جدیدترین مطالب

واقعیت های پیمان سه‌جانبه مکه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: امضای توافق مکه میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه، پرسش‌هایی درباره آینده ساختار امنیتی منطقه و جایگاه این کشورها در معادلات غرب آسیا ایجاد کرده است. آیا این توافق می‌تواند به یک سازوکار واقعی دفاع جمعی تبدیل شود یا بیش از آنکه ظرفیت نظامی جدیدی ایجاد کنند، کارکرد سیاسی و بازدارنده دارد؟

شکل‌گیری نظم جدید در روابط بین قدرت‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ روسیه و اوکراین و جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، با اهداف و بازیگران متفاوتی شکل‌گرفته‌اند، اما تحولات میدانی و سیاسی نشان می‌دهد که به طور کامل از یکدیگر جدا نیستند.

پیامدهای راهبردی کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تداوم جنگ آمریکا علیه ایران، علاوه بر افزایش هزینه‌های عملیاتی، ظرفیت واقعی زرادخانه آمریکا برای ایفای هم‌زمان تعهدات امنیتی در چند جبهه را زیر سؤال برده است؛ موضوعی که بر بازدارندگی، توان تولید دفاعی و اولویت‌بندی منابع واشنگتن اثر می‌گذارد.

ناکارآمدی رزمایش منطقه‌ای شرق آسیا به رهبری آمریکا در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به مانیل برای گفت‌وگوهای دیپلماتیک منطقه‌ای که در اواسط ژوئیه انجام گرفت، به‌عنوان نشانه‌ای مستقیم از تعهد آمریکا به امنیت اقیانوس آرام معرفی شد. اما پیش از پایان همان هفته، یک افسر گارد ساحلی چین در جریان یک رویارویی در منطقه «سکند توماس شول»، یک ملوان فیلیپینی را مجروح کرد و به یک قایق نیروی دریایی فیلیپین آسیب رساند. این ماجرا در حالی رخ داد که نشست‌های دیپلماتیک سطح بالا در پایتخت در جریان بود.»

اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران در پرتو تحولات امنیتی منطقه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوع‌بخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.

تحلیلی بر پیمان دفاعی مکه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافق‌نامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.

تقویت حضور آفریقا در بریکس، فرصت‌های جدید برای همکاری اقتصادی و سیاسی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحث‌هایی را درباره شکل‌گیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»

Loading

أحدث المقالات

واقعیت های پیمان سه‌جانبه مکه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: امضای توافق مکه میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه، پرسش‌هایی درباره آینده ساختار امنیتی منطقه و جایگاه این کشورها در معادلات غرب آسیا ایجاد کرده است. آیا این توافق می‌تواند به یک سازوکار واقعی دفاع جمعی تبدیل شود یا بیش از آنکه ظرفیت نظامی جدیدی ایجاد کنند، کارکرد سیاسی و بازدارنده دارد؟

شکل‌گیری نظم جدید در روابط بین قدرت‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ روسیه و اوکراین و جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، با اهداف و بازیگران متفاوتی شکل‌گرفته‌اند، اما تحولات میدانی و سیاسی نشان می‌دهد که به طور کامل از یکدیگر جدا نیستند.

پیامدهای راهبردی کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تداوم جنگ آمریکا علیه ایران، علاوه بر افزایش هزینه‌های عملیاتی، ظرفیت واقعی زرادخانه آمریکا برای ایفای هم‌زمان تعهدات امنیتی در چند جبهه را زیر سؤال برده است؛ موضوعی که بر بازدارندگی، توان تولید دفاعی و اولویت‌بندی منابع واشنگتن اثر می‌گذارد.

ناکارآمدی رزمایش منطقه‌ای شرق آسیا به رهبری آمریکا در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به مانیل برای گفت‌وگوهای دیپلماتیک منطقه‌ای که در اواسط ژوئیه انجام گرفت، به‌عنوان نشانه‌ای مستقیم از تعهد آمریکا به امنیت اقیانوس آرام معرفی شد. اما پیش از پایان همان هفته، یک افسر گارد ساحلی چین در جریان یک رویارویی در منطقه «سکند توماس شول»، یک ملوان فیلیپینی را مجروح کرد و به یک قایق نیروی دریایی فیلیپین آسیب رساند. این ماجرا در حالی رخ داد که نشست‌های دیپلماتیک سطح بالا در پایتخت در جریان بود.»

اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران در پرتو تحولات امنیتی منطقه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوع‌بخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.

پیامدهای تفاهم ایران و عمان برای امنیت خلیج‌فارس و تنگه هرمز

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقه‌ای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیج‌فارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.

تحلیلی بر پیمان دفاعی مکه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافق‌نامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.

Loading

پیامدهای توسعه فناوری نظامی آمریکا در فضا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دولت ترامپ تلاش دارد مرکز فرماندهی فضایی خود را مجددا احیا کند و رقابت‌هایی را که بر روی زمین با دو کشور روسیه و چین داشته، در سطح فضا نیز دنبال کند. شعیب بهمن - کارشناس مسائل بین‌الملل

رویکرد دولت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به موضوع سیاست فضایی و استقرار فناوری نظامی در فضا، بیش از آنکه ناشی از مسائل حقوقی و دارای جنبه‌های حقوقی باشد، از رقابت با کشورها و قدرت‌هایی مثل روسیه و چین نشات گرفته است.

به این معنا که آمریکایی‌ها اعتقاد دارند روس‌ها روی نسلی از تسلیحات کار می‌کنند که از آن به عنوان تسلیحات لیزری نام می‌برند و مدعی هستند دستیابی روسیه به این تسلیحات می‌تواند موجب افزایش قدرت و توان آنها در فضا شود.

همچنین آمریکایی‌ها معتقدند که چینی‌ها نیز به فناوری‌هایی دست پیدا کرده‌اند که می‌توانند ماهواره‌ها را در فضا مورد هدف قرار دهند یا در روند کارآیی یا کارآمدی آنها اختلال ایجاد کنند.

با این بهانه‌ها، دولت ترامپ تلاش دارد مرکز فرماندهی فضایی خود را مجددا احیا کند و رقابت‌هایی را که بر روی زمین با دو کشور روسیه و چین داشته، در سطح فضا نیز دنبال کند.

با توجه به اینکه هنجارهای حقوقی موجود نتوانسته از استقرار و کاربرد تسلیحات فضاپایه غیرمتعارف جلوگیری نماید، درنتیجه مسئله بیشتر بر رقابت‌های بین‌ قدرت‌ها می‌گنجد. در واقع، هنجارهای حقوقی موجود در سطح بین‌المللی نمی تواند مانع از این نوع رقابت یا اقدامات آمریکا شود و اساسا این هنجارها قادر نیستند که یک نظم مشخصی را در سطح فضا برای کشورهای مختلف مشخص کنند.

در نتیجه این مسئله بیش از آنکه دارای بار حقوقی باشد یا جنبه‌های حقوقی بر آن حاکم باشد بیشتر در حوزه رقابت‌های تسلیحاتی و رقابت‌های آمریکا با روسیه و چین برای دستیابی به تسلیحات پیشرفته در عرصه استراتژیک بین این کشورها جریان داشته و اکنون می‌تواند در عرصه فضا نیز ادامه پیدا کند.

قاعدتا قدرت‌های دیگر مانند روسیه و چین در زمان مقتضی به این امر واکنش مناسب نشان خواهند داد البته همچنانکه اشاره شد در حال حاضر آمریکایی‌ها اقدامات چین و روسیه را بهانه توسعه فعالیت‌های نظامی خود در سطح فضا قرار داده‌اند؛ اما به هر حال روس‌ها و چینی‌ها در آینده به این اقدام آمریکا واکنش نشان خواهند داد و این واکنش شاید به درک اینکه قدرت‌های نظامی بزرگ دستکم چه اقداماتی را در سطح فضا انجام  می‌دهند، کمک بزرگی کند.

در مورد واکنش روسیه باید توجه داشته باشیم که روسیه یکی از پیشروترین کشورها در صنعت فضا به شمار می‌رود یعنی جزء اولین کشورهایی بوده که به این فناوری دست پیدا کرده و همچنان دارای کارگاه‌های فضایی است. روسیه همواره روی تحقیقات در حوزه فضا متمرکز بوده و به نظر می‌رسد در آینده نیز برنامه‌های بلندمدتی برای توسعه اقدامات خود در سطح فضا داشته باشند. در نتیجه اقدام رئیس‌جمهور آمریکا مبنی بر توسعه فناوری‌های نظامی در سطح فضا، بدون شک با واکنش‌ مسکو مواجه خواهد شد و همچنانکه ولادیمیر پوتین نیز گفته این اقدام می‌تواند تلافی جویانه باشد.

نکته‌ای که باید در نظر داشت اینکه رقابت‌های نظامی در سطح بین‌المللی ابعاد جدیدی پیدا کرده است و ظاهرا آمریکا با خروج خود از برخی پیمان‌های نظامی بین‌المللی مانند پیمان ممانعت از ساخت و توسعه موشک‌های میان‌برد و کوتاه‌برد هسته‌ای(INF) می‌خواهد دست به نوعی بلندپروازی در توسعه صنایع نظامی خود بزند. روس‌ها نیز نشان دادند که پیشرفت‌های قابل توجهی را در حوزه صنایع نظامی بدست آورده‌اند. در نتیجه در شرایط فعلی واکنش روسیه به اقدام آمریکا احتمالا واکنش متقابل خواهد بود.

این در حالی است که وجود رقابت‌ تسلیحاتی بین قدرت‌های بزرگ می‌تواند جهان را به مکان ناامن‌تری تبدیل کند. درگذشته نظام بین‌الملل شاهد چنین رقابتی بین دو ابرقدرت وقت یعنی شوروی و آمریکا بوده است به نحوی که هر لحظه امکان درگیری و برخورد بین دو ابرقدرت وجود داشت و قاعدتا اگر چنین درگیری‌ای رخ می‌داد با توجه به اینکه طرفین از قدرت هسته‌ای برخوردار بودند، این نزاع می‌توانست به نابودی کشورهای بسیار و یا حتی نابودی کره زمین منجر شود.

حال اگر قدرت‌های بزرگ این رقابت‌های نظامی را بخواهند به سطح فضا تسری بدهند موضوع ابعاد جدیدتری پیدا خواهد کرد. چرا که در وهله نخست باید توجه داشت که کشورهای محدودی به فضا دسترسی دارند و در این حوزه فعالیت دارند و دیگر اینکه کشورهای بسیار محدودتری توانایی ساخت و توسعه فناوری‌های نظامی را در سطح فضا دارند.

در نتیجه این مسئله می‌تواند جهان را در سطح فضا نیز درگیر یک رقابت تسلیحاتی کند که این موضوع بدون شک پیامدهای بلندمدتی بر صلح و امنیت بین‌المللی برجای خواهد گذاشت. به نحوی که هرگونه درگیری در روی زمین بین کشورها می‌تواند به درگیری‌های فضایی منتهی شود و پیامدهای این درگیری‌های فضایی می‌تواند باعث ایجاد اختلال در بسیاری از شبکه‌های ماهواره‌ای شود. همچنین ممکن است پیامدهای ناشناخته‌ای برای برخی کشورها ایجاد کند و لذا روند کلی ثبات و امنیت در جهان را مختل خواهد کرد.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *