پل راجرز در گزارشی که گروه تحقیقاتی آکسفورد منتشر کرد، سه عامل تقویت کننده داعش را بررسی کرده است که شامل تاثیرات چندین دهه تبلیغات تعیین کننده وهابی‌گری، ارتباط به حاشیه کشاندن و انزوای اجتماعی و اقتصادی و افزایش توصیف غرب به عنوان دشمنی است و داعش در خط مقدم دفاع از آن قرار دارد.

بر اساس این گزارش، حتی اگر داعش محدود یا متلاشی شود، رفع این انحرافات بلندمدت افراطی‌گرایانه، گزینه سیاسی قابل‌تحمل‌تری نسبت به مداخله نظامی خارجی و فرقه ای است که دستور کار این گروه‌های افراط‌گرا را پیش می‌برد.

این گزارش با بررسی این موارد به این نتیجه می رسد که توصیف اسلام به عنوان دینی تحت حمله نمی تواند دلیلی را برای موفقیت‌های اخیر داعش ارایه کند، اما این توصیف در کنار وهابیت و موضوع به حاشیه کشیده شدن به توضیح جذابیت عمومی این جنبش کمک می‌کند.

داعش ضعف های قابل توجهی دارد که با بی رحمی در بسیاری از اقداماتش آغاز می‌شود و همین مورد نفرت بسیاری از سنی مذهب‌ها، اقلیت های مذهبی محلی و جامعه بین المللی است.

همچنین بر خلاف نزاع گسترده‌تر در سوریه، ائتلاف رسمی دولت های مخالف آن، گسترده است و از همه مهم‌تر ایران و روسیه هر دو نگرانی‌هایی اساسی درباره آن دارند- ایران به دلیل خصومت عمیق داعش با شیعیان و روسیه به دلیل عناصر افراطی درون این کشور نظیر امارت قفقاز.

عربستان و بیشتر کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس نیز از تهدید گروه‌های افراطی خشن نظیر داعش نگرانی روزافزونی دارند. به علاوه کنترل بر سرزمین ممکن است فقط مزیتی کوتاه‌مدت داشته باشد و احتمال دسترسی حیدر العبادی، نخست وزیر به جامعه سنی عراق می تواند حمایت از آنها در عراق را کاهش دهد.

نکته کلیدی این است که عناصر اصلی محیط فعلی منطقه در جهت رجوع به رویکردهای افراطی است. حتی اگر داعش در ماه‌ها و سال‌های آینده افول کند، آن عناصر مادامی که گرایش‌های فعلی در محرومیت اقتصادی، فرقه‌گرایی، فساد در حکومت، استبداد و مداخله‌گرایی برای سلطه بر خاورمیانه ادامه داشته باشد، باقی خواهند ماند.

چهار سال قبل بود که فرضی همه‌گیر مبنی بر این وجود داشت که القاعده در شرایط انحطاط نهایی قرار دارد و همراه با آن مشکل جنبش های افراطی رو به پایان است، اما بعدا مشخص شد که این فقط خیالی خام بوده که نشاندهنده لزوم تحلیلی شفاف‌تر درباره عوامل کمک‌کننده به رشد و پتانسیل داعش است.