جدیدترین مطالب

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading

أحدث المقالات

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

فرجام تنش‌زدایی هند و چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»

Loading

افغانستان بر سر دو راهی جنگ و صلح

شورای راهبردی آنلاین – رصد: امروز مسیر صلح در افغانستان، پس از دهه‌ها جنگ، احتمالا باز شده است. همزمان، به نظر می‌رسد که این کشور بار دیگر بر سر دو راهی قرار گرفته و تصمیمات هفته‌های آتی افغان‌ها، شرکای آن‌ها و دشمنان آنها، آینده افغانستان را رقم خواهد زد.

جیمز کانینگهام در یادداشتی که اندیشکده آمریکایی شورای آتلانتیک منتشر کرد، نوشت: این تصمیم‌ها می‌تواند زمینه را برای موفقیت هرچه بیشتر مردم افغانستان و رهبران منتخب آن‌ها برای آینده‌ای بهتر مساعد گرداند، آینده‌ای که آن‌ها برای آن تلاش و مبارزه کرده‌اند.

در بهترین حالت، ادامه این روند به مذاکرات صلح حقیقی منتهی خواهد شد. در غیر این صورت، تصمیم‌های آینده افغانستان ممکن است به فروپاشی سیاست افغانستان، جنگ بین طبقات سیاسی افغانستان و جامعه مدنی و پایان امید به فرایند صلح و همچنین، کاهش حمایت‌های بین‌المللی منجر شود. برای پرهیز از این سناریوی دوم، پذیرش نتایج انتخابات ریاست جمهوری افغانستان (که نتایج آن هنوز اعلام نشده است) حیاتی است.

اگرچه حمایت‌های نظامی و بین‌المللی هنوز پابرجاست، اما تنها رهبران افغانستان می‌توانند آینده کشور خود را ترسیم کنند. اکنون زمان تصمیم‌گیری برای رهبران افغانستان رو به پایان است و شکست آن‌ها در این رقابت با زمان، گزینه‌ای فاجعه بار خواهد بود.

در روزهای اخیر، تغییرات مهمی در توسعه افغانستان روی داده است. تصمیم دولت ترامپ به تفویض اختیارات به سفیر خود، زلمای خلیل زاد، تلاش‌ها برای تعامل با طالبان را احیا کرده و از مذاکرات، یعنی تنها راه پایان جنگ، استقبال کرده است.

علاوه بر این، ترامپ نشان داده است که نیروهای آمریکایی در افغانستان را همچنان حفظ کرده و  تعداد آن‌ها را فعلا به صفر نخواهد رساند. وی همچنین نشان داد که در صورت پیشرفت در مذاکره و توافق با طالبان، کارزار نظامی آمریکا متوقف خواهد شد. این‌ها تحولات مثبتی است که کاستی‌های توافق آمریکا- طالبان را تصحیح می‌کند، توافقی که ترامپ در ماه سپتامبر آن را رد کرد.

اکنون به نظر می‌رسد که آمریکا حضور نظامیان خود در افغانستان را به پیشرفت مذاکرات جدی بین الافغانی و نتایج این مذاکرات گره زده است. با از سر گیری گفتگوهای آمریکا- طالبان، شفافیت در این زمینه برای ایجاد تغییر در اهداف و انتظارات طالبان (در حال حاضر هدف آن‌ها خروج نیروهای آمریکا از افغانستان و برقراری یک امارت اسلامی سرکوبگر است) ضروری است.

ایجاد تغییر در محاسبات طالبان در مورد راه حل سیاسی، فوق العاده دشوار بوده (و خواهد بود) اما ضروری است. چنین تغییری مستلزم تغییر محاسبات راهبردی و رفتار پاکستان است. واشنگتن تا به حال در این زمینه موفق نبوده و هنوز باید یک رویکرد فشار حداکثری به همراه طرح تشویقی آمریکا و جامعه بین‌المللی تدارک ببیند تا برای دولت پاکستان (و به ویژه ارتش آن) روشن سازد که زمان عمل به نفع صلح فرا رسیده است.

فعالیت طالبان باید مهار و برایشان روشن شود که آرزوی آن‌ها هرگز عملی نخواهد شد. این‌ها وظایف سیاسی و دیپلماتیکی هستند که ابزار نظامی برای آن‌ها لازم است، اما کافی نیست. آمریکا و شرکا و متحدان آن در افغانستان باید از نفوذ اقتصادی و سیاسی خود برای دستیابی به صلح استفاده کنند.

افغانستان امروز یک جمهوری اسلامی است، نه یک امارت اسلامی و اکثریت قریب به اتفاق افغان‌ها چنین تمایلی دارند. هر نوع توافق صلحی نباید به دستاوردهای اقتصادی، اجتماعی و دیپلماتیکی گذشته‌ی این کشور در دو دهه اخیر آسیب بزند.

امروز، آشتی طالبان با افغانستان چالشی است که تنها خود مردم افغانستان می‌توانند بر آن فائق آیند. چنین هدفی نیازمند یک دولت مشروع و رسیدن به درجه‌ای از ثبات سیاسی است. دموکراسی در افغانستان، شکننده و انتخابات آن با تنش و اتهامات همراه بوده است. انتخابات این کشور همانند برخی دموکراسی‌ها قطعاً ناقص است. با این حال، مردم افغانستان به دموکراسی و حق رای ارج می‌نهند و این کار را طی سال‌ها و در مواجهه با تهدیدهای خشونت‌آمیز پیاپی انجام داده‌اند.

اکنون کمیسیون مستقل انتخابات تحت فشار افراد و جریان‌های متعدد، باید نتایج انتخابات ریاست جمهوری سپتامبر 2019 را اعلام کند. در هفت استان، معترضان مانع بازشماری صندوق‌ها شده‌اند. این فرایند دشوار و پویا باید اجرا شود و کمیسیون مستقل انتخابات اجازه یابد که وظایف خود را انجام دهد. همچنین، هنگامی که نتایج اعلام شد، باید مورد پذیرش همگان قرار گیرد. کمیسیون مستقل انتخابات نیز باید دلیل اقدامات و تصمیمات خود را به طور روشن بیان کند.

اگر هیچ یک از نامزدها اکثریت لازم را کسب نکنند، احتمالا انتخابات به دور دوم کشیده خواهد شد. با در نظر گرفتن این فرضیه، توانایی طبقه سیاسی افغانستان برای رفع اختلافات، پرهیز از جنگ و تمرکز بر آینده کشور و دموکراسی در این جمهوری اسلامی، بیش از هر زمان دیگری حیاتی است. شکی نیست که مسئولیت آینده کشور و سیاست افغانستان در دستان مردم افغانستان است.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *