جدیدترین مطالب

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

أحدث المقالات

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

اهداف بایدن و شی از دیدار با یکدیگر؛ چشم‌انداز حل اختلافات آمریکا و چین؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: روابط آمریکا و چین در ماه‌های اخیر در ظاهر، علائمی از ثبات را نشان داده است. هموار شدن ظاهر این روابط به عوامل مختلفی مرتبط بوده است: اول، همسویی در انتظارات دو طرف. واشنگتن و پکن هیچ یک امیدی واهی به پیشرفت یا بهبودی قابل توجه در روابط با یکدیگر ندارند. دوم، مقامات هر دو کشور، به دلایل خاص خود، کاهش تنش را در سطوح فعلی مفید می‌دانند. و سوم، مشاوران جو بایدن و شی جینپینگ از ماه ژوئن تا کنون برای آماده کردن مقدمات نشست رهبران دو کشور در حاشیه اجلاس سران سازمان همکاری‌های اقتصادی آسیا-پاسیفیک که ماه نوامبر در سان‌فرانسیسکو برگزار می‌شود، رایزنی‌های فشرده‌ای داشته‌اند.

ریچارد هاس در تحلیلی که در وب‌سایت اندیشکده بروکینگز منتشر شد، نوشت: از سرگیری تعامل آمریکا و چین در سطح عالی‌رتبه باعث احیای عادت‌هایی شده است که وجودشان در گذشته باعث ثبات و قابل پیش‌بینی بودن روابط دو طرف با یکدیگر بود. این عادات از جمله شامل تعهد متقابل به «غافلگیر نکردن» یکدیگر در مدیریت روابط بوده است. هر دو طرف به انجام اقداماتی که از نظر خودشان محافظتی است اما طرف دیگر آن را غیردوستانه می‌داند، ادامه می‌دهند اما قبل از اقدام، دیگری را به طور خصوصی از اهداف و محدوده رویکردهایشان مطلع می‌کنند. دو طرف کانال‌های دیپلماتیکی را برای رسیدگی به موضوعات خاص مانند کنترل صادرات، مسائل تجاری و نگرانی‌های راهبردی ایجاد کرده‌اند. واشنگتن و پکن همچنین هماهنگی با یکدیگر را در خصوص بحران‌های جهانی از جمله در پی درگیری اسرائیل و حماس از سر گرفته‌اند.

با این حال، تنش‌ها در زیر این سطح ادامه دارد. هیچ یک از طرفین چالشی قابل توجه را در این رابطه رفع نکرده و یا کاهش نداده  و افزایش تعاملات باعث ایجاد همگرایی در مسائل مهم نشده است. این رابطه در دوره‌ای از ارتباطات بدون مصالحه قرار دارد. دیدار بایدن و شی در ماه نوامبر در چنین فضایی انجام خواهد شد. این نشست به هر دو رهبر فرصتی می‌دهد تا در زمانی که بی‌ثباتی در نظام بین‌الملل تشدید شده است، سیاستمداری خود را به نمایش بگذارند.

هنوز خیلی زود است که بگوییم آیا آنها قادر خواهند بود نشان دهند که دیپلماسی نتیجه می‌دهد یا خیر. با این حال، دو طرف می‌توانند با به کار بستن خلاقیت و با تاکید بر محتوی به جای فرم و ظاهر،  به بخش عمده چیزی که به دنبالش هستند، برسند.

اهداف چین در دیدار بایدن-شی

پکن به ظاهر اهمیت می‌دهد. مقامات چین تمایل دارند به مخاطب داخلی نشان دهند که بایدن با عزت و احترام با شی دیدار می‌کند. دیدگاه شی درباره نیات آمریکا مبهم است اما به دلایل تاکتیکی ترجیح می‌دهد ظرفیتش را برای حفظ ثبات در این روابط را به نمایش بگذارد زیرا بسیاری در پکن آن را برای توانایی چین در مدیریت روابط با متحدان آمریکا در آسیا، اروپا و دیگر مناطق مهم می‌دانند.

با توجه به نزدیک شدن  انتخابات تایوان، شی از بایدن در این‌باره که از هیچ کاندیدا یا حزب سیاسی در تایوان حمایت نمی‌کند، توضیحاتی درخواست خواهد کرد و به دنبال اطمینان از عدم حمایت آمریکا از استقلال تایوان خواهد بود. بایدن باید به طور خصوصی بر سیاست بلند مدت آمریکا مبنی بر این که واشنگتن از استقلال تایوان حمایت نمی‌کند و با هر گونه تغییر در وضعیت فعلی تنگه تایوان مخالف است تاکید کند.

اهداف آمریکا از این نشست

در مقابل، آمریکا می‌خواهد شاهد پیشرفت ملموسی در اولویت‌های خود از جمله کاهش جریان مواد شیمیایی مرتبط با فنتانیل از چین به آمریکا باشد. اگر بایدن و شی توافق کنند که به سازمان‌های مجری قانون دستور دهند تا گام‌هایی ملموس و محکم برای مقابله با این انتقالات انجام دهند، اقدامی تاثیرگذار خواهد بود.

علاوه بر این، آمریکا و چین که دو رهبر جهان در عرصه هوش مصنوعی (AI) هستند، از ایجاد کانالی برای تبادل نظر در مورد حاکمیت و ایمنی هوش مصنوعی سود خواهند برد. همچنین برای هر دو رهبر مفید خواهد بود که بر ارزش افزایش تماس میان دانش آموزان، پژوهشگران، دانشمندان، هنرمندان، ورزشکاران و رهبران محلی و تسهیل این تبادلات تاکید کنند.

آمریکا و چین ظرفیت‌های منحصر به فردی برای مقابله با رنج‌های انسانی دارند. دو کشور در بحران‌های مختلف جهانی پاسخ شان را با یکدیگر هماهنگ می‌کردند. واکنش‌ بد دو کشور به کووید-19 پیامدهای عدم هماهنگی در پاسخ به چالش‌های مشترک را به تصویر کشید.

آمریکا و چین بار دیگر فرصت دارند تا در جنگ‌های در حال وقوع در اوکراین و اسرائیل/غزه رهبری خود را به نمایش بگذارند. آنها می‌توانند با تقویت هماهنگی در زمینه ارسال کمک‌های بشردوستانه برای فلسطینی‌ها، ارسال بدون مانع غلات از طریق دریای سیاه و طرح‌های بازسازی در اوکراین و غزه موافقت کنند. با توجه به اینکه هر کدام از دو کشور اهرم‌هایی در ارتباط با بازیگران مختلف در هر دو مناقشه دارند، می‌توانند برای محدود کردن تنش و جلوگیری از گسترش خشونت در هر دو عرصه اقدامات‌شان را هماهنگ کنند.

همچنین هر دو رهبر فرصتی دارند تا از این دیدار برای ایجاد تأثیری پایدار استفاده کنند و مسیر روابط دوجانبه در سال پیش رو را تعیین کنند.

مقابله با منتقدان

انتظار می‌رود برخی اعضای کنگره، نامزدهای ریاست جمهوری و تحلیلگران استدلال کنند که چین آمریکا را بازی می‌دهد اما این تحلیل به دلایل زیر اشتباه است:

آمریکا در حین بازسازی روابط دیپلماتیک با چین به تقویت جایگاه رقابتی خود ادامه می‌دهد و روابطش در آسیا و اروپا را برای مقابله با چالش‌های چین تقویت می‌کند، همچنین در حال تقویت کنترل صادرات، محدودیت سرمایه‌گذاری و بازدارندگی نظامی در آسیا است. آمریکا همچنان با اختلافی قابل توجه قدرتی قوی‌تر در این رابطه است. وظیفه واشنگتن ترسیم مسیری برای این رابطه است که در جهت منافعش باشد.

بایدن فردی عملگرا و سیاستمدار است و درک خواهد کرد که اکثریت آمریکایی‌ها (طبق نظرسنجی‌‌‌ها) می‌خواهند رویکرد کشورشان در قبال چین قاطع، هوشمندانه و دیپلماتیک باشد. در داخل آمریکا تثبیت روابط با چین و در عین حال دفاع قاطع از منافع و ارزش‌های آمریکا از حمایت عمومی گسترده‌ای برخوردار است.

سران هر دو کشور در نشست سان‌فرانسیسکو فرصتی برای پیشبرد منافع خود خواهند داشت. زمان نشان خواهد داد که آیا توانایی استفاده از این فرصت را دارند یا خیر.

0 Comments