شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: راهبرد بازدارندگی فعال ایران، ضمن افزایش هزینههای مداخله آمریکا، شکافهای پنهان میان منافع واشنگتن و رژیم صهیونیستی را بیش از پیش آشکار کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافقات ابراهیم نمیتوانند صلح به ارمغان بیاورند، زیرا ریشه اصلی بیثباتی در خاورمیانه را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط روسیه و چین صرفاً یک نزدیکی مصلحتی نیست؛ هرچند مصلحت نیز در آن نقش دارد. این روابط در واقع همگرایی چشماندازهای بلندمدت درباره نحوه سازماندهی نظام بینالملل است.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه با بازگشت دموکراتها و رویکرد بینالمللی گرایی در آمریکا، دوباره تا حدود زیادی روابط آمریکا و اروپا احیا و روند تضعیف اتحادیه اروپا متوقف خواهد شد، گفت: ترامپ از پراکندگی در اروپا حمایت میکرد، اما در فضای پس از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا، بسیار بعید به نظر میرسد که لهستان بحث خروج از اتحادیه اروپا را بهطورجدی پیش ببرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بهتازگی بلومبرگ گزارشی از پایان دوره رشد چشمگیر تولید نفت شیل ایالاتمتحده داده است؛ البته کاهش تولید نفت شیل، رخداد جدیدی نیست و در چند ماه گذشته آغاز شده است، اما کاهش اخیر به حدی زیاد است که برخی از تحلیلگران حتی برای سال 2023 نیز چشماندازی از رشد تولید نفت شیل را متصور نیستند.
رضا مجیدزاده – پژوهشگر حوزه اقتصاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس از اعلام خبر کاهش نیروهای آمریکایی در افغانستان به 2500 نفر تا 15 ژانویه، تاکتیک طالبان برای وقتکشی تا زمان خروج این نیروها احتمالاً نتیجهبخش خواهد بود. دولت ترامپ بهطور موفقیتآمیزی به تعامل مستقیم با طالبان پرداخته و از آرزوی مهم آنها برای خروج آمریکا بهعنوان اهرمی برای مذاکرات صلح واقعی و تضمینهای ضد تروریستی بهره برده است. این راهبرد، مذاکرات بیسابقهای بین نمایندگان دولت افغانستان و طالبان در دوحه به ارمغان آورده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل با بیان اینکه باید ابعاد اقدامات ضد حقوق بشری آمریکا در اعمال این تحریمهای غیرقانونی بیشتر برای مردم دنیا تبیین شود، گفت: آمریکاییها با اعمال تحریمهای پیاپی غیرقانونی، حقوق بینالملل توسعه و حقوق بینالملل بشردوستانه را نادیده گرفتهاند.
شورای راهبردی آنلاین: هشدار برنامه جهانی غذا، تظاهرات مردم ارمنستان علیه پاشینیان، اعزام ناوگروه تهاجمی انگلیس به پاسیفیک غربی، استعفای نخست وزیر کویت، تهدید هکرها به تحویل اطلاعات محرمانه صهیونیستها به ایران، درخواست ترامپ از مردم آمریکا برای مقابله با دموکراتها، ابراز نگرانی سازمان ملل از افزایش درگیریها در الحدیده یمن، تاکید وزیر خارجه عربستان سعودی بر حضور کشورش در مذاکرات آمریکا با ایران، تاکید مجدد عربستان بر حمایت از عادی سازی کامل روابط با رژیم صهیونیستی، تبادل اطلاعات امنیتی بین تهران، مسکو، بغداد و دمشق، توافق بریتانیا و اتحادیه اروپا برای از سرگیری مذاکرات پسا برگزیت، تشدید ناآرامی ها در فرانسه و رزمایش ژاپن، فرانسه و آمریکا با هدف مقابله با چین از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور میکنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به تحریمهای متقابل روسیه و اتحادیه اروپا، گفت: علاوه بر مسئله کریمه، اقدامات جاسوسی و ضد جاسوسی هم باعث شده اروپا نتواند به روسیه نزدیک شود، بااینکه روسیه تلاش میکرد روابطش با اروپا را نزدیک کند اما موفق نبود و همچنان این مناسبات دچار چالشهای جدی است.
شورای راهبردی آنلاین: دستور ترامپ برای خارج شدن سربازان آمریکایی از سومالی، حملات هوایی ائتلاف بینالمللی به اهداف داعش در عراق، هلگا اشمید دبیرکل جدید سازمان امنیت و همکاری اروپا، پایان دور نهایی مذاکرات برگزیت بدون توافق، استقبال مجدد انصارالله از تلاش ها برای توقف جنگ در یمن، آمادگی پنتاگون برای همکاری با تیم انتقالی بایدن، مخالفت با نامزدی بحرین برای ریاست شورای حقوق بشر سازمان ملل، دیدار سردار قاآنی با مقامات عراقی، استقبال گسترده بینالمللی از توافق برای حل بحران قطر، آغاز واکسیناسیون سراسری کرونا در روسیه، واکنش جو بایدن به ترور محسن فخریزاده، هشدار سازمان جهانی بهداشت در مورد سهل انگاری در مقابله با کرونا، دور پنجم نشست کمیته قانون اساسی سوریه در بهمن ماه و مخالفت حماس با بازگشت به مذاکرات سازش از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بزرگنمایی اختلافات سیاسی و تفاوتهای مذهبی میان ایران و عربستان سعودی بیش از آنکه برای نشان دادن تضاد منافع این قدرتهای منطقهای باشد، اغراقآمیز بوده است. اظهارات تند مقامات دو کشور نیز باعث میشود تا عربستان و ایران بهعنوان «دشمنان متخاصم» و «رقبای ژئوپلیتیک» در نظر گرفته شوند. بااینحال، مثال عراق نشان داده است که وقتی صحبت از منافع متقابل ژئوپلیتیک و اقتصادی بین دولتها باشد، میتوان اختلافات را کنار گذاشت. امروز هیچ دو کشوری در خاورمیانه را نمیتوان یافت که پیوندهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آنها قویتری از ایران و عراق باشد. اگرچه شیعهمذهب بودن اکثریت مردم دو کشور یکی از عوامل مهم در این نزدیکی است اما دلیل اصلی آن تمایل دو کشور برای پایان دادن به حضور نظامی آمریکا در عراق است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که داعش نیز پایتخت افغانستان را آماج حملات موشکی متعدد قرار میدهد این انگاره تقویتشده است که این مسئله میتواند به زمینهسازی ادامه حضور آمریکا در افغانستان منجر شود و با توجه به اینکه حملات گروه تروریستی داعش در مسیر اهداف کاخ سفید در تداوم خشونت در افغانستان و مدیریت آن قرار دارد، برنامهریزی این حملات به واشنگتن نسبت دادهشده است.
محمدرضا عسگری مورودی- کارشناس ارشد مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا با اشاره به شکلگیری مناسبات جدید میان عراق و آمریکا با روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا گفت: دولت آقای الکاظمی احساس میکرد ترامپ حامی جدی آنها خواهد بود و بنابراین بیشتر شاهد گرایش به عربستان، اردن، مصر و این قبیل دولتها بودیم، اما با آمدن بایدن و اعتراض و انتقاد او نسبت به برخی سیاستهای عربستان و مصر، این روند دچار وقفه و یا مشکل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: راهبرد بازدارندگی فعال ایران، ضمن افزایش هزینههای مداخله آمریکا، شکافهای پنهان میان منافع واشنگتن و رژیم صهیونیستی را بیش از پیش آشکار کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافقات ابراهیم نمیتوانند صلح به ارمغان بیاورند، زیرا ریشه اصلی بیثباتی در خاورمیانه را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط روسیه و چین صرفاً یک نزدیکی مصلحتی نیست؛ هرچند مصلحت نیز در آن نقش دارد. این روابط در واقع همگرایی چشماندازهای بلندمدت درباره نحوه سازماندهی نظام بینالملل است.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه با بازگشت دموکراتها و رویکرد بینالمللی گرایی در آمریکا، دوباره تا حدود زیادی روابط آمریکا و اروپا احیا و روند تضعیف اتحادیه اروپا متوقف خواهد شد، گفت: ترامپ از پراکندگی در اروپا حمایت میکرد، اما در فضای پس از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا، بسیار بعید به نظر میرسد که لهستان بحث خروج از اتحادیه اروپا را بهطورجدی پیش ببرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بهتازگی بلومبرگ گزارشی از پایان دوره رشد چشمگیر تولید نفت شیل ایالاتمتحده داده است؛ البته کاهش تولید نفت شیل، رخداد جدیدی نیست و در چند ماه گذشته آغاز شده است، اما کاهش اخیر به حدی زیاد است که برخی از تحلیلگران حتی برای سال 2023 نیز چشماندازی از رشد تولید نفت شیل را متصور نیستند.
رضا مجیدزاده – پژوهشگر حوزه اقتصاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس از اعلام خبر کاهش نیروهای آمریکایی در افغانستان به 2500 نفر تا 15 ژانویه، تاکتیک طالبان برای وقتکشی تا زمان خروج این نیروها احتمالاً نتیجهبخش خواهد بود. دولت ترامپ بهطور موفقیتآمیزی به تعامل مستقیم با طالبان پرداخته و از آرزوی مهم آنها برای خروج آمریکا بهعنوان اهرمی برای مذاکرات صلح واقعی و تضمینهای ضد تروریستی بهره برده است. این راهبرد، مذاکرات بیسابقهای بین نمایندگان دولت افغانستان و طالبان در دوحه به ارمغان آورده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل با بیان اینکه باید ابعاد اقدامات ضد حقوق بشری آمریکا در اعمال این تحریمهای غیرقانونی بیشتر برای مردم دنیا تبیین شود، گفت: آمریکاییها با اعمال تحریمهای پیاپی غیرقانونی، حقوق بینالملل توسعه و حقوق بینالملل بشردوستانه را نادیده گرفتهاند.
شورای راهبردی آنلاین: هشدار برنامه جهانی غذا، تظاهرات مردم ارمنستان علیه پاشینیان، اعزام ناوگروه تهاجمی انگلیس به پاسیفیک غربی، استعفای نخست وزیر کویت، تهدید هکرها به تحویل اطلاعات محرمانه صهیونیستها به ایران، درخواست ترامپ از مردم آمریکا برای مقابله با دموکراتها، ابراز نگرانی سازمان ملل از افزایش درگیریها در الحدیده یمن، تاکید وزیر خارجه عربستان سعودی بر حضور کشورش در مذاکرات آمریکا با ایران، تاکید مجدد عربستان بر حمایت از عادی سازی کامل روابط با رژیم صهیونیستی، تبادل اطلاعات امنیتی بین تهران، مسکو، بغداد و دمشق، توافق بریتانیا و اتحادیه اروپا برای از سرگیری مذاکرات پسا برگزیت، تشدید ناآرامی ها در فرانسه و رزمایش ژاپن، فرانسه و آمریکا با هدف مقابله با چین از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور میکنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به تحریمهای متقابل روسیه و اتحادیه اروپا، گفت: علاوه بر مسئله کریمه، اقدامات جاسوسی و ضد جاسوسی هم باعث شده اروپا نتواند به روسیه نزدیک شود، بااینکه روسیه تلاش میکرد روابطش با اروپا را نزدیک کند اما موفق نبود و همچنان این مناسبات دچار چالشهای جدی است.
شورای راهبردی آنلاین: دستور ترامپ برای خارج شدن سربازان آمریکایی از سومالی، حملات هوایی ائتلاف بینالمللی به اهداف داعش در عراق، هلگا اشمید دبیرکل جدید سازمان امنیت و همکاری اروپا، پایان دور نهایی مذاکرات برگزیت بدون توافق، استقبال مجدد انصارالله از تلاش ها برای توقف جنگ در یمن، آمادگی پنتاگون برای همکاری با تیم انتقالی بایدن، مخالفت با نامزدی بحرین برای ریاست شورای حقوق بشر سازمان ملل، دیدار سردار قاآنی با مقامات عراقی، استقبال گسترده بینالمللی از توافق برای حل بحران قطر، آغاز واکسیناسیون سراسری کرونا در روسیه، واکنش جو بایدن به ترور محسن فخریزاده، هشدار سازمان جهانی بهداشت در مورد سهل انگاری در مقابله با کرونا، دور پنجم نشست کمیته قانون اساسی سوریه در بهمن ماه و مخالفت حماس با بازگشت به مذاکرات سازش از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بزرگنمایی اختلافات سیاسی و تفاوتهای مذهبی میان ایران و عربستان سعودی بیش از آنکه برای نشان دادن تضاد منافع این قدرتهای منطقهای باشد، اغراقآمیز بوده است. اظهارات تند مقامات دو کشور نیز باعث میشود تا عربستان و ایران بهعنوان «دشمنان متخاصم» و «رقبای ژئوپلیتیک» در نظر گرفته شوند. بااینحال، مثال عراق نشان داده است که وقتی صحبت از منافع متقابل ژئوپلیتیک و اقتصادی بین دولتها باشد، میتوان اختلافات را کنار گذاشت. امروز هیچ دو کشوری در خاورمیانه را نمیتوان یافت که پیوندهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آنها قویتری از ایران و عراق باشد. اگرچه شیعهمذهب بودن اکثریت مردم دو کشور یکی از عوامل مهم در این نزدیکی است اما دلیل اصلی آن تمایل دو کشور برای پایان دادن به حضور نظامی آمریکا در عراق است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که داعش نیز پایتخت افغانستان را آماج حملات موشکی متعدد قرار میدهد این انگاره تقویتشده است که این مسئله میتواند به زمینهسازی ادامه حضور آمریکا در افغانستان منجر شود و با توجه به اینکه حملات گروه تروریستی داعش در مسیر اهداف کاخ سفید در تداوم خشونت در افغانستان و مدیریت آن قرار دارد، برنامهریزی این حملات به واشنگتن نسبت دادهشده است.
محمدرضا عسگری مورودی- کارشناس ارشد مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا با اشاره به شکلگیری مناسبات جدید میان عراق و آمریکا با روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا گفت: دولت آقای الکاظمی احساس میکرد ترامپ حامی جدی آنها خواهد بود و بنابراین بیشتر شاهد گرایش به عربستان، اردن، مصر و این قبیل دولتها بودیم، اما با آمدن بایدن و اعتراض و انتقاد او نسبت به برخی سیاستهای عربستان و مصر، این روند دچار وقفه و یا مشکل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه با بازگشت دموکراتها و رویکرد بینالمللی گرایی در آمریکا، دوباره تا حدود زیادی روابط آمریکا و اروپا احیا و روند تضعیف اتحادیه اروپا متوقف خواهد شد، گفت: ترامپ از پراکندگی در اروپا حمایت میکرد، اما در فضای پس از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا، بسیار بعید به نظر میرسد که لهستان بحث خروج از اتحادیه اروپا را بهطورجدی پیش ببرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بهتازگی بلومبرگ گزارشی از پایان دوره رشد چشمگیر تولید نفت شیل ایالاتمتحده داده است؛ البته کاهش تولید نفت شیل، رخداد جدیدی نیست و در چند ماه گذشته آغاز شده است، اما کاهش اخیر به حدی زیاد است که برخی از تحلیلگران حتی برای سال 2023 نیز چشماندازی از رشد تولید نفت شیل را متصور نیستند.
رضا مجیدزاده – پژوهشگر حوزه اقتصاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس از اعلام خبر کاهش نیروهای آمریکایی در افغانستان به 2500 نفر تا 15 ژانویه، تاکتیک طالبان برای وقتکشی تا زمان خروج این نیروها احتمالاً نتیجهبخش خواهد بود. دولت ترامپ بهطور موفقیتآمیزی به تعامل مستقیم با طالبان پرداخته و از آرزوی مهم آنها برای خروج آمریکا بهعنوان اهرمی برای مذاکرات صلح واقعی و تضمینهای ضد تروریستی بهره برده است. این راهبرد، مذاکرات بیسابقهای بین نمایندگان دولت افغانستان و طالبان در دوحه به ارمغان آورده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل با بیان اینکه باید ابعاد اقدامات ضد حقوق بشری آمریکا در اعمال این تحریمهای غیرقانونی بیشتر برای مردم دنیا تبیین شود، گفت: آمریکاییها با اعمال تحریمهای پیاپی غیرقانونی، حقوق بینالملل توسعه و حقوق بینالملل بشردوستانه را نادیده گرفتهاند.
شورای راهبردی آنلاین: هشدار برنامه جهانی غذا، تظاهرات مردم ارمنستان علیه پاشینیان، اعزام ناوگروه تهاجمی انگلیس به پاسیفیک غربی، استعفای نخست وزیر کویت، تهدید هکرها به تحویل اطلاعات محرمانه صهیونیستها به ایران، درخواست ترامپ از مردم آمریکا برای مقابله با دموکراتها، ابراز نگرانی سازمان ملل از افزایش درگیریها در الحدیده یمن، تاکید وزیر خارجه عربستان سعودی بر حضور کشورش در مذاکرات آمریکا با ایران، تاکید مجدد عربستان بر حمایت از عادی سازی کامل روابط با رژیم صهیونیستی، تبادل اطلاعات امنیتی بین تهران، مسکو، بغداد و دمشق، توافق بریتانیا و اتحادیه اروپا برای از سرگیری مذاکرات پسا برگزیت، تشدید ناآرامی ها در فرانسه و رزمایش ژاپن، فرانسه و آمریکا با هدف مقابله با چین از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور میکنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به تحریمهای متقابل روسیه و اتحادیه اروپا، گفت: علاوه بر مسئله کریمه، اقدامات جاسوسی و ضد جاسوسی هم باعث شده اروپا نتواند به روسیه نزدیک شود، بااینکه روسیه تلاش میکرد روابطش با اروپا را نزدیک کند اما موفق نبود و همچنان این مناسبات دچار چالشهای جدی است.
شورای راهبردی آنلاین: دستور ترامپ برای خارج شدن سربازان آمریکایی از سومالی، حملات هوایی ائتلاف بینالمللی به اهداف داعش در عراق، هلگا اشمید دبیرکل جدید سازمان امنیت و همکاری اروپا، پایان دور نهایی مذاکرات برگزیت بدون توافق، استقبال مجدد انصارالله از تلاش ها برای توقف جنگ در یمن، آمادگی پنتاگون برای همکاری با تیم انتقالی بایدن، مخالفت با نامزدی بحرین برای ریاست شورای حقوق بشر سازمان ملل، دیدار سردار قاآنی با مقامات عراقی، استقبال گسترده بینالمللی از توافق برای حل بحران قطر، آغاز واکسیناسیون سراسری کرونا در روسیه، واکنش جو بایدن به ترور محسن فخریزاده، هشدار سازمان جهانی بهداشت در مورد سهل انگاری در مقابله با کرونا، دور پنجم نشست کمیته قانون اساسی سوریه در بهمن ماه و مخالفت حماس با بازگشت به مذاکرات سازش از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بزرگنمایی اختلافات سیاسی و تفاوتهای مذهبی میان ایران و عربستان سعودی بیش از آنکه برای نشان دادن تضاد منافع این قدرتهای منطقهای باشد، اغراقآمیز بوده است. اظهارات تند مقامات دو کشور نیز باعث میشود تا عربستان و ایران بهعنوان «دشمنان متخاصم» و «رقبای ژئوپلیتیک» در نظر گرفته شوند. بااینحال، مثال عراق نشان داده است که وقتی صحبت از منافع متقابل ژئوپلیتیک و اقتصادی بین دولتها باشد، میتوان اختلافات را کنار گذاشت. امروز هیچ دو کشوری در خاورمیانه را نمیتوان یافت که پیوندهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آنها قویتری از ایران و عراق باشد. اگرچه شیعهمذهب بودن اکثریت مردم دو کشور یکی از عوامل مهم در این نزدیکی است اما دلیل اصلی آن تمایل دو کشور برای پایان دادن به حضور نظامی آمریکا در عراق است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که داعش نیز پایتخت افغانستان را آماج حملات موشکی متعدد قرار میدهد این انگاره تقویتشده است که این مسئله میتواند به زمینهسازی ادامه حضور آمریکا در افغانستان منجر شود و با توجه به اینکه حملات گروه تروریستی داعش در مسیر اهداف کاخ سفید در تداوم خشونت در افغانستان و مدیریت آن قرار دارد، برنامهریزی این حملات به واشنگتن نسبت دادهشده است.
محمدرضا عسگری مورودی- کارشناس ارشد مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا با اشاره به شکلگیری مناسبات جدید میان عراق و آمریکا با روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا گفت: دولت آقای الکاظمی احساس میکرد ترامپ حامی جدی آنها خواهد بود و بنابراین بیشتر شاهد گرایش به عربستان، اردن، مصر و این قبیل دولتها بودیم، اما با آمدن بایدن و اعتراض و انتقاد او نسبت به برخی سیاستهای عربستان و مصر، این روند دچار وقفه و یا مشکل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: راهبرد بازدارندگی فعال ایران، ضمن افزایش هزینههای مداخله آمریکا، شکافهای پنهان میان منافع واشنگتن و رژیم صهیونیستی را بیش از پیش آشکار کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافقات ابراهیم نمیتوانند صلح به ارمغان بیاورند، زیرا ریشه اصلی بیثباتی در خاورمیانه را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط روسیه و چین صرفاً یک نزدیکی مصلحتی نیست؛ هرچند مصلحت نیز در آن نقش دارد. این روابط در واقع همگرایی چشماندازهای بلندمدت درباره نحوه سازماندهی نظام بینالملل است.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه با بازگشت دموکراتها و رویکرد بینالمللی گرایی در آمریکا، دوباره تا حدود زیادی روابط آمریکا و اروپا احیا و روند تضعیف اتحادیه اروپا متوقف خواهد شد، گفت: ترامپ از پراکندگی در اروپا حمایت میکرد، اما در فضای پس از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا، بسیار بعید به نظر میرسد که لهستان بحث خروج از اتحادیه اروپا را بهطورجدی پیش ببرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بهتازگی بلومبرگ گزارشی از پایان دوره رشد چشمگیر تولید نفت شیل ایالاتمتحده داده است؛ البته کاهش تولید نفت شیل، رخداد جدیدی نیست و در چند ماه گذشته آغاز شده است، اما کاهش اخیر به حدی زیاد است که برخی از تحلیلگران حتی برای سال 2023 نیز چشماندازی از رشد تولید نفت شیل را متصور نیستند.
رضا مجیدزاده – پژوهشگر حوزه اقتصاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس از اعلام خبر کاهش نیروهای آمریکایی در افغانستان به 2500 نفر تا 15 ژانویه، تاکتیک طالبان برای وقتکشی تا زمان خروج این نیروها احتمالاً نتیجهبخش خواهد بود. دولت ترامپ بهطور موفقیتآمیزی به تعامل مستقیم با طالبان پرداخته و از آرزوی مهم آنها برای خروج آمریکا بهعنوان اهرمی برای مذاکرات صلح واقعی و تضمینهای ضد تروریستی بهره برده است. این راهبرد، مذاکرات بیسابقهای بین نمایندگان دولت افغانستان و طالبان در دوحه به ارمغان آورده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل با بیان اینکه باید ابعاد اقدامات ضد حقوق بشری آمریکا در اعمال این تحریمهای غیرقانونی بیشتر برای مردم دنیا تبیین شود، گفت: آمریکاییها با اعمال تحریمهای پیاپی غیرقانونی، حقوق بینالملل توسعه و حقوق بینالملل بشردوستانه را نادیده گرفتهاند.
شورای راهبردی آنلاین: هشدار برنامه جهانی غذا، تظاهرات مردم ارمنستان علیه پاشینیان، اعزام ناوگروه تهاجمی انگلیس به پاسیفیک غربی، استعفای نخست وزیر کویت، تهدید هکرها به تحویل اطلاعات محرمانه صهیونیستها به ایران، درخواست ترامپ از مردم آمریکا برای مقابله با دموکراتها، ابراز نگرانی سازمان ملل از افزایش درگیریها در الحدیده یمن، تاکید وزیر خارجه عربستان سعودی بر حضور کشورش در مذاکرات آمریکا با ایران، تاکید مجدد عربستان بر حمایت از عادی سازی کامل روابط با رژیم صهیونیستی، تبادل اطلاعات امنیتی بین تهران، مسکو، بغداد و دمشق، توافق بریتانیا و اتحادیه اروپا برای از سرگیری مذاکرات پسا برگزیت، تشدید ناآرامی ها در فرانسه و رزمایش ژاپن، فرانسه و آمریکا با هدف مقابله با چین از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور میکنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به تحریمهای متقابل روسیه و اتحادیه اروپا، گفت: علاوه بر مسئله کریمه، اقدامات جاسوسی و ضد جاسوسی هم باعث شده اروپا نتواند به روسیه نزدیک شود، بااینکه روسیه تلاش میکرد روابطش با اروپا را نزدیک کند اما موفق نبود و همچنان این مناسبات دچار چالشهای جدی است.
شورای راهبردی آنلاین: دستور ترامپ برای خارج شدن سربازان آمریکایی از سومالی، حملات هوایی ائتلاف بینالمللی به اهداف داعش در عراق، هلگا اشمید دبیرکل جدید سازمان امنیت و همکاری اروپا، پایان دور نهایی مذاکرات برگزیت بدون توافق، استقبال مجدد انصارالله از تلاش ها برای توقف جنگ در یمن، آمادگی پنتاگون برای همکاری با تیم انتقالی بایدن، مخالفت با نامزدی بحرین برای ریاست شورای حقوق بشر سازمان ملل، دیدار سردار قاآنی با مقامات عراقی، استقبال گسترده بینالمللی از توافق برای حل بحران قطر، آغاز واکسیناسیون سراسری کرونا در روسیه، واکنش جو بایدن به ترور محسن فخریزاده، هشدار سازمان جهانی بهداشت در مورد سهل انگاری در مقابله با کرونا، دور پنجم نشست کمیته قانون اساسی سوریه در بهمن ماه و مخالفت حماس با بازگشت به مذاکرات سازش از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بزرگنمایی اختلافات سیاسی و تفاوتهای مذهبی میان ایران و عربستان سعودی بیش از آنکه برای نشان دادن تضاد منافع این قدرتهای منطقهای باشد، اغراقآمیز بوده است. اظهارات تند مقامات دو کشور نیز باعث میشود تا عربستان و ایران بهعنوان «دشمنان متخاصم» و «رقبای ژئوپلیتیک» در نظر گرفته شوند. بااینحال، مثال عراق نشان داده است که وقتی صحبت از منافع متقابل ژئوپلیتیک و اقتصادی بین دولتها باشد، میتوان اختلافات را کنار گذاشت. امروز هیچ دو کشوری در خاورمیانه را نمیتوان یافت که پیوندهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آنها قویتری از ایران و عراق باشد. اگرچه شیعهمذهب بودن اکثریت مردم دو کشور یکی از عوامل مهم در این نزدیکی است اما دلیل اصلی آن تمایل دو کشور برای پایان دادن به حضور نظامی آمریکا در عراق است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که داعش نیز پایتخت افغانستان را آماج حملات موشکی متعدد قرار میدهد این انگاره تقویتشده است که این مسئله میتواند به زمینهسازی ادامه حضور آمریکا در افغانستان منجر شود و با توجه به اینکه حملات گروه تروریستی داعش در مسیر اهداف کاخ سفید در تداوم خشونت در افغانستان و مدیریت آن قرار دارد، برنامهریزی این حملات به واشنگتن نسبت دادهشده است.
محمدرضا عسگری مورودی- کارشناس ارشد مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا با اشاره به شکلگیری مناسبات جدید میان عراق و آمریکا با روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا گفت: دولت آقای الکاظمی احساس میکرد ترامپ حامی جدی آنها خواهد بود و بنابراین بیشتر شاهد گرایش به عربستان، اردن، مصر و این قبیل دولتها بودیم، اما با آمدن بایدن و اعتراض و انتقاد او نسبت به برخی سیاستهای عربستان و مصر، این روند دچار وقفه و یا مشکل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: راهبرد بازدارندگی فعال ایران، ضمن افزایش هزینههای مداخله آمریکا، شکافهای پنهان میان منافع واشنگتن و رژیم صهیونیستی را بیش از پیش آشکار کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافقات ابراهیم نمیتوانند صلح به ارمغان بیاورند، زیرا ریشه اصلی بیثباتی در خاورمیانه را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط روسیه و چین صرفاً یک نزدیکی مصلحتی نیست؛ هرچند مصلحت نیز در آن نقش دارد. این روابط در واقع همگرایی چشماندازهای بلندمدت درباره نحوه سازماندهی نظام بینالملل است.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه با بازگشت دموکراتها و رویکرد بینالمللی گرایی در آمریکا، دوباره تا حدود زیادی روابط آمریکا و اروپا احیا و روند تضعیف اتحادیه اروپا متوقف خواهد شد، گفت: ترامپ از پراکندگی در اروپا حمایت میکرد، اما در فضای پس از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا، بسیار بعید به نظر میرسد که لهستان بحث خروج از اتحادیه اروپا را بهطورجدی پیش ببرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بهتازگی بلومبرگ گزارشی از پایان دوره رشد چشمگیر تولید نفت شیل ایالاتمتحده داده است؛ البته کاهش تولید نفت شیل، رخداد جدیدی نیست و در چند ماه گذشته آغاز شده است، اما کاهش اخیر به حدی زیاد است که برخی از تحلیلگران حتی برای سال 2023 نیز چشماندازی از رشد تولید نفت شیل را متصور نیستند.
رضا مجیدزاده – پژوهشگر حوزه اقتصاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس از اعلام خبر کاهش نیروهای آمریکایی در افغانستان به 2500 نفر تا 15 ژانویه، تاکتیک طالبان برای وقتکشی تا زمان خروج این نیروها احتمالاً نتیجهبخش خواهد بود. دولت ترامپ بهطور موفقیتآمیزی به تعامل مستقیم با طالبان پرداخته و از آرزوی مهم آنها برای خروج آمریکا بهعنوان اهرمی برای مذاکرات صلح واقعی و تضمینهای ضد تروریستی بهره برده است. این راهبرد، مذاکرات بیسابقهای بین نمایندگان دولت افغانستان و طالبان در دوحه به ارمغان آورده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل با بیان اینکه باید ابعاد اقدامات ضد حقوق بشری آمریکا در اعمال این تحریمهای غیرقانونی بیشتر برای مردم دنیا تبیین شود، گفت: آمریکاییها با اعمال تحریمهای پیاپی غیرقانونی، حقوق بینالملل توسعه و حقوق بینالملل بشردوستانه را نادیده گرفتهاند.
شورای راهبردی آنلاین: هشدار برنامه جهانی غذا، تظاهرات مردم ارمنستان علیه پاشینیان، اعزام ناوگروه تهاجمی انگلیس به پاسیفیک غربی، استعفای نخست وزیر کویت، تهدید هکرها به تحویل اطلاعات محرمانه صهیونیستها به ایران، درخواست ترامپ از مردم آمریکا برای مقابله با دموکراتها، ابراز نگرانی سازمان ملل از افزایش درگیریها در الحدیده یمن، تاکید وزیر خارجه عربستان سعودی بر حضور کشورش در مذاکرات آمریکا با ایران، تاکید مجدد عربستان بر حمایت از عادی سازی کامل روابط با رژیم صهیونیستی، تبادل اطلاعات امنیتی بین تهران، مسکو، بغداد و دمشق، توافق بریتانیا و اتحادیه اروپا برای از سرگیری مذاکرات پسا برگزیت، تشدید ناآرامی ها در فرانسه و رزمایش ژاپن، فرانسه و آمریکا با هدف مقابله با چین از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور میکنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به تحریمهای متقابل روسیه و اتحادیه اروپا، گفت: علاوه بر مسئله کریمه، اقدامات جاسوسی و ضد جاسوسی هم باعث شده اروپا نتواند به روسیه نزدیک شود، بااینکه روسیه تلاش میکرد روابطش با اروپا را نزدیک کند اما موفق نبود و همچنان این مناسبات دچار چالشهای جدی است.
شورای راهبردی آنلاین: دستور ترامپ برای خارج شدن سربازان آمریکایی از سومالی، حملات هوایی ائتلاف بینالمللی به اهداف داعش در عراق، هلگا اشمید دبیرکل جدید سازمان امنیت و همکاری اروپا، پایان دور نهایی مذاکرات برگزیت بدون توافق، استقبال مجدد انصارالله از تلاش ها برای توقف جنگ در یمن، آمادگی پنتاگون برای همکاری با تیم انتقالی بایدن، مخالفت با نامزدی بحرین برای ریاست شورای حقوق بشر سازمان ملل، دیدار سردار قاآنی با مقامات عراقی، استقبال گسترده بینالمللی از توافق برای حل بحران قطر، آغاز واکسیناسیون سراسری کرونا در روسیه، واکنش جو بایدن به ترور محسن فخریزاده، هشدار سازمان جهانی بهداشت در مورد سهل انگاری در مقابله با کرونا، دور پنجم نشست کمیته قانون اساسی سوریه در بهمن ماه و مخالفت حماس با بازگشت به مذاکرات سازش از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بزرگنمایی اختلافات سیاسی و تفاوتهای مذهبی میان ایران و عربستان سعودی بیش از آنکه برای نشان دادن تضاد منافع این قدرتهای منطقهای باشد، اغراقآمیز بوده است. اظهارات تند مقامات دو کشور نیز باعث میشود تا عربستان و ایران بهعنوان «دشمنان متخاصم» و «رقبای ژئوپلیتیک» در نظر گرفته شوند. بااینحال، مثال عراق نشان داده است که وقتی صحبت از منافع متقابل ژئوپلیتیک و اقتصادی بین دولتها باشد، میتوان اختلافات را کنار گذاشت. امروز هیچ دو کشوری در خاورمیانه را نمیتوان یافت که پیوندهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آنها قویتری از ایران و عراق باشد. اگرچه شیعهمذهب بودن اکثریت مردم دو کشور یکی از عوامل مهم در این نزدیکی است اما دلیل اصلی آن تمایل دو کشور برای پایان دادن به حضور نظامی آمریکا در عراق است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که داعش نیز پایتخت افغانستان را آماج حملات موشکی متعدد قرار میدهد این انگاره تقویتشده است که این مسئله میتواند به زمینهسازی ادامه حضور آمریکا در افغانستان منجر شود و با توجه به اینکه حملات گروه تروریستی داعش در مسیر اهداف کاخ سفید در تداوم خشونت در افغانستان و مدیریت آن قرار دارد، برنامهریزی این حملات به واشنگتن نسبت دادهشده است.
محمدرضا عسگری مورودی- کارشناس ارشد مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا با اشاره به شکلگیری مناسبات جدید میان عراق و آمریکا با روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا گفت: دولت آقای الکاظمی احساس میکرد ترامپ حامی جدی آنها خواهد بود و بنابراین بیشتر شاهد گرایش به عربستان، اردن، مصر و این قبیل دولتها بودیم، اما با آمدن بایدن و اعتراض و انتقاد او نسبت به برخی سیاستهای عربستان و مصر، این روند دچار وقفه و یا مشکل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: راهبرد بازدارندگی فعال ایران، ضمن افزایش هزینههای مداخله آمریکا، شکافهای پنهان میان منافع واشنگتن و رژیم صهیونیستی را بیش از پیش آشکار کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافقات ابراهیم نمیتوانند صلح به ارمغان بیاورند، زیرا ریشه اصلی بیثباتی در خاورمیانه را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط روسیه و چین صرفاً یک نزدیکی مصلحتی نیست؛ هرچند مصلحت نیز در آن نقش دارد. این روابط در واقع همگرایی چشماندازهای بلندمدت درباره نحوه سازماندهی نظام بینالملل است.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه با بازگشت دموکراتها و رویکرد بینالمللی گرایی در آمریکا، دوباره تا حدود زیادی روابط آمریکا و اروپا احیا و روند تضعیف اتحادیه اروپا متوقف خواهد شد، گفت: ترامپ از پراکندگی در اروپا حمایت میکرد، اما در فضای پس از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا، بسیار بعید به نظر میرسد که لهستان بحث خروج از اتحادیه اروپا را بهطورجدی پیش ببرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بهتازگی بلومبرگ گزارشی از پایان دوره رشد چشمگیر تولید نفت شیل ایالاتمتحده داده است؛ البته کاهش تولید نفت شیل، رخداد جدیدی نیست و در چند ماه گذشته آغاز شده است، اما کاهش اخیر به حدی زیاد است که برخی از تحلیلگران حتی برای سال 2023 نیز چشماندازی از رشد تولید نفت شیل را متصور نیستند.
رضا مجیدزاده – پژوهشگر حوزه اقتصاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس از اعلام خبر کاهش نیروهای آمریکایی در افغانستان به 2500 نفر تا 15 ژانویه، تاکتیک طالبان برای وقتکشی تا زمان خروج این نیروها احتمالاً نتیجهبخش خواهد بود. دولت ترامپ بهطور موفقیتآمیزی به تعامل مستقیم با طالبان پرداخته و از آرزوی مهم آنها برای خروج آمریکا بهعنوان اهرمی برای مذاکرات صلح واقعی و تضمینهای ضد تروریستی بهره برده است. این راهبرد، مذاکرات بیسابقهای بین نمایندگان دولت افغانستان و طالبان در دوحه به ارمغان آورده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل با بیان اینکه باید ابعاد اقدامات ضد حقوق بشری آمریکا در اعمال این تحریمهای غیرقانونی بیشتر برای مردم دنیا تبیین شود، گفت: آمریکاییها با اعمال تحریمهای پیاپی غیرقانونی، حقوق بینالملل توسعه و حقوق بینالملل بشردوستانه را نادیده گرفتهاند.
شورای راهبردی آنلاین: هشدار برنامه جهانی غذا، تظاهرات مردم ارمنستان علیه پاشینیان، اعزام ناوگروه تهاجمی انگلیس به پاسیفیک غربی، استعفای نخست وزیر کویت، تهدید هکرها به تحویل اطلاعات محرمانه صهیونیستها به ایران، درخواست ترامپ از مردم آمریکا برای مقابله با دموکراتها، ابراز نگرانی سازمان ملل از افزایش درگیریها در الحدیده یمن، تاکید وزیر خارجه عربستان سعودی بر حضور کشورش در مذاکرات آمریکا با ایران، تاکید مجدد عربستان بر حمایت از عادی سازی کامل روابط با رژیم صهیونیستی، تبادل اطلاعات امنیتی بین تهران، مسکو، بغداد و دمشق، توافق بریتانیا و اتحادیه اروپا برای از سرگیری مذاکرات پسا برگزیت، تشدید ناآرامی ها در فرانسه و رزمایش ژاپن، فرانسه و آمریکا با هدف مقابله با چین از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور میکنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به تحریمهای متقابل روسیه و اتحادیه اروپا، گفت: علاوه بر مسئله کریمه، اقدامات جاسوسی و ضد جاسوسی هم باعث شده اروپا نتواند به روسیه نزدیک شود، بااینکه روسیه تلاش میکرد روابطش با اروپا را نزدیک کند اما موفق نبود و همچنان این مناسبات دچار چالشهای جدی است.
شورای راهبردی آنلاین: دستور ترامپ برای خارج شدن سربازان آمریکایی از سومالی، حملات هوایی ائتلاف بینالمللی به اهداف داعش در عراق، هلگا اشمید دبیرکل جدید سازمان امنیت و همکاری اروپا، پایان دور نهایی مذاکرات برگزیت بدون توافق، استقبال مجدد انصارالله از تلاش ها برای توقف جنگ در یمن، آمادگی پنتاگون برای همکاری با تیم انتقالی بایدن، مخالفت با نامزدی بحرین برای ریاست شورای حقوق بشر سازمان ملل، دیدار سردار قاآنی با مقامات عراقی، استقبال گسترده بینالمللی از توافق برای حل بحران قطر، آغاز واکسیناسیون سراسری کرونا در روسیه، واکنش جو بایدن به ترور محسن فخریزاده، هشدار سازمان جهانی بهداشت در مورد سهل انگاری در مقابله با کرونا، دور پنجم نشست کمیته قانون اساسی سوریه در بهمن ماه و مخالفت حماس با بازگشت به مذاکرات سازش از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بزرگنمایی اختلافات سیاسی و تفاوتهای مذهبی میان ایران و عربستان سعودی بیش از آنکه برای نشان دادن تضاد منافع این قدرتهای منطقهای باشد، اغراقآمیز بوده است. اظهارات تند مقامات دو کشور نیز باعث میشود تا عربستان و ایران بهعنوان «دشمنان متخاصم» و «رقبای ژئوپلیتیک» در نظر گرفته شوند. بااینحال، مثال عراق نشان داده است که وقتی صحبت از منافع متقابل ژئوپلیتیک و اقتصادی بین دولتها باشد، میتوان اختلافات را کنار گذاشت. امروز هیچ دو کشوری در خاورمیانه را نمیتوان یافت که پیوندهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آنها قویتری از ایران و عراق باشد. اگرچه شیعهمذهب بودن اکثریت مردم دو کشور یکی از عوامل مهم در این نزدیکی است اما دلیل اصلی آن تمایل دو کشور برای پایان دادن به حضور نظامی آمریکا در عراق است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که داعش نیز پایتخت افغانستان را آماج حملات موشکی متعدد قرار میدهد این انگاره تقویتشده است که این مسئله میتواند به زمینهسازی ادامه حضور آمریکا در افغانستان منجر شود و با توجه به اینکه حملات گروه تروریستی داعش در مسیر اهداف کاخ سفید در تداوم خشونت در افغانستان و مدیریت آن قرار دارد، برنامهریزی این حملات به واشنگتن نسبت دادهشده است.
محمدرضا عسگری مورودی- کارشناس ارشد مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا با اشاره به شکلگیری مناسبات جدید میان عراق و آمریکا با روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا گفت: دولت آقای الکاظمی احساس میکرد ترامپ حامی جدی آنها خواهد بود و بنابراین بیشتر شاهد گرایش به عربستان، اردن، مصر و این قبیل دولتها بودیم، اما با آمدن بایدن و اعتراض و انتقاد او نسبت به برخی سیاستهای عربستان و مصر، این روند دچار وقفه و یا مشکل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: راهبرد بازدارندگی فعال ایران، ضمن افزایش هزینههای مداخله آمریکا، شکافهای پنهان میان منافع واشنگتن و رژیم صهیونیستی را بیش از پیش آشکار کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافقات ابراهیم نمیتوانند صلح به ارمغان بیاورند، زیرا ریشه اصلی بیثباتی در خاورمیانه را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط روسیه و چین صرفاً یک نزدیکی مصلحتی نیست؛ هرچند مصلحت نیز در آن نقش دارد. این روابط در واقع همگرایی چشماندازهای بلندمدت درباره نحوه سازماندهی نظام بینالملل است.»
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: عضو هیئتعلمی پژوهشکده مطالعات راهبردی با بیان اینکه با بازگشت دموکراتها و رویکرد بینالمللی گرایی در آمریکا، دوباره تا حدود زیادی روابط آمریکا و اروپا احیا و روند تضعیف اتحادیه اروپا متوقف خواهد شد، گفت: ترامپ از پراکندگی در اروپا حمایت میکرد، اما در فضای پس از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا، بسیار بعید به نظر میرسد که لهستان بحث خروج از اتحادیه اروپا را بهطورجدی پیش ببرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بهتازگی بلومبرگ گزارشی از پایان دوره رشد چشمگیر تولید نفت شیل ایالاتمتحده داده است؛ البته کاهش تولید نفت شیل، رخداد جدیدی نیست و در چند ماه گذشته آغاز شده است، اما کاهش اخیر به حدی زیاد است که برخی از تحلیلگران حتی برای سال 2023 نیز چشماندازی از رشد تولید نفت شیل را متصور نیستند.
رضا مجیدزاده – پژوهشگر حوزه اقتصاد
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پس از اعلام خبر کاهش نیروهای آمریکایی در افغانستان به 2500 نفر تا 15 ژانویه، تاکتیک طالبان برای وقتکشی تا زمان خروج این نیروها احتمالاً نتیجهبخش خواهد بود. دولت ترامپ بهطور موفقیتآمیزی به تعامل مستقیم با طالبان پرداخته و از آرزوی مهم آنها برای خروج آمریکا بهعنوان اهرمی برای مذاکرات صلح واقعی و تضمینهای ضد تروریستی بهره برده است. این راهبرد، مذاکرات بیسابقهای بین نمایندگان دولت افغانستان و طالبان در دوحه به ارمغان آورده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل با بیان اینکه باید ابعاد اقدامات ضد حقوق بشری آمریکا در اعمال این تحریمهای غیرقانونی بیشتر برای مردم دنیا تبیین شود، گفت: آمریکاییها با اعمال تحریمهای پیاپی غیرقانونی، حقوق بینالملل توسعه و حقوق بینالملل بشردوستانه را نادیده گرفتهاند.
شورای راهبردی آنلاین: هشدار برنامه جهانی غذا، تظاهرات مردم ارمنستان علیه پاشینیان، اعزام ناوگروه تهاجمی انگلیس به پاسیفیک غربی، استعفای نخست وزیر کویت، تهدید هکرها به تحویل اطلاعات محرمانه صهیونیستها به ایران، درخواست ترامپ از مردم آمریکا برای مقابله با دموکراتها، ابراز نگرانی سازمان ملل از افزایش درگیریها در الحدیده یمن، تاکید وزیر خارجه عربستان سعودی بر حضور کشورش در مذاکرات آمریکا با ایران، تاکید مجدد عربستان بر حمایت از عادی سازی کامل روابط با رژیم صهیونیستی، تبادل اطلاعات امنیتی بین تهران، مسکو، بغداد و دمشق، توافق بریتانیا و اتحادیه اروپا برای از سرگیری مذاکرات پسا برگزیت، تشدید ناآرامی ها در فرانسه و رزمایش ژاپن، فرانسه و آمریکا با هدف مقابله با چین از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور میکنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به تحریمهای متقابل روسیه و اتحادیه اروپا، گفت: علاوه بر مسئله کریمه، اقدامات جاسوسی و ضد جاسوسی هم باعث شده اروپا نتواند به روسیه نزدیک شود، بااینکه روسیه تلاش میکرد روابطش با اروپا را نزدیک کند اما موفق نبود و همچنان این مناسبات دچار چالشهای جدی است.
شورای راهبردی آنلاین: دستور ترامپ برای خارج شدن سربازان آمریکایی از سومالی، حملات هوایی ائتلاف بینالمللی به اهداف داعش در عراق، هلگا اشمید دبیرکل جدید سازمان امنیت و همکاری اروپا، پایان دور نهایی مذاکرات برگزیت بدون توافق، استقبال مجدد انصارالله از تلاش ها برای توقف جنگ در یمن، آمادگی پنتاگون برای همکاری با تیم انتقالی بایدن، مخالفت با نامزدی بحرین برای ریاست شورای حقوق بشر سازمان ملل، دیدار سردار قاآنی با مقامات عراقی، استقبال گسترده بینالمللی از توافق برای حل بحران قطر، آغاز واکسیناسیون سراسری کرونا در روسیه، واکنش جو بایدن به ترور محسن فخریزاده، هشدار سازمان جهانی بهداشت در مورد سهل انگاری در مقابله با کرونا، دور پنجم نشست کمیته قانون اساسی سوریه در بهمن ماه و مخالفت حماس با بازگشت به مذاکرات سازش از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بزرگنمایی اختلافات سیاسی و تفاوتهای مذهبی میان ایران و عربستان سعودی بیش از آنکه برای نشان دادن تضاد منافع این قدرتهای منطقهای باشد، اغراقآمیز بوده است. اظهارات تند مقامات دو کشور نیز باعث میشود تا عربستان و ایران بهعنوان «دشمنان متخاصم» و «رقبای ژئوپلیتیک» در نظر گرفته شوند. بااینحال، مثال عراق نشان داده است که وقتی صحبت از منافع متقابل ژئوپلیتیک و اقتصادی بین دولتها باشد، میتوان اختلافات را کنار گذاشت. امروز هیچ دو کشوری در خاورمیانه را نمیتوان یافت که پیوندهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آنها قویتری از ایران و عراق باشد. اگرچه شیعهمذهب بودن اکثریت مردم دو کشور یکی از عوامل مهم در این نزدیکی است اما دلیل اصلی آن تمایل دو کشور برای پایان دادن به حضور نظامی آمریکا در عراق است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که داعش نیز پایتخت افغانستان را آماج حملات موشکی متعدد قرار میدهد این انگاره تقویتشده است که این مسئله میتواند به زمینهسازی ادامه حضور آمریکا در افغانستان منجر شود و با توجه به اینکه حملات گروه تروریستی داعش در مسیر اهداف کاخ سفید در تداوم خشونت در افغانستان و مدیریت آن قرار دارد، برنامهریزی این حملات به واشنگتن نسبت دادهشده است.
محمدرضا عسگری مورودی- کارشناس ارشد مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا با اشاره به شکلگیری مناسبات جدید میان عراق و آمریکا با روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا گفت: دولت آقای الکاظمی احساس میکرد ترامپ حامی جدی آنها خواهد بود و بنابراین بیشتر شاهد گرایش به عربستان، اردن، مصر و این قبیل دولتها بودیم، اما با آمدن بایدن و اعتراض و انتقاد او نسبت به برخی سیاستهای عربستان و مصر، این روند دچار وقفه و یا مشکل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: راهبرد بازدارندگی فعال ایران، ضمن افزایش هزینههای مداخله آمریکا، شکافهای پنهان میان منافع واشنگتن و رژیم صهیونیستی را بیش از پیش آشکار کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافقات ابراهیم نمیتوانند صلح به ارمغان بیاورند، زیرا ریشه اصلی بیثباتی در خاورمیانه را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط روسیه و چین صرفاً یک نزدیکی مصلحتی نیست؛ هرچند مصلحت نیز در آن نقش دارد. این روابط در واقع همگرایی چشماندازهای بلندمدت درباره نحوه سازماندهی نظام بینالملل است.»