شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ ۴۴ روزه جمهوری آذربایجان و ارمنستان در سال 2020، گذرگاه لاچین به یکی از مسائل «چالش‌برانگیز» تبدیل شده است.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید رئیس سیا بر اینکه آمریکا اطمینان دارد چین در حال بررسی ارسال سلاح به روسیه است، آغاز نشست عقبه در اردن در سایه اعتراض ملت فلسطین، دیدار هیئتی از اتحادیه بین المجالس عرب با رئیس جمهور سوریه، ورود زیردریایی هسته‌ای آمریکا به بوسان کره‌جنوبی، ماکرون برنامه‌اش برای سفر به چین را اعلام کرد، تقاضای ضد ایرانی وزیر جنگ تل آویو از وزیر دفاع آمریکا، نشست وزرای خارجه ایران، روسیه، سوریه و ترکیه، واکنش منفی برلین به طرح صلح پکن بر مبنای یک اتهام، درخواست نماینده پارلمان عراق برای شکایت از ترکیه در شورای امنیت، آغاز تردد در دالان لاچین پس از رای دیوان بین‌المللی دادگستری، احتمال سفر رهبران اتحادیه اروپا به پکن اواسط 2023، هشدار رئیس پارلمان لبنان نسبت به وضعیت این کشور، اظهارات رئیس پارلمان مصر درباره اینکه سوریه به جایگاه خود در اتحادیه عرب باز خواهد گشت، اوج اختلافات در کابینه نتانیاهو، سه سلاحی که مسیر جنگ اوکراین را تغییر داد، موضع‌گیری جریان صدر در قبال قانون جدید انتخابات، آغاز تحقیقات کنگره در مورد پاسگاه‌های پلیس چین در خاک آمریکا، پایگاه جدید عربستان در « سقطری» یمن، اذعان رئیس سیا براینکه ایران تصمیمی برای ازسرگیری برنامه تسلیحات هسته‌ای ندارد، هشدار درباره تشکیل “ارتش صلح” برای سرکوب مقاومت، اظهارات پوتین درباره اینکه در دنیای جدید دیگر همه چیز به سود آمریکا نخواهد بود، پکن مانع صدور بیانیه مشترک گروه ۲۰ بر سر جنگ اوکراین شد، و ادعای وزارت دفاع بریتانیا مبنی بر اینکه پهپادهای ایرانی در انبارهای تسلیحاتی روسیه ته کشیده است، از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجی بود که مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفت. در ادامه گزیده‌ای از آن‌ها را مرور می‌کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز گفت: ارمنستان از عدم واکنش سریع و قاطع روسیه درخصوص رفع انسداد دالان لاچین عصبانی است و با استقبال نکردن از مذاکرات سه جانبه خواسته این نارضایتی را نشان دهد، اما این اقدام کمکی به بهبود شرایط نخواهد کرد و باعث می‌شود جمهوری آذربایجان امکان تحرکات بیشتری پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: رئیس بنیاد مطالعات قفقاز با بیان اینکه ترکیه، جمهوری آذربایجان و ارمنستان پیگیر تنش‌زدایی و عادی‌سازی روابطشان هستند، گفت: احتمال اینکه خطوط مواصلاتی با کنترل و نظارت نیروهای روسی باز شود، وجود دارد و در این راستا، ترکیه و جمهوری آذربایجان نیز باید از خواسته‌های بلندپروازانه خود عدول کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ ۴۴ روزه جمهوری آذربایجان و ارمنستان در سال 2020، گذرگاه لاچین به یکی از مسائل «چالش‌برانگیز» تبدیل شده است.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید رئیس سیا بر اینکه آمریکا اطمینان دارد چین در حال بررسی ارسال سلاح به روسیه است، آغاز نشست عقبه در اردن در سایه اعتراض ملت فلسطین، دیدار هیئتی از اتحادیه بین المجالس عرب با رئیس جمهور سوریه، ورود زیردریایی هسته‌ای آمریکا به بوسان کره‌جنوبی، ماکرون برنامه‌اش برای سفر به چین را اعلام کرد، تقاضای ضد ایرانی وزیر جنگ تل آویو از وزیر دفاع آمریکا، نشست وزرای خارجه ایران، روسیه، سوریه و ترکیه، واکنش منفی برلین به طرح صلح پکن بر مبنای یک اتهام، درخواست نماینده پارلمان عراق برای شکایت از ترکیه در شورای امنیت، آغاز تردد در دالان لاچین پس از رای دیوان بین‌المللی دادگستری، احتمال سفر رهبران اتحادیه اروپا به پکن اواسط 2023، هشدار رئیس پارلمان لبنان نسبت به وضعیت این کشور، اظهارات رئیس پارلمان مصر درباره اینکه سوریه به جایگاه خود در اتحادیه عرب باز خواهد گشت، اوج اختلافات در کابینه نتانیاهو، سه سلاحی که مسیر جنگ اوکراین را تغییر داد، موضع‌گیری جریان صدر در قبال قانون جدید انتخابات، آغاز تحقیقات کنگره در مورد پاسگاه‌های پلیس چین در خاک آمریکا، پایگاه جدید عربستان در « سقطری» یمن، اذعان رئیس سیا براینکه ایران تصمیمی برای ازسرگیری برنامه تسلیحات هسته‌ای ندارد، هشدار درباره تشکیل “ارتش صلح” برای سرکوب مقاومت، اظهارات پوتین درباره اینکه در دنیای جدید دیگر همه چیز به سود آمریکا نخواهد بود، پکن مانع صدور بیانیه مشترک گروه ۲۰ بر سر جنگ اوکراین شد، و ادعای وزارت دفاع بریتانیا مبنی بر اینکه پهپادهای ایرانی در انبارهای تسلیحاتی روسیه ته کشیده است، از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجی بود که مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفت. در ادامه گزیده‌ای از آن‌ها را مرور می‌کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز گفت: ارمنستان از عدم واکنش سریع و قاطع روسیه درخصوص رفع انسداد دالان لاچین عصبانی است و با استقبال نکردن از مذاکرات سه جانبه خواسته این نارضایتی را نشان دهد، اما این اقدام کمکی به بهبود شرایط نخواهد کرد و باعث می‌شود جمهوری آذربایجان امکان تحرکات بیشتری پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: رئیس بنیاد مطالعات قفقاز با بیان اینکه ترکیه، جمهوری آذربایجان و ارمنستان پیگیر تنش‌زدایی و عادی‌سازی روابطشان هستند، گفت: احتمال اینکه خطوط مواصلاتی با کنترل و نظارت نیروهای روسی باز شود، وجود دارد و در این راستا، ترکیه و جمهوری آذربایجان نیز باید از خواسته‌های بلندپروازانه خود عدول کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ ۴۴ روزه جمهوری آذربایجان و ارمنستان در سال 2020، گذرگاه لاچین به یکی از مسائل «چالش‌برانگیز» تبدیل شده است.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید رئیس سیا بر اینکه آمریکا اطمینان دارد چین در حال بررسی ارسال سلاح به روسیه است، آغاز نشست عقبه در اردن در سایه اعتراض ملت فلسطین، دیدار هیئتی از اتحادیه بین المجالس عرب با رئیس جمهور سوریه، ورود زیردریایی هسته‌ای آمریکا به بوسان کره‌جنوبی، ماکرون برنامه‌اش برای سفر به چین را اعلام کرد، تقاضای ضد ایرانی وزیر جنگ تل آویو از وزیر دفاع آمریکا، نشست وزرای خارجه ایران، روسیه، سوریه و ترکیه، واکنش منفی برلین به طرح صلح پکن بر مبنای یک اتهام، درخواست نماینده پارلمان عراق برای شکایت از ترکیه در شورای امنیت، آغاز تردد در دالان لاچین پس از رای دیوان بین‌المللی دادگستری، احتمال سفر رهبران اتحادیه اروپا به پکن اواسط 2023، هشدار رئیس پارلمان لبنان نسبت به وضعیت این کشور، اظهارات رئیس پارلمان مصر درباره اینکه سوریه به جایگاه خود در اتحادیه عرب باز خواهد گشت، اوج اختلافات در کابینه نتانیاهو، سه سلاحی که مسیر جنگ اوکراین را تغییر داد، موضع‌گیری جریان صدر در قبال قانون جدید انتخابات، آغاز تحقیقات کنگره در مورد پاسگاه‌های پلیس چین در خاک آمریکا، پایگاه جدید عربستان در « سقطری» یمن، اذعان رئیس سیا براینکه ایران تصمیمی برای ازسرگیری برنامه تسلیحات هسته‌ای ندارد، هشدار درباره تشکیل “ارتش صلح” برای سرکوب مقاومت، اظهارات پوتین درباره اینکه در دنیای جدید دیگر همه چیز به سود آمریکا نخواهد بود، پکن مانع صدور بیانیه مشترک گروه ۲۰ بر سر جنگ اوکراین شد، و ادعای وزارت دفاع بریتانیا مبنی بر اینکه پهپادهای ایرانی در انبارهای تسلیحاتی روسیه ته کشیده است، از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجی بود که مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفت. در ادامه گزیده‌ای از آن‌ها را مرور می‌کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز گفت: ارمنستان از عدم واکنش سریع و قاطع روسیه درخصوص رفع انسداد دالان لاچین عصبانی است و با استقبال نکردن از مذاکرات سه جانبه خواسته این نارضایتی را نشان دهد، اما این اقدام کمکی به بهبود شرایط نخواهد کرد و باعث می‌شود جمهوری آذربایجان امکان تحرکات بیشتری پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: رئیس بنیاد مطالعات قفقاز با بیان اینکه ترکیه، جمهوری آذربایجان و ارمنستان پیگیر تنش‌زدایی و عادی‌سازی روابطشان هستند، گفت: احتمال اینکه خطوط مواصلاتی با کنترل و نظارت نیروهای روسی باز شود، وجود دارد و در این راستا، ترکیه و جمهوری آذربایجان نیز باید از خواسته‌های بلندپروازانه خود عدول کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ ۴۴ روزه جمهوری آذربایجان و ارمنستان در سال 2020، گذرگاه لاچین به یکی از مسائل «چالش‌برانگیز» تبدیل شده است.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید رئیس سیا بر اینکه آمریکا اطمینان دارد چین در حال بررسی ارسال سلاح به روسیه است، آغاز نشست عقبه در اردن در سایه اعتراض ملت فلسطین، دیدار هیئتی از اتحادیه بین المجالس عرب با رئیس جمهور سوریه، ورود زیردریایی هسته‌ای آمریکا به بوسان کره‌جنوبی، ماکرون برنامه‌اش برای سفر به چین را اعلام کرد، تقاضای ضد ایرانی وزیر جنگ تل آویو از وزیر دفاع آمریکا، نشست وزرای خارجه ایران، روسیه، سوریه و ترکیه، واکنش منفی برلین به طرح صلح پکن بر مبنای یک اتهام، درخواست نماینده پارلمان عراق برای شکایت از ترکیه در شورای امنیت، آغاز تردد در دالان لاچین پس از رای دیوان بین‌المللی دادگستری، احتمال سفر رهبران اتحادیه اروپا به پکن اواسط 2023، هشدار رئیس پارلمان لبنان نسبت به وضعیت این کشور، اظهارات رئیس پارلمان مصر درباره اینکه سوریه به جایگاه خود در اتحادیه عرب باز خواهد گشت، اوج اختلافات در کابینه نتانیاهو، سه سلاحی که مسیر جنگ اوکراین را تغییر داد، موضع‌گیری جریان صدر در قبال قانون جدید انتخابات، آغاز تحقیقات کنگره در مورد پاسگاه‌های پلیس چین در خاک آمریکا، پایگاه جدید عربستان در « سقطری» یمن، اذعان رئیس سیا براینکه ایران تصمیمی برای ازسرگیری برنامه تسلیحات هسته‌ای ندارد، هشدار درباره تشکیل “ارتش صلح” برای سرکوب مقاومت، اظهارات پوتین درباره اینکه در دنیای جدید دیگر همه چیز به سود آمریکا نخواهد بود، پکن مانع صدور بیانیه مشترک گروه ۲۰ بر سر جنگ اوکراین شد، و ادعای وزارت دفاع بریتانیا مبنی بر اینکه پهپادهای ایرانی در انبارهای تسلیحاتی روسیه ته کشیده است، از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجی بود که مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفت. در ادامه گزیده‌ای از آن‌ها را مرور می‌کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز گفت: ارمنستان از عدم واکنش سریع و قاطع روسیه درخصوص رفع انسداد دالان لاچین عصبانی است و با استقبال نکردن از مذاکرات سه جانبه خواسته این نارضایتی را نشان دهد، اما این اقدام کمکی به بهبود شرایط نخواهد کرد و باعث می‌شود جمهوری آذربایجان امکان تحرکات بیشتری پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: رئیس بنیاد مطالعات قفقاز با بیان اینکه ترکیه، جمهوری آذربایجان و ارمنستان پیگیر تنش‌زدایی و عادی‌سازی روابطشان هستند، گفت: احتمال اینکه خطوط مواصلاتی با کنترل و نظارت نیروهای روسی باز شود، وجود دارد و در این راستا، ترکیه و جمهوری آذربایجان نیز باید از خواسته‌های بلندپروازانه خود عدول کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ ۴۴ روزه جمهوری آذربایجان و ارمنستان در سال 2020، گذرگاه لاچین به یکی از مسائل «چالش‌برانگیز» تبدیل شده است.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید رئیس سیا بر اینکه آمریکا اطمینان دارد چین در حال بررسی ارسال سلاح به روسیه است، آغاز نشست عقبه در اردن در سایه اعتراض ملت فلسطین، دیدار هیئتی از اتحادیه بین المجالس عرب با رئیس جمهور سوریه، ورود زیردریایی هسته‌ای آمریکا به بوسان کره‌جنوبی، ماکرون برنامه‌اش برای سفر به چین را اعلام کرد، تقاضای ضد ایرانی وزیر جنگ تل آویو از وزیر دفاع آمریکا، نشست وزرای خارجه ایران، روسیه، سوریه و ترکیه، واکنش منفی برلین به طرح صلح پکن بر مبنای یک اتهام، درخواست نماینده پارلمان عراق برای شکایت از ترکیه در شورای امنیت، آغاز تردد در دالان لاچین پس از رای دیوان بین‌المللی دادگستری، احتمال سفر رهبران اتحادیه اروپا به پکن اواسط 2023، هشدار رئیس پارلمان لبنان نسبت به وضعیت این کشور، اظهارات رئیس پارلمان مصر درباره اینکه سوریه به جایگاه خود در اتحادیه عرب باز خواهد گشت، اوج اختلافات در کابینه نتانیاهو، سه سلاحی که مسیر جنگ اوکراین را تغییر داد، موضع‌گیری جریان صدر در قبال قانون جدید انتخابات، آغاز تحقیقات کنگره در مورد پاسگاه‌های پلیس چین در خاک آمریکا، پایگاه جدید عربستان در « سقطری» یمن، اذعان رئیس سیا براینکه ایران تصمیمی برای ازسرگیری برنامه تسلیحات هسته‌ای ندارد، هشدار درباره تشکیل “ارتش صلح” برای سرکوب مقاومت، اظهارات پوتین درباره اینکه در دنیای جدید دیگر همه چیز به سود آمریکا نخواهد بود، پکن مانع صدور بیانیه مشترک گروه ۲۰ بر سر جنگ اوکراین شد، و ادعای وزارت دفاع بریتانیا مبنی بر اینکه پهپادهای ایرانی در انبارهای تسلیحاتی روسیه ته کشیده است، از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجی بود که مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفت. در ادامه گزیده‌ای از آن‌ها را مرور می‌کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز گفت: ارمنستان از عدم واکنش سریع و قاطع روسیه درخصوص رفع انسداد دالان لاچین عصبانی است و با استقبال نکردن از مذاکرات سه جانبه خواسته این نارضایتی را نشان دهد، اما این اقدام کمکی به بهبود شرایط نخواهد کرد و باعث می‌شود جمهوری آذربایجان امکان تحرکات بیشتری پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: رئیس بنیاد مطالعات قفقاز با بیان اینکه ترکیه، جمهوری آذربایجان و ارمنستان پیگیر تنش‌زدایی و عادی‌سازی روابطشان هستند، گفت: احتمال اینکه خطوط مواصلاتی با کنترل و نظارت نیروهای روسی باز شود، وجود دارد و در این راستا، ترکیه و جمهوری آذربایجان نیز باید از خواسته‌های بلندپروازانه خود عدول کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ ۴۴ روزه جمهوری آذربایجان و ارمنستان در سال 2020، گذرگاه لاچین به یکی از مسائل «چالش‌برانگیز» تبدیل شده است.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید رئیس سیا بر اینکه آمریکا اطمینان دارد چین در حال بررسی ارسال سلاح به روسیه است، آغاز نشست عقبه در اردن در سایه اعتراض ملت فلسطین، دیدار هیئتی از اتحادیه بین المجالس عرب با رئیس جمهور سوریه، ورود زیردریایی هسته‌ای آمریکا به بوسان کره‌جنوبی، ماکرون برنامه‌اش برای سفر به چین را اعلام کرد، تقاضای ضد ایرانی وزیر جنگ تل آویو از وزیر دفاع آمریکا، نشست وزرای خارجه ایران، روسیه، سوریه و ترکیه، واکنش منفی برلین به طرح صلح پکن بر مبنای یک اتهام، درخواست نماینده پارلمان عراق برای شکایت از ترکیه در شورای امنیت، آغاز تردد در دالان لاچین پس از رای دیوان بین‌المللی دادگستری، احتمال سفر رهبران اتحادیه اروپا به پکن اواسط 2023، هشدار رئیس پارلمان لبنان نسبت به وضعیت این کشور، اظهارات رئیس پارلمان مصر درباره اینکه سوریه به جایگاه خود در اتحادیه عرب باز خواهد گشت، اوج اختلافات در کابینه نتانیاهو، سه سلاحی که مسیر جنگ اوکراین را تغییر داد، موضع‌گیری جریان صدر در قبال قانون جدید انتخابات، آغاز تحقیقات کنگره در مورد پاسگاه‌های پلیس چین در خاک آمریکا، پایگاه جدید عربستان در « سقطری» یمن، اذعان رئیس سیا براینکه ایران تصمیمی برای ازسرگیری برنامه تسلیحات هسته‌ای ندارد، هشدار درباره تشکیل “ارتش صلح” برای سرکوب مقاومت، اظهارات پوتین درباره اینکه در دنیای جدید دیگر همه چیز به سود آمریکا نخواهد بود، پکن مانع صدور بیانیه مشترک گروه ۲۰ بر سر جنگ اوکراین شد، و ادعای وزارت دفاع بریتانیا مبنی بر اینکه پهپادهای ایرانی در انبارهای تسلیحاتی روسیه ته کشیده است، از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجی بود که مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفت. در ادامه گزیده‌ای از آن‌ها را مرور می‌کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز گفت: ارمنستان از عدم واکنش سریع و قاطع روسیه درخصوص رفع انسداد دالان لاچین عصبانی است و با استقبال نکردن از مذاکرات سه جانبه خواسته این نارضایتی را نشان دهد، اما این اقدام کمکی به بهبود شرایط نخواهد کرد و باعث می‌شود جمهوری آذربایجان امکان تحرکات بیشتری پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: رئیس بنیاد مطالعات قفقاز با بیان اینکه ترکیه، جمهوری آذربایجان و ارمنستان پیگیر تنش‌زدایی و عادی‌سازی روابطشان هستند، گفت: احتمال اینکه خطوط مواصلاتی با کنترل و نظارت نیروهای روسی باز شود، وجود دارد و در این راستا، ترکیه و جمهوری آذربایجان نیز باید از خواسته‌های بلندپروازانه خود عدول کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از جنگ ۴۴ روزه جمهوری آذربایجان و ارمنستان در سال 2020، گذرگاه لاچین به یکی از مسائل «چالش‌برانگیز» تبدیل شده است.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید رئیس سیا بر اینکه آمریکا اطمینان دارد چین در حال بررسی ارسال سلاح به روسیه است، آغاز نشست عقبه در اردن در سایه اعتراض ملت فلسطین، دیدار هیئتی از اتحادیه بین المجالس عرب با رئیس جمهور سوریه، ورود زیردریایی هسته‌ای آمریکا به بوسان کره‌جنوبی، ماکرون برنامه‌اش برای سفر به چین را اعلام کرد، تقاضای ضد ایرانی وزیر جنگ تل آویو از وزیر دفاع آمریکا، نشست وزرای خارجه ایران، روسیه، سوریه و ترکیه، واکنش منفی برلین به طرح صلح پکن بر مبنای یک اتهام، درخواست نماینده پارلمان عراق برای شکایت از ترکیه در شورای امنیت، آغاز تردد در دالان لاچین پس از رای دیوان بین‌المللی دادگستری، احتمال سفر رهبران اتحادیه اروپا به پکن اواسط 2023، هشدار رئیس پارلمان لبنان نسبت به وضعیت این کشور، اظهارات رئیس پارلمان مصر درباره اینکه سوریه به جایگاه خود در اتحادیه عرب باز خواهد گشت، اوج اختلافات در کابینه نتانیاهو، سه سلاحی که مسیر جنگ اوکراین را تغییر داد، موضع‌گیری جریان صدر در قبال قانون جدید انتخابات، آغاز تحقیقات کنگره در مورد پاسگاه‌های پلیس چین در خاک آمریکا، پایگاه جدید عربستان در « سقطری» یمن، اذعان رئیس سیا براینکه ایران تصمیمی برای ازسرگیری برنامه تسلیحات هسته‌ای ندارد، هشدار درباره تشکیل “ارتش صلح” برای سرکوب مقاومت، اظهارات پوتین درباره اینکه در دنیای جدید دیگر همه چیز به سود آمریکا نخواهد بود، پکن مانع صدور بیانیه مشترک گروه ۲۰ بر سر جنگ اوکراین شد، و ادعای وزارت دفاع بریتانیا مبنی بر اینکه پهپادهای ایرانی در انبارهای تسلیحاتی روسیه ته کشیده است، از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجی بود که مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفت. در ادامه گزیده‌ای از آن‌ها را مرور می‌کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل قفقاز گفت: ارمنستان از عدم واکنش سریع و قاطع روسیه درخصوص رفع انسداد دالان لاچین عصبانی است و با استقبال نکردن از مذاکرات سه جانبه خواسته این نارضایتی را نشان دهد، اما این اقدام کمکی به بهبود شرایط نخواهد کرد و باعث می‌شود جمهوری آذربایجان امکان تحرکات بیشتری پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: رئیس بنیاد مطالعات قفقاز با بیان اینکه ترکیه، جمهوری آذربایجان و ارمنستان پیگیر تنش‌زدایی و عادی‌سازی روابطشان هستند، گفت: احتمال اینکه خطوط مواصلاتی با کنترل و نظارت نیروهای روسی باز شود، وجود دارد و در این راستا، ترکیه و جمهوری آذربایجان نیز باید از خواسته‌های بلندپروازانه خود عدول کنند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»