جدیدترین مطالب

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

أحدث المقالات

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

فرصت‌ها و چالش‌های روابط راهبردی هند -آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – رصد: در سال‌های 2019 و 2020 «مرکز مطالعات استیمسون» و «بنیاد پژوهشی آبزرور» گفتگوهای متعددی بین تحلیلگران هند و آمریکا ترتیب دادند تا جوانب مختلف روابط هند-آمریکا، ازجمله اولویت‌های راهبردی، نقاط مورد تنش و فرصت‌های همکاری هرچه بیشتر بین دو کشور را بررسی کنند.

وب‌سایت مرکز مطالعات استیمسون آمریکا در گزارشی نوشت: این گروه، گفتگوهای مذکور را در چهار موضوع متمرکز ساخت: قابلیت‌های دفاعی هند، روسیه، جنوب شرق آسیا و مسیر آتی روابط راهبردی هند-آمریکا. هر یک از موضوع‌ها، مسئله مهمی است که دولت آتی آمریکا و دولت فعلی هند باید در راهبرد آتی هند-اقیانوسیه مدنظر قرار دهند.

 

قابلیت‌های دفاعی هند

بحث در مورد دفاع، به دو حوزه یعنی همکاری هند-آمریکا در فن‌آوری‌های دفاعی و تغییرات جاری در سیستم امنیت ملی هند متمرکز بود. در فن‌آوری دفاعی، هر دو طرف اتفاق‌نظر داشتند که «طرح تجاری و فن‌آوری دفاعی هند-آمریکا» (DTTI)، انتظارات را برآورده نکرده است. تحلیلگران هند معتقد بودند که به‌طور سنتی، آمریکا DTTI را راهی برای دور زدن فرایند پیچیده خرید تجهیزات دفاعی در هند و درنتیجه فروش سخت‌افزار قلمداد کرده، درحالی‌که هند آن را راهی برای دسترسی به فن‌آوری ممتاز آمریکا می‌داند. این عدم تطابق در انتظارات مانع همکاری شده است.

در اولویت‌ها و اصلاحات دفاعی، تحلیلگران هند معتقد بودند که اصلاحات اگرچه در سطح بالا ازجمله در فرماندهی ستاد نیروهای دفاعی سه‌گانه [هوایی، دریایی و زمینی] و وزارت امور دفاعی انجام‌گرفته است، اما این اصلاحات به‌جای اینکه مایه دست‌یابی به تحولات موردنظر در ساختار دفاعی در بحبوحه تشدید ملی‌گرایی و بحران مرزی با چین منجر شود، موجب اختلال شده است.

علیرغم اینکه بحران مرزی جاری با چین در شرق لاداخ در کانون توجه سیاست‌های امنیتی و خارجی هند بوده است، کمبود منابع که حتی به قبل از همه‌گیری کووید-19 برمی‌گردد، باعث شده است که دولت و ارتش هند نتواند چیزی بیش از مدیریت شرایط انجام دهد.

 

روسیه

در این گفتگو، نگرانی‌های متفاوت هند و آمریکا در رابطه با روسیه موردتوجه قرار گرفت. تحلیلگران آمریکا خرید تسلیحات روسی توسط هند را نگرانی‌های واشنگتن از روابط هند-روسیه قلمداد کرده‌اند. این نگرانی آمریکا ازآن‌روست که خرید هند از روسیه مایه کمک به روسیه و تائید سیاست‌های تهاجمی و اقتدارگرایانه این کشور محسوب می‌شود. تحلیلگران هند چهار دلیل برای روابط دهلی‌نو با مسکو می‌شمارند: 1) تضمین دست‌یابی به قطعات یدکی و حفظ و نگهداری تسلیحات روسی هند؛ 2) برخورداری از حمایت ژئوپلیتیکی در نهادهای بین‌المللی (مثلاً در شورای امنیت سازمان ملل)؛ 3) کاهش روابط فن‌آوری دفاعی روسیه-چین و به‌طور بالقوه ایجاد شکاف بین آن‌ها؛ 4) دسترسی به فن‌آوری تسلیحاتی روسیه یا تولید مشترک آن‌ها (ازجمله زیردریایی هسته‌ای، موشک‌های کروز پیشرفته). این در حالی است که آمریکا از تأمین برخی اقلام پیشرفته (مانند زیردریایی هسته‌ای) به هند خودداری کرده و تنها اقلام غیررقابتی و باقیمت گزاف (نظیر سامانه‌های دفاع هوایی) در اختیار می‌گذارد.

ازاین‌رو، تحلیلگران هند نگرانی آمریکا را ناچیز، خودخواهانه و تلاشی برای رونق فروش تسلیحات آمریکا و مغایر با بهبود برنامه دفاعی هند قلمداد کرده‌اند. می‌توان وابستگی اجتناب‌ناپذیر هند به تسلیحات روسی را درک کرد، اما از آنجائی که روسیه دشمن و رقیب آمریکاست، گسترش روابط دفاعی هند-روسیه باعث پیچیدگی و محدودیت هرچه بیشتر در چیزهایی می‌شود که آمریکا با هند انجام داده، به اشتراک گذاشته یا برای فروش به هند ارائه می‌کند. دهلی‌نو هنوز به دنبال اطمینان بیشتر از تداوم روابط متقابل هند-آمریکاست.

 

جنوب شرق آسیا

تحلیلگران هند معتقدند که رویکرد هند در جنوب شرق آسیا قدرتمند بوده، ازلحاظ انسجام اقتصادی موقعیت مطلوبی داشته و گفتگوهای امنیتی چهارجانبه [بین هند، ژاپن، استرالیا و آمریکا] را ابزاری برای ارتباط می‌دانند. تحلیلگران هند خواهان گسترش زیرساخت‌های فیزیکی و مواصلات اقتصادی این گروه چهارگانه با همکاری کشورهای جنوب شرق آسیا هستند. با توجه به خروج هند از «مشارکت اقتصادی جامع منطقه‌ای» (RCEP) برای حفاظت از صنایع هند در برابر کالاهای چینی، ازنظر تحلیلگران هندی، دهلی‌نو آماج رفتار اقتصادی مخرب چین قرارگرفته است. این امر از موضع مخالف همیشگی هند در برابر طرح جاده و کمربند چین حکایت می‌کند.

 

آینده شراکت راهبردی هند-آمریکا

در مورد آینده شراکت راهبردی هند-آمریکا، تحلیلگران در مورد همگرایی احتمالی این روابط اتفاق‌نظر داشته، اما در مورد اولویت‌های آن دغدغه خاطر داشتند. برخلاف همگرایی واضح در مورد چالش‌ها و تهدیدهای ناشی از چین، تحلیلگران هند و آمریکا همچنان نگران بودند که آشوب‌های بالقوه پساانتخابات آمریکا و تمرکز بیشتر بر چالش‌های داخلی آمریکا (نظیر کووید-19، ریکاوری اقتصادی و اختلافات اجتماعی) ممکن است موجب کندی همکاری هند-آمریکا یا دوری آن‌ها شود.

برخی تحلیلگران هند نگران بودند که دولت بایدن در روابط متقابل اولویت‌هایی غیر از اولویت‌های دفاعی طرح کند. علیرغم تطابق رویکردها در قبال چین، تحلیلگران هند نگران دخالت بیشتر آمریکا در کشمیر و دیگر مسائلی بودند که هند آن‌ها را امور داخلی خود قلمداد می‌کند.

هر دو طرف اتفاق‌نظر داشتند که روابط فی‌مابین به نتایج انتخابات در هیچ‌کدام از این دو کشور ارتباط ندارد. چالش چین برای هند، اهداف منطقه‌ای و جهانی و تمایل هند به ایفای نقش بیشتر در عرصه‌های چندجانبه (به همراه مقبولیت فزاینده همکاری با آمریکا و اتحاد با این کشور در این حوزه‌ها) از همگرایی این دو کشور در بلندمدت حکایت می‌کند.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *