سند آستانه قواعد بازی را در بحران سوریه تغییر داد، مخالفان سوری مستقر در ریاض و استانبول را به نفع همتای مسلح آن ها به حاشیه راند. دیدار لاوروف – تیلرسون در روز چهارشنبه سرآغاز جنگ آزاد سازی الرقه خواهد بود. دولت سوریه به عللی که ذکر می شود آسوده خاطرتر شده است: روز چهارشنبه وزیر امور خارجه روسیه برای دیدار با همتای آمریکایی خود رکس تیلرسون به واشنگتن سفر خواهد کرد. وی در چنته خود حامل مهم ترین دستاوردی است که دیپلماسی روسیه بدان دست یافته و آن سند “آستانه ٤” است که برپایی چهار منطقه “کاهش تنش را در سوریه” با تضمین سه گانه روسیه، ترکیه و ایران مورد نوید می دهد.
این سند جریان های سیاسی سوری مقیم در تبعید را در درجه نخست به حاشیه برد و دوم، گروه های نظامی مسلح را که در میدان حضور دارند جانشین گروه های در تبعید کرد و سوم آن ها [جریان های مسلح گفته شده] را رو در روی گروه هایی مانند “تحریر الشام” یا “النصره سابق” و “دولت اسلامی” قرار داد که در فهرست تروریست ها قرار دارند.
دولت کنونی آمریکا پرونده سوریه را به طور کامل به مسکو تحویل داد و به این کشور اختیار کامل داد تا این کشور با این پرونده بر مبنای تمرکز برروی مبارزه با گروه های تروریستی و از میان بردن جزئی یا کامل آن ها پیش از پایان سال جاری برخورد کند.
لاورف در مذاکرات خود با همتای آمریکایی اش بر آینده یا بهتر بگوییم مرحله پس از توافق اخیر آستانه و چگونگی مدیریت بحران سوریه تمرکز خواهد کرد در این راستا می توان گمانه زنی کرد هماهنگی آینده آمریکا و روسیه درباره دو موضوع اصلی خواهد بود:
نخست: ارائه حمایت مطلق از جریان های مسلحی که در نشست اخیر آستانه حاضر شدند در جنگ آن ها علیه گروه های که تروریست محسوب می شوند و در مناطق چهارگانه کاهش شدت تنش مستقر هستند و ترکیه بزرگ ترین حامی این گروه ها مسئولیت مدیریت این جنگ را در سراسر ادلب، حمص، حلب و درعا بر عهده خواهد گرفت و هر کس ویدئوی هفتگی عبدالله المحیسنی، قاضی شرع هیئت تحریر الشام را دیده باشد که وی جریان های مسلح شرکت کننده در آستانه ٤ را خائن و باغی یعنی خارج شده از دین و شورشی توصیف کرد متوجه می شود جنگ پاکسازی نزدیک شده است.
دوم: توافق و سپس هماهنگی میان وزرای خارجه دو کشور ابرقدرت درباره چگونگی و زمان آغاز جنگ آزاد سازی الرقه برای از میان بردن عناصر کارآزموده دولت اسلامی مستقر در این شهر و مهم تر از این ها نیروهایی که این مأموریت را بر عهده خواهند گرفت و به احتمال زیاد این نیروها، نیروهای دمکرات سوریه با اکثریت کُرد خواهند بود، پس از این که در سیطره یافتن بر شهر مجاور یعنی الطبقه و با حمایت زمینی و هوایی آمریکا موفق شدند.
استقبال اعلام نشده آمریکا از کنفرانس اخیر آستانه این مسئله را القا می کند که عملیات بده و بستان میان دو ابر قدرت انجام شده است که مضمون آن واگذاری مناطق امن چهار گانه به روسیه در مقابل آزاد گذاشتن دست آمریکا و متحدان کرد این کشور در الرقه است.
دولت سوریه به احتمال بزرگ ترین برنده این بده و بستان و سند آستانه است که ستون فقرات آن محسوب می شود زیرا دو قدرت یعنی روسیه و ایران تضمین کننده این سند خواهند بود. این دو، متحدان اصلی سوریه در منطقه و در عرصه میدانی این کشور به حساب می آیند. مهم تر این که نیروهای مسلح مخالفان میدانی ماموریت اصلی شان در هفته های آینده جنگ با ارتش سوریه نخواهد بود بلکه جنگ در کنار این نیروها علیه جریان ها و سازمان های تروریستی خواهد بود و این تحول بزرگی محسوب می شود و پیشینه ای که هیچ کس حتی سه ماه قبل آن را پیش پیش بینی نمی کرد چه برسد در طول شش سال عمر بحران در این کشور.
هیچ کس این روزها از مجموعه مذاکرات ژنو یا هیئت های سیاسی سوریه مشارکت کننده در آن صحبت نمی کند مانند هیئت عالی مذاکرات که مقر آن در ریاض است یا ائتلاف ملی سوریه که مقر آن استانبول است.
امروز این جریان ها و هیئت های سیاسی مخالف حکومت سوریه به حاشیه رانده شدند و فردا نوبت گروه های مسلح میدانی یکی پس از دیگری خواهد رسید چنانچه امور طبق سناریوی روسیه، ایران و ترکیه پیش برود که در اتاق های دربسته در “آستانه” توافق درباره آن صورت گرفت و این در ارزیابی ما آسودگی را توضیح می دهد که در چهره آقای ولید المعلم، معاون نخست وزیر و وزیر امور خارجه سوریه در کنفرانس مطبوعاتی او در روز دوشنبه در دمشق آشکار بود.
هر کس اعتقاد دارد اختلافی میان روسیه و آمریکا در حال حاضر درباره پرونده سوریه وجود دارد دچار توهم است و گواه آن را می توان در سکوت کنونی خلاصه کرد که درباره موضوع استفاده از تسلیحات شیمیایی در خان شیخون برقرار است؛ سکوت آمریکا، متحدان غربی و عرب و نیز امپراطوری رسانه ای آن ها و باقی مطالب را به فهم و درک خودتان واگذار می کنیم.

 منبع: اداره کل رسانه های خارجی وزارت فرهنگ وارشاداسلامی