نگاهی به گسترش همکاری جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تیم جو بایدن ناچار خواهد بود که انصارالله را از فهرست آمریکایی گروههای تروریستی خارج سازد تا در روند مذاکرات صلح با عربستان در آینده مشارکت داشته باشد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اساس سیاست خارجی ترامپ از همان ابتدا تخریب تمهیدات و سیاستهایی بود که به مدت یک ربع قرن به آمریکا سود رساند. خروج ناگهانی رئیسجمهور آمریکا از سازمانها و توافقهای دیرینه، حمله وی به متحدان آمریکا، استقبال او از حاکمان دیکتاتور و بیتوجهی به نقض حقوق بشر و عادت وی به اعلام سیاستها در توییتر بدون مشاوره، همه و همه باعث کاهش نفوذ جهانی آمریکا به نفع چین، ایران و روسیه شده و به فعالیت جهانی درزمینه تغییرات اقلیمی، بیماریهای عفونی، تکثیر سلاحهای هستهای و تهدیدهای سایبری آسیبزده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کاردار پیشین ایران در یمن با بیان اینکه اقدام آمریکا در قرار دادن انصارالله در فهرست سیاه موسوم به گروههای تروریستی مذاکرات سیاسی و امدادرسانیها را دشوارتر میکند، گفت: ترامپ و گروه او در روزهای پایانی کارشان، میخواهند با این اقدامات دولت بعدی آمریکا و حتی کشورهای منطقه را دچار مشکل کنند و بر روند تحولات تأثیر بگذارند.
شورای راهبردی آنلاین: واکنش طالبان به ادامه حملات آمریکا به افغانستان، تاکید سخنگوی وزارت خارجه بر عدم مذاکره درباره توان دفاعی ایران، انفجار در مقر عربستان سعودی در یمن، هشدار مقام عراقی درباره تکرار حوادث مشابه ترور «فرماندهان پیروزی»، انتخاب مجدد نانسی پلوسی به عنوان رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، واکنش مقامات افغان به ادعای «صفر شدن» تلفات آمریکا در افغانستان، درخواست ائتلاف الفتح عراق برای استعفای دولت الکاظمی، بازگشت ناو هواپیمابر یو اس اس نیمیتز به خلیج فارس، تاکید حسن نصرالله بر خروج آمریکا از منطقه، برنامه بایدن برای مذاکره با روسیه، احتمال تشکیل پرونده قضایی برای ترامپ به دلیل توطئه دستکاری آرا، پیام تسلیت مقتدی صدر به مناسبت سالگرد شهادت سردار سلیمانی و ابومهدی المهندس و هشدار وزرای دفاع سابق آمریکا در خصوص دخالت ارتش در نتیجه انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تلاش ۱۱ سناتور جمهوریخواه برای ممانعت از تأیید نتایج انتخابات ریاستجمهوری، صادرات تسلیحات بالای آلمان به کشورهای جنگ طلب خاورمیانه در سال ۲۰۲۰، تاکید اتحادیه اروپا بر لزوم تحقیقات درباره جنایت اخیر اسرائیل علیه فلسطینیان، دستور پنتاگون برای بازگشت ناو هواپیمابر آمریکا از خاورمیانه، هشدار پکن به انگلیس درباره اعزام کشتیهای جنگی به دریای چین جنوبی، اذعان تلویحی نتانیاهو به سفر به عربستان سعودی، موافقت حماس با برگزاری انتخابات فلسطین به صورت متوالی، حمایت وزیر خارجه چین از گسترش همکاری استراتژیک با روسیه، حمله هوایی آمریکا به سومالی، دعوت ترامپ به تجمع اعتراضی بزرگ در واشنگتن، حرکت عراقی ها به سمت میدان التحریر برای شرکت در راهپیمایی میلیونی، حضور افسران رژیم صهیونیستی در مراکز جاسوسی یمن و رأی جمهوریخواهان سنا علیه ترامپ از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبهقاره گفت: اکنون برای پاکستان فرصتی ایجاد شده است تا به روابطی که در دوران گذشته بین ایران، ترکیه و پاکستان در چهارچوب سازمان همکاریهای منطقهای وجود داشته بازگردد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر کسی فکر میکند که سیاست 20 سال اخیر آمریکا در خاورمیانه اساساً درست بوده است، چنین کسی اصلاً چیزی از سیاست نمیداند. همه انتقادات نیز مؤید آن است که هیچکس طرفدار «جنگهای بیپایان» نیست، هیچکس خواستار تعهدات بیشازحد نیست و هیچکس مخالف تناسب تعداد نیروهای آمریکا با وظایف محوله نیست. همچنین، در این امر اتفاقنظر وجود دارد که سیاست آمریکا در هر یک از این آزمونها شکستخورده است اما فراتر از آن، اتفاقنظری وجود ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تلاشهای اخیر ترامپ برای خارج کردن نیروهای آمریکا از افغانستان، عراق، سومالی و دیگر کشورهایی که حضور نظامی آمریکا با جنگ همراه بوده است، یکی از مهمترین مسائل پیش روی دولت جو بایدن خواهد بود. این در حالی است که دولت ترامپ بهوضوح تلاش میکند تا نیروهای آمریکا را به سطحی برساند که دیگر برای کشورهای میزبان کارایی نداشته باشند. کاهش تعداد نیروهای آمریکا، مأموریت واقعی آنها، تأسیسات و پایگاههای تحت اختیار آنها و سطح واقعی هزینههای مربوطه کلاً نامشخص بوده و معلوم نیست که دولت ترامپ چه هدفی را دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: عربستان سعودی پس از دههها تلاش برای منزوی کردن عراق، سرانجام به تعامل با این همسایه شمالی پرداخته است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا ضمن اشاره به برخی ویژگیهای شخصیتی شهید سلیمانی که بهواسطه آنها توانست در جبهه مقاومت نقشی بیبدیل ایفا کند، گفت: اگر آمریکا میخواست با داعش بجنگد حداقل تا 20 سال دیگر پیروز نمیشد؛ تنها چیزی که توانست در مقابل داعش پیروز شود، پیوند عنصر «اعتقاد» و «مدیریت سردار سلیمانی» بهعنوان فردی که به خداوند اعتماد داشت، بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تیم جو بایدن ناچار خواهد بود که انصارالله را از فهرست آمریکایی گروههای تروریستی خارج سازد تا در روند مذاکرات صلح با عربستان در آینده مشارکت داشته باشد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اساس سیاست خارجی ترامپ از همان ابتدا تخریب تمهیدات و سیاستهایی بود که به مدت یک ربع قرن به آمریکا سود رساند. خروج ناگهانی رئیسجمهور آمریکا از سازمانها و توافقهای دیرینه، حمله وی به متحدان آمریکا، استقبال او از حاکمان دیکتاتور و بیتوجهی به نقض حقوق بشر و عادت وی به اعلام سیاستها در توییتر بدون مشاوره، همه و همه باعث کاهش نفوذ جهانی آمریکا به نفع چین، ایران و روسیه شده و به فعالیت جهانی درزمینه تغییرات اقلیمی، بیماریهای عفونی، تکثیر سلاحهای هستهای و تهدیدهای سایبری آسیبزده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کاردار پیشین ایران در یمن با بیان اینکه اقدام آمریکا در قرار دادن انصارالله در فهرست سیاه موسوم به گروههای تروریستی مذاکرات سیاسی و امدادرسانیها را دشوارتر میکند، گفت: ترامپ و گروه او در روزهای پایانی کارشان، میخواهند با این اقدامات دولت بعدی آمریکا و حتی کشورهای منطقه را دچار مشکل کنند و بر روند تحولات تأثیر بگذارند.
شورای راهبردی آنلاین: واکنش طالبان به ادامه حملات آمریکا به افغانستان، تاکید سخنگوی وزارت خارجه بر عدم مذاکره درباره توان دفاعی ایران، انفجار در مقر عربستان سعودی در یمن، هشدار مقام عراقی درباره تکرار حوادث مشابه ترور «فرماندهان پیروزی»، انتخاب مجدد نانسی پلوسی به عنوان رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، واکنش مقامات افغان به ادعای «صفر شدن» تلفات آمریکا در افغانستان، درخواست ائتلاف الفتح عراق برای استعفای دولت الکاظمی، بازگشت ناو هواپیمابر یو اس اس نیمیتز به خلیج فارس، تاکید حسن نصرالله بر خروج آمریکا از منطقه، برنامه بایدن برای مذاکره با روسیه، احتمال تشکیل پرونده قضایی برای ترامپ به دلیل توطئه دستکاری آرا، پیام تسلیت مقتدی صدر به مناسبت سالگرد شهادت سردار سلیمانی و ابومهدی المهندس و هشدار وزرای دفاع سابق آمریکا در خصوص دخالت ارتش در نتیجه انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تلاش ۱۱ سناتور جمهوریخواه برای ممانعت از تأیید نتایج انتخابات ریاستجمهوری، صادرات تسلیحات بالای آلمان به کشورهای جنگ طلب خاورمیانه در سال ۲۰۲۰، تاکید اتحادیه اروپا بر لزوم تحقیقات درباره جنایت اخیر اسرائیل علیه فلسطینیان، دستور پنتاگون برای بازگشت ناو هواپیمابر آمریکا از خاورمیانه، هشدار پکن به انگلیس درباره اعزام کشتیهای جنگی به دریای چین جنوبی، اذعان تلویحی نتانیاهو به سفر به عربستان سعودی، موافقت حماس با برگزاری انتخابات فلسطین به صورت متوالی، حمایت وزیر خارجه چین از گسترش همکاری استراتژیک با روسیه، حمله هوایی آمریکا به سومالی، دعوت ترامپ به تجمع اعتراضی بزرگ در واشنگتن، حرکت عراقی ها به سمت میدان التحریر برای شرکت در راهپیمایی میلیونی، حضور افسران رژیم صهیونیستی در مراکز جاسوسی یمن و رأی جمهوریخواهان سنا علیه ترامپ از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبهقاره گفت: اکنون برای پاکستان فرصتی ایجاد شده است تا به روابطی که در دوران گذشته بین ایران، ترکیه و پاکستان در چهارچوب سازمان همکاریهای منطقهای وجود داشته بازگردد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر کسی فکر میکند که سیاست 20 سال اخیر آمریکا در خاورمیانه اساساً درست بوده است، چنین کسی اصلاً چیزی از سیاست نمیداند. همه انتقادات نیز مؤید آن است که هیچکس طرفدار «جنگهای بیپایان» نیست، هیچکس خواستار تعهدات بیشازحد نیست و هیچکس مخالف تناسب تعداد نیروهای آمریکا با وظایف محوله نیست. همچنین، در این امر اتفاقنظر وجود دارد که سیاست آمریکا در هر یک از این آزمونها شکستخورده است اما فراتر از آن، اتفاقنظری وجود ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تلاشهای اخیر ترامپ برای خارج کردن نیروهای آمریکا از افغانستان، عراق، سومالی و دیگر کشورهایی که حضور نظامی آمریکا با جنگ همراه بوده است، یکی از مهمترین مسائل پیش روی دولت جو بایدن خواهد بود. این در حالی است که دولت ترامپ بهوضوح تلاش میکند تا نیروهای آمریکا را به سطحی برساند که دیگر برای کشورهای میزبان کارایی نداشته باشند. کاهش تعداد نیروهای آمریکا، مأموریت واقعی آنها، تأسیسات و پایگاههای تحت اختیار آنها و سطح واقعی هزینههای مربوطه کلاً نامشخص بوده و معلوم نیست که دولت ترامپ چه هدفی را دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: عربستان سعودی پس از دههها تلاش برای منزوی کردن عراق، سرانجام به تعامل با این همسایه شمالی پرداخته است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا ضمن اشاره به برخی ویژگیهای شخصیتی شهید سلیمانی که بهواسطه آنها توانست در جبهه مقاومت نقشی بیبدیل ایفا کند، گفت: اگر آمریکا میخواست با داعش بجنگد حداقل تا 20 سال دیگر پیروز نمیشد؛ تنها چیزی که توانست در مقابل داعش پیروز شود، پیوند عنصر «اعتقاد» و «مدیریت سردار سلیمانی» بهعنوان فردی که به خداوند اعتماد داشت، بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تیم جو بایدن ناچار خواهد بود که انصارالله را از فهرست آمریکایی گروههای تروریستی خارج سازد تا در روند مذاکرات صلح با عربستان در آینده مشارکت داشته باشد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اساس سیاست خارجی ترامپ از همان ابتدا تخریب تمهیدات و سیاستهایی بود که به مدت یک ربع قرن به آمریکا سود رساند. خروج ناگهانی رئیسجمهور آمریکا از سازمانها و توافقهای دیرینه، حمله وی به متحدان آمریکا، استقبال او از حاکمان دیکتاتور و بیتوجهی به نقض حقوق بشر و عادت وی به اعلام سیاستها در توییتر بدون مشاوره، همه و همه باعث کاهش نفوذ جهانی آمریکا به نفع چین، ایران و روسیه شده و به فعالیت جهانی درزمینه تغییرات اقلیمی، بیماریهای عفونی، تکثیر سلاحهای هستهای و تهدیدهای سایبری آسیبزده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کاردار پیشین ایران در یمن با بیان اینکه اقدام آمریکا در قرار دادن انصارالله در فهرست سیاه موسوم به گروههای تروریستی مذاکرات سیاسی و امدادرسانیها را دشوارتر میکند، گفت: ترامپ و گروه او در روزهای پایانی کارشان، میخواهند با این اقدامات دولت بعدی آمریکا و حتی کشورهای منطقه را دچار مشکل کنند و بر روند تحولات تأثیر بگذارند.
شورای راهبردی آنلاین: واکنش طالبان به ادامه حملات آمریکا به افغانستان، تاکید سخنگوی وزارت خارجه بر عدم مذاکره درباره توان دفاعی ایران، انفجار در مقر عربستان سعودی در یمن، هشدار مقام عراقی درباره تکرار حوادث مشابه ترور «فرماندهان پیروزی»، انتخاب مجدد نانسی پلوسی به عنوان رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، واکنش مقامات افغان به ادعای «صفر شدن» تلفات آمریکا در افغانستان، درخواست ائتلاف الفتح عراق برای استعفای دولت الکاظمی، بازگشت ناو هواپیمابر یو اس اس نیمیتز به خلیج فارس، تاکید حسن نصرالله بر خروج آمریکا از منطقه، برنامه بایدن برای مذاکره با روسیه، احتمال تشکیل پرونده قضایی برای ترامپ به دلیل توطئه دستکاری آرا، پیام تسلیت مقتدی صدر به مناسبت سالگرد شهادت سردار سلیمانی و ابومهدی المهندس و هشدار وزرای دفاع سابق آمریکا در خصوص دخالت ارتش در نتیجه انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تلاش ۱۱ سناتور جمهوریخواه برای ممانعت از تأیید نتایج انتخابات ریاستجمهوری، صادرات تسلیحات بالای آلمان به کشورهای جنگ طلب خاورمیانه در سال ۲۰۲۰، تاکید اتحادیه اروپا بر لزوم تحقیقات درباره جنایت اخیر اسرائیل علیه فلسطینیان، دستور پنتاگون برای بازگشت ناو هواپیمابر آمریکا از خاورمیانه، هشدار پکن به انگلیس درباره اعزام کشتیهای جنگی به دریای چین جنوبی، اذعان تلویحی نتانیاهو به سفر به عربستان سعودی، موافقت حماس با برگزاری انتخابات فلسطین به صورت متوالی، حمایت وزیر خارجه چین از گسترش همکاری استراتژیک با روسیه، حمله هوایی آمریکا به سومالی، دعوت ترامپ به تجمع اعتراضی بزرگ در واشنگتن، حرکت عراقی ها به سمت میدان التحریر برای شرکت در راهپیمایی میلیونی، حضور افسران رژیم صهیونیستی در مراکز جاسوسی یمن و رأی جمهوریخواهان سنا علیه ترامپ از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبهقاره گفت: اکنون برای پاکستان فرصتی ایجاد شده است تا به روابطی که در دوران گذشته بین ایران، ترکیه و پاکستان در چهارچوب سازمان همکاریهای منطقهای وجود داشته بازگردد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر کسی فکر میکند که سیاست 20 سال اخیر آمریکا در خاورمیانه اساساً درست بوده است، چنین کسی اصلاً چیزی از سیاست نمیداند. همه انتقادات نیز مؤید آن است که هیچکس طرفدار «جنگهای بیپایان» نیست، هیچکس خواستار تعهدات بیشازحد نیست و هیچکس مخالف تناسب تعداد نیروهای آمریکا با وظایف محوله نیست. همچنین، در این امر اتفاقنظر وجود دارد که سیاست آمریکا در هر یک از این آزمونها شکستخورده است اما فراتر از آن، اتفاقنظری وجود ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تلاشهای اخیر ترامپ برای خارج کردن نیروهای آمریکا از افغانستان، عراق، سومالی و دیگر کشورهایی که حضور نظامی آمریکا با جنگ همراه بوده است، یکی از مهمترین مسائل پیش روی دولت جو بایدن خواهد بود. این در حالی است که دولت ترامپ بهوضوح تلاش میکند تا نیروهای آمریکا را به سطحی برساند که دیگر برای کشورهای میزبان کارایی نداشته باشند. کاهش تعداد نیروهای آمریکا، مأموریت واقعی آنها، تأسیسات و پایگاههای تحت اختیار آنها و سطح واقعی هزینههای مربوطه کلاً نامشخص بوده و معلوم نیست که دولت ترامپ چه هدفی را دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: عربستان سعودی پس از دههها تلاش برای منزوی کردن عراق، سرانجام به تعامل با این همسایه شمالی پرداخته است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا ضمن اشاره به برخی ویژگیهای شخصیتی شهید سلیمانی که بهواسطه آنها توانست در جبهه مقاومت نقشی بیبدیل ایفا کند، گفت: اگر آمریکا میخواست با داعش بجنگد حداقل تا 20 سال دیگر پیروز نمیشد؛ تنها چیزی که توانست در مقابل داعش پیروز شود، پیوند عنصر «اعتقاد» و «مدیریت سردار سلیمانی» بهعنوان فردی که به خداوند اعتماد داشت، بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تیم جو بایدن ناچار خواهد بود که انصارالله را از فهرست آمریکایی گروههای تروریستی خارج سازد تا در روند مذاکرات صلح با عربستان در آینده مشارکت داشته باشد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اساس سیاست خارجی ترامپ از همان ابتدا تخریب تمهیدات و سیاستهایی بود که به مدت یک ربع قرن به آمریکا سود رساند. خروج ناگهانی رئیسجمهور آمریکا از سازمانها و توافقهای دیرینه، حمله وی به متحدان آمریکا، استقبال او از حاکمان دیکتاتور و بیتوجهی به نقض حقوق بشر و عادت وی به اعلام سیاستها در توییتر بدون مشاوره، همه و همه باعث کاهش نفوذ جهانی آمریکا به نفع چین، ایران و روسیه شده و به فعالیت جهانی درزمینه تغییرات اقلیمی، بیماریهای عفونی، تکثیر سلاحهای هستهای و تهدیدهای سایبری آسیبزده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کاردار پیشین ایران در یمن با بیان اینکه اقدام آمریکا در قرار دادن انصارالله در فهرست سیاه موسوم به گروههای تروریستی مذاکرات سیاسی و امدادرسانیها را دشوارتر میکند، گفت: ترامپ و گروه او در روزهای پایانی کارشان، میخواهند با این اقدامات دولت بعدی آمریکا و حتی کشورهای منطقه را دچار مشکل کنند و بر روند تحولات تأثیر بگذارند.
شورای راهبردی آنلاین: واکنش طالبان به ادامه حملات آمریکا به افغانستان، تاکید سخنگوی وزارت خارجه بر عدم مذاکره درباره توان دفاعی ایران، انفجار در مقر عربستان سعودی در یمن، هشدار مقام عراقی درباره تکرار حوادث مشابه ترور «فرماندهان پیروزی»، انتخاب مجدد نانسی پلوسی به عنوان رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، واکنش مقامات افغان به ادعای «صفر شدن» تلفات آمریکا در افغانستان، درخواست ائتلاف الفتح عراق برای استعفای دولت الکاظمی، بازگشت ناو هواپیمابر یو اس اس نیمیتز به خلیج فارس، تاکید حسن نصرالله بر خروج آمریکا از منطقه، برنامه بایدن برای مذاکره با روسیه، احتمال تشکیل پرونده قضایی برای ترامپ به دلیل توطئه دستکاری آرا، پیام تسلیت مقتدی صدر به مناسبت سالگرد شهادت سردار سلیمانی و ابومهدی المهندس و هشدار وزرای دفاع سابق آمریکا در خصوص دخالت ارتش در نتیجه انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تلاش ۱۱ سناتور جمهوریخواه برای ممانعت از تأیید نتایج انتخابات ریاستجمهوری، صادرات تسلیحات بالای آلمان به کشورهای جنگ طلب خاورمیانه در سال ۲۰۲۰، تاکید اتحادیه اروپا بر لزوم تحقیقات درباره جنایت اخیر اسرائیل علیه فلسطینیان، دستور پنتاگون برای بازگشت ناو هواپیمابر آمریکا از خاورمیانه، هشدار پکن به انگلیس درباره اعزام کشتیهای جنگی به دریای چین جنوبی، اذعان تلویحی نتانیاهو به سفر به عربستان سعودی، موافقت حماس با برگزاری انتخابات فلسطین به صورت متوالی، حمایت وزیر خارجه چین از گسترش همکاری استراتژیک با روسیه، حمله هوایی آمریکا به سومالی، دعوت ترامپ به تجمع اعتراضی بزرگ در واشنگتن، حرکت عراقی ها به سمت میدان التحریر برای شرکت در راهپیمایی میلیونی، حضور افسران رژیم صهیونیستی در مراکز جاسوسی یمن و رأی جمهوریخواهان سنا علیه ترامپ از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبهقاره گفت: اکنون برای پاکستان فرصتی ایجاد شده است تا به روابطی که در دوران گذشته بین ایران، ترکیه و پاکستان در چهارچوب سازمان همکاریهای منطقهای وجود داشته بازگردد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر کسی فکر میکند که سیاست 20 سال اخیر آمریکا در خاورمیانه اساساً درست بوده است، چنین کسی اصلاً چیزی از سیاست نمیداند. همه انتقادات نیز مؤید آن است که هیچکس طرفدار «جنگهای بیپایان» نیست، هیچکس خواستار تعهدات بیشازحد نیست و هیچکس مخالف تناسب تعداد نیروهای آمریکا با وظایف محوله نیست. همچنین، در این امر اتفاقنظر وجود دارد که سیاست آمریکا در هر یک از این آزمونها شکستخورده است اما فراتر از آن، اتفاقنظری وجود ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تلاشهای اخیر ترامپ برای خارج کردن نیروهای آمریکا از افغانستان، عراق، سومالی و دیگر کشورهایی که حضور نظامی آمریکا با جنگ همراه بوده است، یکی از مهمترین مسائل پیش روی دولت جو بایدن خواهد بود. این در حالی است که دولت ترامپ بهوضوح تلاش میکند تا نیروهای آمریکا را به سطحی برساند که دیگر برای کشورهای میزبان کارایی نداشته باشند. کاهش تعداد نیروهای آمریکا، مأموریت واقعی آنها، تأسیسات و پایگاههای تحت اختیار آنها و سطح واقعی هزینههای مربوطه کلاً نامشخص بوده و معلوم نیست که دولت ترامپ چه هدفی را دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: عربستان سعودی پس از دههها تلاش برای منزوی کردن عراق، سرانجام به تعامل با این همسایه شمالی پرداخته است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا ضمن اشاره به برخی ویژگیهای شخصیتی شهید سلیمانی که بهواسطه آنها توانست در جبهه مقاومت نقشی بیبدیل ایفا کند، گفت: اگر آمریکا میخواست با داعش بجنگد حداقل تا 20 سال دیگر پیروز نمیشد؛ تنها چیزی که توانست در مقابل داعش پیروز شود، پیوند عنصر «اعتقاد» و «مدیریت سردار سلیمانی» بهعنوان فردی که به خداوند اعتماد داشت، بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تیم جو بایدن ناچار خواهد بود که انصارالله را از فهرست آمریکایی گروههای تروریستی خارج سازد تا در روند مذاکرات صلح با عربستان در آینده مشارکت داشته باشد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اساس سیاست خارجی ترامپ از همان ابتدا تخریب تمهیدات و سیاستهایی بود که به مدت یک ربع قرن به آمریکا سود رساند. خروج ناگهانی رئیسجمهور آمریکا از سازمانها و توافقهای دیرینه، حمله وی به متحدان آمریکا، استقبال او از حاکمان دیکتاتور و بیتوجهی به نقض حقوق بشر و عادت وی به اعلام سیاستها در توییتر بدون مشاوره، همه و همه باعث کاهش نفوذ جهانی آمریکا به نفع چین، ایران و روسیه شده و به فعالیت جهانی درزمینه تغییرات اقلیمی، بیماریهای عفونی، تکثیر سلاحهای هستهای و تهدیدهای سایبری آسیبزده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کاردار پیشین ایران در یمن با بیان اینکه اقدام آمریکا در قرار دادن انصارالله در فهرست سیاه موسوم به گروههای تروریستی مذاکرات سیاسی و امدادرسانیها را دشوارتر میکند، گفت: ترامپ و گروه او در روزهای پایانی کارشان، میخواهند با این اقدامات دولت بعدی آمریکا و حتی کشورهای منطقه را دچار مشکل کنند و بر روند تحولات تأثیر بگذارند.
شورای راهبردی آنلاین: واکنش طالبان به ادامه حملات آمریکا به افغانستان، تاکید سخنگوی وزارت خارجه بر عدم مذاکره درباره توان دفاعی ایران، انفجار در مقر عربستان سعودی در یمن، هشدار مقام عراقی درباره تکرار حوادث مشابه ترور «فرماندهان پیروزی»، انتخاب مجدد نانسی پلوسی به عنوان رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، واکنش مقامات افغان به ادعای «صفر شدن» تلفات آمریکا در افغانستان، درخواست ائتلاف الفتح عراق برای استعفای دولت الکاظمی، بازگشت ناو هواپیمابر یو اس اس نیمیتز به خلیج فارس، تاکید حسن نصرالله بر خروج آمریکا از منطقه، برنامه بایدن برای مذاکره با روسیه، احتمال تشکیل پرونده قضایی برای ترامپ به دلیل توطئه دستکاری آرا، پیام تسلیت مقتدی صدر به مناسبت سالگرد شهادت سردار سلیمانی و ابومهدی المهندس و هشدار وزرای دفاع سابق آمریکا در خصوص دخالت ارتش در نتیجه انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تلاش ۱۱ سناتور جمهوریخواه برای ممانعت از تأیید نتایج انتخابات ریاستجمهوری، صادرات تسلیحات بالای آلمان به کشورهای جنگ طلب خاورمیانه در سال ۲۰۲۰، تاکید اتحادیه اروپا بر لزوم تحقیقات درباره جنایت اخیر اسرائیل علیه فلسطینیان، دستور پنتاگون برای بازگشت ناو هواپیمابر آمریکا از خاورمیانه، هشدار پکن به انگلیس درباره اعزام کشتیهای جنگی به دریای چین جنوبی، اذعان تلویحی نتانیاهو به سفر به عربستان سعودی، موافقت حماس با برگزاری انتخابات فلسطین به صورت متوالی، حمایت وزیر خارجه چین از گسترش همکاری استراتژیک با روسیه، حمله هوایی آمریکا به سومالی، دعوت ترامپ به تجمع اعتراضی بزرگ در واشنگتن، حرکت عراقی ها به سمت میدان التحریر برای شرکت در راهپیمایی میلیونی، حضور افسران رژیم صهیونیستی در مراکز جاسوسی یمن و رأی جمهوریخواهان سنا علیه ترامپ از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبهقاره گفت: اکنون برای پاکستان فرصتی ایجاد شده است تا به روابطی که در دوران گذشته بین ایران، ترکیه و پاکستان در چهارچوب سازمان همکاریهای منطقهای وجود داشته بازگردد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر کسی فکر میکند که سیاست 20 سال اخیر آمریکا در خاورمیانه اساساً درست بوده است، چنین کسی اصلاً چیزی از سیاست نمیداند. همه انتقادات نیز مؤید آن است که هیچکس طرفدار «جنگهای بیپایان» نیست، هیچکس خواستار تعهدات بیشازحد نیست و هیچکس مخالف تناسب تعداد نیروهای آمریکا با وظایف محوله نیست. همچنین، در این امر اتفاقنظر وجود دارد که سیاست آمریکا در هر یک از این آزمونها شکستخورده است اما فراتر از آن، اتفاقنظری وجود ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تلاشهای اخیر ترامپ برای خارج کردن نیروهای آمریکا از افغانستان، عراق، سومالی و دیگر کشورهایی که حضور نظامی آمریکا با جنگ همراه بوده است، یکی از مهمترین مسائل پیش روی دولت جو بایدن خواهد بود. این در حالی است که دولت ترامپ بهوضوح تلاش میکند تا نیروهای آمریکا را به سطحی برساند که دیگر برای کشورهای میزبان کارایی نداشته باشند. کاهش تعداد نیروهای آمریکا، مأموریت واقعی آنها، تأسیسات و پایگاههای تحت اختیار آنها و سطح واقعی هزینههای مربوطه کلاً نامشخص بوده و معلوم نیست که دولت ترامپ چه هدفی را دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: عربستان سعودی پس از دههها تلاش برای منزوی کردن عراق، سرانجام به تعامل با این همسایه شمالی پرداخته است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا ضمن اشاره به برخی ویژگیهای شخصیتی شهید سلیمانی که بهواسطه آنها توانست در جبهه مقاومت نقشی بیبدیل ایفا کند، گفت: اگر آمریکا میخواست با داعش بجنگد حداقل تا 20 سال دیگر پیروز نمیشد؛ تنها چیزی که توانست در مقابل داعش پیروز شود، پیوند عنصر «اعتقاد» و «مدیریت سردار سلیمانی» بهعنوان فردی که به خداوند اعتماد داشت، بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تیم جو بایدن ناچار خواهد بود که انصارالله را از فهرست آمریکایی گروههای تروریستی خارج سازد تا در روند مذاکرات صلح با عربستان در آینده مشارکت داشته باشد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اساس سیاست خارجی ترامپ از همان ابتدا تخریب تمهیدات و سیاستهایی بود که به مدت یک ربع قرن به آمریکا سود رساند. خروج ناگهانی رئیسجمهور آمریکا از سازمانها و توافقهای دیرینه، حمله وی به متحدان آمریکا، استقبال او از حاکمان دیکتاتور و بیتوجهی به نقض حقوق بشر و عادت وی به اعلام سیاستها در توییتر بدون مشاوره، همه و همه باعث کاهش نفوذ جهانی آمریکا به نفع چین، ایران و روسیه شده و به فعالیت جهانی درزمینه تغییرات اقلیمی، بیماریهای عفونی، تکثیر سلاحهای هستهای و تهدیدهای سایبری آسیبزده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کاردار پیشین ایران در یمن با بیان اینکه اقدام آمریکا در قرار دادن انصارالله در فهرست سیاه موسوم به گروههای تروریستی مذاکرات سیاسی و امدادرسانیها را دشوارتر میکند، گفت: ترامپ و گروه او در روزهای پایانی کارشان، میخواهند با این اقدامات دولت بعدی آمریکا و حتی کشورهای منطقه را دچار مشکل کنند و بر روند تحولات تأثیر بگذارند.
شورای راهبردی آنلاین: واکنش طالبان به ادامه حملات آمریکا به افغانستان، تاکید سخنگوی وزارت خارجه بر عدم مذاکره درباره توان دفاعی ایران، انفجار در مقر عربستان سعودی در یمن، هشدار مقام عراقی درباره تکرار حوادث مشابه ترور «فرماندهان پیروزی»، انتخاب مجدد نانسی پلوسی به عنوان رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، واکنش مقامات افغان به ادعای «صفر شدن» تلفات آمریکا در افغانستان، درخواست ائتلاف الفتح عراق برای استعفای دولت الکاظمی، بازگشت ناو هواپیمابر یو اس اس نیمیتز به خلیج فارس، تاکید حسن نصرالله بر خروج آمریکا از منطقه، برنامه بایدن برای مذاکره با روسیه، احتمال تشکیل پرونده قضایی برای ترامپ به دلیل توطئه دستکاری آرا، پیام تسلیت مقتدی صدر به مناسبت سالگرد شهادت سردار سلیمانی و ابومهدی المهندس و هشدار وزرای دفاع سابق آمریکا در خصوص دخالت ارتش در نتیجه انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تلاش ۱۱ سناتور جمهوریخواه برای ممانعت از تأیید نتایج انتخابات ریاستجمهوری، صادرات تسلیحات بالای آلمان به کشورهای جنگ طلب خاورمیانه در سال ۲۰۲۰، تاکید اتحادیه اروپا بر لزوم تحقیقات درباره جنایت اخیر اسرائیل علیه فلسطینیان، دستور پنتاگون برای بازگشت ناو هواپیمابر آمریکا از خاورمیانه، هشدار پکن به انگلیس درباره اعزام کشتیهای جنگی به دریای چین جنوبی، اذعان تلویحی نتانیاهو به سفر به عربستان سعودی، موافقت حماس با برگزاری انتخابات فلسطین به صورت متوالی، حمایت وزیر خارجه چین از گسترش همکاری استراتژیک با روسیه، حمله هوایی آمریکا به سومالی، دعوت ترامپ به تجمع اعتراضی بزرگ در واشنگتن، حرکت عراقی ها به سمت میدان التحریر برای شرکت در راهپیمایی میلیونی، حضور افسران رژیم صهیونیستی در مراکز جاسوسی یمن و رأی جمهوریخواهان سنا علیه ترامپ از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبهقاره گفت: اکنون برای پاکستان فرصتی ایجاد شده است تا به روابطی که در دوران گذشته بین ایران، ترکیه و پاکستان در چهارچوب سازمان همکاریهای منطقهای وجود داشته بازگردد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر کسی فکر میکند که سیاست 20 سال اخیر آمریکا در خاورمیانه اساساً درست بوده است، چنین کسی اصلاً چیزی از سیاست نمیداند. همه انتقادات نیز مؤید آن است که هیچکس طرفدار «جنگهای بیپایان» نیست، هیچکس خواستار تعهدات بیشازحد نیست و هیچکس مخالف تناسب تعداد نیروهای آمریکا با وظایف محوله نیست. همچنین، در این امر اتفاقنظر وجود دارد که سیاست آمریکا در هر یک از این آزمونها شکستخورده است اما فراتر از آن، اتفاقنظری وجود ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تلاشهای اخیر ترامپ برای خارج کردن نیروهای آمریکا از افغانستان، عراق، سومالی و دیگر کشورهایی که حضور نظامی آمریکا با جنگ همراه بوده است، یکی از مهمترین مسائل پیش روی دولت جو بایدن خواهد بود. این در حالی است که دولت ترامپ بهوضوح تلاش میکند تا نیروهای آمریکا را به سطحی برساند که دیگر برای کشورهای میزبان کارایی نداشته باشند. کاهش تعداد نیروهای آمریکا، مأموریت واقعی آنها، تأسیسات و پایگاههای تحت اختیار آنها و سطح واقعی هزینههای مربوطه کلاً نامشخص بوده و معلوم نیست که دولت ترامپ چه هدفی را دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: عربستان سعودی پس از دههها تلاش برای منزوی کردن عراق، سرانجام به تعامل با این همسایه شمالی پرداخته است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا ضمن اشاره به برخی ویژگیهای شخصیتی شهید سلیمانی که بهواسطه آنها توانست در جبهه مقاومت نقشی بیبدیل ایفا کند، گفت: اگر آمریکا میخواست با داعش بجنگد حداقل تا 20 سال دیگر پیروز نمیشد؛ تنها چیزی که توانست در مقابل داعش پیروز شود، پیوند عنصر «اعتقاد» و «مدیریت سردار سلیمانی» بهعنوان فردی که به خداوند اعتماد داشت، بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تیم جو بایدن ناچار خواهد بود که انصارالله را از فهرست آمریکایی گروههای تروریستی خارج سازد تا در روند مذاکرات صلح با عربستان در آینده مشارکت داشته باشد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اساس سیاست خارجی ترامپ از همان ابتدا تخریب تمهیدات و سیاستهایی بود که به مدت یک ربع قرن به آمریکا سود رساند. خروج ناگهانی رئیسجمهور آمریکا از سازمانها و توافقهای دیرینه، حمله وی به متحدان آمریکا، استقبال او از حاکمان دیکتاتور و بیتوجهی به نقض حقوق بشر و عادت وی به اعلام سیاستها در توییتر بدون مشاوره، همه و همه باعث کاهش نفوذ جهانی آمریکا به نفع چین، ایران و روسیه شده و به فعالیت جهانی درزمینه تغییرات اقلیمی، بیماریهای عفونی، تکثیر سلاحهای هستهای و تهدیدهای سایبری آسیبزده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کاردار پیشین ایران در یمن با بیان اینکه اقدام آمریکا در قرار دادن انصارالله در فهرست سیاه موسوم به گروههای تروریستی مذاکرات سیاسی و امدادرسانیها را دشوارتر میکند، گفت: ترامپ و گروه او در روزهای پایانی کارشان، میخواهند با این اقدامات دولت بعدی آمریکا و حتی کشورهای منطقه را دچار مشکل کنند و بر روند تحولات تأثیر بگذارند.
شورای راهبردی آنلاین: واکنش طالبان به ادامه حملات آمریکا به افغانستان، تاکید سخنگوی وزارت خارجه بر عدم مذاکره درباره توان دفاعی ایران، انفجار در مقر عربستان سعودی در یمن، هشدار مقام عراقی درباره تکرار حوادث مشابه ترور «فرماندهان پیروزی»، انتخاب مجدد نانسی پلوسی به عنوان رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، واکنش مقامات افغان به ادعای «صفر شدن» تلفات آمریکا در افغانستان، درخواست ائتلاف الفتح عراق برای استعفای دولت الکاظمی، بازگشت ناو هواپیمابر یو اس اس نیمیتز به خلیج فارس، تاکید حسن نصرالله بر خروج آمریکا از منطقه، برنامه بایدن برای مذاکره با روسیه، احتمال تشکیل پرونده قضایی برای ترامپ به دلیل توطئه دستکاری آرا، پیام تسلیت مقتدی صدر به مناسبت سالگرد شهادت سردار سلیمانی و ابومهدی المهندس و هشدار وزرای دفاع سابق آمریکا در خصوص دخالت ارتش در نتیجه انتخابات از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تلاش ۱۱ سناتور جمهوریخواه برای ممانعت از تأیید نتایج انتخابات ریاستجمهوری، صادرات تسلیحات بالای آلمان به کشورهای جنگ طلب خاورمیانه در سال ۲۰۲۰، تاکید اتحادیه اروپا بر لزوم تحقیقات درباره جنایت اخیر اسرائیل علیه فلسطینیان، دستور پنتاگون برای بازگشت ناو هواپیمابر آمریکا از خاورمیانه، هشدار پکن به انگلیس درباره اعزام کشتیهای جنگی به دریای چین جنوبی، اذعان تلویحی نتانیاهو به سفر به عربستان سعودی، موافقت حماس با برگزاری انتخابات فلسطین به صورت متوالی، حمایت وزیر خارجه چین از گسترش همکاری استراتژیک با روسیه، حمله هوایی آمریکا به سومالی، دعوت ترامپ به تجمع اعتراضی بزرگ در واشنگتن، حرکت عراقی ها به سمت میدان التحریر برای شرکت در راهپیمایی میلیونی، حضور افسران رژیم صهیونیستی در مراکز جاسوسی یمن و رأی جمهوریخواهان سنا علیه ترامپ از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل شبهقاره گفت: اکنون برای پاکستان فرصتی ایجاد شده است تا به روابطی که در دوران گذشته بین ایران، ترکیه و پاکستان در چهارچوب سازمان همکاریهای منطقهای وجود داشته بازگردد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگر کسی فکر میکند که سیاست 20 سال اخیر آمریکا در خاورمیانه اساساً درست بوده است، چنین کسی اصلاً چیزی از سیاست نمیداند. همه انتقادات نیز مؤید آن است که هیچکس طرفدار «جنگهای بیپایان» نیست، هیچکس خواستار تعهدات بیشازحد نیست و هیچکس مخالف تناسب تعداد نیروهای آمریکا با وظایف محوله نیست. همچنین، در این امر اتفاقنظر وجود دارد که سیاست آمریکا در هر یک از این آزمونها شکستخورده است اما فراتر از آن، اتفاقنظری وجود ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تلاشهای اخیر ترامپ برای خارج کردن نیروهای آمریکا از افغانستان، عراق، سومالی و دیگر کشورهایی که حضور نظامی آمریکا با جنگ همراه بوده است، یکی از مهمترین مسائل پیش روی دولت جو بایدن خواهد بود. این در حالی است که دولت ترامپ بهوضوح تلاش میکند تا نیروهای آمریکا را به سطحی برساند که دیگر برای کشورهای میزبان کارایی نداشته باشند. کاهش تعداد نیروهای آمریکا، مأموریت واقعی آنها، تأسیسات و پایگاههای تحت اختیار آنها و سطح واقعی هزینههای مربوطه کلاً نامشخص بوده و معلوم نیست که دولت ترامپ چه هدفی را دنبال میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: عربستان سعودی پس از دههها تلاش برای منزوی کردن عراق، سرانجام به تعامل با این همسایه شمالی پرداخته است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا ضمن اشاره به برخی ویژگیهای شخصیتی شهید سلیمانی که بهواسطه آنها توانست در جبهه مقاومت نقشی بیبدیل ایفا کند، گفت: اگر آمریکا میخواست با داعش بجنگد حداقل تا 20 سال دیگر پیروز نمیشد؛ تنها چیزی که توانست در مقابل داعش پیروز شود، پیوند عنصر «اعتقاد» و «مدیریت سردار سلیمانی» بهعنوان فردی که به خداوند اعتماد داشت، بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاریهای جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژیهای تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکتهای دو کشور وارد مرحله تازهای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و بهعنوان نوعی «انبوه نامهای اختصاری توخالی» در عصر جهانیشدن برخورد شد و بعدها نسخهای ضعیفتر از باشگاههای جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سالهای اخیر، بهویژه از سوی دونالد ترامپ، بهعنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانههای غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کردهاند. با این حال، همه این برداشتها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن بهعنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده میگیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرمهای مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان میتواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکلآفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولتها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبهای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس بهتدریج از تعداد شرکتکنندگان به ارزیابی گامهای عملیشده برای تعمیق همکاریها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناختهشده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرتهای بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل میدهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرتهای بزرگ را به صحنه اصلی بازمیگرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران میگذرد و هیچ چشماندازی برای پایان آن دیده نمیشود. موج نخست درگیریها از ۲۸ فوریه تا آتشبس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیریها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتیها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هستهای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شدهاند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا بهطور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماهها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحتفشار را نمیپذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاشهای ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشمانداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانههای بارگیری و کشتیهای دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتیهای غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطاشده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگههای ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را بهعنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگتری در این میانجیگری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»