جدیدترین مطالب

راهبرد آینده آمریکا در عراق:‌ کنترل کمتر برای حفظ بهتر نفوذ

شورای راهبردی آنلاین- رصد:‌ «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آن‌ها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»

رقابت راهبردی آمریکا و چین در جنوب جهانی در عرصه فناوری

شورای راهبردی آنلاین- رصد:‌ «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»

نقش امارات در بی‌ثباتی‌ها و جنگ‌های نیابتی در شاخ آفریقا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»

پیمان مکه و بازتعریف گزینه‌های دفاعی منطقه‌ای

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

Loading

أحدث المقالات

راهبرد آینده آمریکا در عراق:‌ کنترل کمتر برای حفظ بهتر نفوذ

شورای راهبردی آنلاین- رصد:‌ «علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق در تاریخ ۳۰ سپتامبر روز پایان ماموریت نیروهای ائتلاف بین‌المللی برای مبارزه با داعش در عراق را گرامی داشت. اول اکتبر فرصتی برای واشنگتن بود تا به‌جای پایان دادن به رابطه با عراق، آن را از نو تعریف کند. چالش آمریکا، گذار از کنترل به نفوذ است. اهرم‌های مستقیم واشنگتن در عراق با خروج نیروهای آمریکایی از این کشور کاهش می‌یابد، اما آمریکا همچنان ابزارهایی مانند نظام مالی مبتنی بر دلار، تحریم‌ها، تبادل اطلاعات و فروش تجهیزات دفاعی را در اختیار دارد. بااین‌حال، استفاده از این ابزارها برای تاثیرگذاری بر تصمیمات عراق با استفاده از آن‌ها برای کنترل این کشور تفاوت دارد؛ رویکرد دوم احتمالا شکست خواهد خورد.»

رقابت راهبردی آمریکا و چین در جنوب جهانی در عرصه فناوری

شورای راهبردی آنلاین- رصد:‌ «رقابت آمریکا و چین برای رهبری جهانی در عرصه علم و فناوری، به جنوب جهانی گسترش یافته است؛ منطقه‌ای که کشورهای آن در پیگیری منافع توسعه‌ای و اقتصادی خود، لزوما حاضر به همسویی با یکی از دو قدرت نیستند. گزارشی راهبردی با تاکید بر اهمیت این کشورها در رقابت این دو قدرت در عرصه فناوری، استدلال می‌کند که آمریکا برای حفظ موقعیت خود باید همکاری‌ها در عرصه فناوری، سرمایه‌گذاری و اعتمادسازی با کشورهای جنوب جهانی را تقویت کند و در عین حال، از اتکای بیش از حد به ابزارهای قهری بپرهیزد.»

نقش امارات در بی‌ثباتی‌ها و جنگ‌های نیابتی در شاخ آفریقا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»

پیمان مکه و بازتعریف گزینه‌های دفاعی منطقه‌ای

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

Loading

مسير دوگانه بلندپروازی‌های جهانی چين

شورای راهبردی آنلاین – رصد: چین تحت رهبری شی جین پینگ جاه‌طلبی یک ابرقدرت را به نمایش می‌گذارد. همین چند سال قبل، بسیاری از ناظران آمریکایی هنوز امیدوار بودند که چین با نظم بین‌المللی لیبرال آشتی کرده و از آن حمایت کند یا حداکثر چالشی برای نفوذ آمریکا در غرب اقیانوس آرام باشد. عقل متعارف بر این بود که چین به دنبال گسترش نقش منطقه‌ای (وکاهش نقش آمریکا) خواهد بود و بلندپروازی‌های جهانی را به آینده موکول خواهد کرد. با این حال، اکنون علائم انکارناپذیر حاکی از آن است که چین رهبری جهانی آمریکا را به چالش کشیده و این نشانه‌ها در همه جا به چشم می‌خورد.

جیک سالیوان در یادداشتی که وب سایت اندیشکده کارنگی منتشر کرد؛ نوشت: با نگاهی به برنامه نیروی دریایی چین مشخص می‌شود که پکن بین سال‌های 2014 و 2018 ناوگانی بیش از تعداد کل ناوگان نیروی دریایی همه کشورهای آلمان، هند، اسپانیا و انگلیس به دریا انداخته است. چین به دنبال سلطه بر صنایع و فن‌آوری پیشرفته است که توزیع قدرت نظامی و اقتصادی آینده را تعیین خواهد کرد. پکن کارزاری برای کنترل راه‌های دریایی آن سوی سواحل چین دنبال کرده و گزارش‌ها از برنامه این کشور برای ایجاد زنجیره‌ای از پایگاه‌ها و تاسیسات لجستیکی در مناطق دور حکایت می‌کند. همچنین، چین برای گزینش روش‌های تبدیل نفوذ اقتصادی به قدرت اقتصادی در سراسر آسیا- اقیانوسیه و فراتر از آن، فعالیتی سازمان یافته دارد.

واقعیت این است که چین اکنون آشکارا بر جاه‌طلبی‌هایی تاکید می‌کند که قبلا آن‌ها را رسما پنهان می‌کرد. شی جین پینگ سال 2017 اظهار داشت که چین وارد «عصر جدیدی» شده و باید «در جهان نقش محوری داشته باشد». اگر چین در آرزوی تبدیل شدن به یک ابرقدرت است، برای رسیدن به این مقصد می‌تواند دو راه را انتخاب کند. راه نخست همان راهی است که تا به حال راهبردشناسان آمریکا ضمن اذعان به بلندپروازی‌های جهانی چین، بر آن تاکید کرده‌اند. این راه از منطقه چین و به‌ویژه از غرب اقیانوس آرام می‌گذرد. این روش بر ایجاد برتری منطقه‌ای به عنوان پله‌ای برای قدرت جهانی متمرکز شده و درست شبیه راهی است که خود آمریکا زمانی آن را پیموده است. مسیر دوم کاملا متفاوت است، زیرا ظاهرا قوانین تاریخی ژئوپلیتیک و راهبرد را نفی می‌کند. در این رویکرد، ایجاد موضع قدرت شکست‌ناپذیر در غرب اقیانوس آرام کمتر مورد توجه بوده و بیش‌تر بر محاصره نظام ائتلاف آمریکا و حضور نیرومند در این منطقه از طریق نفوذ اقتصادی، دیپلماتیکی و سیاسی چین در مقیاس جهانی تمرکز می‌شود.

این پرسشی مهم فراروی راهبردشناسان پکن است که چین کدام راه را انتخاب خواهد کرد. همچنین، این انتخاب مضامین زیادی برای راهبردشناسان آمریکا (و نهایتا کل جهان) خواهد داشت.

عقل متعارف حکم می‌کند که چین تلاش کند تا قدرت جهانی خود را بر هژمونی منطقه‌ای استوار سازد. برای آمریکایی‌ها این سناریو محتمل به نظر می‌رسد، زیرا نسخه چینی‌ها برای آن‌ها آشناست (برتری آمریکا از این طریق حاصل شده است). مسلما نشانه‌هایی وجود دارد که چین نیز در این راستا حرکت می‌کند، چراکه سیاست‌های این کشور ظاهرا به دنبال دستیابی به برتری منطقه‌ای است. پکن سرمایه‌گذاری زیادی در پدافندهای هوایی پیشرفته، زیردریایی‌های بی‌صدا، موشک‌های ضد کشتی و دیگر تجهیزات ضد دسترسی منطقه‌ای انجام داده است تا بتواند کشتی‌ها و هواپیماهای آمریکایی را از سواحل خود دور نگه دارد و در محیط پیرامونی خود از آزادی عمل برخوردار باشد.

به همین ترتیب، چین در تلاش برای تضعیف روابط آمریکا با شرکای نظامی و متحدان پیمانی آن، ترکیبی از ترغیب، اجبار و دستکاری سیاسی به کار برده است. همچنین، ارتش آزادیبخش خلق چین نیز آشکارا اعلام کرده است که برای پیشبرد قدرت و مطیع ساختن تایوان به توسعه توانمندی‌های نظامی پرداخته است. این امر توازن قدرت در منطقه را یک باره به هم زده و باقی تعهدات آمریکا در غرب اقیانوسیه را زیر سوال می‌برد.

با این حال، دلایلی وجود دارد که در انتخاب این مسیر توسط چین برای دستیابی به موقعیت یک ابرقدرت جهانی، شبهه‌ای ایجاد می‌کند. در امور بین‌المللی، خطر این تصور اشتباه همواره وجود دارد که دیدگاه رقیب به جهان همانند دیدگاه ماست و آن‌ها تجربه ما را تکرار خواهند کرد. این امر به‌ویژه در مورد چین صدق می‌کند، زیرا پکن احتمالا تا به حال دریافته است که سلطه بر منطقه اطراف برای چین در مقایسه با مورد آمریکا بسیار دشوارتر است. آمریکا در پیرامون خود با ژاپن، هند، ویتنام، اندونزی و… مواجه نبود، در حالی که این کشورها در منطقه آبی و خاکی اطراف چین با این کشور مقابله می‌کنند.

احتمال دارد که چین به جای تمرکز بر هژمونی منطقه‌ای به عنوان پیش نیاز هژمونی جهانی، راه را از طرف دیگر بپیماید. این راه دوم، چین را از شرق به غرب می‌برد و با ایجاد نظم اقتصادی و امنیت جدید به رهبری چین در اوراسیا و اقیانوس هند، محوریت چین در نهادهای جهانی را تثبیت می‌کند. در این رویکرد، چین با اکراه می‌پذیرد که حداقل تا آینده قابل پیش‌بینی، توانایی اخراج آمریکا از آسیا را نداشته و یا قادر به عقب راندن نیروی دریایی آمریکا از حلقه اول جزایر غرب اقیانوسیه نخواهد بود.

فرض اساسی این رویکرد دوم این است که قدرت اقتصادی و فناورانه در ایجاد رهبری جهانی اساسا از قدرت نظامی سنتی مهم‌تر است و اینکه، برای حفظ این رهبری، حوزه نفوذ فیزیکی در شرق آسیا پیش نیاز ضروری محسوب نمی‌شود.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *