شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با توجه به بازیگری فعال روسیه در مناقشه سال 2020 بین باکو و ایروان در خصوص قره‌باغ، میانجیگری اروپایی‌ها در این قضیه، نکته حائز اهمیتی است که باید به آن توجه دقیقی صورت گیرد.
مهدی خورسند- کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: معافیت تحریمی برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای ایران، اظهارات نماینده آمریکا در امور ایران درخصوص تضمین برجام، هشدار جمهوریخواهان آمریکا به بایدن در رابطه با برنامه موشکی ایران، نشست اضطراری شورای امنیت درباره کره شمالی، دیدار رؤسای جمهور چین و روسیه، حمایت چین از خواست روسیه برای توقف گسترش ناتو، هشدار اتحادیه اروپا به روسیه درخصوص حمله به اوکراین، ورود نخستین یگان ارتش آمریکا به آلمان، توافق احتمالی برای دیدار پوتین و زلنسکی در ترکیه، تحریم جلسه انتخاب رئیس جمهور عراق از سوی فراکسیون صدر، فروش تسلیحات جدید آمریکا به امارات، عربستان و اردن ، همکاری فرانسه با امارات برای تقویت دفاع از حریم هوایی، استعفای زنجیره ای دستیاران و مشاوران نخست وزیر انگلیس، سفر وزیر امور خارجه آمریکا به آسیا، گفت‌وگوی پاشینیان و علی‌اف درباره حل و فصل بلند مدت مناقشه قره باغ و گزارش بازرس ویژه آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) درباره وضعیت کنونی این کشور از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز و ترکیه با اشاره به خبرهای منتشرشده مبنی بر اینکه ارمنستان پرونده شکایتی را به دیوان بین‌المللی دادگستری ارائه داده و در این پرونده، جمهوری آذربایجان را متهم کرده که ارمنی‌ها را «برای چندین دهه» تحت تبعیض نژادی قرار داده و این امر برخلاف کنوانسیون بین‌المللی رفع انواع تبعیض نژادی است که هر دو کشور آن را امضا کرده‌اند، گفت: «این اقدام ارمنستان در کوتاه‌مدت نفع چندانی برای این کشور نخواهد داشت. چراکه آیین دادرسی در دیوان بین‌المللی دادگستری (دیوان لاهه) به‌گونه‌ای است که بعد از طرح شکایت توسط ارمنستان، دیوان باید با اکثریت آراء صلاحیت خود برای رسیدن به این شکایت را تصویب کند و اگر چنین اکثریتی شکل نگیرد، دیوان از ادامه دادرسی امتناع خواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک نویسنده و پژوهشگر حوزه قفقاز با بیان اینکه با توجه به پایان نیافتن مناقشه قفقاز، انتقادات برخی احزاب سیاسی در جمهوری آذربایجان به توافقنامه آتش‌بس می‌تواند بسیار تعیین‌کننده باشد، گفت: در حقیقت روس‌ها هستند که منطقه قره‌باغ را کنترل می‌کنند و این یک مشکل بزرگ برای آذربایجان و الهام علی‌اف است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” می‌توانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شورای امنیت سازمان ملل تا به حال ۴ قطعنامه صادر کرده و از ارمنستان خواسته که هفت شهر آذربایجان را آزاد کند؛ اما ایروان نپذیرفته است، لذا شورای امنیت باید از طریق مکانیسم‌های موجود مانند فصل «هفت» ارمنستان را متقاعد کند که این شهرها را به آذربایجان باز پس دهد.
محسن پاک‌آیین- سفیر سابق ایران در جمهوری آذربایجان
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با توجه به بازیگری فعال روسیه در مناقشه سال 2020 بین باکو و ایروان در خصوص قره‌باغ، میانجیگری اروپایی‌ها در این قضیه، نکته حائز اهمیتی است که باید به آن توجه دقیقی صورت گیرد.
مهدی خورسند- کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: معافیت تحریمی برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای ایران، اظهارات نماینده آمریکا در امور ایران درخصوص تضمین برجام، هشدار جمهوریخواهان آمریکا به بایدن در رابطه با برنامه موشکی ایران، نشست اضطراری شورای امنیت درباره کره شمالی، دیدار رؤسای جمهور چین و روسیه، حمایت چین از خواست روسیه برای توقف گسترش ناتو، هشدار اتحادیه اروپا به روسیه درخصوص حمله به اوکراین، ورود نخستین یگان ارتش آمریکا به آلمان، توافق احتمالی برای دیدار پوتین و زلنسکی در ترکیه، تحریم جلسه انتخاب رئیس جمهور عراق از سوی فراکسیون صدر، فروش تسلیحات جدید آمریکا به امارات، عربستان و اردن ، همکاری فرانسه با امارات برای تقویت دفاع از حریم هوایی، استعفای زنجیره ای دستیاران و مشاوران نخست وزیر انگلیس، سفر وزیر امور خارجه آمریکا به آسیا، گفت‌وگوی پاشینیان و علی‌اف درباره حل و فصل بلند مدت مناقشه قره باغ و گزارش بازرس ویژه آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) درباره وضعیت کنونی این کشور از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز و ترکیه با اشاره به خبرهای منتشرشده مبنی بر اینکه ارمنستان پرونده شکایتی را به دیوان بین‌المللی دادگستری ارائه داده و در این پرونده، جمهوری آذربایجان را متهم کرده که ارمنی‌ها را «برای چندین دهه» تحت تبعیض نژادی قرار داده و این امر برخلاف کنوانسیون بین‌المللی رفع انواع تبعیض نژادی است که هر دو کشور آن را امضا کرده‌اند، گفت: «این اقدام ارمنستان در کوتاه‌مدت نفع چندانی برای این کشور نخواهد داشت. چراکه آیین دادرسی در دیوان بین‌المللی دادگستری (دیوان لاهه) به‌گونه‌ای است که بعد از طرح شکایت توسط ارمنستان، دیوان باید با اکثریت آراء صلاحیت خود برای رسیدن به این شکایت را تصویب کند و اگر چنین اکثریتی شکل نگیرد، دیوان از ادامه دادرسی امتناع خواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک نویسنده و پژوهشگر حوزه قفقاز با بیان اینکه با توجه به پایان نیافتن مناقشه قفقاز، انتقادات برخی احزاب سیاسی در جمهوری آذربایجان به توافقنامه آتش‌بس می‌تواند بسیار تعیین‌کننده باشد، گفت: در حقیقت روس‌ها هستند که منطقه قره‌باغ را کنترل می‌کنند و این یک مشکل بزرگ برای آذربایجان و الهام علی‌اف است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” می‌توانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شورای امنیت سازمان ملل تا به حال ۴ قطعنامه صادر کرده و از ارمنستان خواسته که هفت شهر آذربایجان را آزاد کند؛ اما ایروان نپذیرفته است، لذا شورای امنیت باید از طریق مکانیسم‌های موجود مانند فصل «هفت» ارمنستان را متقاعد کند که این شهرها را به آذربایجان باز پس دهد.
محسن پاک‌آیین- سفیر سابق ایران در جمهوری آذربایجان
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با توجه به بازیگری فعال روسیه در مناقشه سال 2020 بین باکو و ایروان در خصوص قره‌باغ، میانجیگری اروپایی‌ها در این قضیه، نکته حائز اهمیتی است که باید به آن توجه دقیقی صورت گیرد.
مهدی خورسند- کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: معافیت تحریمی برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای ایران، اظهارات نماینده آمریکا در امور ایران درخصوص تضمین برجام، هشدار جمهوریخواهان آمریکا به بایدن در رابطه با برنامه موشکی ایران، نشست اضطراری شورای امنیت درباره کره شمالی، دیدار رؤسای جمهور چین و روسیه، حمایت چین از خواست روسیه برای توقف گسترش ناتو، هشدار اتحادیه اروپا به روسیه درخصوص حمله به اوکراین، ورود نخستین یگان ارتش آمریکا به آلمان، توافق احتمالی برای دیدار پوتین و زلنسکی در ترکیه، تحریم جلسه انتخاب رئیس جمهور عراق از سوی فراکسیون صدر، فروش تسلیحات جدید آمریکا به امارات، عربستان و اردن ، همکاری فرانسه با امارات برای تقویت دفاع از حریم هوایی، استعفای زنجیره ای دستیاران و مشاوران نخست وزیر انگلیس، سفر وزیر امور خارجه آمریکا به آسیا، گفت‌وگوی پاشینیان و علی‌اف درباره حل و فصل بلند مدت مناقشه قره باغ و گزارش بازرس ویژه آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) درباره وضعیت کنونی این کشور از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز و ترکیه با اشاره به خبرهای منتشرشده مبنی بر اینکه ارمنستان پرونده شکایتی را به دیوان بین‌المللی دادگستری ارائه داده و در این پرونده، جمهوری آذربایجان را متهم کرده که ارمنی‌ها را «برای چندین دهه» تحت تبعیض نژادی قرار داده و این امر برخلاف کنوانسیون بین‌المللی رفع انواع تبعیض نژادی است که هر دو کشور آن را امضا کرده‌اند، گفت: «این اقدام ارمنستان در کوتاه‌مدت نفع چندانی برای این کشور نخواهد داشت. چراکه آیین دادرسی در دیوان بین‌المللی دادگستری (دیوان لاهه) به‌گونه‌ای است که بعد از طرح شکایت توسط ارمنستان، دیوان باید با اکثریت آراء صلاحیت خود برای رسیدن به این شکایت را تصویب کند و اگر چنین اکثریتی شکل نگیرد، دیوان از ادامه دادرسی امتناع خواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک نویسنده و پژوهشگر حوزه قفقاز با بیان اینکه با توجه به پایان نیافتن مناقشه قفقاز، انتقادات برخی احزاب سیاسی در جمهوری آذربایجان به توافقنامه آتش‌بس می‌تواند بسیار تعیین‌کننده باشد، گفت: در حقیقت روس‌ها هستند که منطقه قره‌باغ را کنترل می‌کنند و این یک مشکل بزرگ برای آذربایجان و الهام علی‌اف است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” می‌توانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شورای امنیت سازمان ملل تا به حال ۴ قطعنامه صادر کرده و از ارمنستان خواسته که هفت شهر آذربایجان را آزاد کند؛ اما ایروان نپذیرفته است، لذا شورای امنیت باید از طریق مکانیسم‌های موجود مانند فصل «هفت» ارمنستان را متقاعد کند که این شهرها را به آذربایجان باز پس دهد.
محسن پاک‌آیین- سفیر سابق ایران در جمهوری آذربایجان
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با توجه به بازیگری فعال روسیه در مناقشه سال 2020 بین باکو و ایروان در خصوص قره‌باغ، میانجیگری اروپایی‌ها در این قضیه، نکته حائز اهمیتی است که باید به آن توجه دقیقی صورت گیرد.
مهدی خورسند- کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: معافیت تحریمی برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای ایران، اظهارات نماینده آمریکا در امور ایران درخصوص تضمین برجام، هشدار جمهوریخواهان آمریکا به بایدن در رابطه با برنامه موشکی ایران، نشست اضطراری شورای امنیت درباره کره شمالی، دیدار رؤسای جمهور چین و روسیه، حمایت چین از خواست روسیه برای توقف گسترش ناتو، هشدار اتحادیه اروپا به روسیه درخصوص حمله به اوکراین، ورود نخستین یگان ارتش آمریکا به آلمان، توافق احتمالی برای دیدار پوتین و زلنسکی در ترکیه، تحریم جلسه انتخاب رئیس جمهور عراق از سوی فراکسیون صدر، فروش تسلیحات جدید آمریکا به امارات، عربستان و اردن ، همکاری فرانسه با امارات برای تقویت دفاع از حریم هوایی، استعفای زنجیره ای دستیاران و مشاوران نخست وزیر انگلیس، سفر وزیر امور خارجه آمریکا به آسیا، گفت‌وگوی پاشینیان و علی‌اف درباره حل و فصل بلند مدت مناقشه قره باغ و گزارش بازرس ویژه آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) درباره وضعیت کنونی این کشور از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز و ترکیه با اشاره به خبرهای منتشرشده مبنی بر اینکه ارمنستان پرونده شکایتی را به دیوان بین‌المللی دادگستری ارائه داده و در این پرونده، جمهوری آذربایجان را متهم کرده که ارمنی‌ها را «برای چندین دهه» تحت تبعیض نژادی قرار داده و این امر برخلاف کنوانسیون بین‌المللی رفع انواع تبعیض نژادی است که هر دو کشور آن را امضا کرده‌اند، گفت: «این اقدام ارمنستان در کوتاه‌مدت نفع چندانی برای این کشور نخواهد داشت. چراکه آیین دادرسی در دیوان بین‌المللی دادگستری (دیوان لاهه) به‌گونه‌ای است که بعد از طرح شکایت توسط ارمنستان، دیوان باید با اکثریت آراء صلاحیت خود برای رسیدن به این شکایت را تصویب کند و اگر چنین اکثریتی شکل نگیرد، دیوان از ادامه دادرسی امتناع خواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک نویسنده و پژوهشگر حوزه قفقاز با بیان اینکه با توجه به پایان نیافتن مناقشه قفقاز، انتقادات برخی احزاب سیاسی در جمهوری آذربایجان به توافقنامه آتش‌بس می‌تواند بسیار تعیین‌کننده باشد، گفت: در حقیقت روس‌ها هستند که منطقه قره‌باغ را کنترل می‌کنند و این یک مشکل بزرگ برای آذربایجان و الهام علی‌اف است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” می‌توانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شورای امنیت سازمان ملل تا به حال ۴ قطعنامه صادر کرده و از ارمنستان خواسته که هفت شهر آذربایجان را آزاد کند؛ اما ایروان نپذیرفته است، لذا شورای امنیت باید از طریق مکانیسم‌های موجود مانند فصل «هفت» ارمنستان را متقاعد کند که این شهرها را به آذربایجان باز پس دهد.
محسن پاک‌آیین- سفیر سابق ایران در جمهوری آذربایجان
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با توجه به بازیگری فعال روسیه در مناقشه سال 2020 بین باکو و ایروان در خصوص قره‌باغ، میانجیگری اروپایی‌ها در این قضیه، نکته حائز اهمیتی است که باید به آن توجه دقیقی صورت گیرد.
مهدی خورسند- کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: معافیت تحریمی برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای ایران، اظهارات نماینده آمریکا در امور ایران درخصوص تضمین برجام، هشدار جمهوریخواهان آمریکا به بایدن در رابطه با برنامه موشکی ایران، نشست اضطراری شورای امنیت درباره کره شمالی، دیدار رؤسای جمهور چین و روسیه، حمایت چین از خواست روسیه برای توقف گسترش ناتو، هشدار اتحادیه اروپا به روسیه درخصوص حمله به اوکراین، ورود نخستین یگان ارتش آمریکا به آلمان، توافق احتمالی برای دیدار پوتین و زلنسکی در ترکیه، تحریم جلسه انتخاب رئیس جمهور عراق از سوی فراکسیون صدر، فروش تسلیحات جدید آمریکا به امارات، عربستان و اردن ، همکاری فرانسه با امارات برای تقویت دفاع از حریم هوایی، استعفای زنجیره ای دستیاران و مشاوران نخست وزیر انگلیس، سفر وزیر امور خارجه آمریکا به آسیا، گفت‌وگوی پاشینیان و علی‌اف درباره حل و فصل بلند مدت مناقشه قره باغ و گزارش بازرس ویژه آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) درباره وضعیت کنونی این کشور از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز و ترکیه با اشاره به خبرهای منتشرشده مبنی بر اینکه ارمنستان پرونده شکایتی را به دیوان بین‌المللی دادگستری ارائه داده و در این پرونده، جمهوری آذربایجان را متهم کرده که ارمنی‌ها را «برای چندین دهه» تحت تبعیض نژادی قرار داده و این امر برخلاف کنوانسیون بین‌المللی رفع انواع تبعیض نژادی است که هر دو کشور آن را امضا کرده‌اند، گفت: «این اقدام ارمنستان در کوتاه‌مدت نفع چندانی برای این کشور نخواهد داشت. چراکه آیین دادرسی در دیوان بین‌المللی دادگستری (دیوان لاهه) به‌گونه‌ای است که بعد از طرح شکایت توسط ارمنستان، دیوان باید با اکثریت آراء صلاحیت خود برای رسیدن به این شکایت را تصویب کند و اگر چنین اکثریتی شکل نگیرد، دیوان از ادامه دادرسی امتناع خواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک نویسنده و پژوهشگر حوزه قفقاز با بیان اینکه با توجه به پایان نیافتن مناقشه قفقاز، انتقادات برخی احزاب سیاسی در جمهوری آذربایجان به توافقنامه آتش‌بس می‌تواند بسیار تعیین‌کننده باشد، گفت: در حقیقت روس‌ها هستند که منطقه قره‌باغ را کنترل می‌کنند و این یک مشکل بزرگ برای آذربایجان و الهام علی‌اف است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” می‌توانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شورای امنیت سازمان ملل تا به حال ۴ قطعنامه صادر کرده و از ارمنستان خواسته که هفت شهر آذربایجان را آزاد کند؛ اما ایروان نپذیرفته است، لذا شورای امنیت باید از طریق مکانیسم‌های موجود مانند فصل «هفت» ارمنستان را متقاعد کند که این شهرها را به آذربایجان باز پس دهد.
محسن پاک‌آیین- سفیر سابق ایران در جمهوری آذربایجان
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با توجه به بازیگری فعال روسیه در مناقشه سال 2020 بین باکو و ایروان در خصوص قره‌باغ، میانجیگری اروپایی‌ها در این قضیه، نکته حائز اهمیتی است که باید به آن توجه دقیقی صورت گیرد.
مهدی خورسند- کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: معافیت تحریمی برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای ایران، اظهارات نماینده آمریکا در امور ایران درخصوص تضمین برجام، هشدار جمهوریخواهان آمریکا به بایدن در رابطه با برنامه موشکی ایران، نشست اضطراری شورای امنیت درباره کره شمالی، دیدار رؤسای جمهور چین و روسیه، حمایت چین از خواست روسیه برای توقف گسترش ناتو، هشدار اتحادیه اروپا به روسیه درخصوص حمله به اوکراین، ورود نخستین یگان ارتش آمریکا به آلمان، توافق احتمالی برای دیدار پوتین و زلنسکی در ترکیه، تحریم جلسه انتخاب رئیس جمهور عراق از سوی فراکسیون صدر، فروش تسلیحات جدید آمریکا به امارات، عربستان و اردن ، همکاری فرانسه با امارات برای تقویت دفاع از حریم هوایی، استعفای زنجیره ای دستیاران و مشاوران نخست وزیر انگلیس، سفر وزیر امور خارجه آمریکا به آسیا، گفت‌وگوی پاشینیان و علی‌اف درباره حل و فصل بلند مدت مناقشه قره باغ و گزارش بازرس ویژه آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) درباره وضعیت کنونی این کشور از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز و ترکیه با اشاره به خبرهای منتشرشده مبنی بر اینکه ارمنستان پرونده شکایتی را به دیوان بین‌المللی دادگستری ارائه داده و در این پرونده، جمهوری آذربایجان را متهم کرده که ارمنی‌ها را «برای چندین دهه» تحت تبعیض نژادی قرار داده و این امر برخلاف کنوانسیون بین‌المللی رفع انواع تبعیض نژادی است که هر دو کشور آن را امضا کرده‌اند، گفت: «این اقدام ارمنستان در کوتاه‌مدت نفع چندانی برای این کشور نخواهد داشت. چراکه آیین دادرسی در دیوان بین‌المللی دادگستری (دیوان لاهه) به‌گونه‌ای است که بعد از طرح شکایت توسط ارمنستان، دیوان باید با اکثریت آراء صلاحیت خود برای رسیدن به این شکایت را تصویب کند و اگر چنین اکثریتی شکل نگیرد، دیوان از ادامه دادرسی امتناع خواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک نویسنده و پژوهشگر حوزه قفقاز با بیان اینکه با توجه به پایان نیافتن مناقشه قفقاز، انتقادات برخی احزاب سیاسی در جمهوری آذربایجان به توافقنامه آتش‌بس می‌تواند بسیار تعیین‌کننده باشد، گفت: در حقیقت روس‌ها هستند که منطقه قره‌باغ را کنترل می‌کنند و این یک مشکل بزرگ برای آذربایجان و الهام علی‌اف است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” می‌توانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شورای امنیت سازمان ملل تا به حال ۴ قطعنامه صادر کرده و از ارمنستان خواسته که هفت شهر آذربایجان را آزاد کند؛ اما ایروان نپذیرفته است، لذا شورای امنیت باید از طریق مکانیسم‌های موجود مانند فصل «هفت» ارمنستان را متقاعد کند که این شهرها را به آذربایجان باز پس دهد.
محسن پاک‌آیین- سفیر سابق ایران در جمهوری آذربایجان
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: با توجه به بازیگری فعال روسیه در مناقشه سال 2020 بین باکو و ایروان در خصوص قره‌باغ، میانجیگری اروپایی‌ها در این قضیه، نکته حائز اهمیتی است که باید به آن توجه دقیقی صورت گیرد.
مهدی خورسند- کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: معافیت تحریمی برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای ایران، اظهارات نماینده آمریکا در امور ایران درخصوص تضمین برجام، هشدار جمهوریخواهان آمریکا به بایدن در رابطه با برنامه موشکی ایران، نشست اضطراری شورای امنیت درباره کره شمالی، دیدار رؤسای جمهور چین و روسیه، حمایت چین از خواست روسیه برای توقف گسترش ناتو، هشدار اتحادیه اروپا به روسیه درخصوص حمله به اوکراین، ورود نخستین یگان ارتش آمریکا به آلمان، توافق احتمالی برای دیدار پوتین و زلنسکی در ترکیه، تحریم جلسه انتخاب رئیس جمهور عراق از سوی فراکسیون صدر، فروش تسلیحات جدید آمریکا به امارات، عربستان و اردن ، همکاری فرانسه با امارات برای تقویت دفاع از حریم هوایی، استعفای زنجیره ای دستیاران و مشاوران نخست وزیر انگلیس، سفر وزیر امور خارجه آمریکا به آسیا، گفت‌وگوی پاشینیان و علی‌اف درباره حل و فصل بلند مدت مناقشه قره باغ و گزارش بازرس ویژه آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) درباره وضعیت کنونی این کشور از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز و ترکیه با اشاره به خبرهای منتشرشده مبنی بر اینکه ارمنستان پرونده شکایتی را به دیوان بین‌المللی دادگستری ارائه داده و در این پرونده، جمهوری آذربایجان را متهم کرده که ارمنی‌ها را «برای چندین دهه» تحت تبعیض نژادی قرار داده و این امر برخلاف کنوانسیون بین‌المللی رفع انواع تبعیض نژادی است که هر دو کشور آن را امضا کرده‌اند، گفت: «این اقدام ارمنستان در کوتاه‌مدت نفع چندانی برای این کشور نخواهد داشت. چراکه آیین دادرسی در دیوان بین‌المللی دادگستری (دیوان لاهه) به‌گونه‌ای است که بعد از طرح شکایت توسط ارمنستان، دیوان باید با اکثریت آراء صلاحیت خود برای رسیدن به این شکایت را تصویب کند و اگر چنین اکثریتی شکل نگیرد، دیوان از ادامه دادرسی امتناع خواهد کرد.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک نویسنده و پژوهشگر حوزه قفقاز با بیان اینکه با توجه به پایان نیافتن مناقشه قفقاز، انتقادات برخی احزاب سیاسی در جمهوری آذربایجان به توافقنامه آتش‌بس می‌تواند بسیار تعیین‌کننده باشد، گفت: در حقیقت روس‌ها هستند که منطقه قره‌باغ را کنترل می‌کنند و این یک مشکل بزرگ برای آذربایجان و الهام علی‌اف است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” می‌توانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شورای امنیت سازمان ملل تا به حال ۴ قطعنامه صادر کرده و از ارمنستان خواسته که هفت شهر آذربایجان را آزاد کند؛ اما ایروان نپذیرفته است، لذا شورای امنیت باید از طریق مکانیسم‌های موجود مانند فصل «هفت» ارمنستان را متقاعد کند که این شهرها را به آذربایجان باز پس دهد.
محسن پاک‌آیین- سفیر سابق ایران در جمهوری آذربایجان
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»