جدیدترین مطالب

چرخش اوراسیایی هند: چرایی اهمیت یافتن بیشتر آسیای مرکزی برای هند

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سال‌هاست که آسیای مرکزی برای هند از نظر راهبردی اهمیت داشته، اما دسترسی به آن دشوار بوده است. پاکستان مسیرهای زمینی مستقیم را مسدود کرده، افغانستان همچنان بی‌ثبات است و اتصال ترانزیتی اوراسیا نیز محدود مانده است. سیاست «ارتباط با آسیای مرکزی» هند از همان ابتدا این محدودیت‌ها را شناسایی کرد و توسعه اتصال فیزیکی را در کانون رویکرد منطقه‌ای خود قرار داد. اما امروز، شوک‌های ژئوپلیتیکی دهلی‌نو را واداشته‌اند تا با فوریت بیشتری به اوراسیا بنگرد.»

توافق صلح لبنان؛ تثبیت‌کننده اشغال

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق سه‌جانبه واشنگتن، با گره‌زدن پایان اشغال به شروط سیاسی و امنیتی، بیش از آنکه صلحی پایدار را رقم بزند، اشغال را تثبیت می‌کند.

تلاش چین برای بازآفرینی نظم جدید جهانی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پکن برخلاف قدرت‌های کلاسیک، نظم مطلوب خود را نه با اشغال سرزمین‌ها، بلکه با فناوری، سرمایه، استانداردگذاری و حکمرانی دیجیتال پیگیری می‌کند.

افول نفوذ سنتی پاریس در ساحل آفریقا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: قطع روابط دیپلماتیک بورکینافاسو و فرانسه، صرفاً یک بحران دوجانبه نیست، بلکه نشانه‌ای از شتاب گرفتن افول نفوذ سنتی پاریس در آفریقای غربی و بازآرایی موازنه قدرت در منطقه ساحل محسوب می‌شود.

افول هژمونی آمریکا و ابتکارات جهانی چین از منظر آمریکای لاتین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ابتکارات جهانی چین به عنوان یک چالش مهم برای نظم بین‌المللی تحت سلطه غرب ظهور کرده‌اند، با این حال پیامدهای نظری آنها برای آمریکای لاتین و کارائیب (LAC) هنوز مورد بررسی قرار نگرفته است. به طور کلی، تحقیقات موجود، روابط چین و کشورهای جنوب جهان را از طریق پارادایم‌های الهام گرفته از وابستگی یا رقابت ژئوپلیتیک چارچوب‌بندی می‌کنند، که هر دو بازتولید نوعی جبر ساختاری است که تحلیل معنادار از عاملیت منطقه‌ای را مسدود می‌کند.

Loading

أحدث المقالات

چرخش اوراسیایی هند: چرایی اهمیت یافتن بیشتر آسیای مرکزی برای هند

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سال‌هاست که آسیای مرکزی برای هند از نظر راهبردی اهمیت داشته، اما دسترسی به آن دشوار بوده است. پاکستان مسیرهای زمینی مستقیم را مسدود کرده، افغانستان همچنان بی‌ثبات است و اتصال ترانزیتی اوراسیا نیز محدود مانده است. سیاست «ارتباط با آسیای مرکزی» هند از همان ابتدا این محدودیت‌ها را شناسایی کرد و توسعه اتصال فیزیکی را در کانون رویکرد منطقه‌ای خود قرار داد. اما امروز، شوک‌های ژئوپلیتیکی دهلی‌نو را واداشته‌اند تا با فوریت بیشتری به اوراسیا بنگرد.»

توافق صلح لبنان؛ تثبیت‌کننده اشغال

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق سه‌جانبه واشنگتن، با گره‌زدن پایان اشغال به شروط سیاسی و امنیتی، بیش از آنکه صلحی پایدار را رقم بزند، اشغال را تثبیت می‌کند.

تلاش چین برای بازآفرینی نظم جدید جهانی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پکن برخلاف قدرت‌های کلاسیک، نظم مطلوب خود را نه با اشغال سرزمین‌ها، بلکه با فناوری، سرمایه، استانداردگذاری و حکمرانی دیجیتال پیگیری می‌کند.

افول نفوذ سنتی پاریس در ساحل آفریقا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: قطع روابط دیپلماتیک بورکینافاسو و فرانسه، صرفاً یک بحران دوجانبه نیست، بلکه نشانه‌ای از شتاب گرفتن افول نفوذ سنتی پاریس در آفریقای غربی و بازآرایی موازنه قدرت در منطقه ساحل محسوب می‌شود.

پیامدهای قطع احتمالی کمک نظامی آمریکا به رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: « اظهارات ترامپ در پاسخ به واکنش تند مقامات اسرائیلی به توافق اولیه برای پایان دادن به جنگ با ایران که گفته بود «از نحوه رفتار اسرائیل با لبنان خوشحال نیستم. اگر من دخالت نمی‌کردم، اسرائیل خیلی وقت پیش نابود شده بود»، نشان‌دهنده پایین‌ترین سطح روابط آمریکا و اسرائیل در دوران ریاست‌جمهوری ترامپ بود. اختلاف آن‌ها اساسی است. ترامپ مصمم به پایان دادن جنگ با ایران است و ایران نیز روشن ساخته که توافق صلح تنها در صورتی ممکن است که اسرائیل عملیاتش را علیه حزب‌الله، متحد ایران، در لبنان متوقف کند. به‌نظر می‌رسد یادداشت تفاهم اخیر بین آمریکا و ایران به‌صراحت بیان می‌کند که پایان جنگ در لبنان بخشی از یک توافق جامع‌تر است.

Loading

دلارزدایی: مسیری به سوی آینده

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ نشست تخصصی «باشگاه والدای» با انتشار گزارشی تحت عنوان «فراتر از دلار: ابتکارات گروه بریکس برای یک نظام مالی چندقطبی»، زنگ پایان سلطه دلار بر نظام مالی جهانی را به صدا درآورد. کارشناسان بین‌المللی در این نشست تأکید کردند که استفاده آمریکا از دلار به عنوان سلاح، همراه با شکنندگی اقتصاد این کشور، بلوک بریکس را به سمت ایجاد یک نظام مالی چندقطبی و یک واحد پولی بین‌المللی کاملاً جدید سوق داده است.

بر اساس گزارشی که بر روی وب‌سایت «باشگاه گفتگوی والدای»، مستقر در روسیه، منتشر شده است: اولگ بارابانوف، مدیر جلسه تأکید کرد که برای بسیاری از کشورهایی که با تحریم‌ها و تعرفه‌های آمریکا مواجه هستند، موضوع کنار گذاشتن دلار در تسویه‌حساب‌های متقابل، روز به روز فوریت بیشتری پیدا می‌کند. بسیاری از کشورهای «بریکس پلاس» موضوع تقویت همبستگی متقابل، ساختن پیوندهای مستحکم‌تر و ایجاد یک سیستم حمایتی را مطرح می‌کنند.

پائولو نوگِیرا باتیستا، نویسنده گزارش و معاون پیشین بانک توسعه جدید (۲۰۱۷–۲۰۱۵) و مدیر اجرایی برای برزیل و سایر کشورها در صندوق بین‌المللی پول (۲۰۱۵–۲۰۰۷)، خاطرنشان کرد که بحث درباره جهانی فراتر از دلار به دو دلیل حائز اهمیت است: تمایل آمریکا به استفاده از  نظام پولی به عنوان سلاح و شکنندگی ساختار اقتصادی و مالی اقتصاد آمریکا. در نتیجه این روندها، فرآیند دلارزدایی از قبل آغاز شده است. در عین حال، یورو نمی‌تواند جایگزین دلار شود، چرا که کشورهای اروپایی فاقد خودمختاری مالی هستند. در میان ارزهای جهان جنوب، یوان می‌تواند جانشین بالقوه‌ای برای دلار باشد، اما چینی‌ها مطمئن نیستند که کشورشان آمادگی تبدیل شدن به یک منتشرکننده ارز جهانی را داشته باشد. چین یک مدل اقتصادی موفق دارد و بین‌المللی‌سازی کامل یوان می‌تواند موفقیت آن را تضعیف کند. بنابراین، به احتمال زیاد به جایگزین‌های دیگری نیاز خواهد بود.

این پژوهشگر اظهار داشت: «ما نیاز داریم راهی نوآورانه برای حرکت به فراتر از دلار پیدا کنیم. تاکنون ارزهای ملی نقش بین‌المللی ایفا کرده‌اند، اما ما به یک ارز بین‌المللی نیاز داریم که نقش ملی ایفا نکند.» او معتقد است که کشورهای بریکس می‌توانند نقش ویژه‌ای در ایجاد آن ایفا کنند. برای این ارز، نیاز به ایجاد یک بانک منتشرکننده بین‌المللی جدید خواهد بود که تحت یک سیستم مبتنی بر قواعد عمل کند. در نهایت، یک واحد حسابداری جدید، نه تنها برای بریکس، بلکه برای سایر کشورها، باید ایجاد شود؛ چیزی شبیه به حق برداشت ویژه از صندوق بین‌المللی پول. در آینده، این واحد به یک ارز بین‌المللی کاملاً کاربردی توسعه می‌یابد که هیچ نقشی در حیات اقتصادی داخلی کشورها بازی نمی‌کند.

دیمیتری بیریشِفسکی، مدیر اداره همکاری‌های اقتصادی وزارت امور خارجه روسیه، به ناکارآمدی نظام مالی ایجادشده توسط غرب و مبتنی بر سلطه دلار پس از جنگ جهانی دوم اشاره و تأکید کرد که روسیه آغازگر دلارزدایی نبوده است و غرب خود با تحریم‌های غیرقانونی و سیاسی، روسیه را به کنار گذاشتن دلار سوق می‌دهدِِ. مشخص شده است که این سیستم فاقد ثبات، غیرقابل پیش‌بینی و غیرمطمئن است. این محدودیت‌ها بازارها را نامتعادل می‌کند، به زنجیره‌های تأمین، لجستیک و پرداخت‌ها آسیب می‌زند و این امر هم در غرب و هم در جهان جنوب به بار سنگینی برای مصرف‌کنندگان تبدیل می‌شود. چنین اقداماتی ماهیتی صرفاً سیاسی دارند و اغلب با قواعد ایجاد شده توسط آمریکا و متحدانش در تضاد هستند. نهادهای مالی بین‌المللی در حال تبدیل شدن به عاملان اراده غرب هستند.

بیریشِفسکی وضعیت کنونی یعنی محدودیت‌های اعمال‌شده بر روسیه و تهدید علیه شرکایش را «خودسری تحریمی» خواند و به خطری که برای کل جهان ایجاد می‌کند، اشاره کرد. در نتیجه، شمار فزاینده‌ای از کشورها با متنوع‌سازی ابزارهای پرداخت برای ایمن‌سازی مبادلات خود تلاش می‌کنند، اما نباید انتظار تغییرات رادیکال و سریع را داشت؛ این امر مستلزم کاری پرزحمت و طاقت‌فرسا است.

رادیکا دِسای، استاد گروه مطالعات سیاسی و مدیر گروه پژوهش اقتصاد ژئوپلیتیک در دانشگاه مانیتوبا در کانادا، خاطرنشان کرد که تأکید بر استفاده از سلاح دلار علیه روسیه، ونزوئلا و چندین کشور دیگر، این واقعیت را نادیده می‌گیرد که همیشه از دلار به عنوان سلاح استفاده می‌شده است؛ هرچند با شدتی کمتر. آمریکا مدتهاست که می‌خواهد دلار را به ابزاری برای نفوذ جهانی تبدیل کند. پوند استرلینگ زمانی نقشی مشابه ایفا می‌کرد، اما در نهایت دقیقاً به این دلیل که یک ارز ملی قادر به ایفای نقش بین‌المللی نبود، ناپدید شد.

دسای معتقد است: «دلار آمریکا بدون مجموعه‌ای از اقدامات توسعه‌طلبانه نمی‌تواند به عنوان یک ارز جهانی عمل کند.» این سیستم یغماگر که از کل جهان میخواهد بازارهای سرمایه خود را بازکند، تأثیری منفی بر کشورهای در حال توسعه دارد. اعضای جامعه جهانی به اعمال حاکمیت اقتصادی مناسب نیاز دارند، اما نظام مالی موجود مانع این کار می‌شود.

آنا سیبولینا، دانشیار گروه فرآیندهای یکپارچگی در دانشگاه دولتی روابط بین‌الملل مسکو (MGIMO)، تأکید کرد که موضوع دلارزدایی، یا دست‌کم کاهش نقش دلار در اقتصاد جهانی، موضوعی جدید نیست. چنین تلاش‌هایی در بسیاری از مجامع یکپارچه‌سازی صورت گرفته، اما همه ناموفق بوده‌اند. در نهایت، سیستم‌های حاصل همچنان به دلار آمریکا گره خورده‌اند. در حال حاضر، آمریکا اعتماد به دلار را با اعمال تحریم‌ها تضعیف می‌کند و این امر آسیب اقتصادی به بار می‌آورد. با این حال، این اولین آشفتگی از این دست در تاریخ آمریکا نیست و این کشور بر چنین بحران‌هایی غلبه کرده است. علاوه بر این، دشوار است که بگوییم در جامعه کسب‌وکار، چه میزان تقاضا برای تغییر سیستم فعلی وجود دارد. بسیاری از بازیگران اقتصادی ممکن است تحریم‌ها را موقت تلقی کرده و انتظار داشته باشند که از آن جان سالم به در ببرند. تغییر رویکردهای کارآفرینان می‌تواند چالش‌برانگیز باشد، به ویژه با توجه به این که آمریکا در برابر این تلاش‌ها مقاومت خواهد کرد.

راسیگان مهاراج، مدیر کل مؤسسه پژوهش‌های اقتصادی در زمینه نوآوری در دانشگاه فناوری تشوین (آفریقای جنوبی)، خاطرنشان کرد که سهم دلار از ذخایر جهانی به تدریج در حال کاهش است. در عین حال، قدرت آمریکا از جمله از طریق ابزارهای سیاسی، از جمله فشار بر نخبگان سایر کشورها حفظ می‌شود. مهاراج نقش احتمالی کشورهای «بریکس پلاس» در ایجاد جایگزین‌های عملی برای خودشان و به طور کلی برای کشورهای در حال توسعه را «ستودنی، اما بسیار دشوار» خواند و افزود که گسترش پلتفرم‌ها برای تبادل تجربه و مبارزه با هژمونی می‌تواند مفید باشد.

مارکو فرناندز، نماینده برزیل در شورای شهروندان بریکس، ابزارهای مالی در حال توسعه در کشورهای آسه‌آن را عاملی مهم در دلارزدایی می‌بیند. او معتقد است که آسه‌آن، به عنوان یک بلوک اقتصادی عظیم و بزرگترین شریک تجاری چین، به متنوع‌سازی جریان‌های مالی ادامه خواهد داد. در زمینه پتانسیل کشورهای «بریکس پلاس» برای دلارزدایی، فرناندز به بازار کالا اشاره کرد که آن را حوزه‌ای کم‌ارزش‌گذاری شده می‌داند. کشورهای بریکس سهم بزرگی در تولید غذا و انرژی دارند. در حال حاضر، بحث‌هایی درباره ایجاد یک بورس غلات بریکس در جریان است.

این تحلیلگر معتقد است که این رویکرد باید به معاملات انرژی و فلزات کمیاب معدنی نیز گسترش یابد. او باور دارد که این امر می‌تواند به یک مکانیسم اضافی بسیار مؤثر برای دلارزدایی تبدیل شود.

0 Comments