زلزله ژئوپلیتیک نتیجه جنگ علیه ایران
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: پنجمین گزارش بازنگری وضعیت هستهای آمریکا (NPR) همه مسائل معمول مربوط به سلاح هستهای را پوشش میدهد، تسلیحات هستهای را محوری برای رسیدگی به چالشهای امنیتی در نظر میگیرد و مسیرهایی را برای ارتقای سامانههای قدیمی و توسعه قابلیتهای جدید ترسیم و بر بازدارندگی یکپارچه و نیاز به استفاده ابزارهای در دسترس آمریکا برای مقابله با تهدید تاکید میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه کره شمالی قدرتی هستهای با توان نظامی بالا است و ورودش به درگیریهای منطقهای میتواند زمینهساز درگیرهای بینالمللی باشد، گفت: در شرایطی که چین شاهد افزایش تنشها در محیط پیرامونی خود است، تلاش میکند با مدیریت شرایط، نقش فعالی داشته باشد تا توسعه تسلیحات کره شمالی بهانه افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه نشود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اخیرا رهبران کشورهای عضو اتحادیه اروپا درخواست خود برای ایفای نقش پررنگتر اروپا و خودمختاری بیشتر آن در دفاع و امنیت جهانی و فراآتلانتیک را تکرار کردند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاستهای راهبردی چین و توانمندیهای نظامی رو به رشد آن در رقابت با آمریکا، چالشی اساسی برای دولت بایدن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: پیشنهاد چین برای میزبانی از مذاکرات بین افغانها، ادامه بمباران غزه برای نهمین روز متوالی، دستور نتانیاهو برای ادامه عملیات نظامی علیه نوار غزه، فرار گسترده صهیونیست ها از تل آویو به شهرک های کرانه باختری، قدردانی رژیم صهیونیستی از حمایتهای آمریکا در شورای امنیت، هشدار مقام نظامی آمریکایی درباره ادامه جنگ فلسطین، موافقت دولت آمریکا با فروش سلاح های پیشرفته به رژیم صهیونیستی، وعده مرکل برای حمایت از رژیم صهیونیستی در گفتگوی تلفنی با نتانیاهو، نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در باره بحران اسرائیل و فلسطینیها، پیشنهاد اردوغان برای اداره قدس از سوی نمایندگان سه دین، نشست مجمع عمومی سازمان ملل برای غزه، اعلام محل احتمالی دیدار پوتین و بایدن، اختلاف کوزوو و صربستان بر سر مرزها،گسترش همکاری های هسته ای چین و روسیه ، اثر منفی همه گیری جهانی کرونا بر اقتصادهای جنوب شرق آسیا، برگزاری مانور مشترک نظامی روسیه و قزاقستان در دریای خزر و تاکید آمریکا بر حل مسالمتآمیز اختلاف ارمنستان و جمهوری آذربایجان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی بابیان اینکه جلوگیری از تقویت توانمندیهایی که بتواند در مقابل توانمندیهای اسرائیل بازدارندگی ایجاد کند و بازدارندگی اسرائیل را زیر سؤال ببرد، سیاست ثابت این رژیم است، گفت: اگر صبر استراتژیک را به معنای پاسخ ندادن تعبیر کنیم، ممکن است ضررهای بیشتری متوجه منافع و امنیت ملی ایران شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: معاون علمی پژوهشکده شهید صدر مجمع تشخیص مصلحت نظام با بیان اینکه بودجه دفاعی سال 2021 آمریکا بیشترین میزان بودجه تحقیق و توسعه تاریخ این کشور در حوزه دفاعی را به خود اختصاص داده است، گفت: هیچیک از رقبای جهانی آمریكا، توان تخصیص این میزان از هزینه برای تحقیق و توسعه در حوزه نظامی را ندارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دهههای اخیر، تهدید تکثیر سلاحهای هستهای عمدتاً از خاورمیانه و جنوب و شمال شرق آسیا ناشی شده است، اما تهدید تکثیر تسلیحات هستهای همواره در این مناطق متمرکز نبوده است. خیلی قبل از اینکه کشورهایی نظیر کره شمالی در صدر لیست تهدیدهای هستهای قرار بگیرند، رهبران واشنگتن نگران گروه متفاوتی از کشورها (متحدان آمریکا در اروپا و آسیا) بودند. درواقع، اوایل دهه 1960، مقامات اطلاعاتی معتقد بودند که تا اواسط دهه 1970، احتمالاً 10 تا 15 قدرت هستهای در جهان وجود خواهد داشت و کشورهایی نظیر استرالیا، آلمان، ایتالیا، ژاپن، کره جنوبی و ترکیه برای پیوستن به باشگاه فزاینده هستهای اقدام خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معمولاً این پرسش را به دنبال دارد که تصورات رئیسجمهور منتخب آمریکا چه تأثیری بر روابط روسیه – آمریکا خواهد داشت؟ هر چرخه جدید در سیاست آمریکا با امید به بهبودی در این روابط همراه بوده، اما بلافاصله این امید به یاس تبدیل شده است. حتی در صورت وجود روابط دوستانه بین رهبران این دو کشور، ساختار و مکانیسم سیاست خارجی درنهایت احساسات مثبت اولیه آنها را تخریب کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: پنجمین گزارش بازنگری وضعیت هستهای آمریکا (NPR) همه مسائل معمول مربوط به سلاح هستهای را پوشش میدهد، تسلیحات هستهای را محوری برای رسیدگی به چالشهای امنیتی در نظر میگیرد و مسیرهایی را برای ارتقای سامانههای قدیمی و توسعه قابلیتهای جدید ترسیم و بر بازدارندگی یکپارچه و نیاز به استفاده ابزارهای در دسترس آمریکا برای مقابله با تهدید تاکید میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه کره شمالی قدرتی هستهای با توان نظامی بالا است و ورودش به درگیریهای منطقهای میتواند زمینهساز درگیرهای بینالمللی باشد، گفت: در شرایطی که چین شاهد افزایش تنشها در محیط پیرامونی خود است، تلاش میکند با مدیریت شرایط، نقش فعالی داشته باشد تا توسعه تسلیحات کره شمالی بهانه افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه نشود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اخیرا رهبران کشورهای عضو اتحادیه اروپا درخواست خود برای ایفای نقش پررنگتر اروپا و خودمختاری بیشتر آن در دفاع و امنیت جهانی و فراآتلانتیک را تکرار کردند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاستهای راهبردی چین و توانمندیهای نظامی رو به رشد آن در رقابت با آمریکا، چالشی اساسی برای دولت بایدن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: پیشنهاد چین برای میزبانی از مذاکرات بین افغانها، ادامه بمباران غزه برای نهمین روز متوالی، دستور نتانیاهو برای ادامه عملیات نظامی علیه نوار غزه، فرار گسترده صهیونیست ها از تل آویو به شهرک های کرانه باختری، قدردانی رژیم صهیونیستی از حمایتهای آمریکا در شورای امنیت، هشدار مقام نظامی آمریکایی درباره ادامه جنگ فلسطین، موافقت دولت آمریکا با فروش سلاح های پیشرفته به رژیم صهیونیستی، وعده مرکل برای حمایت از رژیم صهیونیستی در گفتگوی تلفنی با نتانیاهو، نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در باره بحران اسرائیل و فلسطینیها، پیشنهاد اردوغان برای اداره قدس از سوی نمایندگان سه دین، نشست مجمع عمومی سازمان ملل برای غزه، اعلام محل احتمالی دیدار پوتین و بایدن، اختلاف کوزوو و صربستان بر سر مرزها،گسترش همکاری های هسته ای چین و روسیه ، اثر منفی همه گیری جهانی کرونا بر اقتصادهای جنوب شرق آسیا، برگزاری مانور مشترک نظامی روسیه و قزاقستان در دریای خزر و تاکید آمریکا بر حل مسالمتآمیز اختلاف ارمنستان و جمهوری آذربایجان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی بابیان اینکه جلوگیری از تقویت توانمندیهایی که بتواند در مقابل توانمندیهای اسرائیل بازدارندگی ایجاد کند و بازدارندگی اسرائیل را زیر سؤال ببرد، سیاست ثابت این رژیم است، گفت: اگر صبر استراتژیک را به معنای پاسخ ندادن تعبیر کنیم، ممکن است ضررهای بیشتری متوجه منافع و امنیت ملی ایران شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: معاون علمی پژوهشکده شهید صدر مجمع تشخیص مصلحت نظام با بیان اینکه بودجه دفاعی سال 2021 آمریکا بیشترین میزان بودجه تحقیق و توسعه تاریخ این کشور در حوزه دفاعی را به خود اختصاص داده است، گفت: هیچیک از رقبای جهانی آمریكا، توان تخصیص این میزان از هزینه برای تحقیق و توسعه در حوزه نظامی را ندارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دهههای اخیر، تهدید تکثیر سلاحهای هستهای عمدتاً از خاورمیانه و جنوب و شمال شرق آسیا ناشی شده است، اما تهدید تکثیر تسلیحات هستهای همواره در این مناطق متمرکز نبوده است. خیلی قبل از اینکه کشورهایی نظیر کره شمالی در صدر لیست تهدیدهای هستهای قرار بگیرند، رهبران واشنگتن نگران گروه متفاوتی از کشورها (متحدان آمریکا در اروپا و آسیا) بودند. درواقع، اوایل دهه 1960، مقامات اطلاعاتی معتقد بودند که تا اواسط دهه 1970، احتمالاً 10 تا 15 قدرت هستهای در جهان وجود خواهد داشت و کشورهایی نظیر استرالیا، آلمان، ایتالیا، ژاپن، کره جنوبی و ترکیه برای پیوستن به باشگاه فزاینده هستهای اقدام خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معمولاً این پرسش را به دنبال دارد که تصورات رئیسجمهور منتخب آمریکا چه تأثیری بر روابط روسیه – آمریکا خواهد داشت؟ هر چرخه جدید در سیاست آمریکا با امید به بهبودی در این روابط همراه بوده، اما بلافاصله این امید به یاس تبدیل شده است. حتی در صورت وجود روابط دوستانه بین رهبران این دو کشور، ساختار و مکانیسم سیاست خارجی درنهایت احساسات مثبت اولیه آنها را تخریب کرده است.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: پنجمین گزارش بازنگری وضعیت هستهای آمریکا (NPR) همه مسائل معمول مربوط به سلاح هستهای را پوشش میدهد، تسلیحات هستهای را محوری برای رسیدگی به چالشهای امنیتی در نظر میگیرد و مسیرهایی را برای ارتقای سامانههای قدیمی و توسعه قابلیتهای جدید ترسیم و بر بازدارندگی یکپارچه و نیاز به استفاده ابزارهای در دسترس آمریکا برای مقابله با تهدید تاکید میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه کره شمالی قدرتی هستهای با توان نظامی بالا است و ورودش به درگیریهای منطقهای میتواند زمینهساز درگیرهای بینالمللی باشد، گفت: در شرایطی که چین شاهد افزایش تنشها در محیط پیرامونی خود است، تلاش میکند با مدیریت شرایط، نقش فعالی داشته باشد تا توسعه تسلیحات کره شمالی بهانه افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه نشود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اخیرا رهبران کشورهای عضو اتحادیه اروپا درخواست خود برای ایفای نقش پررنگتر اروپا و خودمختاری بیشتر آن در دفاع و امنیت جهانی و فراآتلانتیک را تکرار کردند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاستهای راهبردی چین و توانمندیهای نظامی رو به رشد آن در رقابت با آمریکا، چالشی اساسی برای دولت بایدن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: پیشنهاد چین برای میزبانی از مذاکرات بین افغانها، ادامه بمباران غزه برای نهمین روز متوالی، دستور نتانیاهو برای ادامه عملیات نظامی علیه نوار غزه، فرار گسترده صهیونیست ها از تل آویو به شهرک های کرانه باختری، قدردانی رژیم صهیونیستی از حمایتهای آمریکا در شورای امنیت، هشدار مقام نظامی آمریکایی درباره ادامه جنگ فلسطین، موافقت دولت آمریکا با فروش سلاح های پیشرفته به رژیم صهیونیستی، وعده مرکل برای حمایت از رژیم صهیونیستی در گفتگوی تلفنی با نتانیاهو، نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در باره بحران اسرائیل و فلسطینیها، پیشنهاد اردوغان برای اداره قدس از سوی نمایندگان سه دین، نشست مجمع عمومی سازمان ملل برای غزه، اعلام محل احتمالی دیدار پوتین و بایدن، اختلاف کوزوو و صربستان بر سر مرزها،گسترش همکاری های هسته ای چین و روسیه ، اثر منفی همه گیری جهانی کرونا بر اقتصادهای جنوب شرق آسیا، برگزاری مانور مشترک نظامی روسیه و قزاقستان در دریای خزر و تاکید آمریکا بر حل مسالمتآمیز اختلاف ارمنستان و جمهوری آذربایجان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی بابیان اینکه جلوگیری از تقویت توانمندیهایی که بتواند در مقابل توانمندیهای اسرائیل بازدارندگی ایجاد کند و بازدارندگی اسرائیل را زیر سؤال ببرد، سیاست ثابت این رژیم است، گفت: اگر صبر استراتژیک را به معنای پاسخ ندادن تعبیر کنیم، ممکن است ضررهای بیشتری متوجه منافع و امنیت ملی ایران شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: معاون علمی پژوهشکده شهید صدر مجمع تشخیص مصلحت نظام با بیان اینکه بودجه دفاعی سال 2021 آمریکا بیشترین میزان بودجه تحقیق و توسعه تاریخ این کشور در حوزه دفاعی را به خود اختصاص داده است، گفت: هیچیک از رقبای جهانی آمریكا، توان تخصیص این میزان از هزینه برای تحقیق و توسعه در حوزه نظامی را ندارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دهههای اخیر، تهدید تکثیر سلاحهای هستهای عمدتاً از خاورمیانه و جنوب و شمال شرق آسیا ناشی شده است، اما تهدید تکثیر تسلیحات هستهای همواره در این مناطق متمرکز نبوده است. خیلی قبل از اینکه کشورهایی نظیر کره شمالی در صدر لیست تهدیدهای هستهای قرار بگیرند، رهبران واشنگتن نگران گروه متفاوتی از کشورها (متحدان آمریکا در اروپا و آسیا) بودند. درواقع، اوایل دهه 1960، مقامات اطلاعاتی معتقد بودند که تا اواسط دهه 1970، احتمالاً 10 تا 15 قدرت هستهای در جهان وجود خواهد داشت و کشورهایی نظیر استرالیا، آلمان، ایتالیا، ژاپن، کره جنوبی و ترکیه برای پیوستن به باشگاه فزاینده هستهای اقدام خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معمولاً این پرسش را به دنبال دارد که تصورات رئیسجمهور منتخب آمریکا چه تأثیری بر روابط روسیه – آمریکا خواهد داشت؟ هر چرخه جدید در سیاست آمریکا با امید به بهبودی در این روابط همراه بوده، اما بلافاصله این امید به یاس تبدیل شده است. حتی در صورت وجود روابط دوستانه بین رهبران این دو کشور، ساختار و مکانیسم سیاست خارجی درنهایت احساسات مثبت اولیه آنها را تخریب کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: پنجمین گزارش بازنگری وضعیت هستهای آمریکا (NPR) همه مسائل معمول مربوط به سلاح هستهای را پوشش میدهد، تسلیحات هستهای را محوری برای رسیدگی به چالشهای امنیتی در نظر میگیرد و مسیرهایی را برای ارتقای سامانههای قدیمی و توسعه قابلیتهای جدید ترسیم و بر بازدارندگی یکپارچه و نیاز به استفاده ابزارهای در دسترس آمریکا برای مقابله با تهدید تاکید میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه کره شمالی قدرتی هستهای با توان نظامی بالا است و ورودش به درگیریهای منطقهای میتواند زمینهساز درگیرهای بینالمللی باشد، گفت: در شرایطی که چین شاهد افزایش تنشها در محیط پیرامونی خود است، تلاش میکند با مدیریت شرایط، نقش فعالی داشته باشد تا توسعه تسلیحات کره شمالی بهانه افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه نشود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اخیرا رهبران کشورهای عضو اتحادیه اروپا درخواست خود برای ایفای نقش پررنگتر اروپا و خودمختاری بیشتر آن در دفاع و امنیت جهانی و فراآتلانتیک را تکرار کردند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاستهای راهبردی چین و توانمندیهای نظامی رو به رشد آن در رقابت با آمریکا، چالشی اساسی برای دولت بایدن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: پیشنهاد چین برای میزبانی از مذاکرات بین افغانها، ادامه بمباران غزه برای نهمین روز متوالی، دستور نتانیاهو برای ادامه عملیات نظامی علیه نوار غزه، فرار گسترده صهیونیست ها از تل آویو به شهرک های کرانه باختری، قدردانی رژیم صهیونیستی از حمایتهای آمریکا در شورای امنیت، هشدار مقام نظامی آمریکایی درباره ادامه جنگ فلسطین، موافقت دولت آمریکا با فروش سلاح های پیشرفته به رژیم صهیونیستی، وعده مرکل برای حمایت از رژیم صهیونیستی در گفتگوی تلفنی با نتانیاهو، نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در باره بحران اسرائیل و فلسطینیها، پیشنهاد اردوغان برای اداره قدس از سوی نمایندگان سه دین، نشست مجمع عمومی سازمان ملل برای غزه، اعلام محل احتمالی دیدار پوتین و بایدن، اختلاف کوزوو و صربستان بر سر مرزها،گسترش همکاری های هسته ای چین و روسیه ، اثر منفی همه گیری جهانی کرونا بر اقتصادهای جنوب شرق آسیا، برگزاری مانور مشترک نظامی روسیه و قزاقستان در دریای خزر و تاکید آمریکا بر حل مسالمتآمیز اختلاف ارمنستان و جمهوری آذربایجان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی بابیان اینکه جلوگیری از تقویت توانمندیهایی که بتواند در مقابل توانمندیهای اسرائیل بازدارندگی ایجاد کند و بازدارندگی اسرائیل را زیر سؤال ببرد، سیاست ثابت این رژیم است، گفت: اگر صبر استراتژیک را به معنای پاسخ ندادن تعبیر کنیم، ممکن است ضررهای بیشتری متوجه منافع و امنیت ملی ایران شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: معاون علمی پژوهشکده شهید صدر مجمع تشخیص مصلحت نظام با بیان اینکه بودجه دفاعی سال 2021 آمریکا بیشترین میزان بودجه تحقیق و توسعه تاریخ این کشور در حوزه دفاعی را به خود اختصاص داده است، گفت: هیچیک از رقبای جهانی آمریكا، توان تخصیص این میزان از هزینه برای تحقیق و توسعه در حوزه نظامی را ندارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دهههای اخیر، تهدید تکثیر سلاحهای هستهای عمدتاً از خاورمیانه و جنوب و شمال شرق آسیا ناشی شده است، اما تهدید تکثیر تسلیحات هستهای همواره در این مناطق متمرکز نبوده است. خیلی قبل از اینکه کشورهایی نظیر کره شمالی در صدر لیست تهدیدهای هستهای قرار بگیرند، رهبران واشنگتن نگران گروه متفاوتی از کشورها (متحدان آمریکا در اروپا و آسیا) بودند. درواقع، اوایل دهه 1960، مقامات اطلاعاتی معتقد بودند که تا اواسط دهه 1970، احتمالاً 10 تا 15 قدرت هستهای در جهان وجود خواهد داشت و کشورهایی نظیر استرالیا، آلمان، ایتالیا، ژاپن، کره جنوبی و ترکیه برای پیوستن به باشگاه فزاینده هستهای اقدام خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معمولاً این پرسش را به دنبال دارد که تصورات رئیسجمهور منتخب آمریکا چه تأثیری بر روابط روسیه – آمریکا خواهد داشت؟ هر چرخه جدید در سیاست آمریکا با امید به بهبودی در این روابط همراه بوده، اما بلافاصله این امید به یاس تبدیل شده است. حتی در صورت وجود روابط دوستانه بین رهبران این دو کشور، ساختار و مکانیسم سیاست خارجی درنهایت احساسات مثبت اولیه آنها را تخریب کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: پنجمین گزارش بازنگری وضعیت هستهای آمریکا (NPR) همه مسائل معمول مربوط به سلاح هستهای را پوشش میدهد، تسلیحات هستهای را محوری برای رسیدگی به چالشهای امنیتی در نظر میگیرد و مسیرهایی را برای ارتقای سامانههای قدیمی و توسعه قابلیتهای جدید ترسیم و بر بازدارندگی یکپارچه و نیاز به استفاده ابزارهای در دسترس آمریکا برای مقابله با تهدید تاکید میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه کره شمالی قدرتی هستهای با توان نظامی بالا است و ورودش به درگیریهای منطقهای میتواند زمینهساز درگیرهای بینالمللی باشد، گفت: در شرایطی که چین شاهد افزایش تنشها در محیط پیرامونی خود است، تلاش میکند با مدیریت شرایط، نقش فعالی داشته باشد تا توسعه تسلیحات کره شمالی بهانه افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه نشود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اخیرا رهبران کشورهای عضو اتحادیه اروپا درخواست خود برای ایفای نقش پررنگتر اروپا و خودمختاری بیشتر آن در دفاع و امنیت جهانی و فراآتلانتیک را تکرار کردند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاستهای راهبردی چین و توانمندیهای نظامی رو به رشد آن در رقابت با آمریکا، چالشی اساسی برای دولت بایدن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: پیشنهاد چین برای میزبانی از مذاکرات بین افغانها، ادامه بمباران غزه برای نهمین روز متوالی، دستور نتانیاهو برای ادامه عملیات نظامی علیه نوار غزه، فرار گسترده صهیونیست ها از تل آویو به شهرک های کرانه باختری، قدردانی رژیم صهیونیستی از حمایتهای آمریکا در شورای امنیت، هشدار مقام نظامی آمریکایی درباره ادامه جنگ فلسطین، موافقت دولت آمریکا با فروش سلاح های پیشرفته به رژیم صهیونیستی، وعده مرکل برای حمایت از رژیم صهیونیستی در گفتگوی تلفنی با نتانیاهو، نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در باره بحران اسرائیل و فلسطینیها، پیشنهاد اردوغان برای اداره قدس از سوی نمایندگان سه دین، نشست مجمع عمومی سازمان ملل برای غزه، اعلام محل احتمالی دیدار پوتین و بایدن، اختلاف کوزوو و صربستان بر سر مرزها،گسترش همکاری های هسته ای چین و روسیه ، اثر منفی همه گیری جهانی کرونا بر اقتصادهای جنوب شرق آسیا، برگزاری مانور مشترک نظامی روسیه و قزاقستان در دریای خزر و تاکید آمریکا بر حل مسالمتآمیز اختلاف ارمنستان و جمهوری آذربایجان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی بابیان اینکه جلوگیری از تقویت توانمندیهایی که بتواند در مقابل توانمندیهای اسرائیل بازدارندگی ایجاد کند و بازدارندگی اسرائیل را زیر سؤال ببرد، سیاست ثابت این رژیم است، گفت: اگر صبر استراتژیک را به معنای پاسخ ندادن تعبیر کنیم، ممکن است ضررهای بیشتری متوجه منافع و امنیت ملی ایران شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: معاون علمی پژوهشکده شهید صدر مجمع تشخیص مصلحت نظام با بیان اینکه بودجه دفاعی سال 2021 آمریکا بیشترین میزان بودجه تحقیق و توسعه تاریخ این کشور در حوزه دفاعی را به خود اختصاص داده است، گفت: هیچیک از رقبای جهانی آمریكا، توان تخصیص این میزان از هزینه برای تحقیق و توسعه در حوزه نظامی را ندارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دهههای اخیر، تهدید تکثیر سلاحهای هستهای عمدتاً از خاورمیانه و جنوب و شمال شرق آسیا ناشی شده است، اما تهدید تکثیر تسلیحات هستهای همواره در این مناطق متمرکز نبوده است. خیلی قبل از اینکه کشورهایی نظیر کره شمالی در صدر لیست تهدیدهای هستهای قرار بگیرند، رهبران واشنگتن نگران گروه متفاوتی از کشورها (متحدان آمریکا در اروپا و آسیا) بودند. درواقع، اوایل دهه 1960، مقامات اطلاعاتی معتقد بودند که تا اواسط دهه 1970، احتمالاً 10 تا 15 قدرت هستهای در جهان وجود خواهد داشت و کشورهایی نظیر استرالیا، آلمان، ایتالیا، ژاپن، کره جنوبی و ترکیه برای پیوستن به باشگاه فزاینده هستهای اقدام خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معمولاً این پرسش را به دنبال دارد که تصورات رئیسجمهور منتخب آمریکا چه تأثیری بر روابط روسیه – آمریکا خواهد داشت؟ هر چرخه جدید در سیاست آمریکا با امید به بهبودی در این روابط همراه بوده، اما بلافاصله این امید به یاس تبدیل شده است. حتی در صورت وجود روابط دوستانه بین رهبران این دو کشور، ساختار و مکانیسم سیاست خارجی درنهایت احساسات مثبت اولیه آنها را تخریب کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: پنجمین گزارش بازنگری وضعیت هستهای آمریکا (NPR) همه مسائل معمول مربوط به سلاح هستهای را پوشش میدهد، تسلیحات هستهای را محوری برای رسیدگی به چالشهای امنیتی در نظر میگیرد و مسیرهایی را برای ارتقای سامانههای قدیمی و توسعه قابلیتهای جدید ترسیم و بر بازدارندگی یکپارچه و نیاز به استفاده ابزارهای در دسترس آمریکا برای مقابله با تهدید تاکید میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه کره شمالی قدرتی هستهای با توان نظامی بالا است و ورودش به درگیریهای منطقهای میتواند زمینهساز درگیرهای بینالمللی باشد، گفت: در شرایطی که چین شاهد افزایش تنشها در محیط پیرامونی خود است، تلاش میکند با مدیریت شرایط، نقش فعالی داشته باشد تا توسعه تسلیحات کره شمالی بهانه افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه نشود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اخیرا رهبران کشورهای عضو اتحادیه اروپا درخواست خود برای ایفای نقش پررنگتر اروپا و خودمختاری بیشتر آن در دفاع و امنیت جهانی و فراآتلانتیک را تکرار کردند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاستهای راهبردی چین و توانمندیهای نظامی رو به رشد آن در رقابت با آمریکا، چالشی اساسی برای دولت بایدن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: پیشنهاد چین برای میزبانی از مذاکرات بین افغانها، ادامه بمباران غزه برای نهمین روز متوالی، دستور نتانیاهو برای ادامه عملیات نظامی علیه نوار غزه، فرار گسترده صهیونیست ها از تل آویو به شهرک های کرانه باختری، قدردانی رژیم صهیونیستی از حمایتهای آمریکا در شورای امنیت، هشدار مقام نظامی آمریکایی درباره ادامه جنگ فلسطین، موافقت دولت آمریکا با فروش سلاح های پیشرفته به رژیم صهیونیستی، وعده مرکل برای حمایت از رژیم صهیونیستی در گفتگوی تلفنی با نتانیاهو، نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در باره بحران اسرائیل و فلسطینیها، پیشنهاد اردوغان برای اداره قدس از سوی نمایندگان سه دین، نشست مجمع عمومی سازمان ملل برای غزه، اعلام محل احتمالی دیدار پوتین و بایدن، اختلاف کوزوو و صربستان بر سر مرزها،گسترش همکاری های هسته ای چین و روسیه ، اثر منفی همه گیری جهانی کرونا بر اقتصادهای جنوب شرق آسیا، برگزاری مانور مشترک نظامی روسیه و قزاقستان در دریای خزر و تاکید آمریکا بر حل مسالمتآمیز اختلاف ارمنستان و جمهوری آذربایجان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی بابیان اینکه جلوگیری از تقویت توانمندیهایی که بتواند در مقابل توانمندیهای اسرائیل بازدارندگی ایجاد کند و بازدارندگی اسرائیل را زیر سؤال ببرد، سیاست ثابت این رژیم است، گفت: اگر صبر استراتژیک را به معنای پاسخ ندادن تعبیر کنیم، ممکن است ضررهای بیشتری متوجه منافع و امنیت ملی ایران شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: معاون علمی پژوهشکده شهید صدر مجمع تشخیص مصلحت نظام با بیان اینکه بودجه دفاعی سال 2021 آمریکا بیشترین میزان بودجه تحقیق و توسعه تاریخ این کشور در حوزه دفاعی را به خود اختصاص داده است، گفت: هیچیک از رقبای جهانی آمریكا، توان تخصیص این میزان از هزینه برای تحقیق و توسعه در حوزه نظامی را ندارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دهههای اخیر، تهدید تکثیر سلاحهای هستهای عمدتاً از خاورمیانه و جنوب و شمال شرق آسیا ناشی شده است، اما تهدید تکثیر تسلیحات هستهای همواره در این مناطق متمرکز نبوده است. خیلی قبل از اینکه کشورهایی نظیر کره شمالی در صدر لیست تهدیدهای هستهای قرار بگیرند، رهبران واشنگتن نگران گروه متفاوتی از کشورها (متحدان آمریکا در اروپا و آسیا) بودند. درواقع، اوایل دهه 1960، مقامات اطلاعاتی معتقد بودند که تا اواسط دهه 1970، احتمالاً 10 تا 15 قدرت هستهای در جهان وجود خواهد داشت و کشورهایی نظیر استرالیا، آلمان، ایتالیا، ژاپن، کره جنوبی و ترکیه برای پیوستن به باشگاه فزاینده هستهای اقدام خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معمولاً این پرسش را به دنبال دارد که تصورات رئیسجمهور منتخب آمریکا چه تأثیری بر روابط روسیه – آمریکا خواهد داشت؟ هر چرخه جدید در سیاست آمریکا با امید به بهبودی در این روابط همراه بوده، اما بلافاصله این امید به یاس تبدیل شده است. حتی در صورت وجود روابط دوستانه بین رهبران این دو کشور، ساختار و مکانیسم سیاست خارجی درنهایت احساسات مثبت اولیه آنها را تخریب کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: پنجمین گزارش بازنگری وضعیت هستهای آمریکا (NPR) همه مسائل معمول مربوط به سلاح هستهای را پوشش میدهد، تسلیحات هستهای را محوری برای رسیدگی به چالشهای امنیتی در نظر میگیرد و مسیرهایی را برای ارتقای سامانههای قدیمی و توسعه قابلیتهای جدید ترسیم و بر بازدارندگی یکپارچه و نیاز به استفاده ابزارهای در دسترس آمریکا برای مقابله با تهدید تاکید میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه کره شمالی قدرتی هستهای با توان نظامی بالا است و ورودش به درگیریهای منطقهای میتواند زمینهساز درگیرهای بینالمللی باشد، گفت: در شرایطی که چین شاهد افزایش تنشها در محیط پیرامونی خود است، تلاش میکند با مدیریت شرایط، نقش فعالی داشته باشد تا توسعه تسلیحات کره شمالی بهانه افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه نشود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اخیرا رهبران کشورهای عضو اتحادیه اروپا درخواست خود برای ایفای نقش پررنگتر اروپا و خودمختاری بیشتر آن در دفاع و امنیت جهانی و فراآتلانتیک را تکرار کردند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاستهای راهبردی چین و توانمندیهای نظامی رو به رشد آن در رقابت با آمریکا، چالشی اساسی برای دولت بایدن خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: پیشنهاد چین برای میزبانی از مذاکرات بین افغانها، ادامه بمباران غزه برای نهمین روز متوالی، دستور نتانیاهو برای ادامه عملیات نظامی علیه نوار غزه، فرار گسترده صهیونیست ها از تل آویو به شهرک های کرانه باختری، قدردانی رژیم صهیونیستی از حمایتهای آمریکا در شورای امنیت، هشدار مقام نظامی آمریکایی درباره ادامه جنگ فلسطین، موافقت دولت آمریکا با فروش سلاح های پیشرفته به رژیم صهیونیستی، وعده مرکل برای حمایت از رژیم صهیونیستی در گفتگوی تلفنی با نتانیاهو، نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در باره بحران اسرائیل و فلسطینیها، پیشنهاد اردوغان برای اداره قدس از سوی نمایندگان سه دین، نشست مجمع عمومی سازمان ملل برای غزه، اعلام محل احتمالی دیدار پوتین و بایدن، اختلاف کوزوو و صربستان بر سر مرزها،گسترش همکاری های هسته ای چین و روسیه ، اثر منفی همه گیری جهانی کرونا بر اقتصادهای جنوب شرق آسیا، برگزاری مانور مشترک نظامی روسیه و قزاقستان در دریای خزر و تاکید آمریکا بر حل مسالمتآمیز اختلاف ارمنستان و جمهوری آذربایجان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی بابیان اینکه جلوگیری از تقویت توانمندیهایی که بتواند در مقابل توانمندیهای اسرائیل بازدارندگی ایجاد کند و بازدارندگی اسرائیل را زیر سؤال ببرد، سیاست ثابت این رژیم است، گفت: اگر صبر استراتژیک را به معنای پاسخ ندادن تعبیر کنیم، ممکن است ضررهای بیشتری متوجه منافع و امنیت ملی ایران شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: معاون علمی پژوهشکده شهید صدر مجمع تشخیص مصلحت نظام با بیان اینکه بودجه دفاعی سال 2021 آمریکا بیشترین میزان بودجه تحقیق و توسعه تاریخ این کشور در حوزه دفاعی را به خود اختصاص داده است، گفت: هیچیک از رقبای جهانی آمریكا، توان تخصیص این میزان از هزینه برای تحقیق و توسعه در حوزه نظامی را ندارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دهههای اخیر، تهدید تکثیر سلاحهای هستهای عمدتاً از خاورمیانه و جنوب و شمال شرق آسیا ناشی شده است، اما تهدید تکثیر تسلیحات هستهای همواره در این مناطق متمرکز نبوده است. خیلی قبل از اینکه کشورهایی نظیر کره شمالی در صدر لیست تهدیدهای هستهای قرار بگیرند، رهبران واشنگتن نگران گروه متفاوتی از کشورها (متحدان آمریکا در اروپا و آسیا) بودند. درواقع، اوایل دهه 1960، مقامات اطلاعاتی معتقد بودند که تا اواسط دهه 1970، احتمالاً 10 تا 15 قدرت هستهای در جهان وجود خواهد داشت و کشورهایی نظیر استرالیا، آلمان، ایتالیا، ژاپن، کره جنوبی و ترکیه برای پیوستن به باشگاه فزاینده هستهای اقدام خواهند کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معمولاً این پرسش را به دنبال دارد که تصورات رئیسجمهور منتخب آمریکا چه تأثیری بر روابط روسیه – آمریکا خواهد داشت؟ هر چرخه جدید در سیاست آمریکا با امید به بهبودی در این روابط همراه بوده، اما بلافاصله این امید به یاس تبدیل شده است. حتی در صورت وجود روابط دوستانه بین رهبران این دو کشور، ساختار و مکانیسم سیاست خارجی درنهایت احساسات مثبت اولیه آنها را تخریب کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «خاورمیانه به میدان جنگی عظیم تبدیل شده است و شاید دامنهاش به همینجا ختم نشود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت آمریکا و چین در هوش مصنوعی فقط مسابقه میان مدلهای هوش مصنوعی نیست؛ تراشه، استعداد انسانی، امنیت سایبری و دسترسی کشورهای درحالتوسعه به فناوری نیز به عرصههای رقابت قدرت تبدیل شدهاند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ میان آمریکا و ایران، بهطور فزایندهای در حال فراتر رفتن از رویارویی صرف میان واشنگتن و تهران است زیرا در پسزمینه آن، رقابتی دیگر نیز در حال شکلگیری است. اگرچه چین بهطور مستقیم با آمریکا نمیجنگد، اما پیوندهای اقتصادی، فناوری و دیپلماتیکش با ایران، راهبرد واشنگتن را با پیچیدگی مواجه کرده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «حضور آسهآن در اجلاس بریکس ۲۰۲۶ فرصتی برای تقویت نقش دیپلماتیک جنوب شرق آسیا در نظم چندقطبی فراهم کرد، اما اختلافات داخلی این سازمان و تفاوت رویکرد اعضا به قدرتهای بزرگ، مانع از تبدیل این حضور به نفوذی یکپارچه و اثرگذار شد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «علی الزیدی، نخستوزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بینالمللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا بهجای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرمهای مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش مییابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریمها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااینحال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آنها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقهای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعهای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال میکند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاریها در عرصه فناوری، سرمایهگذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت بهسرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمیتوان مجموعهای از درگیریهای پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بینالمللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحثهایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه میشود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلامآباد میدهد یا خیر؟»