شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل هماهنگی چین با روسیه را عامل افزایش تقابل روسیه و غرب در شمالگان دانست و گفت: نگرانی از افزایش همکاریهای راهبردی چین و روسیه در شمالگان و تلاش ناتو برای افزایش حضور نظامی در این منطقه، احتمال رویارویی نظامی ناتو با مسکو در این منطقه استراتژیک را تقویت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبه قاره با بیان اینکه بسیار بعید است که طالبان که اکنون در موضع قدرت است ایجاد دولت ترکیبی، چرخش قدرت و انتخابات را به طور کامل بپذیرد، گفت: آنچه طالبان «دستاورد بزرگ» و «موفقیت» در مذاکرات اسلو توصیف میکند، درواقع در حوزه سیاسی و نه اقتصادی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: دیدار پوتین و بشار اسد در کرملین، انتقاد پوتین از حضور غیرقانونی نظامیان خارجی در سوریه، برگزاری اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای برای بررسی مسائل منطقه،روایت رسانه آمریکایی از جلسه شورای حکام درباره ایران، برنامه اسکاتلند برای برپایی همهپرسی جدید استقلال در این کشور، نشست سه جانبه ژاپن، آمریکا و کره جنوبی در توکیو برای بررسی مساله کره شمالی،آزمایش موشک کروز دوربرد جدید از سوی کره شمالی، برگزاری نشست چهارجانبه سران گروه کوآد به میزبانی آمریکا، دفاع بلینکن از خروج آمریکا از افغانستان در نشست مجلس نمایندگان، جلسه پارلمان اروپا برای بررسی وضعیت افغانستان و روابط با روسیه و چین، انتقاد دوباره ترامپ بابت اجرای آشفته خروج آمریکا از افغانستان،وعده جامعه بینالمللی برای اهدای بیش از 1.1 میلیارد دلار به مردم افغانستان،تحریم های امارات علیه 38 نفر از جمله چند ایرانی،قول سیسی به بنت برای توقف موشکهای مقاومت، پیروزی ائتلاف چپها در انتخابات نروژ و اقدام تاکتیکی بلاروس؛ استقرار«اس-400» در مرز با اوکراین از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هشت سال پس از اظهارات جنجالی ادوارد اسنودن، پیمانکار سابق آژانس امنیت ملی آمریکا صفحه جدیدی در پرونده شنود متحدان اروپایی، باز شده است. افشاگریهای اسنودن در 2012 دامنه وسیعی از برنامه گسترده نظارت سایبری این کشور را آشکار کرد. جاسوسی اخیر واشنگتن از متحدان اروپایی خود در بالاترین سطح، از زمان افشاگری اسنودن شناخته میشود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین- یادداشت: نبود سیاست واحد در اتحادیه اروپا برای مقابله با همهگیری ویروس کرونا باعث شد تا هر کشوری با توجه به امکانات خود سیاستگذاری کند. البته غافلگیری کشورهای اتحادیه اروپا از شیوع گسترده این ویروس را هم نباید فراموش کرد، چراکه همین امر موجب شد تا میزان هماهنگی بین آنها به حداقل ممکن برسد.
علی بیگدلی – پژوهشگر حوزه اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه اجرای مدل مناسبات سوئیس – اتحادیه اروپا برای انگلیس ممکن نیست، گفت: با توجه به شرایط کرونایی در انگلیس و هزینههای سنگینی که بر دولت این کشور برای مقابله با کرونا تحمیلشده، به نظر میرسد جانسون بهاحتمالزیاد به تمدید دوران گذار تن خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تأثیر کرونا بر روابط آمریکا و اروپا، اتحاد دوباره فلسطینیها در برابر الحاق کرانه باختری، علت بروز جنگ سرد میان چین و آمریکا، علت خروج سیاست خارجی از مذاکرات برگزیت، آینده انرژی پاک اروپا، رویکرد دفاعی جدید اتحادیه اروپا در برابر چین، گامهای بعدی در لیبی و گرم شدن روابط ترکیه و قطر ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اوپک با نبرد دشوار تأمین تعهداتش ذیل توافق تاریخی کاهش تولید که بین این سازمان و تولیدکنندگان عمده نفت همچون روسیه منعقد شد، مواجه است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سقوط قیمت نفت بار دیگر وابستگی اقتصادی بیش از حد به درآمدهای ناشی از صادرات منابع طبیعی را نشان میدهد. کشورهای وابسته به درآمدهای نفتی به واسطه شوک اقتصادی فعلی ناشی از شیوع ویروس کرونا برای مدتی با بحران مالی مواجه خواهند شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل هماهنگی چین با روسیه را عامل افزایش تقابل روسیه و غرب در شمالگان دانست و گفت: نگرانی از افزایش همکاریهای راهبردی چین و روسیه در شمالگان و تلاش ناتو برای افزایش حضور نظامی در این منطقه، احتمال رویارویی نظامی ناتو با مسکو در این منطقه استراتژیک را تقویت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبه قاره با بیان اینکه بسیار بعید است که طالبان که اکنون در موضع قدرت است ایجاد دولت ترکیبی، چرخش قدرت و انتخابات را به طور کامل بپذیرد، گفت: آنچه طالبان «دستاورد بزرگ» و «موفقیت» در مذاکرات اسلو توصیف میکند، درواقع در حوزه سیاسی و نه اقتصادی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: دیدار پوتین و بشار اسد در کرملین، انتقاد پوتین از حضور غیرقانونی نظامیان خارجی در سوریه، برگزاری اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای برای بررسی مسائل منطقه،روایت رسانه آمریکایی از جلسه شورای حکام درباره ایران، برنامه اسکاتلند برای برپایی همهپرسی جدید استقلال در این کشور، نشست سه جانبه ژاپن، آمریکا و کره جنوبی در توکیو برای بررسی مساله کره شمالی،آزمایش موشک کروز دوربرد جدید از سوی کره شمالی، برگزاری نشست چهارجانبه سران گروه کوآد به میزبانی آمریکا، دفاع بلینکن از خروج آمریکا از افغانستان در نشست مجلس نمایندگان، جلسه پارلمان اروپا برای بررسی وضعیت افغانستان و روابط با روسیه و چین، انتقاد دوباره ترامپ بابت اجرای آشفته خروج آمریکا از افغانستان،وعده جامعه بینالمللی برای اهدای بیش از 1.1 میلیارد دلار به مردم افغانستان،تحریم های امارات علیه 38 نفر از جمله چند ایرانی،قول سیسی به بنت برای توقف موشکهای مقاومت، پیروزی ائتلاف چپها در انتخابات نروژ و اقدام تاکتیکی بلاروس؛ استقرار«اس-400» در مرز با اوکراین از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هشت سال پس از اظهارات جنجالی ادوارد اسنودن، پیمانکار سابق آژانس امنیت ملی آمریکا صفحه جدیدی در پرونده شنود متحدان اروپایی، باز شده است. افشاگریهای اسنودن در 2012 دامنه وسیعی از برنامه گسترده نظارت سایبری این کشور را آشکار کرد. جاسوسی اخیر واشنگتن از متحدان اروپایی خود در بالاترین سطح، از زمان افشاگری اسنودن شناخته میشود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین- یادداشت: نبود سیاست واحد در اتحادیه اروپا برای مقابله با همهگیری ویروس کرونا باعث شد تا هر کشوری با توجه به امکانات خود سیاستگذاری کند. البته غافلگیری کشورهای اتحادیه اروپا از شیوع گسترده این ویروس را هم نباید فراموش کرد، چراکه همین امر موجب شد تا میزان هماهنگی بین آنها به حداقل ممکن برسد.
علی بیگدلی – پژوهشگر حوزه اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه اجرای مدل مناسبات سوئیس – اتحادیه اروپا برای انگلیس ممکن نیست، گفت: با توجه به شرایط کرونایی در انگلیس و هزینههای سنگینی که بر دولت این کشور برای مقابله با کرونا تحمیلشده، به نظر میرسد جانسون بهاحتمالزیاد به تمدید دوران گذار تن خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تأثیر کرونا بر روابط آمریکا و اروپا، اتحاد دوباره فلسطینیها در برابر الحاق کرانه باختری، علت بروز جنگ سرد میان چین و آمریکا، علت خروج سیاست خارجی از مذاکرات برگزیت، آینده انرژی پاک اروپا، رویکرد دفاعی جدید اتحادیه اروپا در برابر چین، گامهای بعدی در لیبی و گرم شدن روابط ترکیه و قطر ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اوپک با نبرد دشوار تأمین تعهداتش ذیل توافق تاریخی کاهش تولید که بین این سازمان و تولیدکنندگان عمده نفت همچون روسیه منعقد شد، مواجه است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سقوط قیمت نفت بار دیگر وابستگی اقتصادی بیش از حد به درآمدهای ناشی از صادرات منابع طبیعی را نشان میدهد. کشورهای وابسته به درآمدهای نفتی به واسطه شوک اقتصادی فعلی ناشی از شیوع ویروس کرونا برای مدتی با بحران مالی مواجه خواهند شد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل هماهنگی چین با روسیه را عامل افزایش تقابل روسیه و غرب در شمالگان دانست و گفت: نگرانی از افزایش همکاریهای راهبردی چین و روسیه در شمالگان و تلاش ناتو برای افزایش حضور نظامی در این منطقه، احتمال رویارویی نظامی ناتو با مسکو در این منطقه استراتژیک را تقویت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبه قاره با بیان اینکه بسیار بعید است که طالبان که اکنون در موضع قدرت است ایجاد دولت ترکیبی، چرخش قدرت و انتخابات را به طور کامل بپذیرد، گفت: آنچه طالبان «دستاورد بزرگ» و «موفقیت» در مذاکرات اسلو توصیف میکند، درواقع در حوزه سیاسی و نه اقتصادی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: دیدار پوتین و بشار اسد در کرملین، انتقاد پوتین از حضور غیرقانونی نظامیان خارجی در سوریه، برگزاری اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای برای بررسی مسائل منطقه،روایت رسانه آمریکایی از جلسه شورای حکام درباره ایران، برنامه اسکاتلند برای برپایی همهپرسی جدید استقلال در این کشور، نشست سه جانبه ژاپن، آمریکا و کره جنوبی در توکیو برای بررسی مساله کره شمالی،آزمایش موشک کروز دوربرد جدید از سوی کره شمالی، برگزاری نشست چهارجانبه سران گروه کوآد به میزبانی آمریکا، دفاع بلینکن از خروج آمریکا از افغانستان در نشست مجلس نمایندگان، جلسه پارلمان اروپا برای بررسی وضعیت افغانستان و روابط با روسیه و چین، انتقاد دوباره ترامپ بابت اجرای آشفته خروج آمریکا از افغانستان،وعده جامعه بینالمللی برای اهدای بیش از 1.1 میلیارد دلار به مردم افغانستان،تحریم های امارات علیه 38 نفر از جمله چند ایرانی،قول سیسی به بنت برای توقف موشکهای مقاومت، پیروزی ائتلاف چپها در انتخابات نروژ و اقدام تاکتیکی بلاروس؛ استقرار«اس-400» در مرز با اوکراین از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هشت سال پس از اظهارات جنجالی ادوارد اسنودن، پیمانکار سابق آژانس امنیت ملی آمریکا صفحه جدیدی در پرونده شنود متحدان اروپایی، باز شده است. افشاگریهای اسنودن در 2012 دامنه وسیعی از برنامه گسترده نظارت سایبری این کشور را آشکار کرد. جاسوسی اخیر واشنگتن از متحدان اروپایی خود در بالاترین سطح، از زمان افشاگری اسنودن شناخته میشود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین- یادداشت: نبود سیاست واحد در اتحادیه اروپا برای مقابله با همهگیری ویروس کرونا باعث شد تا هر کشوری با توجه به امکانات خود سیاستگذاری کند. البته غافلگیری کشورهای اتحادیه اروپا از شیوع گسترده این ویروس را هم نباید فراموش کرد، چراکه همین امر موجب شد تا میزان هماهنگی بین آنها به حداقل ممکن برسد.
علی بیگدلی – پژوهشگر حوزه اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه اجرای مدل مناسبات سوئیس – اتحادیه اروپا برای انگلیس ممکن نیست، گفت: با توجه به شرایط کرونایی در انگلیس و هزینههای سنگینی که بر دولت این کشور برای مقابله با کرونا تحمیلشده، به نظر میرسد جانسون بهاحتمالزیاد به تمدید دوران گذار تن خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تأثیر کرونا بر روابط آمریکا و اروپا، اتحاد دوباره فلسطینیها در برابر الحاق کرانه باختری، علت بروز جنگ سرد میان چین و آمریکا، علت خروج سیاست خارجی از مذاکرات برگزیت، آینده انرژی پاک اروپا، رویکرد دفاعی جدید اتحادیه اروپا در برابر چین، گامهای بعدی در لیبی و گرم شدن روابط ترکیه و قطر ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اوپک با نبرد دشوار تأمین تعهداتش ذیل توافق تاریخی کاهش تولید که بین این سازمان و تولیدکنندگان عمده نفت همچون روسیه منعقد شد، مواجه است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سقوط قیمت نفت بار دیگر وابستگی اقتصادی بیش از حد به درآمدهای ناشی از صادرات منابع طبیعی را نشان میدهد. کشورهای وابسته به درآمدهای نفتی به واسطه شوک اقتصادی فعلی ناشی از شیوع ویروس کرونا برای مدتی با بحران مالی مواجه خواهند شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل هماهنگی چین با روسیه را عامل افزایش تقابل روسیه و غرب در شمالگان دانست و گفت: نگرانی از افزایش همکاریهای راهبردی چین و روسیه در شمالگان و تلاش ناتو برای افزایش حضور نظامی در این منطقه، احتمال رویارویی نظامی ناتو با مسکو در این منطقه استراتژیک را تقویت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبه قاره با بیان اینکه بسیار بعید است که طالبان که اکنون در موضع قدرت است ایجاد دولت ترکیبی، چرخش قدرت و انتخابات را به طور کامل بپذیرد، گفت: آنچه طالبان «دستاورد بزرگ» و «موفقیت» در مذاکرات اسلو توصیف میکند، درواقع در حوزه سیاسی و نه اقتصادی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: دیدار پوتین و بشار اسد در کرملین، انتقاد پوتین از حضور غیرقانونی نظامیان خارجی در سوریه، برگزاری اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای برای بررسی مسائل منطقه،روایت رسانه آمریکایی از جلسه شورای حکام درباره ایران، برنامه اسکاتلند برای برپایی همهپرسی جدید استقلال در این کشور، نشست سه جانبه ژاپن، آمریکا و کره جنوبی در توکیو برای بررسی مساله کره شمالی،آزمایش موشک کروز دوربرد جدید از سوی کره شمالی، برگزاری نشست چهارجانبه سران گروه کوآد به میزبانی آمریکا، دفاع بلینکن از خروج آمریکا از افغانستان در نشست مجلس نمایندگان، جلسه پارلمان اروپا برای بررسی وضعیت افغانستان و روابط با روسیه و چین، انتقاد دوباره ترامپ بابت اجرای آشفته خروج آمریکا از افغانستان،وعده جامعه بینالمللی برای اهدای بیش از 1.1 میلیارد دلار به مردم افغانستان،تحریم های امارات علیه 38 نفر از جمله چند ایرانی،قول سیسی به بنت برای توقف موشکهای مقاومت، پیروزی ائتلاف چپها در انتخابات نروژ و اقدام تاکتیکی بلاروس؛ استقرار«اس-400» در مرز با اوکراین از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هشت سال پس از اظهارات جنجالی ادوارد اسنودن، پیمانکار سابق آژانس امنیت ملی آمریکا صفحه جدیدی در پرونده شنود متحدان اروپایی، باز شده است. افشاگریهای اسنودن در 2012 دامنه وسیعی از برنامه گسترده نظارت سایبری این کشور را آشکار کرد. جاسوسی اخیر واشنگتن از متحدان اروپایی خود در بالاترین سطح، از زمان افشاگری اسنودن شناخته میشود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین- یادداشت: نبود سیاست واحد در اتحادیه اروپا برای مقابله با همهگیری ویروس کرونا باعث شد تا هر کشوری با توجه به امکانات خود سیاستگذاری کند. البته غافلگیری کشورهای اتحادیه اروپا از شیوع گسترده این ویروس را هم نباید فراموش کرد، چراکه همین امر موجب شد تا میزان هماهنگی بین آنها به حداقل ممکن برسد.
علی بیگدلی – پژوهشگر حوزه اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه اجرای مدل مناسبات سوئیس – اتحادیه اروپا برای انگلیس ممکن نیست، گفت: با توجه به شرایط کرونایی در انگلیس و هزینههای سنگینی که بر دولت این کشور برای مقابله با کرونا تحمیلشده، به نظر میرسد جانسون بهاحتمالزیاد به تمدید دوران گذار تن خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تأثیر کرونا بر روابط آمریکا و اروپا، اتحاد دوباره فلسطینیها در برابر الحاق کرانه باختری، علت بروز جنگ سرد میان چین و آمریکا، علت خروج سیاست خارجی از مذاکرات برگزیت، آینده انرژی پاک اروپا، رویکرد دفاعی جدید اتحادیه اروپا در برابر چین، گامهای بعدی در لیبی و گرم شدن روابط ترکیه و قطر ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اوپک با نبرد دشوار تأمین تعهداتش ذیل توافق تاریخی کاهش تولید که بین این سازمان و تولیدکنندگان عمده نفت همچون روسیه منعقد شد، مواجه است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سقوط قیمت نفت بار دیگر وابستگی اقتصادی بیش از حد به درآمدهای ناشی از صادرات منابع طبیعی را نشان میدهد. کشورهای وابسته به درآمدهای نفتی به واسطه شوک اقتصادی فعلی ناشی از شیوع ویروس کرونا برای مدتی با بحران مالی مواجه خواهند شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل هماهنگی چین با روسیه را عامل افزایش تقابل روسیه و غرب در شمالگان دانست و گفت: نگرانی از افزایش همکاریهای راهبردی چین و روسیه در شمالگان و تلاش ناتو برای افزایش حضور نظامی در این منطقه، احتمال رویارویی نظامی ناتو با مسکو در این منطقه استراتژیک را تقویت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبه قاره با بیان اینکه بسیار بعید است که طالبان که اکنون در موضع قدرت است ایجاد دولت ترکیبی، چرخش قدرت و انتخابات را به طور کامل بپذیرد، گفت: آنچه طالبان «دستاورد بزرگ» و «موفقیت» در مذاکرات اسلو توصیف میکند، درواقع در حوزه سیاسی و نه اقتصادی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: دیدار پوتین و بشار اسد در کرملین، انتقاد پوتین از حضور غیرقانونی نظامیان خارجی در سوریه، برگزاری اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای برای بررسی مسائل منطقه،روایت رسانه آمریکایی از جلسه شورای حکام درباره ایران، برنامه اسکاتلند برای برپایی همهپرسی جدید استقلال در این کشور، نشست سه جانبه ژاپن، آمریکا و کره جنوبی در توکیو برای بررسی مساله کره شمالی،آزمایش موشک کروز دوربرد جدید از سوی کره شمالی، برگزاری نشست چهارجانبه سران گروه کوآد به میزبانی آمریکا، دفاع بلینکن از خروج آمریکا از افغانستان در نشست مجلس نمایندگان، جلسه پارلمان اروپا برای بررسی وضعیت افغانستان و روابط با روسیه و چین، انتقاد دوباره ترامپ بابت اجرای آشفته خروج آمریکا از افغانستان،وعده جامعه بینالمللی برای اهدای بیش از 1.1 میلیارد دلار به مردم افغانستان،تحریم های امارات علیه 38 نفر از جمله چند ایرانی،قول سیسی به بنت برای توقف موشکهای مقاومت، پیروزی ائتلاف چپها در انتخابات نروژ و اقدام تاکتیکی بلاروس؛ استقرار«اس-400» در مرز با اوکراین از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هشت سال پس از اظهارات جنجالی ادوارد اسنودن، پیمانکار سابق آژانس امنیت ملی آمریکا صفحه جدیدی در پرونده شنود متحدان اروپایی، باز شده است. افشاگریهای اسنودن در 2012 دامنه وسیعی از برنامه گسترده نظارت سایبری این کشور را آشکار کرد. جاسوسی اخیر واشنگتن از متحدان اروپایی خود در بالاترین سطح، از زمان افشاگری اسنودن شناخته میشود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین- یادداشت: نبود سیاست واحد در اتحادیه اروپا برای مقابله با همهگیری ویروس کرونا باعث شد تا هر کشوری با توجه به امکانات خود سیاستگذاری کند. البته غافلگیری کشورهای اتحادیه اروپا از شیوع گسترده این ویروس را هم نباید فراموش کرد، چراکه همین امر موجب شد تا میزان هماهنگی بین آنها به حداقل ممکن برسد.
علی بیگدلی – پژوهشگر حوزه اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه اجرای مدل مناسبات سوئیس – اتحادیه اروپا برای انگلیس ممکن نیست، گفت: با توجه به شرایط کرونایی در انگلیس و هزینههای سنگینی که بر دولت این کشور برای مقابله با کرونا تحمیلشده، به نظر میرسد جانسون بهاحتمالزیاد به تمدید دوران گذار تن خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تأثیر کرونا بر روابط آمریکا و اروپا، اتحاد دوباره فلسطینیها در برابر الحاق کرانه باختری، علت بروز جنگ سرد میان چین و آمریکا، علت خروج سیاست خارجی از مذاکرات برگزیت، آینده انرژی پاک اروپا، رویکرد دفاعی جدید اتحادیه اروپا در برابر چین، گامهای بعدی در لیبی و گرم شدن روابط ترکیه و قطر ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اوپک با نبرد دشوار تأمین تعهداتش ذیل توافق تاریخی کاهش تولید که بین این سازمان و تولیدکنندگان عمده نفت همچون روسیه منعقد شد، مواجه است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سقوط قیمت نفت بار دیگر وابستگی اقتصادی بیش از حد به درآمدهای ناشی از صادرات منابع طبیعی را نشان میدهد. کشورهای وابسته به درآمدهای نفتی به واسطه شوک اقتصادی فعلی ناشی از شیوع ویروس کرونا برای مدتی با بحران مالی مواجه خواهند شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل هماهنگی چین با روسیه را عامل افزایش تقابل روسیه و غرب در شمالگان دانست و گفت: نگرانی از افزایش همکاریهای راهبردی چین و روسیه در شمالگان و تلاش ناتو برای افزایش حضور نظامی در این منطقه، احتمال رویارویی نظامی ناتو با مسکو در این منطقه استراتژیک را تقویت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبه قاره با بیان اینکه بسیار بعید است که طالبان که اکنون در موضع قدرت است ایجاد دولت ترکیبی، چرخش قدرت و انتخابات را به طور کامل بپذیرد، گفت: آنچه طالبان «دستاورد بزرگ» و «موفقیت» در مذاکرات اسلو توصیف میکند، درواقع در حوزه سیاسی و نه اقتصادی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: دیدار پوتین و بشار اسد در کرملین، انتقاد پوتین از حضور غیرقانونی نظامیان خارجی در سوریه، برگزاری اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای برای بررسی مسائل منطقه،روایت رسانه آمریکایی از جلسه شورای حکام درباره ایران، برنامه اسکاتلند برای برپایی همهپرسی جدید استقلال در این کشور، نشست سه جانبه ژاپن، آمریکا و کره جنوبی در توکیو برای بررسی مساله کره شمالی،آزمایش موشک کروز دوربرد جدید از سوی کره شمالی، برگزاری نشست چهارجانبه سران گروه کوآد به میزبانی آمریکا، دفاع بلینکن از خروج آمریکا از افغانستان در نشست مجلس نمایندگان، جلسه پارلمان اروپا برای بررسی وضعیت افغانستان و روابط با روسیه و چین، انتقاد دوباره ترامپ بابت اجرای آشفته خروج آمریکا از افغانستان،وعده جامعه بینالمللی برای اهدای بیش از 1.1 میلیارد دلار به مردم افغانستان،تحریم های امارات علیه 38 نفر از جمله چند ایرانی،قول سیسی به بنت برای توقف موشکهای مقاومت، پیروزی ائتلاف چپها در انتخابات نروژ و اقدام تاکتیکی بلاروس؛ استقرار«اس-400» در مرز با اوکراین از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هشت سال پس از اظهارات جنجالی ادوارد اسنودن، پیمانکار سابق آژانس امنیت ملی آمریکا صفحه جدیدی در پرونده شنود متحدان اروپایی، باز شده است. افشاگریهای اسنودن در 2012 دامنه وسیعی از برنامه گسترده نظارت سایبری این کشور را آشکار کرد. جاسوسی اخیر واشنگتن از متحدان اروپایی خود در بالاترین سطح، از زمان افشاگری اسنودن شناخته میشود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین- یادداشت: نبود سیاست واحد در اتحادیه اروپا برای مقابله با همهگیری ویروس کرونا باعث شد تا هر کشوری با توجه به امکانات خود سیاستگذاری کند. البته غافلگیری کشورهای اتحادیه اروپا از شیوع گسترده این ویروس را هم نباید فراموش کرد، چراکه همین امر موجب شد تا میزان هماهنگی بین آنها به حداقل ممکن برسد.
علی بیگدلی – پژوهشگر حوزه اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه اجرای مدل مناسبات سوئیس – اتحادیه اروپا برای انگلیس ممکن نیست، گفت: با توجه به شرایط کرونایی در انگلیس و هزینههای سنگینی که بر دولت این کشور برای مقابله با کرونا تحمیلشده، به نظر میرسد جانسون بهاحتمالزیاد به تمدید دوران گذار تن خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تأثیر کرونا بر روابط آمریکا و اروپا، اتحاد دوباره فلسطینیها در برابر الحاق کرانه باختری، علت بروز جنگ سرد میان چین و آمریکا، علت خروج سیاست خارجی از مذاکرات برگزیت، آینده انرژی پاک اروپا، رویکرد دفاعی جدید اتحادیه اروپا در برابر چین، گامهای بعدی در لیبی و گرم شدن روابط ترکیه و قطر ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اوپک با نبرد دشوار تأمین تعهداتش ذیل توافق تاریخی کاهش تولید که بین این سازمان و تولیدکنندگان عمده نفت همچون روسیه منعقد شد، مواجه است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سقوط قیمت نفت بار دیگر وابستگی اقتصادی بیش از حد به درآمدهای ناشی از صادرات منابع طبیعی را نشان میدهد. کشورهای وابسته به درآمدهای نفتی به واسطه شوک اقتصادی فعلی ناشی از شیوع ویروس کرونا برای مدتی با بحران مالی مواجه خواهند شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل هماهنگی چین با روسیه را عامل افزایش تقابل روسیه و غرب در شمالگان دانست و گفت: نگرانی از افزایش همکاریهای راهبردی چین و روسیه در شمالگان و تلاش ناتو برای افزایش حضور نظامی در این منطقه، احتمال رویارویی نظامی ناتو با مسکو در این منطقه استراتژیک را تقویت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبه قاره با بیان اینکه بسیار بعید است که طالبان که اکنون در موضع قدرت است ایجاد دولت ترکیبی، چرخش قدرت و انتخابات را به طور کامل بپذیرد، گفت: آنچه طالبان «دستاورد بزرگ» و «موفقیت» در مذاکرات اسلو توصیف میکند، درواقع در حوزه سیاسی و نه اقتصادی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بعد از جنگ سرد، منطقه شمالگان توجه نظامی نسبتاً کمی را به خود جلب کرده است، اما آمریکا در حال تمرکز مجدد راهبردش بر این منطقه است. این بازتابی از افزایش فعالیت نظامی روسیه در آنجاست.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: دیدار پوتین و بشار اسد در کرملین، انتقاد پوتین از حضور غیرقانونی نظامیان خارجی در سوریه، برگزاری اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای برای بررسی مسائل منطقه،روایت رسانه آمریکایی از جلسه شورای حکام درباره ایران، برنامه اسکاتلند برای برپایی همهپرسی جدید استقلال در این کشور، نشست سه جانبه ژاپن، آمریکا و کره جنوبی در توکیو برای بررسی مساله کره شمالی،آزمایش موشک کروز دوربرد جدید از سوی کره شمالی، برگزاری نشست چهارجانبه سران گروه کوآد به میزبانی آمریکا، دفاع بلینکن از خروج آمریکا از افغانستان در نشست مجلس نمایندگان، جلسه پارلمان اروپا برای بررسی وضعیت افغانستان و روابط با روسیه و چین، انتقاد دوباره ترامپ بابت اجرای آشفته خروج آمریکا از افغانستان،وعده جامعه بینالمللی برای اهدای بیش از 1.1 میلیارد دلار به مردم افغانستان،تحریم های امارات علیه 38 نفر از جمله چند ایرانی،قول سیسی به بنت برای توقف موشکهای مقاومت، پیروزی ائتلاف چپها در انتخابات نروژ و اقدام تاکتیکی بلاروس؛ استقرار«اس-400» در مرز با اوکراین از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: هشت سال پس از اظهارات جنجالی ادوارد اسنودن، پیمانکار سابق آژانس امنیت ملی آمریکا صفحه جدیدی در پرونده شنود متحدان اروپایی، باز شده است. افشاگریهای اسنودن در 2012 دامنه وسیعی از برنامه گسترده نظارت سایبری این کشور را آشکار کرد. جاسوسی اخیر واشنگتن از متحدان اروپایی خود در بالاترین سطح، از زمان افشاگری اسنودن شناخته میشود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین- یادداشت: نبود سیاست واحد در اتحادیه اروپا برای مقابله با همهگیری ویروس کرونا باعث شد تا هر کشوری با توجه به امکانات خود سیاستگذاری کند. البته غافلگیری کشورهای اتحادیه اروپا از شیوع گسترده این ویروس را هم نباید فراموش کرد، چراکه همین امر موجب شد تا میزان هماهنگی بین آنها به حداقل ممکن برسد.
علی بیگدلی – پژوهشگر حوزه اروپا
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه اجرای مدل مناسبات سوئیس – اتحادیه اروپا برای انگلیس ممکن نیست، گفت: با توجه به شرایط کرونایی در انگلیس و هزینههای سنگینی که بر دولت این کشور برای مقابله با کرونا تحمیلشده، به نظر میرسد جانسون بهاحتمالزیاد به تمدید دوران گذار تن خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تأثیر کرونا بر روابط آمریکا و اروپا، اتحاد دوباره فلسطینیها در برابر الحاق کرانه باختری، علت بروز جنگ سرد میان چین و آمریکا، علت خروج سیاست خارجی از مذاکرات برگزیت، آینده انرژی پاک اروپا، رویکرد دفاعی جدید اتحادیه اروپا در برابر چین، گامهای بعدی در لیبی و گرم شدن روابط ترکیه و قطر ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اوپک با نبرد دشوار تأمین تعهداتش ذیل توافق تاریخی کاهش تولید که بین این سازمان و تولیدکنندگان عمده نفت همچون روسیه منعقد شد، مواجه است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سقوط قیمت نفت بار دیگر وابستگی اقتصادی بیش از حد به درآمدهای ناشی از صادرات منابع طبیعی را نشان میدهد. کشورهای وابسته به درآمدهای نفتی به واسطه شوک اقتصادی فعلی ناشی از شیوع ویروس کرونا برای مدتی با بحران مالی مواجه خواهند شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.