیت این کشور بهعنوان شریک اقتصادی اتحادیه اروپا را بهتدریج کاهش داده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ناکامی در تغییر روند مینسک موجب تشدید درگیری خواهد شد. در چنین سناریویی مشکلاتی که در حال حاضر اوکراین آن را در مرز شرقی اروپا تحت کنترل دارد چند برابر شده و بهسرعت به سمت غرب و به مرزهای لهستان، اسلواکی، مجارستان و رومانی کشیده خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: روسیه بهعنوان بخشی از رویکرد قدرتطلبانه خویش، به دنبال دسترسی و آزادی عمل بیشتر در منطقه مدیترانه است و برای دستیابی به آن، تقویت جای پای نظامی خود در این منطقه را پیگیری میکند. از نگاه اندیشکده رند، آمریکا و ناتو برای مقابله با این چالش نوظهور میتوانند با تقویت حضور دریایی و هوایی خویش یک راهبرد مقتدرانه اتخاذ کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: استنباط روسیه از قطعنامه پیشنهادی آلمان و بلژیک در شورای امنیت این است که میتواند پوششی برای فعالیتهای مخرب کشورهای مختلف غربی در سوریه باشد و از این رو مانع از تصویب این قطعنامه شدهاند.
حسن بهشتیپور – کارشناس مسائل روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برلین به برنامههای آمریکا برای توقف همیشگی ساخت خط لوله گازی «نورد استریم 2» روسیه شدیداً اعتراض کرده است. منتقدان آلمانی معتقد هستند که دور جدید تحریمهای آمریکا ناقض استقلال و امنیت انرژی اروپاست؛ اما از نظر آمریکا، پروژه خط لوله روسیه اگر تکمیل شود، استقلال انرژی اروپا را بهجای تقویت، تضعیف خواهد کرد و این قاره را در مقابل کرملین آسیبپذیر خواهد ساخت.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین: نگاهی به آخرین تحولات انتخابات آمریکا، موافقت کنست با تمدید موعد تصویب بودجه، فشار موساد برای فروش تسلیحات پیشرفته نظامی به امارات، سفر پامپئو به خارطوم، نشست سران سه کشور عراق، مصر و اردن و طرح شام جدید، فعالیت بیش از 10 هزار عضو داعش در سوریه و عراق، رزمایش روسیه با مشارکت ۱۸ کشور، ترکیه خواستار رفع اختلافات با آمریکا، واکنش ترکیه به تصمیم یونان درباره برگزاری رزمایش در مدیترانه شرقی، پیوستن 172کشور به برنامه عرضه جهانی واکسن کرونا، انتقاد اروپا از روسیه، انتقاد روسیه از تشدید فعالیت اطلاعاتی و غیرسازنده آمریکا در فضای مجازی و سفر هایکو ماس به کی یف از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: چشمانداز دولت لوکاشنکو پس از انتخابات، خودیها و غریبهها در اعتراضات بلاروس، چگونگی مواجهه اوکراین با اعتراضات بلاروس، دلایل عدم ترک قدرت از سوی لوکاشنکو، یخ شناور بلاروس و کوه یخ روسیه، امنیت سایبری نیروهای هستهای ناتو، سیاست جدید ترکیه در مدیترانه شرقی، جدال در ایالاتمتحده و اسرائیل درباره الحاق یکجانبه دره اردن، معامله آمریکا با ترکیه بر سر اختلافات و علل ناتوانی واشنگتن در متوقف کردن چین ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای روسی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در انتخابات ریاست جمهوری 2016، حزب دموکرات آمریکا از روسیه بهعنوان سپر بلا برای توجیه شکست خود استفاده کرد. مسکو به مداخله در این انتخابات از طریق انتشار اطلاعات نادرست متهم شد. پس از انتخابات، یک تحقیقات قضایی به راه افتاد که بدون ارائه سندی دال بر این اتهام، پایان یافت.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در پنج سال گذشته درگیری بین روسیه و اوکراین به وخامت مراودات تجاری بین کییف و مسکو منجر شده و همزمان مناسبات کییف با اتحادیه اروپا پیشرفت قابلتوجهی داشته است. این تغییر در مراودات تجاری مشهود است و اتحادیه اروپا به بزرگترین شریک تجاری اوکراین تبدیل شده است و چین جای روسیه بهعنوان دومین شریک تجاری کییف را گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بررسی تداوم اصلاحات در اوکراین، مهارتهای دیجیتال و آینده کار در آفریقا، خسارات ناشی از دیوارسازی ترامپ در مکزیک، رابطه چین و آمریکای لاتین، رابطه عربستان با چین، اسرائیل و خاورمیانه در بحبوحه رقابت آمریکا-چین، شراکت راهبردی ایران و چین، تصمیم انگلیس درباره هوآوی، نبرد بودجه در اتحادیه اروپا عامل تضعیف جاه طلبی های بینالمللی اتحادیه از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پاشنه آشیل روسیه، یعنی رکود اقتصادی و مدل اقتصادی مبتنی بر منابع فسیلی، سهم روسیه در اقتصادی جهانی و درنتیجه، اهمیت این کشور بهعنوان شریک اقتصادی اتحادیه اروپا را بهتدریج کاهش داده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ناکامی در تغییر روند مینسک موجب تشدید درگیری خواهد شد. در چنین سناریویی مشکلاتی که در حال حاضر اوکراین آن را در مرز شرقی اروپا تحت کنترل دارد چند برابر شده و بهسرعت به سمت غرب و به مرزهای لهستان، اسلواکی، مجارستان و رومانی کشیده خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: روسیه بهعنوان بخشی از رویکرد قدرتطلبانه خویش، به دنبال دسترسی و آزادی عمل بیشتر در منطقه مدیترانه است و برای دستیابی به آن، تقویت جای پای نظامی خود در این منطقه را پیگیری میکند. از نگاه اندیشکده رند، آمریکا و ناتو برای مقابله با این چالش نوظهور میتوانند با تقویت حضور دریایی و هوایی خویش یک راهبرد مقتدرانه اتخاذ کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: استنباط روسیه از قطعنامه پیشنهادی آلمان و بلژیک در شورای امنیت این است که میتواند پوششی برای فعالیتهای مخرب کشورهای مختلف غربی در سوریه باشد و از این رو مانع از تصویب این قطعنامه شدهاند.
حسن بهشتیپور – کارشناس مسائل روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برلین به برنامههای آمریکا برای توقف همیشگی ساخت خط لوله گازی «نورد استریم 2» روسیه شدیداً اعتراض کرده است. منتقدان آلمانی معتقد هستند که دور جدید تحریمهای آمریکا ناقض استقلال و امنیت انرژی اروپاست؛ اما از نظر آمریکا، پروژه خط لوله روسیه اگر تکمیل شود، استقلال انرژی اروپا را بهجای تقویت، تضعیف خواهد کرد و این قاره را در مقابل کرملین آسیبپذیر خواهد ساخت.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین: نگاهی به آخرین تحولات انتخابات آمریکا، موافقت کنست با تمدید موعد تصویب بودجه، فشار موساد برای فروش تسلیحات پیشرفته نظامی به امارات، سفر پامپئو به خارطوم، نشست سران سه کشور عراق، مصر و اردن و طرح شام جدید، فعالیت بیش از 10 هزار عضو داعش در سوریه و عراق، رزمایش روسیه با مشارکت ۱۸ کشور، ترکیه خواستار رفع اختلافات با آمریکا، واکنش ترکیه به تصمیم یونان درباره برگزاری رزمایش در مدیترانه شرقی، پیوستن 172کشور به برنامه عرضه جهانی واکسن کرونا، انتقاد اروپا از روسیه، انتقاد روسیه از تشدید فعالیت اطلاعاتی و غیرسازنده آمریکا در فضای مجازی و سفر هایکو ماس به کی یف از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: چشمانداز دولت لوکاشنکو پس از انتخابات، خودیها و غریبهها در اعتراضات بلاروس، چگونگی مواجهه اوکراین با اعتراضات بلاروس، دلایل عدم ترک قدرت از سوی لوکاشنکو، یخ شناور بلاروس و کوه یخ روسیه، امنیت سایبری نیروهای هستهای ناتو، سیاست جدید ترکیه در مدیترانه شرقی، جدال در ایالاتمتحده و اسرائیل درباره الحاق یکجانبه دره اردن، معامله آمریکا با ترکیه بر سر اختلافات و علل ناتوانی واشنگتن در متوقف کردن چین ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای روسی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در انتخابات ریاست جمهوری 2016، حزب دموکرات آمریکا از روسیه بهعنوان سپر بلا برای توجیه شکست خود استفاده کرد. مسکو به مداخله در این انتخابات از طریق انتشار اطلاعات نادرست متهم شد. پس از انتخابات، یک تحقیقات قضایی به راه افتاد که بدون ارائه سندی دال بر این اتهام، پایان یافت.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در پنج سال گذشته درگیری بین روسیه و اوکراین به وخامت مراودات تجاری بین کییف و مسکو منجر شده و همزمان مناسبات کییف با اتحادیه اروپا پیشرفت قابلتوجهی داشته است. این تغییر در مراودات تجاری مشهود است و اتحادیه اروپا به بزرگترین شریک تجاری اوکراین تبدیل شده است و چین جای روسیه بهعنوان دومین شریک تجاری کییف را گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بررسی تداوم اصلاحات در اوکراین، مهارتهای دیجیتال و آینده کار در آفریقا، خسارات ناشی از دیوارسازی ترامپ در مکزیک، رابطه چین و آمریکای لاتین، رابطه عربستان با چین، اسرائیل و خاورمیانه در بحبوحه رقابت آمریکا-چین، شراکت راهبردی ایران و چین، تصمیم انگلیس درباره هوآوی، نبرد بودجه در اتحادیه اروپا عامل تضعیف جاه طلبی های بینالمللی اتحادیه از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پاشنه آشیل روسیه، یعنی رکود اقتصادی و مدل اقتصادی مبتنی بر منابع فسیلی، سهم روسیه در اقتصادی جهانی و درنتیجه، اهمیت این کشور بهعنوان شریک اقتصادی اتحادیه اروپا را بهتدریج کاهش داده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ناکامی در تغییر روند مینسک موجب تشدید درگیری خواهد شد. در چنین سناریویی مشکلاتی که در حال حاضر اوکراین آن را در مرز شرقی اروپا تحت کنترل دارد چند برابر شده و بهسرعت به سمت غرب و به مرزهای لهستان، اسلواکی، مجارستان و رومانی کشیده خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: روسیه بهعنوان بخشی از رویکرد قدرتطلبانه خویش، به دنبال دسترسی و آزادی عمل بیشتر در منطقه مدیترانه است و برای دستیابی به آن، تقویت جای پای نظامی خود در این منطقه را پیگیری میکند. از نگاه اندیشکده رند، آمریکا و ناتو برای مقابله با این چالش نوظهور میتوانند با تقویت حضور دریایی و هوایی خویش یک راهبرد مقتدرانه اتخاذ کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: استنباط روسیه از قطعنامه پیشنهادی آلمان و بلژیک در شورای امنیت این است که میتواند پوششی برای فعالیتهای مخرب کشورهای مختلف غربی در سوریه باشد و از این رو مانع از تصویب این قطعنامه شدهاند.
حسن بهشتیپور – کارشناس مسائل روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برلین به برنامههای آمریکا برای توقف همیشگی ساخت خط لوله گازی «نورد استریم 2» روسیه شدیداً اعتراض کرده است. منتقدان آلمانی معتقد هستند که دور جدید تحریمهای آمریکا ناقض استقلال و امنیت انرژی اروپاست؛ اما از نظر آمریکا، پروژه خط لوله روسیه اگر تکمیل شود، استقلال انرژی اروپا را بهجای تقویت، تضعیف خواهد کرد و این قاره را در مقابل کرملین آسیبپذیر خواهد ساخت.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین: نگاهی به آخرین تحولات انتخابات آمریکا، موافقت کنست با تمدید موعد تصویب بودجه، فشار موساد برای فروش تسلیحات پیشرفته نظامی به امارات، سفر پامپئو به خارطوم، نشست سران سه کشور عراق، مصر و اردن و طرح شام جدید، فعالیت بیش از 10 هزار عضو داعش در سوریه و عراق، رزمایش روسیه با مشارکت ۱۸ کشور، ترکیه خواستار رفع اختلافات با آمریکا، واکنش ترکیه به تصمیم یونان درباره برگزاری رزمایش در مدیترانه شرقی، پیوستن 172کشور به برنامه عرضه جهانی واکسن کرونا، انتقاد اروپا از روسیه، انتقاد روسیه از تشدید فعالیت اطلاعاتی و غیرسازنده آمریکا در فضای مجازی و سفر هایکو ماس به کی یف از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: چشمانداز دولت لوکاشنکو پس از انتخابات، خودیها و غریبهها در اعتراضات بلاروس، چگونگی مواجهه اوکراین با اعتراضات بلاروس، دلایل عدم ترک قدرت از سوی لوکاشنکو، یخ شناور بلاروس و کوه یخ روسیه، امنیت سایبری نیروهای هستهای ناتو، سیاست جدید ترکیه در مدیترانه شرقی، جدال در ایالاتمتحده و اسرائیل درباره الحاق یکجانبه دره اردن، معامله آمریکا با ترکیه بر سر اختلافات و علل ناتوانی واشنگتن در متوقف کردن چین ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای روسی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در انتخابات ریاست جمهوری 2016، حزب دموکرات آمریکا از روسیه بهعنوان سپر بلا برای توجیه شکست خود استفاده کرد. مسکو به مداخله در این انتخابات از طریق انتشار اطلاعات نادرست متهم شد. پس از انتخابات، یک تحقیقات قضایی به راه افتاد که بدون ارائه سندی دال بر این اتهام، پایان یافت.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در پنج سال گذشته درگیری بین روسیه و اوکراین به وخامت مراودات تجاری بین کییف و مسکو منجر شده و همزمان مناسبات کییف با اتحادیه اروپا پیشرفت قابلتوجهی داشته است. این تغییر در مراودات تجاری مشهود است و اتحادیه اروپا به بزرگترین شریک تجاری اوکراین تبدیل شده است و چین جای روسیه بهعنوان دومین شریک تجاری کییف را گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بررسی تداوم اصلاحات در اوکراین، مهارتهای دیجیتال و آینده کار در آفریقا، خسارات ناشی از دیوارسازی ترامپ در مکزیک، رابطه چین و آمریکای لاتین، رابطه عربستان با چین، اسرائیل و خاورمیانه در بحبوحه رقابت آمریکا-چین، شراکت راهبردی ایران و چین، تصمیم انگلیس درباره هوآوی، نبرد بودجه در اتحادیه اروپا عامل تضعیف جاه طلبی های بینالمللی اتحادیه از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پاشنه آشیل روسیه، یعنی رکود اقتصادی و مدل اقتصادی مبتنی بر منابع فسیلی، سهم روسیه در اقتصادی جهانی و درنتیجه، اهمیت این کشور بهعنوان شریک اقتصادی اتحادیه اروپا را بهتدریج کاهش داده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ناکامی در تغییر روند مینسک موجب تشدید درگیری خواهد شد. در چنین سناریویی مشکلاتی که در حال حاضر اوکراین آن را در مرز شرقی اروپا تحت کنترل دارد چند برابر شده و بهسرعت به سمت غرب و به مرزهای لهستان، اسلواکی، مجارستان و رومانی کشیده خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: روسیه بهعنوان بخشی از رویکرد قدرتطلبانه خویش، به دنبال دسترسی و آزادی عمل بیشتر در منطقه مدیترانه است و برای دستیابی به آن، تقویت جای پای نظامی خود در این منطقه را پیگیری میکند. از نگاه اندیشکده رند، آمریکا و ناتو برای مقابله با این چالش نوظهور میتوانند با تقویت حضور دریایی و هوایی خویش یک راهبرد مقتدرانه اتخاذ کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: استنباط روسیه از قطعنامه پیشنهادی آلمان و بلژیک در شورای امنیت این است که میتواند پوششی برای فعالیتهای مخرب کشورهای مختلف غربی در سوریه باشد و از این رو مانع از تصویب این قطعنامه شدهاند.
حسن بهشتیپور – کارشناس مسائل روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برلین به برنامههای آمریکا برای توقف همیشگی ساخت خط لوله گازی «نورد استریم 2» روسیه شدیداً اعتراض کرده است. منتقدان آلمانی معتقد هستند که دور جدید تحریمهای آمریکا ناقض استقلال و امنیت انرژی اروپاست؛ اما از نظر آمریکا، پروژه خط لوله روسیه اگر تکمیل شود، استقلال انرژی اروپا را بهجای تقویت، تضعیف خواهد کرد و این قاره را در مقابل کرملین آسیبپذیر خواهد ساخت.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین: نگاهی به آخرین تحولات انتخابات آمریکا، موافقت کنست با تمدید موعد تصویب بودجه، فشار موساد برای فروش تسلیحات پیشرفته نظامی به امارات، سفر پامپئو به خارطوم، نشست سران سه کشور عراق، مصر و اردن و طرح شام جدید، فعالیت بیش از 10 هزار عضو داعش در سوریه و عراق، رزمایش روسیه با مشارکت ۱۸ کشور، ترکیه خواستار رفع اختلافات با آمریکا، واکنش ترکیه به تصمیم یونان درباره برگزاری رزمایش در مدیترانه شرقی، پیوستن 172کشور به برنامه عرضه جهانی واکسن کرونا، انتقاد اروپا از روسیه، انتقاد روسیه از تشدید فعالیت اطلاعاتی و غیرسازنده آمریکا در فضای مجازی و سفر هایکو ماس به کی یف از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: چشمانداز دولت لوکاشنکو پس از انتخابات، خودیها و غریبهها در اعتراضات بلاروس، چگونگی مواجهه اوکراین با اعتراضات بلاروس، دلایل عدم ترک قدرت از سوی لوکاشنکو، یخ شناور بلاروس و کوه یخ روسیه، امنیت سایبری نیروهای هستهای ناتو، سیاست جدید ترکیه در مدیترانه شرقی، جدال در ایالاتمتحده و اسرائیل درباره الحاق یکجانبه دره اردن، معامله آمریکا با ترکیه بر سر اختلافات و علل ناتوانی واشنگتن در متوقف کردن چین ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای روسی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در انتخابات ریاست جمهوری 2016، حزب دموکرات آمریکا از روسیه بهعنوان سپر بلا برای توجیه شکست خود استفاده کرد. مسکو به مداخله در این انتخابات از طریق انتشار اطلاعات نادرست متهم شد. پس از انتخابات، یک تحقیقات قضایی به راه افتاد که بدون ارائه سندی دال بر این اتهام، پایان یافت.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در پنج سال گذشته درگیری بین روسیه و اوکراین به وخامت مراودات تجاری بین کییف و مسکو منجر شده و همزمان مناسبات کییف با اتحادیه اروپا پیشرفت قابلتوجهی داشته است. این تغییر در مراودات تجاری مشهود است و اتحادیه اروپا به بزرگترین شریک تجاری اوکراین تبدیل شده است و چین جای روسیه بهعنوان دومین شریک تجاری کییف را گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بررسی تداوم اصلاحات در اوکراین، مهارتهای دیجیتال و آینده کار در آفریقا، خسارات ناشی از دیوارسازی ترامپ در مکزیک، رابطه چین و آمریکای لاتین، رابطه عربستان با چین، اسرائیل و خاورمیانه در بحبوحه رقابت آمریکا-چین، شراکت راهبردی ایران و چین، تصمیم انگلیس درباره هوآوی، نبرد بودجه در اتحادیه اروپا عامل تضعیف جاه طلبی های بینالمللی اتحادیه از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پاشنه آشیل روسیه، یعنی رکود اقتصادی و مدل اقتصادی مبتنی بر منابع فسیلی، سهم روسیه در اقتصادی جهانی و درنتیجه، اهمیت این کشور بهعنوان شریک اقتصادی اتحادیه اروپا را بهتدریج کاهش داده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ناکامی در تغییر روند مینسک موجب تشدید درگیری خواهد شد. در چنین سناریویی مشکلاتی که در حال حاضر اوکراین آن را در مرز شرقی اروپا تحت کنترل دارد چند برابر شده و بهسرعت به سمت غرب و به مرزهای لهستان، اسلواکی، مجارستان و رومانی کشیده خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: روسیه بهعنوان بخشی از رویکرد قدرتطلبانه خویش، به دنبال دسترسی و آزادی عمل بیشتر در منطقه مدیترانه است و برای دستیابی به آن، تقویت جای پای نظامی خود در این منطقه را پیگیری میکند. از نگاه اندیشکده رند، آمریکا و ناتو برای مقابله با این چالش نوظهور میتوانند با تقویت حضور دریایی و هوایی خویش یک راهبرد مقتدرانه اتخاذ کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: استنباط روسیه از قطعنامه پیشنهادی آلمان و بلژیک در شورای امنیت این است که میتواند پوششی برای فعالیتهای مخرب کشورهای مختلف غربی در سوریه باشد و از این رو مانع از تصویب این قطعنامه شدهاند.
حسن بهشتیپور – کارشناس مسائل روسیه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: برلین به برنامههای آمریکا برای توقف همیشگی ساخت خط لوله گازی «نورد استریم 2» روسیه شدیداً اعتراض کرده است. منتقدان آلمانی معتقد هستند که دور جدید تحریمهای آمریکا ناقض استقلال و امنیت انرژی اروپاست؛ اما از نظر آمریکا، پروژه خط لوله روسیه اگر تکمیل شود، استقلال انرژی اروپا را بهجای تقویت، تضعیف خواهد کرد و این قاره را در مقابل کرملین آسیبپذیر خواهد ساخت.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»