بحران هرمز فرصتی برای برقراری گفتگوی سازنده بین چین و آ.سه.آن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: هنگامی که هیاتهای بینالمللی در سومین گردهمایی «کمربند و جاده» در اکتبر 2023 حاضر میشوند، ممکن است متوجه شوند که تمرکز طرح کمربند و جاده چین (BRI) یک بار دیگر تغییر کرده است. احتمالا این سوال مطرح خواهد شد که اهداف نهایی این برنامه که با عنوان «کمربند اقتصادی جاده ابریشم و جاده ابریشم دریایی قرن 21» آغاز و سپس به اختصار «ابتکار یک کمربند و یک جاده» و پس از آن کمربند و جاده نامیده شد، چیست؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: در چند سال گذشته این دیدگاه غالب بوده است که یک چین رو به رشد میتواند آمریکای در حال رکود را پشت سر بگذارد. تحقیقات نشان میدهد که انتقال قدرت ژئوپلیتیک به احتمال زیاد در زمانی رخ میدهد که یک رقیب روبهرشد بر یک سلطه جوی فرسوده غلبه کند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: جنگ روسیه و اوکراین محور بیانیه پایانی نشست گروه ۲۰ در اندونزی، تاکید شی جین پینگ بر مقابله مشترک با چالشهای عصر کنونی، تکذیب سقوط موشکهای روسی در خاک لهستان، برگزاری نشست اضطراری ناتو، واکنش زلنسکی به پرتاب موشک به خاک ناتو، واکنش رسانه آمریکایی به موشک سقوط کرده در لهستان، هشدار روسیه درخصوص آغاز جنگ جهانی جدید، سفر رئیس سیا به کییف و دیدار با زلنسکی، طرح صلح پیشنهادی زلنسکی به روسیه، هشدار مدودف درباره مسدود کردن دارایی های خارجی روسیه، چین هراسی نخست وزیر انگلیس، درخواست تحریم جمهوری آذربایجان از سوی سنای فرانسه، تلاش علیاف برای افزایش صادرات گاز جمهوری آذربایجان به اروپا، تحرکات مشکوک سفیران عربستان و آمریکا در حضرموت یمن با هدف سرقت منابع نفتی و اعلام نامزدی ترامپ برای انتخابات ۲۰۲۴ آمریکا از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تضاد در سیاست آمریکا در قبال جزایر اقیانوس آرام، رویکرد اروپا در قبال مجارستان، انتخابات ریاست جمهوری قزاقستان، دستور کار مجمع عمومی سازمان ملل، مواضع جنگ طلبانه اروپای مرکزی و اروپای شرقی در قبال چین، کره جنوبی به عنوان الگویی برای جهان در مبارزه با همهگیری در آینده، منابع ناامنی در مالدیو و فرصت برای بهبود روابط ژاپن -کره جنوبی از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بانک مرکزی اروپا در یک دوراهی دشوار قرار دارد: یا باید اقدام قاطعی در برابر تورم بالا انجام دهد و یا باید همچنان انعطاف زیادی داشته باشد تا بتواند به یک بحران مجدد واکنش نشان دهد.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: از آنجا که فعلا پایانی برای جنگ روسیه در اوکراین متصور نیست، هزینه اقتصادی نبرد روسیه در کانون توجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بهبود اقتصادی کشورها بعد از بروز همهگیری کرونا در جهان، مشابه نبوده و شاهد شکلگیری واگرایی در میان اقتصادهای گوناگون هستیم. متاسفانه این اتفاق پراکندگی و شکاف جهانی را در زمانی که نیاز ضروری به همکاری بینالمللی برای ارزیابی اثرات کووید-19، رفع آسیبهای وارده و رسیدگی به ریسکهای جهانی وجود دارد، تعمیق کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توزیع واکسن کووید-19 به ابزار جدیدی برای اعمالنفوذ دیپلماتیک جهانی تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دیجیتالی کردن معادن آفریقا، چندجانبهگرایی محدود در غرب آسیا، اروپا و تهدید روسیه و چالش فناوری در روابط فراآتلانتیک ازجمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تعمیق روابط سئول با هند و آ.سه.آن، چرایی اهمیت ایرلند شمالی برای اروپا، معنای معامله سبز اروپا برای آفریقا، چگونگی تجارت مصر و ترکیه در بحبوحه تنشها، ترسیم آینده دیجیتال آلمان، مجبور شدن چین به بومیسازی شرکتها در آسیای میانه، روابط روسیه و ناتو، روابط ترکیه و اوکراین و ممنوعیت استفاده از پهپاد بهعنوان سلاح ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: هنگامی که هیاتهای بینالمللی در سومین گردهمایی «کمربند و جاده» در اکتبر 2023 حاضر میشوند، ممکن است متوجه شوند که تمرکز طرح کمربند و جاده چین (BRI) یک بار دیگر تغییر کرده است. احتمالا این سوال مطرح خواهد شد که اهداف نهایی این برنامه که با عنوان «کمربند اقتصادی جاده ابریشم و جاده ابریشم دریایی قرن 21» آغاز و سپس به اختصار «ابتکار یک کمربند و یک جاده» و پس از آن کمربند و جاده نامیده شد، چیست؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: در چند سال گذشته این دیدگاه غالب بوده است که یک چین رو به رشد میتواند آمریکای در حال رکود را پشت سر بگذارد. تحقیقات نشان میدهد که انتقال قدرت ژئوپلیتیک به احتمال زیاد در زمانی رخ میدهد که یک رقیب روبهرشد بر یک سلطه جوی فرسوده غلبه کند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: جنگ روسیه و اوکراین محور بیانیه پایانی نشست گروه ۲۰ در اندونزی، تاکید شی جین پینگ بر مقابله مشترک با چالشهای عصر کنونی، تکذیب سقوط موشکهای روسی در خاک لهستان، برگزاری نشست اضطراری ناتو، واکنش زلنسکی به پرتاب موشک به خاک ناتو، واکنش رسانه آمریکایی به موشک سقوط کرده در لهستان، هشدار روسیه درخصوص آغاز جنگ جهانی جدید، سفر رئیس سیا به کییف و دیدار با زلنسکی، طرح صلح پیشنهادی زلنسکی به روسیه، هشدار مدودف درباره مسدود کردن دارایی های خارجی روسیه، چین هراسی نخست وزیر انگلیس، درخواست تحریم جمهوری آذربایجان از سوی سنای فرانسه، تلاش علیاف برای افزایش صادرات گاز جمهوری آذربایجان به اروپا، تحرکات مشکوک سفیران عربستان و آمریکا در حضرموت یمن با هدف سرقت منابع نفتی و اعلام نامزدی ترامپ برای انتخابات ۲۰۲۴ آمریکا از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تضاد در سیاست آمریکا در قبال جزایر اقیانوس آرام، رویکرد اروپا در قبال مجارستان، انتخابات ریاست جمهوری قزاقستان، دستور کار مجمع عمومی سازمان ملل، مواضع جنگ طلبانه اروپای مرکزی و اروپای شرقی در قبال چین، کره جنوبی به عنوان الگویی برای جهان در مبارزه با همهگیری در آینده، منابع ناامنی در مالدیو و فرصت برای بهبود روابط ژاپن -کره جنوبی از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بانک مرکزی اروپا در یک دوراهی دشوار قرار دارد: یا باید اقدام قاطعی در برابر تورم بالا انجام دهد و یا باید همچنان انعطاف زیادی داشته باشد تا بتواند به یک بحران مجدد واکنش نشان دهد.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: از آنجا که فعلا پایانی برای جنگ روسیه در اوکراین متصور نیست، هزینه اقتصادی نبرد روسیه در کانون توجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بهبود اقتصادی کشورها بعد از بروز همهگیری کرونا در جهان، مشابه نبوده و شاهد شکلگیری واگرایی در میان اقتصادهای گوناگون هستیم. متاسفانه این اتفاق پراکندگی و شکاف جهانی را در زمانی که نیاز ضروری به همکاری بینالمللی برای ارزیابی اثرات کووید-19، رفع آسیبهای وارده و رسیدگی به ریسکهای جهانی وجود دارد، تعمیق کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توزیع واکسن کووید-19 به ابزار جدیدی برای اعمالنفوذ دیپلماتیک جهانی تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دیجیتالی کردن معادن آفریقا، چندجانبهگرایی محدود در غرب آسیا، اروپا و تهدید روسیه و چالش فناوری در روابط فراآتلانتیک ازجمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تعمیق روابط سئول با هند و آ.سه.آن، چرایی اهمیت ایرلند شمالی برای اروپا، معنای معامله سبز اروپا برای آفریقا، چگونگی تجارت مصر و ترکیه در بحبوحه تنشها، ترسیم آینده دیجیتال آلمان، مجبور شدن چین به بومیسازی شرکتها در آسیای میانه، روابط روسیه و ناتو، روابط ترکیه و اوکراین و ممنوعیت استفاده از پهپاد بهعنوان سلاح ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: هنگامی که هیاتهای بینالمللی در سومین گردهمایی «کمربند و جاده» در اکتبر 2023 حاضر میشوند، ممکن است متوجه شوند که تمرکز طرح کمربند و جاده چین (BRI) یک بار دیگر تغییر کرده است. احتمالا این سوال مطرح خواهد شد که اهداف نهایی این برنامه که با عنوان «کمربند اقتصادی جاده ابریشم و جاده ابریشم دریایی قرن 21» آغاز و سپس به اختصار «ابتکار یک کمربند و یک جاده» و پس از آن کمربند و جاده نامیده شد، چیست؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: در چند سال گذشته این دیدگاه غالب بوده است که یک چین رو به رشد میتواند آمریکای در حال رکود را پشت سر بگذارد. تحقیقات نشان میدهد که انتقال قدرت ژئوپلیتیک به احتمال زیاد در زمانی رخ میدهد که یک رقیب روبهرشد بر یک سلطه جوی فرسوده غلبه کند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: جنگ روسیه و اوکراین محور بیانیه پایانی نشست گروه ۲۰ در اندونزی، تاکید شی جین پینگ بر مقابله مشترک با چالشهای عصر کنونی، تکذیب سقوط موشکهای روسی در خاک لهستان، برگزاری نشست اضطراری ناتو، واکنش زلنسکی به پرتاب موشک به خاک ناتو، واکنش رسانه آمریکایی به موشک سقوط کرده در لهستان، هشدار روسیه درخصوص آغاز جنگ جهانی جدید، سفر رئیس سیا به کییف و دیدار با زلنسکی، طرح صلح پیشنهادی زلنسکی به روسیه، هشدار مدودف درباره مسدود کردن دارایی های خارجی روسیه، چین هراسی نخست وزیر انگلیس، درخواست تحریم جمهوری آذربایجان از سوی سنای فرانسه، تلاش علیاف برای افزایش صادرات گاز جمهوری آذربایجان به اروپا، تحرکات مشکوک سفیران عربستان و آمریکا در حضرموت یمن با هدف سرقت منابع نفتی و اعلام نامزدی ترامپ برای انتخابات ۲۰۲۴ آمریکا از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تضاد در سیاست آمریکا در قبال جزایر اقیانوس آرام، رویکرد اروپا در قبال مجارستان، انتخابات ریاست جمهوری قزاقستان، دستور کار مجمع عمومی سازمان ملل، مواضع جنگ طلبانه اروپای مرکزی و اروپای شرقی در قبال چین، کره جنوبی به عنوان الگویی برای جهان در مبارزه با همهگیری در آینده، منابع ناامنی در مالدیو و فرصت برای بهبود روابط ژاپن -کره جنوبی از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بانک مرکزی اروپا در یک دوراهی دشوار قرار دارد: یا باید اقدام قاطعی در برابر تورم بالا انجام دهد و یا باید همچنان انعطاف زیادی داشته باشد تا بتواند به یک بحران مجدد واکنش نشان دهد.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: از آنجا که فعلا پایانی برای جنگ روسیه در اوکراین متصور نیست، هزینه اقتصادی نبرد روسیه در کانون توجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بهبود اقتصادی کشورها بعد از بروز همهگیری کرونا در جهان، مشابه نبوده و شاهد شکلگیری واگرایی در میان اقتصادهای گوناگون هستیم. متاسفانه این اتفاق پراکندگی و شکاف جهانی را در زمانی که نیاز ضروری به همکاری بینالمللی برای ارزیابی اثرات کووید-19، رفع آسیبهای وارده و رسیدگی به ریسکهای جهانی وجود دارد، تعمیق کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توزیع واکسن کووید-19 به ابزار جدیدی برای اعمالنفوذ دیپلماتیک جهانی تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دیجیتالی کردن معادن آفریقا، چندجانبهگرایی محدود در غرب آسیا، اروپا و تهدید روسیه و چالش فناوری در روابط فراآتلانتیک ازجمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تعمیق روابط سئول با هند و آ.سه.آن، چرایی اهمیت ایرلند شمالی برای اروپا، معنای معامله سبز اروپا برای آفریقا، چگونگی تجارت مصر و ترکیه در بحبوحه تنشها، ترسیم آینده دیجیتال آلمان، مجبور شدن چین به بومیسازی شرکتها در آسیای میانه، روابط روسیه و ناتو، روابط ترکیه و اوکراین و ممنوعیت استفاده از پهپاد بهعنوان سلاح ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: هنگامی که هیاتهای بینالمللی در سومین گردهمایی «کمربند و جاده» در اکتبر 2023 حاضر میشوند، ممکن است متوجه شوند که تمرکز طرح کمربند و جاده چین (BRI) یک بار دیگر تغییر کرده است. احتمالا این سوال مطرح خواهد شد که اهداف نهایی این برنامه که با عنوان «کمربند اقتصادی جاده ابریشم و جاده ابریشم دریایی قرن 21» آغاز و سپس به اختصار «ابتکار یک کمربند و یک جاده» و پس از آن کمربند و جاده نامیده شد، چیست؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: در چند سال گذشته این دیدگاه غالب بوده است که یک چین رو به رشد میتواند آمریکای در حال رکود را پشت سر بگذارد. تحقیقات نشان میدهد که انتقال قدرت ژئوپلیتیک به احتمال زیاد در زمانی رخ میدهد که یک رقیب روبهرشد بر یک سلطه جوی فرسوده غلبه کند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: جنگ روسیه و اوکراین محور بیانیه پایانی نشست گروه ۲۰ در اندونزی، تاکید شی جین پینگ بر مقابله مشترک با چالشهای عصر کنونی، تکذیب سقوط موشکهای روسی در خاک لهستان، برگزاری نشست اضطراری ناتو، واکنش زلنسکی به پرتاب موشک به خاک ناتو، واکنش رسانه آمریکایی به موشک سقوط کرده در لهستان، هشدار روسیه درخصوص آغاز جنگ جهانی جدید، سفر رئیس سیا به کییف و دیدار با زلنسکی، طرح صلح پیشنهادی زلنسکی به روسیه، هشدار مدودف درباره مسدود کردن دارایی های خارجی روسیه، چین هراسی نخست وزیر انگلیس، درخواست تحریم جمهوری آذربایجان از سوی سنای فرانسه، تلاش علیاف برای افزایش صادرات گاز جمهوری آذربایجان به اروپا، تحرکات مشکوک سفیران عربستان و آمریکا در حضرموت یمن با هدف سرقت منابع نفتی و اعلام نامزدی ترامپ برای انتخابات ۲۰۲۴ آمریکا از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تضاد در سیاست آمریکا در قبال جزایر اقیانوس آرام، رویکرد اروپا در قبال مجارستان، انتخابات ریاست جمهوری قزاقستان، دستور کار مجمع عمومی سازمان ملل، مواضع جنگ طلبانه اروپای مرکزی و اروپای شرقی در قبال چین، کره جنوبی به عنوان الگویی برای جهان در مبارزه با همهگیری در آینده، منابع ناامنی در مالدیو و فرصت برای بهبود روابط ژاپن -کره جنوبی از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بانک مرکزی اروپا در یک دوراهی دشوار قرار دارد: یا باید اقدام قاطعی در برابر تورم بالا انجام دهد و یا باید همچنان انعطاف زیادی داشته باشد تا بتواند به یک بحران مجدد واکنش نشان دهد.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: از آنجا که فعلا پایانی برای جنگ روسیه در اوکراین متصور نیست، هزینه اقتصادی نبرد روسیه در کانون توجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بهبود اقتصادی کشورها بعد از بروز همهگیری کرونا در جهان، مشابه نبوده و شاهد شکلگیری واگرایی در میان اقتصادهای گوناگون هستیم. متاسفانه این اتفاق پراکندگی و شکاف جهانی را در زمانی که نیاز ضروری به همکاری بینالمللی برای ارزیابی اثرات کووید-19، رفع آسیبهای وارده و رسیدگی به ریسکهای جهانی وجود دارد، تعمیق کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توزیع واکسن کووید-19 به ابزار جدیدی برای اعمالنفوذ دیپلماتیک جهانی تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دیجیتالی کردن معادن آفریقا، چندجانبهگرایی محدود در غرب آسیا، اروپا و تهدید روسیه و چالش فناوری در روابط فراآتلانتیک ازجمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تعمیق روابط سئول با هند و آ.سه.آن، چرایی اهمیت ایرلند شمالی برای اروپا، معنای معامله سبز اروپا برای آفریقا، چگونگی تجارت مصر و ترکیه در بحبوحه تنشها، ترسیم آینده دیجیتال آلمان، مجبور شدن چین به بومیسازی شرکتها در آسیای میانه، روابط روسیه و ناتو، روابط ترکیه و اوکراین و ممنوعیت استفاده از پهپاد بهعنوان سلاح ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: هنگامی که هیاتهای بینالمللی در سومین گردهمایی «کمربند و جاده» در اکتبر 2023 حاضر میشوند، ممکن است متوجه شوند که تمرکز طرح کمربند و جاده چین (BRI) یک بار دیگر تغییر کرده است. احتمالا این سوال مطرح خواهد شد که اهداف نهایی این برنامه که با عنوان «کمربند اقتصادی جاده ابریشم و جاده ابریشم دریایی قرن 21» آغاز و سپس به اختصار «ابتکار یک کمربند و یک جاده» و پس از آن کمربند و جاده نامیده شد، چیست؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: در چند سال گذشته این دیدگاه غالب بوده است که یک چین رو به رشد میتواند آمریکای در حال رکود را پشت سر بگذارد. تحقیقات نشان میدهد که انتقال قدرت ژئوپلیتیک به احتمال زیاد در زمانی رخ میدهد که یک رقیب روبهرشد بر یک سلطه جوی فرسوده غلبه کند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: جنگ روسیه و اوکراین محور بیانیه پایانی نشست گروه ۲۰ در اندونزی، تاکید شی جین پینگ بر مقابله مشترک با چالشهای عصر کنونی، تکذیب سقوط موشکهای روسی در خاک لهستان، برگزاری نشست اضطراری ناتو، واکنش زلنسکی به پرتاب موشک به خاک ناتو، واکنش رسانه آمریکایی به موشک سقوط کرده در لهستان، هشدار روسیه درخصوص آغاز جنگ جهانی جدید، سفر رئیس سیا به کییف و دیدار با زلنسکی، طرح صلح پیشنهادی زلنسکی به روسیه، هشدار مدودف درباره مسدود کردن دارایی های خارجی روسیه، چین هراسی نخست وزیر انگلیس، درخواست تحریم جمهوری آذربایجان از سوی سنای فرانسه، تلاش علیاف برای افزایش صادرات گاز جمهوری آذربایجان به اروپا، تحرکات مشکوک سفیران عربستان و آمریکا در حضرموت یمن با هدف سرقت منابع نفتی و اعلام نامزدی ترامپ برای انتخابات ۲۰۲۴ آمریکا از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تضاد در سیاست آمریکا در قبال جزایر اقیانوس آرام، رویکرد اروپا در قبال مجارستان، انتخابات ریاست جمهوری قزاقستان، دستور کار مجمع عمومی سازمان ملل، مواضع جنگ طلبانه اروپای مرکزی و اروپای شرقی در قبال چین، کره جنوبی به عنوان الگویی برای جهان در مبارزه با همهگیری در آینده، منابع ناامنی در مالدیو و فرصت برای بهبود روابط ژاپن -کره جنوبی از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بانک مرکزی اروپا در یک دوراهی دشوار قرار دارد: یا باید اقدام قاطعی در برابر تورم بالا انجام دهد و یا باید همچنان انعطاف زیادی داشته باشد تا بتواند به یک بحران مجدد واکنش نشان دهد.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: از آنجا که فعلا پایانی برای جنگ روسیه در اوکراین متصور نیست، هزینه اقتصادی نبرد روسیه در کانون توجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بهبود اقتصادی کشورها بعد از بروز همهگیری کرونا در جهان، مشابه نبوده و شاهد شکلگیری واگرایی در میان اقتصادهای گوناگون هستیم. متاسفانه این اتفاق پراکندگی و شکاف جهانی را در زمانی که نیاز ضروری به همکاری بینالمللی برای ارزیابی اثرات کووید-19، رفع آسیبهای وارده و رسیدگی به ریسکهای جهانی وجود دارد، تعمیق کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توزیع واکسن کووید-19 به ابزار جدیدی برای اعمالنفوذ دیپلماتیک جهانی تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دیجیتالی کردن معادن آفریقا، چندجانبهگرایی محدود در غرب آسیا، اروپا و تهدید روسیه و چالش فناوری در روابط فراآتلانتیک ازجمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تعمیق روابط سئول با هند و آ.سه.آن، چرایی اهمیت ایرلند شمالی برای اروپا، معنای معامله سبز اروپا برای آفریقا، چگونگی تجارت مصر و ترکیه در بحبوحه تنشها، ترسیم آینده دیجیتال آلمان، مجبور شدن چین به بومیسازی شرکتها در آسیای میانه، روابط روسیه و ناتو، روابط ترکیه و اوکراین و ممنوعیت استفاده از پهپاد بهعنوان سلاح ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: هنگامی که هیاتهای بینالمللی در سومین گردهمایی «کمربند و جاده» در اکتبر 2023 حاضر میشوند، ممکن است متوجه شوند که تمرکز طرح کمربند و جاده چین (BRI) یک بار دیگر تغییر کرده است. احتمالا این سوال مطرح خواهد شد که اهداف نهایی این برنامه که با عنوان «کمربند اقتصادی جاده ابریشم و جاده ابریشم دریایی قرن 21» آغاز و سپس به اختصار «ابتکار یک کمربند و یک جاده» و پس از آن کمربند و جاده نامیده شد، چیست؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: در چند سال گذشته این دیدگاه غالب بوده است که یک چین رو به رشد میتواند آمریکای در حال رکود را پشت سر بگذارد. تحقیقات نشان میدهد که انتقال قدرت ژئوپلیتیک به احتمال زیاد در زمانی رخ میدهد که یک رقیب روبهرشد بر یک سلطه جوی فرسوده غلبه کند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: جنگ روسیه و اوکراین محور بیانیه پایانی نشست گروه ۲۰ در اندونزی، تاکید شی جین پینگ بر مقابله مشترک با چالشهای عصر کنونی، تکذیب سقوط موشکهای روسی در خاک لهستان، برگزاری نشست اضطراری ناتو، واکنش زلنسکی به پرتاب موشک به خاک ناتو، واکنش رسانه آمریکایی به موشک سقوط کرده در لهستان، هشدار روسیه درخصوص آغاز جنگ جهانی جدید، سفر رئیس سیا به کییف و دیدار با زلنسکی، طرح صلح پیشنهادی زلنسکی به روسیه، هشدار مدودف درباره مسدود کردن دارایی های خارجی روسیه، چین هراسی نخست وزیر انگلیس، درخواست تحریم جمهوری آذربایجان از سوی سنای فرانسه، تلاش علیاف برای افزایش صادرات گاز جمهوری آذربایجان به اروپا، تحرکات مشکوک سفیران عربستان و آمریکا در حضرموت یمن با هدف سرقت منابع نفتی و اعلام نامزدی ترامپ برای انتخابات ۲۰۲۴ آمریکا از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تضاد در سیاست آمریکا در قبال جزایر اقیانوس آرام، رویکرد اروپا در قبال مجارستان، انتخابات ریاست جمهوری قزاقستان، دستور کار مجمع عمومی سازمان ملل، مواضع جنگ طلبانه اروپای مرکزی و اروپای شرقی در قبال چین، کره جنوبی به عنوان الگویی برای جهان در مبارزه با همهگیری در آینده، منابع ناامنی در مالدیو و فرصت برای بهبود روابط ژاپن -کره جنوبی از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بانک مرکزی اروپا در یک دوراهی دشوار قرار دارد: یا باید اقدام قاطعی در برابر تورم بالا انجام دهد و یا باید همچنان انعطاف زیادی داشته باشد تا بتواند به یک بحران مجدد واکنش نشان دهد.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: از آنجا که فعلا پایانی برای جنگ روسیه در اوکراین متصور نیست، هزینه اقتصادی نبرد روسیه در کانون توجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بهبود اقتصادی کشورها بعد از بروز همهگیری کرونا در جهان، مشابه نبوده و شاهد شکلگیری واگرایی در میان اقتصادهای گوناگون هستیم. متاسفانه این اتفاق پراکندگی و شکاف جهانی را در زمانی که نیاز ضروری به همکاری بینالمللی برای ارزیابی اثرات کووید-19، رفع آسیبهای وارده و رسیدگی به ریسکهای جهانی وجود دارد، تعمیق کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توزیع واکسن کووید-19 به ابزار جدیدی برای اعمالنفوذ دیپلماتیک جهانی تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دیجیتالی کردن معادن آفریقا، چندجانبهگرایی محدود در غرب آسیا، اروپا و تهدید روسیه و چالش فناوری در روابط فراآتلانتیک ازجمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تعمیق روابط سئول با هند و آ.سه.آن، چرایی اهمیت ایرلند شمالی برای اروپا، معنای معامله سبز اروپا برای آفریقا، چگونگی تجارت مصر و ترکیه در بحبوحه تنشها، ترسیم آینده دیجیتال آلمان، مجبور شدن چین به بومیسازی شرکتها در آسیای میانه، روابط روسیه و ناتو، روابط ترکیه و اوکراین و ممنوعیت استفاده از پهپاد بهعنوان سلاح ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: هنگامی که هیاتهای بینالمللی در سومین گردهمایی «کمربند و جاده» در اکتبر 2023 حاضر میشوند، ممکن است متوجه شوند که تمرکز طرح کمربند و جاده چین (BRI) یک بار دیگر تغییر کرده است. احتمالا این سوال مطرح خواهد شد که اهداف نهایی این برنامه که با عنوان «کمربند اقتصادی جاده ابریشم و جاده ابریشم دریایی قرن 21» آغاز و سپس به اختصار «ابتکار یک کمربند و یک جاده» و پس از آن کمربند و جاده نامیده شد، چیست؟
شورای راهبردی آنلاین-رصد: در چند سال گذشته این دیدگاه غالب بوده است که یک چین رو به رشد میتواند آمریکای در حال رکود را پشت سر بگذارد. تحقیقات نشان میدهد که انتقال قدرت ژئوپلیتیک به احتمال زیاد در زمانی رخ میدهد که یک رقیب روبهرشد بر یک سلطه جوی فرسوده غلبه کند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: جنگ روسیه و اوکراین محور بیانیه پایانی نشست گروه ۲۰ در اندونزی، تاکید شی جین پینگ بر مقابله مشترک با چالشهای عصر کنونی، تکذیب سقوط موشکهای روسی در خاک لهستان، برگزاری نشست اضطراری ناتو، واکنش زلنسکی به پرتاب موشک به خاک ناتو، واکنش رسانه آمریکایی به موشک سقوط کرده در لهستان، هشدار روسیه درخصوص آغاز جنگ جهانی جدید، سفر رئیس سیا به کییف و دیدار با زلنسکی، طرح صلح پیشنهادی زلنسکی به روسیه، هشدار مدودف درباره مسدود کردن دارایی های خارجی روسیه، چین هراسی نخست وزیر انگلیس، درخواست تحریم جمهوری آذربایجان از سوی سنای فرانسه، تلاش علیاف برای افزایش صادرات گاز جمهوری آذربایجان به اروپا، تحرکات مشکوک سفیران عربستان و آمریکا در حضرموت یمن با هدف سرقت منابع نفتی و اعلام نامزدی ترامپ برای انتخابات ۲۰۲۴ آمریکا از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تضاد در سیاست آمریکا در قبال جزایر اقیانوس آرام، رویکرد اروپا در قبال مجارستان، انتخابات ریاست جمهوری قزاقستان، دستور کار مجمع عمومی سازمان ملل، مواضع جنگ طلبانه اروپای مرکزی و اروپای شرقی در قبال چین، کره جنوبی به عنوان الگویی برای جهان در مبارزه با همهگیری در آینده، منابع ناامنی در مالدیو و فرصت برای بهبود روابط ژاپن -کره جنوبی از جمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بانک مرکزی اروپا در یک دوراهی دشوار قرار دارد: یا باید اقدام قاطعی در برابر تورم بالا انجام دهد و یا باید همچنان انعطاف زیادی داشته باشد تا بتواند به یک بحران مجدد واکنش نشان دهد.
پوریا نبی پور- دکتری علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: از آنجا که فعلا پایانی برای جنگ روسیه در اوکراین متصور نیست، هزینه اقتصادی نبرد روسیه در کانون توجه قرار گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بهبود اقتصادی کشورها بعد از بروز همهگیری کرونا در جهان، مشابه نبوده و شاهد شکلگیری واگرایی در میان اقتصادهای گوناگون هستیم. متاسفانه این اتفاق پراکندگی و شکاف جهانی را در زمانی که نیاز ضروری به همکاری بینالمللی برای ارزیابی اثرات کووید-19، رفع آسیبهای وارده و رسیدگی به ریسکهای جهانی وجود دارد، تعمیق کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توزیع واکسن کووید-19 به ابزار جدیدی برای اعمالنفوذ دیپلماتیک جهانی تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دیجیتالی کردن معادن آفریقا، چندجانبهگرایی محدود در غرب آسیا، اروپا و تهدید روسیه و چالش فناوری در روابط فراآتلانتیک ازجمله برجستهترین موضوعات مورد توجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تعمیق روابط سئول با هند و آ.سه.آن، چرایی اهمیت ایرلند شمالی برای اروپا، معنای معامله سبز اروپا برای آفریقا، چگونگی تجارت مصر و ترکیه در بحبوحه تنشها، ترسیم آینده دیجیتال آلمان، مجبور شدن چین به بومیسازی شرکتها در آسیای میانه، روابط روسیه و ناتو، روابط ترکیه و اوکراین و ممنوعیت استفاده از پهپاد بهعنوان سلاح ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.