جدیدترین مطالب

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

دکترین «بازدارندگی شناختی – فناورانه» در برابر ائتلاف جنگ نرم غرب و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش هوش مصنوعی و عملیات نفوذ، میدان درگیری را از فضای فیزیکی به محیط ادراکی و الگوریتمی کشانده و بازدارندگی شناختی را به ضرورتی راهبردی تبدیل کرده است.

Loading

أحدث المقالات

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

دکترین «بازدارندگی شناختی – فناورانه» در برابر ائتلاف جنگ نرم غرب و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش هوش مصنوعی و عملیات نفوذ، میدان درگیری را از فضای فیزیکی به محیط ادراکی و الگوریتمی کشانده و بازدارندگی شناختی را به ضرورتی راهبردی تبدیل کرده است.

Loading

تنهایی راهبردی اروپا

شورای راهبردی آنلاین – رصد: «دوران خواب راحت اروپا به پایان رسید. اروپا برای چندین دهه، با آسودگی زیر چتر امنیتی آمریکا می‌خوابید؛ با این خیال که اتحاد فراآتلانتیک شکست‌ناپذیر است. اما با نزدیک شدن به پایان سال ۲۰۲۵، فضای حاکم بر بروکسل، برلین و پاریس از فضای اضطراب به یک درک سرد و سخت تغییر کرده: اروپا تنهاست.»

الطاف موتی، در یادداشتی که در وب‌سایت مجله تحلیلی «اوراسیا ریویو» منتشر شد، نوشت: «شواهد دیگر نامحسوس نیستند بلکه در سرتیترهای خبری فریاد می‌زنند. جدیدترین سند سیاست واشنگتن، که به تازگی توسط رئیس‌جمهور ترامپ امضا شد، فقط به انتقاد از هزینه‌های دفاعی اروپا بسنده نمی‌کند. این سند، اتحادیه اروپا را «روبه‌زوال» توصیف کرده و صراحتاً از ایالات متحده می‌خواهد تا «مقاومت در برابر بروکسل» را پیگیری نماید. این زبانی نیست که یک متحد به کار می‌برد؛ بلکه زبان یک رقیب است. برای اولین بار بعد از سال ۱۹۴۵، اروپا با تنهایی راهبردی مواجه شده است. پرسش دیگر این نیست که آیا آمریکا عقب‌نشینی خواهد کرد یا خیر، بلکه این پرسش مطرح است که اروپا چقدر سریع می‌تواند یاد بگیرد که بدون آن زنده بماند.

خلأ امنیتی

در سال جاری توهم امنیت به طور قطعی در هم شکست. اگرچه ناتو روی کاغذ وجود دارد، اعتماد به ماده ۵ پیمان آن از بین رفته است. امتناع دولت ترامپ از تعهد بدون قید و شرط به دفاع از اروپا، بازنگری عجولانه‌ای را تحمیل کرده است.

اروپا با پول پاسخ داده است، اگرچه هنوز کارآمد نبوده است. در سال ۲۰۲۵، هزینه‌های دفاع جمعی اتحادیه اروپا به رکورد ۳۸۱ میلیارد یورو رسید. آلمان و لهستان در حال رهبری یک رویکرد تسلیحاتی هستند که از زمان جنگ سرد تا کنون بی‌سابقه بوده است. با این حال، پرداخت هزینه به معنای امنیت نیست. نیروی نظامی این قاره هنوز ترکیبی از ۲۷ ارتش متفاوت با تجهیزاتی ناسازگار است.

جنگ در اوکراین کماکان زرادخانه‌های اروپایی را تخلیه می‌کند، و بدون لجستیک و اطلاعات آمریکا، شکاف‌ها خودشان را نشان می‌دهند. رهبران کشورهای حوزه بالتیک دیگر نمی‌پرسند که آیا واشنگتن کمکی خواهد کرد؛ آنان در حال برنامه‌ریزی برای آینده‌ای هستند که در آن باید تنها با منابع اروپایی مانع تجاوز روسیه شوند. گذر از نگاه به «خودمختاری راهبردی» به عنوان یک موضوع بحث صرف به شناخت آن به عنوان یک «راهبرد بقا» کامل شده است.

 

فشار اقتصادی

اگر وضعیت امنیتی وخیم است، تصویر اقتصادی نیز به همان اندازه تاریک است. اروپا زیر فشار دو غول حامی تولیدات داخلی قرار دارد: آمریکا و چین.

بیش از یک سال از ارائه گزارش تاریخی ماریو دراگی در مورد رقابت‌پذیری اروپا می‌گذرد. هشدار او صریح بود: «نوآوری کنید یا افول خواهید کرد». یک سال بعد، نتایج قانع‌کننده نیست. اگرچه کمیسیون اروپا در ژانویه ۲۰۲۵ «قطب‌نمای رقابت‌پذیری» را برای کاهش بوروکراسی و تقویت فناوری راه‌اندازی کرد، اما روند اجرا کند بوده است. فقط حدود ۱۱٪ از توصیه‌های دراگی به طور کامل اجرا شده است.

در همین حال، جنگ تجاری واقعی است. تعرفه‌های آمریکا بر فولاد و خودروهای اروپایی تأثیر گذاشته، در حالی که قانون کاهش تورم کماکان سرمایه‌گذاری سبز را از اتحادیه اروپا دور می‌کند. از سوی دیگر، چین بازار اروپا را با خودروهای الکتریکی یارانه‌ای غرق کرده و تولیدکنندگان محلی را زیر فشار قرار می‌دهد. اروپا با تعرفه‌های خود سعی در مقابله دارد، اما فاقد قدرت مالی متحد یک ابرکشور است. بازار واحد، که زمانی بزرگترین سلاح اروپا بود، تحت تأثیر منافع ملی در حال تکه تکه شدن است.

 

تجزیه سیاسی

شاید بزرگترین تهدید از درون باشد. فشار خارجی از سوی واشنگتن و مسکو به تقسیمات داخلی دامن می‌زند. حمایت آشکار دولت ترامپ از احزاب راست افراطی و اروپاگریز، نیروهای سیاسی‌ای را تقویت کرده که مایلند اتحادیه اروپا را از درون متلاشی کنند.

حکمرانی به یک کابوس تبدیل شده است. با وجود حاکم بودن قاعده اجماع برای تصمیمات کلیدی سیاست خارجی، همچنان یک وتوی واحد از یک کشور عضو می‌تواند کل بلوک را فلج کند. این امر را بارها در سال ۲۰۲۵ مشاهده کردیم، چنان که بسته‌های تحریمی و ابتکارات دفاعی به دلیل مخالفت تنها یک پایتخت متوقف شده‌اند.

درک «اروپای تنها» در حال ایجاد دو اردوگاه است: یک گروه، به رهبری فرانسه و کمیسیون، برای «ایالات متحده اروپا» فشار می‌آورد که قادر باشد رودرروی ابرقدرت‌ها بایستد. گروه دیگر به ملی‌گرایی پناه می‌برد و معتقد است که نجات در معاملات دوجانبه با ترامپ یا پوتین نهفته است.

 

یک واقعیت جدید

پس، آیا اروپا درک کرده که تنهاست؟ بله. انکاری که مشخصه اوایل دهه ۲۰۲۰ بود، اکنون رخت بربسته است. شوک تغییر سیاست آمریکا در دسامبر ۲۰۲۵، آخرین پرده‌ها را نیز کنار زد.

با این حال، درک با عمل یکسان نیست. اروپا در حال بیدار شدن است، اما دیر بیدار شده. گذار از وضعیت مشتری امنیت آمریکا بودن به وضعیت یک بازیکن مستقل، گذاری دردناک، پرهزینه و پرخطر است.

عصر قدرت نرم به پایان می‌رسد. اروپا در حال آموختن این است که در دنیای گرگ‌ها، گیاهخواری یک موضع اخلاقی نیست بلکه حکم مرگ دارد. سال‌های پیش رو مشخص خواهد کرد که آیا این درک به یک رنسانس جدید برای اروپا منجر می‌شود یا به یک افول آهسته و تکه تکه.

0 Comments