جدیدترین مطالب

ضربه سنگین جنگ علیه ایران به بنیان‌های اقتصادی کشورهای خلیج‌فارس

شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایه‌گذار برنامه‌های توسعه‌ای مانند چشم‌انداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساخت‌ها خواهد بود.

مولفه‌های قدرت بازدارندگی ایران

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحله‌ای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تل‌آویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتش‌های کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.

اعراب میان ایران و ناتو؛ بازتعریف سوال‌ برانگیز امنیت خلیج فارس

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعال‌تر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید به‌عنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.

خلیج فارس؛ میدان نبرد سرد پکن و واشنگتن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سال‌های اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر می‌گیرد و هم در حوزه‌های مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزه‌های اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.

تنگه هرمز و تولد ژئوپلیتیک جدید در حوزه انرژی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.

دستاورد نشست نمایشی سران آمریکا و چین در پکن؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کرده‌اند» اما به نظر نمی‌رسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال می‌شود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»

وابستگی پایدار تامین انرژی اروپا به خلیج فارس

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوع‌بخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژی‌های فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که به‌ویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا می‌تواند از طریق سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساخت‌های جدید، خود را از آسیب‌پذیری‌های ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمین‌کنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیق‌تر داده‌های تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه می‌دهد. اروپا نه‌تنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را به‌طور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخش‌ها، به‌ویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیق‌تر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته می‌شود، پرسش‌های بنیادینی درباره پایداری استراتژی‌های امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقه‌ای مطرح می‌کند.

Loading

أحدث المقالات

ضربه سنگین جنگ علیه ایران به بنیان‌های اقتصادی کشورهای خلیج‌فارس

شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایه‌گذار برنامه‌های توسعه‌ای مانند چشم‌انداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساخت‌ها خواهد بود.

مولفه‌های قدرت بازدارندگی ایران

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحله‌ای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تل‌آویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتش‌های کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.

اعراب میان ایران و ناتو؛ بازتعریف سوال‌ برانگیز امنیت خلیج فارس

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعال‌تر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید به‌عنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.

خلیج فارس؛ میدان نبرد سرد پکن و واشنگتن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سال‌های اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر می‌گیرد و هم در حوزه‌های مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزه‌های اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.

تنگه هرمز و تولد ژئوپلیتیک جدید در حوزه انرژی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.

دستاورد نشست نمایشی سران آمریکا و چین در پکن؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کرده‌اند» اما به نظر نمی‌رسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال می‌شود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»

وابستگی پایدار تامین انرژی اروپا به خلیج فارس

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوع‌بخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژی‌های فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که به‌ویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا می‌تواند از طریق سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساخت‌های جدید، خود را از آسیب‌پذیری‌های ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمین‌کنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیق‌تر داده‌های تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه می‌دهد. اروپا نه‌تنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را به‌طور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخش‌ها، به‌ویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیق‌تر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته می‌شود، پرسش‌های بنیادینی درباره پایداری استراتژی‌های امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقه‌ای مطرح می‌کند.

Loading

هزینه‌های نظامی جهانی: آمریکا با فاصله زیاد در صدر

شورای راهبردی آنلاین – رصد: اطلاعات موسسه بین‌المللی مطالعات راهبردی مربوط به کشورهای دارای بیشترین بودجه نظامی در جهان نشان می‌دهد که آمریکا، چین، عربستان سعودی، روسیه و هند موقعیت خود را به‌عنوان کشورهای دارای بیشترین بودجه نظامی در جهان در زمینه خرید تسلیحات و تجهیزات نظامی حفظ کرده‌اند.

لوسی بیرود سودرو در مطلبی که موسسه بین‌المللی مطالعات راهبردی آن را منتشر ساخت، نوشت: در سال 2019، آمریکا همچنان به‌عنوان اولین کشور در فهرست جهانی هزینه‌های دفاعی بافاصله زیاد با بقیه کشورها قرار داشت و فاصله خود را با دومین کشور در فهرست یادشده یعنی چین بیشتر کرده است.

سرمایه‌گذاری‌های آمریکا در خرید تسلیحات و تحقیق و توسعه در بخش نظامی به‌تنهایی بیشتر از کل بودجه دفاعی چین بوده است. همچنین سرمایه‌گذاری‌های آمریکا در خرید تسلیحات و تجهیزات نظامی و در بخش تحقیق و توسعه چهار برابر بیشتر از مجموع کشورهای اروپایی است.

در حقیقت در فهرست 15 کشور اول دنیا در زمینه میزان هزینه‌کرد در امور نظامی فقط یک جابجایی صورت گرفت و استرالیا و ایتالیا جای خود را عوض کردند و ایتالیا جای استرالیا را در رده دوازدهم گرفت و استرالیا در رده سیزدهم فهرست یادشده قرار گرفت. نمودار 1 فهرست 15 کشور اول دنیا با بیشترین هزینه‌های نظامی را نشان می‌‌دهد.

عدم‌تغییر در فهرست 15 کشور اول دنیا در زمینه هزینه‌های نظامی بیانگر وجود یک‌روند اساسی و جالب است و آن اینکه آمریکا در این روند، رقم بالای هزینه‌های نظامی خود را حفظ کرده است.

اگرچه در سال 2019، هزینه‌های نظامی جهانی به‌طور واقعی نسبت به آمار و ارقام سال 2018، چهار درصد افزایش داشت، اما هزینه‌های نظامی آمریکا در سال 2019 نسبت به سال 2018، 6/6 درصد افزایش داشت. هزینه‌های دفاعی چین در سال 2019 نسبت به مدت مشابه در سال 2018، 6/6 درصد افزایش داشت، اما مسیر هزینه‌های نظامی این دو کشور متفاوت و از هم جدا است. بودجه نظامی آمریکا در سال 2019، بزرگ‌ترین بودجه نظامی این کشور در ده سال گذشته بوده و از زمان روی کار آمدن ترامپ هرسال افزایش داشته است.

درحالی‌که هزینه نظامی چین همچنان روبه افزایش است، آهنگ رشد اقتصادی این کشور همگام با کُندی نسبی اقتصادی روبه کاهش است. مسیرهای متفاوت در افزایش هزینه‌های نظامی آمریکا و چین بدین معنا است که فاصله بین هزینه‌های نظامی دو کشور که از سال 2010 کمتر شده بود بار دیگر از 2018 بیشتر شده است.

 

نمودار شماره 1: هزینه‌های نظامی 15 کشور اول دنیا

روندها در هزینه‌های نظامی

هم چین و هم آمریکا مبالغ قابل‌توجهی به تحقیق و توسعه در بخش نظامی و خرید تسلیحات و تجهیزات نظامی اختصاص می‌دهند، اما شاید جای تعجب نداشته باشد با توجه به نابرابری در مبالغی که این دو کشور به امور نظامی اختصاص می‌دهند، آمریکا تقریباً سه برابر چین در امور تحقیق و توسعه و خرید تسلیحات هزینه می‌کند. این امر بدین معنا است که در سال 2019، سرمایه‌گذاری نظامی آمریکا به‌تنهایی از کل بودجه دفاعی چین بیشتر بوده است. ضمناً سفارش دفاعی روسیه برای سال 2020، بالغ‌بر 7/21 میلیارد دلار اعلام شده است. این رقم روسیه را در فهرست هزینه‌های نظامی 15 کشور اول دنیا در جایگاه سوم قرار خواهد داد، اما همچنان ده برابر کمتر از بودجه نظامی آمریکا است.

اطلاعات و داده‌های موسسه بین‌المللی مطالعات راهبردی مربوط به سرمایه‌گذاری نظامی 15 کشور اول دنیا همچنین نشان می‌دهد که آمریکا سهم بسیار قابل‌توجه‌تری از بودجه نظامی را به خرید تسلیحات و تجهیزات نظامی و تحقیق و توسعه در بخش نظامی نسبت به متحدان خود در ناتو اختصاص می‌دهد. کشورهای اروپایی سرمایه‌گذاری نظامی خود را افزایش داده‌اند و مبالغ اختصاص یافته در این زمینه از 8/19 درصد در سال 2018 به 1/23 درصد در سال 2019 افزایش یافت.

علیرغم افزایش هزینه‌های نظامی کشورهای اروپایی، سرمایه‌گذاری نظامی آمریکا چهار برابر بیشتر از مجموع کشورهای اروپایی است. سهم کشورهای کوچک اروپایی همانند دیگر مناطق در بخش سرمایه‌گذاری نظامی از کل بودجه بعضاً زیاد به نظر می‌رسد، این امر می‌تواند ناشی از یک خرید عمده در یک بازه زمانی محدود باشد.

چین در فهرست هزینه‌های نظامی 15 کشور اول جهان در رده دوم و بافاصله پشت سر آمریکا قرار دارد، لکن در آسیا رتبه اول را دارد.

بودجه نظامی کشورهای مختلف آسیایی افزایش یافته است و این کشورها در سیکل رقابت تسلیحاتی قرار گرفته‌اند. بودجه نظامی برخی کشورها افزایش یافته است، جایی که برداشت این کشورها از تهدید چین افزایش یافته است. مثلاً برداشت تهدید از ناحیه چین در کره جنوبی از 31 درصد در سال 2018 به 32 درصد در سال 2019، در ژاپن از 17 درصد در سال 2018 به 22 درصد در سال 2019 و در استرالیا از 20 درصد در سال 2018 به 24 درصد در سال 2019 افزایش یافته است.

به‌طورکلی، علیرغم افزایش هزینه نظامی در نواحی و مناطق مختلف جهان، آمریکا همچنان بسیار بیشتر از دیگر کشورهای جهان اعم از کشورهای رقیب و متحدان خود اقدام به خرید و تهیه تسلیحات و تجهیزات نظامی می‌کند.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *