شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
سناتور راند پل ضمن اشاره به این موضوع که عربستانسعودی را نیز میتوان بنابه دلایل مشابه موشکهای بالستیک، تروریسم و نقض حقوق بشر تحریم کرد، هرگونه تحریم یکجانبه علیه ایران را به دلیل پایبندی این کشور به توافق برجام و عدم حمایت جهانی از تحریمها، غیرسازنده و ناکارآمد خوانده است. وی در ادامه دو پرسش مهم در رابطه با رویکرد گزینشی آمریکا در قبال ایران و عربستان سعودی در خصوص تحریمها مطرح میکند مبنی بر اینکه، اگر آمریکا درصدد تأثیرگذاری بر رفتار ایران از طریق وضع تحریمهای جدید است، چرا به این مسئله که نظر ایران در رابطه با تحریمها چیست، آیا تحریمهای غیرهستهای را نقض برجام میداند یا خیر، اهمیتی نمیدهد؟ اگر آمریکا امیدی به تغییر رفتار ایران ندارد پس هدف از اعمال تحریمهای جدید چیست؟ اگر موضع ایران نهایتاً خروج از توافق برجام باشد در آن صورت باید سناریوهای احتمالی برای مقابله با آن لحاظ گردد. اما در حال حاضر آنچه مهم است تغییر رفتار ایران در مورد توسعه مداوم برنامه موشکی بالستیک میباشد. راند پل در عین حال اذعان میدارد که توسل به اهرم تحریمها باید در مواقع حصول اطمینان از تأثیرات آنها مدنظر قرار گیرد، ازاینرو، بعید است تحریمهای غیرهستهای علیه ایران بهدلیل ماهیت یکجانبه آنها نتایج موفقیتآمیزی داشته باشند. اگر آمریکا بهدنبال رهایی از برنامه موشکی ایران است باید بداند از نظر ایران چه کسانی در منطقه تهدید بهشمار میآیند. گمان نمیرود ایران، آمریکا را با وجود برخورداری از هزاران موشک بالستیک، تهدیدی علیه خود بداند. نگرانی ایران در وهله نخست از جانب عربستان سعودی و شیخنشینها و در مرحله بعد سلاحهای هستهای رژیم صهیونیستی است. واقعیت امر این است که ایران هیچگاه توسعه موشکهای بالستیک خود را متوقف نخواهد کرد مگر آنکه توافقی میان این کشور با عربستانسعودی و سایر شیخنشینها پیرامون برنامه موشکی منعقد گردد. بنابراین تحریمهای جدید را میتوان پیام احمقانهای به ایران دانست که نهتنها کارساز نخواهند بود بلکه تأثیر معکوس نیز میتوانند داشته باشد. اگر ایران تصمیم به نقض توافق هستهای بگیرد، در آن صورت، آمریکا افسوس خواهد خورد که عجولانه تحریمهای جدیدی علیه ایران وضع کرده است.
در مجموع، راند پل در بخشی از اظهارات خود به تلاش آمریکا برای تأثیرگذاری بر رفتار ایران بهویژه تغییر رفتار ایران در مورد توسعه مداوم برنامه موشکی بالستیک از طریق وضع تحریمهای جدید اشاره کرده و عربستانسعودی، سایر شیخنشینها و سلاحهای هستهای رژیم صهیونیستی را از جمله تهدیدات پیشروی ایران معرفی میکند. توجه به این مسئله از آن جهت حائزاهمیت است که ایران بارها هدف از برنامه موشکی خود را بازدارندگی در برابر تهدیدات منطقهای و فرامنطقهای اعلام کرده است. بنابراین، سکوت آمریکا در برابر اقدامات تروریستی و نقض حقوقبشر در عربستان و سایر شیخنشینها میتواند دلالت بر بزرگنمایی تهدیدات ایران و دامنزدن به ایرانهراسی برای توجیه حضور خود در منطقه بهبهانه تضمین امنیت متحدان منطقهای داشته باشد، کمااینکه حضور نظامی این کشور در برخی کشورهای منطقه از جمله افغانستان، عراق و سوریه بیش از پیش در حال تقویت شدن است. دور از ذهن نیست که آمریکا با تصویب طرح تحریم ایران در مجلس سنا در مورخه ١٥ ژوئن/ ٢٥ خرداد تحت عنوان “مقابله با اقدامات بیثباتکننده ایران” با ٩٨ رأی موافق در برابر ٢ رأی مخالف برنی سندرز و راند پل بهدنبال سوق دادن ایران به سمت نقض توافق برجام است. واقعیت امر آن است که آمریکا در نتیجه شکاف موجود در روابط با اتحادیهاروپا قادر به جلب همراهی آنها برای هرگونه اقدامی علیه ایران نیست و ازآنجاکه نمیخواهد بهعنوان ناقض برجام در عرصه جهانی معرفی و شناخته شود، لذا بهواسطه تشدید تحریمها و اعمال فشار منطقهای از طریق تحکیم روابط با متحدان عرب منطقه و فضاسازی رسانهای و جهتدهی به افکارعمومی جهان درصدد اعمال فشار بر ایران برای نقض برجام و کسب حمایت تدریجی جامعه جهانی علیه ایران است.
0 Comments