جدیدترین مطالب

پیمان مکه در بوته آزمایش؛ از «معمای بازدارندگی» تا «خطر برهم‌زنندگی امنیت»

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبه‌روست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقه‌ای است، اولین آزمون‌های میدانی و پیچیدگی‌های روابط با بازیگران منطقه‌ای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.

تحلیلی بر توافق نفتی آمریکا و ونزوئلا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهره‌برداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیس‌جمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»

سفر شی به واشنگتن؛ تغییر در موازنه قدرت

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریب‌الوقوع شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت می‌گیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، می‌تواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»

تحلیلی بر پیمان مکه و نگرانی در هند

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافق امنیتی سه‌جانبه میان عربستان، ترکیه و پاکستان، موسوم به پیمان مکه، نگرانی‌هایی را در هند برانگیخته است. اگرچه مفاد این پیمان هنوز علنی نشده، برخی تحلیل‌های سطحی آن را «ناتوی اسلامی» نامیده‌اند؛ به این معنا که حمله به یکی از اعضا، حمله به همه اعضا تلقی خواهد شد. با این حال، چنین برداشتی بعید به نظر می‌رسد، زیرا سه کشور انگیزه‌های متفاوتی برای ایجاد این ائتلاف و نیز قابلیت‌هایی متفاوت دارند.»

تحلیلی بر چشم انداز راهبردی و دغدغه‌های توسعه صنایع فناوری پیشرفته در چین در حال حاضر

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در صنایع فناوری پیشرفته مانند رباتیک، هوافضای تجاری و هوش مصنوعی، توجه عمومی در چین بیشتر بر پیشرفت فناوری و اجرای پروژه‌ها متمرکز است. رقابت میان مناطق نیز عمدتا بر سر این است که کدام منطقه پروژه‌ها را سریع‌تر اجرا می‌کند، مقیاس صنعتی بزرگ‌تری دارد و سناریوهای کاربردی بیشتری ایجاد می‌کند.»

اهمیت و پیامدهای راهبردی تحرکات مهم انصارالله در سواحل غربی یمن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: عملیات برق‌آسا و پیشروی‌های غافلگیرکننده اخیر انصارالله در سواحل غربی یمن، معادلات جنگ این کشور و تحولات غرب آسیا را به‌سرعت دگرگون کرده و محاسبات عربستان سعودی، آمریکا، غرب و رژیم صهیونیستی را با چالش مواجه کرده است.

آمریکا در چنگ رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیست سال پیش، صرفا اذعان به وجود لابی اسرائیل می‌توانست یک پژوهشگر را به یهودستیزی متهم کند. اما امروز، به نوشته الی کلیفتون و یان لوستیک در کتاب «لابی اسرائیل: آمریکا در چنگ یک قدرت خارجی»، نفوذ این لابی به موضوعی انکارناپذیر در سیاست آمریکا تبدیل شده است. به گفته نویسندگان، این لابی نه‌تنها سیاست واشنگتن را منحرف کرده، بلکه روند افراطی‌شدن ایدئولوژیک خود اسرائیل را تسریع کرده و اکنون آزادی‌های مدنی آمریکایی‌ها را نیز تهدید می‌کند.»

Loading

أحدث المقالات

پیمان مکه در بوته آزمایش؛ از «معمای بازدارندگی» تا «خطر برهم‌زنندگی امنیت»

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که ۷ اوت ۲۰۲۶ میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، بیش از آنکه پاسخی به خلأهای ژئوپلیتیک باشد، در عمل با «معمای بازدارندگی» و «تفاوت ادراک تهدید» روبه‌روست. در حالی که این پیمان نماد گذار به خوداتکایی منطقه‌ای است، اولین آزمون‌های میدانی و پیچیدگی‌های روابط با بازیگران منطقه‌ای، مفهوم واقعی آن را مشخص خواهد کرد.

تحلیلی بر توافق نفتی آمریکا و ونزوئلا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط آمریکا و ونزوئلا از زمان برکناری نیکلاس مادورو در اوایل ژانویه و در جریان عملیات «عزم راسخ» همچنان در حال تغییر است. دونالد ترامپ از توافقی تاریخی برای بهره‌برداری از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داده است. این توافق پیامدهای احتمالی برای آمریکا، ونزوئلا، آینده دلسی رودریگز، رئیس‌جمهور موقت، و بازیگرانی مانند چین خواهد داشت.»

سفر شی به واشنگتن؛ تغییر در موازنه قدرت

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر قریب‌الوقوع شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در تاریخ ۲۴ سپتامبر، در مقطعی حساس از ژئوپلیتیک جهانی صورت می‌گیرد. این دیدار فراتر از یک تعامل دوجانبه، می‌تواند تحلیلی درباره تغییر توازن نفوذ دیپلماتیک میان دو اقتصاد بزرگ جهان را به ما ارائه دهد.»

تحلیلی بر پیمان مکه و نگرانی در هند

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «توافق امنیتی سه‌جانبه میان عربستان، ترکیه و پاکستان، موسوم به پیمان مکه، نگرانی‌هایی را در هند برانگیخته است. اگرچه مفاد این پیمان هنوز علنی نشده، برخی تحلیل‌های سطحی آن را «ناتوی اسلامی» نامیده‌اند؛ به این معنا که حمله به یکی از اعضا، حمله به همه اعضا تلقی خواهد شد. با این حال، چنین برداشتی بعید به نظر می‌رسد، زیرا سه کشور انگیزه‌های متفاوتی برای ایجاد این ائتلاف و نیز قابلیت‌هایی متفاوت دارند.»

تحلیلی بر چشم انداز راهبردی و دغدغه‌های توسعه صنایع فناوری پیشرفته در چین در حال حاضر

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در صنایع فناوری پیشرفته مانند رباتیک، هوافضای تجاری و هوش مصنوعی، توجه عمومی در چین بیشتر بر پیشرفت فناوری و اجرای پروژه‌ها متمرکز است. رقابت میان مناطق نیز عمدتا بر سر این است که کدام منطقه پروژه‌ها را سریع‌تر اجرا می‌کند، مقیاس صنعتی بزرگ‌تری دارد و سناریوهای کاربردی بیشتری ایجاد می‌کند.»

اهمیت و پیامدهای راهبردی تحرکات مهم انصارالله در سواحل غربی یمن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: عملیات برق‌آسا و پیشروی‌های غافلگیرکننده اخیر انصارالله در سواحل غربی یمن، معادلات جنگ این کشور و تحولات غرب آسیا را به‌سرعت دگرگون کرده و محاسبات عربستان سعودی، آمریکا، غرب و رژیم صهیونیستی را با چالش مواجه کرده است.

آمریکا در چنگ رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیست سال پیش، صرفا اذعان به وجود لابی اسرائیل می‌توانست یک پژوهشگر را به یهودستیزی متهم کند. اما امروز، به نوشته الی کلیفتون و یان لوستیک در کتاب «لابی اسرائیل: آمریکا در چنگ یک قدرت خارجی»، نفوذ این لابی به موضوعی انکارناپذیر در سیاست آمریکا تبدیل شده است. به گفته نویسندگان، این لابی نه‌تنها سیاست واشنگتن را منحرف کرده، بلکه روند افراطی‌شدن ایدئولوژیک خود اسرائیل را تسریع کرده و اکنون آزادی‌های مدنی آمریکایی‌ها را نیز تهدید می‌کند.»

Loading

مسير دوگانه بلندپروازی‌های جهانی چين

شورای راهبردی آنلاین – رصد: چین تحت رهبری شی جین پینگ جاه‌طلبی یک ابرقدرت را به نمایش می‌گذارد. همین چند سال قبل، بسیاری از ناظران آمریکایی هنوز امیدوار بودند که چین با نظم بین‌المللی لیبرال آشتی کرده و از آن حمایت کند یا حداکثر چالشی برای نفوذ آمریکا در غرب اقیانوس آرام باشد. عقل متعارف بر این بود که چین به دنبال گسترش نقش منطقه‌ای (وکاهش نقش آمریکا) خواهد بود و بلندپروازی‌های جهانی را به آینده موکول خواهد کرد. با این حال، اکنون علائم انکارناپذیر حاکی از آن است که چین رهبری جهانی آمریکا را به چالش کشیده و این نشانه‌ها در همه جا به چشم می‌خورد.

جیک سالیوان در یادداشتی که وب سایت اندیشکده کارنگی منتشر کرد؛ نوشت: با نگاهی به برنامه نیروی دریایی چین مشخص می‌شود که پکن بین سال‌های 2014 و 2018 ناوگانی بیش از تعداد کل ناوگان نیروی دریایی همه کشورهای آلمان، هند، اسپانیا و انگلیس به دریا انداخته است. چین به دنبال سلطه بر صنایع و فن‌آوری پیشرفته است که توزیع قدرت نظامی و اقتصادی آینده را تعیین خواهد کرد. پکن کارزاری برای کنترل راه‌های دریایی آن سوی سواحل چین دنبال کرده و گزارش‌ها از برنامه این کشور برای ایجاد زنجیره‌ای از پایگاه‌ها و تاسیسات لجستیکی در مناطق دور حکایت می‌کند. همچنین، چین برای گزینش روش‌های تبدیل نفوذ اقتصادی به قدرت اقتصادی در سراسر آسیا- اقیانوسیه و فراتر از آن، فعالیتی سازمان یافته دارد.

واقعیت این است که چین اکنون آشکارا بر جاه‌طلبی‌هایی تاکید می‌کند که قبلا آن‌ها را رسما پنهان می‌کرد. شی جین پینگ سال 2017 اظهار داشت که چین وارد «عصر جدیدی» شده و باید «در جهان نقش محوری داشته باشد». اگر چین در آرزوی تبدیل شدن به یک ابرقدرت است، برای رسیدن به این مقصد می‌تواند دو راه را انتخاب کند. راه نخست همان راهی است که تا به حال راهبردشناسان آمریکا ضمن اذعان به بلندپروازی‌های جهانی چین، بر آن تاکید کرده‌اند. این راه از منطقه چین و به‌ویژه از غرب اقیانوس آرام می‌گذرد. این روش بر ایجاد برتری منطقه‌ای به عنوان پله‌ای برای قدرت جهانی متمرکز شده و درست شبیه راهی است که خود آمریکا زمانی آن را پیموده است. مسیر دوم کاملا متفاوت است، زیرا ظاهرا قوانین تاریخی ژئوپلیتیک و راهبرد را نفی می‌کند. در این رویکرد، ایجاد موضع قدرت شکست‌ناپذیر در غرب اقیانوس آرام کمتر مورد توجه بوده و بیش‌تر بر محاصره نظام ائتلاف آمریکا و حضور نیرومند در این منطقه از طریق نفوذ اقتصادی، دیپلماتیکی و سیاسی چین در مقیاس جهانی تمرکز می‌شود.

این پرسشی مهم فراروی راهبردشناسان پکن است که چین کدام راه را انتخاب خواهد کرد. همچنین، این انتخاب مضامین زیادی برای راهبردشناسان آمریکا (و نهایتا کل جهان) خواهد داشت.

عقل متعارف حکم می‌کند که چین تلاش کند تا قدرت جهانی خود را بر هژمونی منطقه‌ای استوار سازد. برای آمریکایی‌ها این سناریو محتمل به نظر می‌رسد، زیرا نسخه چینی‌ها برای آن‌ها آشناست (برتری آمریکا از این طریق حاصل شده است). مسلما نشانه‌هایی وجود دارد که چین نیز در این راستا حرکت می‌کند، چراکه سیاست‌های این کشور ظاهرا به دنبال دستیابی به برتری منطقه‌ای است. پکن سرمایه‌گذاری زیادی در پدافندهای هوایی پیشرفته، زیردریایی‌های بی‌صدا، موشک‌های ضد کشتی و دیگر تجهیزات ضد دسترسی منطقه‌ای انجام داده است تا بتواند کشتی‌ها و هواپیماهای آمریکایی را از سواحل خود دور نگه دارد و در محیط پیرامونی خود از آزادی عمل برخوردار باشد.

به همین ترتیب، چین در تلاش برای تضعیف روابط آمریکا با شرکای نظامی و متحدان پیمانی آن، ترکیبی از ترغیب، اجبار و دستکاری سیاسی به کار برده است. همچنین، ارتش آزادیبخش خلق چین نیز آشکارا اعلام کرده است که برای پیشبرد قدرت و مطیع ساختن تایوان به توسعه توانمندی‌های نظامی پرداخته است. این امر توازن قدرت در منطقه را یک باره به هم زده و باقی تعهدات آمریکا در غرب اقیانوسیه را زیر سوال می‌برد.

با این حال، دلایلی وجود دارد که در انتخاب این مسیر توسط چین برای دستیابی به موقعیت یک ابرقدرت جهانی، شبهه‌ای ایجاد می‌کند. در امور بین‌المللی، خطر این تصور اشتباه همواره وجود دارد که دیدگاه رقیب به جهان همانند دیدگاه ماست و آن‌ها تجربه ما را تکرار خواهند کرد. این امر به‌ویژه در مورد چین صدق می‌کند، زیرا پکن احتمالا تا به حال دریافته است که سلطه بر منطقه اطراف برای چین در مقایسه با مورد آمریکا بسیار دشوارتر است. آمریکا در پیرامون خود با ژاپن، هند، ویتنام، اندونزی و… مواجه نبود، در حالی که این کشورها در منطقه آبی و خاکی اطراف چین با این کشور مقابله می‌کنند.

احتمال دارد که چین به جای تمرکز بر هژمونی منطقه‌ای به عنوان پیش نیاز هژمونی جهانی، راه را از طرف دیگر بپیماید. این راه دوم، چین را از شرق به غرب می‌برد و با ایجاد نظم اقتصادی و امنیت جدید به رهبری چین در اوراسیا و اقیانوس هند، محوریت چین در نهادهای جهانی را تثبیت می‌کند. در این رویکرد، چین با اکراه می‌پذیرد که حداقل تا آینده قابل پیش‌بینی، توانایی اخراج آمریکا از آسیا را نداشته و یا قادر به عقب راندن نیروی دریایی آمریکا از حلقه اول جزایر غرب اقیانوسیه نخواهد بود.

فرض اساسی این رویکرد دوم این است که قدرت اقتصادی و فناورانه در ایجاد رهبری جهانی اساسا از قدرت نظامی سنتی مهم‌تر است و اینکه، برای حفظ این رهبری، حوزه نفوذ فیزیکی در شرق آسیا پیش نیاز ضروری محسوب نمی‌شود.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *