جدیدترین مطالب

چندقطبی‌گرایی به‌مثابه دکترین راهبردی: منطق شراکت روسیه و چین در بحبوحه یک بحران سلطه‌طلبی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط روسیه و چین صرفاً یک نزدیکی مصلحتی نیست؛ هرچند مصلحت نیز در آن نقش دارد. این روابط در واقع همگرایی چشم‌اندازهای بلندمدت درباره نحوه سازمان‌دهی نظام بین‌الملل است.»

تضعیف اعتبار آمریکا در پی تهدیدها و چرخش مواضع ترامپ برای دریافت عوارض در تنگه هرمز

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «تنها راه‌حل عملی برای بازگرداندن کشتیرانی در تنگه هرمز، رسیدن به یک توافق از طریق مذاکره‌ است؛ چشم‌اندازی که دستیابی به آن با خطر تشدید بیشتر درگیری نظامی، دشوارتر نیز شده است.»

نگاهی به ابعاد و چشم‌انداز تنش در روابط ترکیه و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنش‌های لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکل‌گیری نظمی تازه در رقابت‌های ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.

وخامت اوضاع در تنگه هرمز و چشم‌انداز مبهم برای خروج آمریکا از آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتش‌بسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرف‌کنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.

موازنه در زنجیره گلوگاه‌ها؛ از بازدارندگی دریاپایه تا دیپلماسی متکثر

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنش‌ها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشان‌دهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقه‌ای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه باب‌المندب را به یکدیگر پیوند داده است.

نقش هوش مصنوعی در لجستیک مشترک ارتش چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامه‌ریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیین‌کننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفته‌اند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابه‌جایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیب‌پذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل می‌کند.»

نتیجه معکوس راهبرد آمریکا در مهار فناوری چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمه‌هادی‌های پیشرفته، می‌تواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرط‌بندی آن‌گونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمه‌هادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»

چگونگی تلاش خاورمیانه برای ایجاد فضای مانور در حوزه هوش مصنوعی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونه‌ای از تحولی است که سال‌ها دور از توجه رسانه‌ها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمه‌نهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایه‌گذاری بلندمدت در زیرساخت‌ها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»

Loading

أحدث المقالات

چندقطبی‌گرایی به‌مثابه دکترین راهبردی: منطق شراکت روسیه و چین در بحبوحه یک بحران سلطه‌طلبی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «روابط روسیه و چین صرفاً یک نزدیکی مصلحتی نیست؛ هرچند مصلحت نیز در آن نقش دارد. این روابط در واقع همگرایی چشم‌اندازهای بلندمدت درباره نحوه سازمان‌دهی نظام بین‌الملل است.»

تضعیف اعتبار آمریکا در پی تهدیدها و چرخش مواضع ترامپ برای دریافت عوارض در تنگه هرمز

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «تنها راه‌حل عملی برای بازگرداندن کشتیرانی در تنگه هرمز، رسیدن به یک توافق از طریق مذاکره‌ است؛ چشم‌اندازی که دستیابی به آن با خطر تشدید بیشتر درگیری نظامی، دشوارتر نیز شده است.»

نگاهی به ابعاد و چشم‌انداز تنش در روابط ترکیه و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تشدید تنش‌های لفظی و راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی اگرچه احتمال جنگ مستقیم را افزایش نداده؛ اما از شکل‌گیری نظمی تازه در رقابت‌های ژئوپلیتیکی غرب آسیا حکایت دارد.

وخامت اوضاع در تنگه هرمز و چشم‌انداز مبهم برای خروج آمریکا از آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد: با گذشت چند ماه از آغاز جنگ آمریکا و ایران، و در حالی که آتش‌بسی که به سختی یک ماه دوام آورده بود، در حال فروپاشی است، دلیل چندانی ندارد که باور کنیم مسیر این درگیری به زودی تغییر خواهد کرد. بازارهای نفت و مصرف‌کنندگان باید برای بدترین سناریوهای ممکن آماده شوند و بپذیرند که اکنون «وضعیت عادی» خیالی متعلق به گذشته است.

موازنه در زنجیره گلوگاه‌ها؛ از بازدارندگی دریاپایه تا دیپلماسی متکثر

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنش‌ها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشان‌دهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقه‌ای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه باب‌المندب را به یکدیگر پیوند داده است.

نقش هوش مصنوعی در لجستیک مشترک ارتش چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامه‌ریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیین‌کننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفته‌اند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابه‌جایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیب‌پذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل می‌کند.»

نتیجه معکوس راهبرد آمریکا در مهار فناوری چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمه‌هادی‌های پیشرفته، می‌تواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرط‌بندی آن‌گونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمه‌هادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»

چگونگی تلاش خاورمیانه برای ایجاد فضای مانور در حوزه هوش مصنوعی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونه‌ای از تحولی است که سال‌ها دور از توجه رسانه‌ها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمه‌نهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایه‌گذاری بلندمدت در زیرساخت‌ها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»

Loading

رقابت تسلیحاتی آمریکا و روسیه و سناریوهای پیش‌رو

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: منطقی‌ترین سناریو این است که روس‌ها وارد عرصه رقابت سنگین تسلیحاتی با واشنگتن نشوند؛ این مسئله نیز از یک سو به دلیل تجربیات تاریخی‌شان و از سوی دیگر به دلیل فاصله بسیار زیاد بودجه نظامی آمریکا با بودجه نظامی روسیه است. شعیب بهمن - کارشناس مسائل روسیه

رقابت تسلیحاتی بین روسیه و آمریکا از زمان شکل‌گیری جنگ سرد بین دو کشور همواره وجود داشته و حتی فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی به عنوان یکی از دو قطب حاکم بر نظام بین‌الملل نیز باعث از بین رفتن این رقابت تسلیحاتی نشده است.  اگرچه در دهه ۱۹۹۰ میلادی تا حد زیادی از قدرت نظامی روسیه کاسته شد و این کشور به دلیل مشکلات اقتصادی و نابسامانی‌های داخلی از این رقابت تسلیحاتی در عرصه جهانی باز ماند ولی عملا از اولین دهه ۲۰۰۰ به بعد با روی کار آمدن ولادیمیر پوتین و طرح‌های بلندپروازانه‌ای که او در حوزه نظامی داشت شاهد پیگیری ایده نوسازی نظامی روسیه و افزایش صادرات تسلیحات روسی به کشورهای مختلف جهان هستیم و مجددا این کشور به عرصه رقابت‌های تسلیحاتی با آمریکا بازگشته است.

آنچه که در حال حاضر و طی ماه‌های اخیر باعث افزایش نشانه‌های رقابت تسلیحاتی بین روسیه و ایالات متحده آمریکا شده است خروج ایالات متحده از پیمان منع گسترش موشک‌های هسته‌ای کوتاه برد و میان برد است. درواقع خروج آمریکا از این پیمان زمینه‌ای را ایجاد کرد که در وهله اول، خود آمریکایی‌ها بتوانند به آزمایش انواع و اقسام این نوع از موشک‌ها بپردازند و در وهله دوم فرصت اینکه روس‌ها هم وارد این عرصه شوند و بخواهند این نوع از آزمایش‌ها را انجام دهند پدید آمد.

از بین رفتن موانع قانونی یا پیمان‌های بین‌المللی که برای کنترل تسلیحات بین روسیه و آمریکا وجود داشت، یکی از دلایل مهم افزایش رقابت تسلیحاتی بین دو کشور به شمار می‌رود. در کنار این مسئله رقابت‌های ژئوپلیتیک و استراتژیکی که همواره بین مسکو و واشنگتن وجود داشته و در سال‌های اخیر تشدید شده، دلیل دیگری است که در حال حاضر منجر به افزایش رقابت تسلیحاتی بین طرفین شده است.

اما در پاسخ به این پرسش که آیا آزمایش این موشک‌های جدید می‌تواند به دور جدیدی از رقابت تسلیحاتی بین روسیه و آمریکا شبیه به آنچه که در اواخر عمر اتحاد جماهیر شوروی یا جنگ ستارگان رخ داد منجر شود، باید با تامل بیشتری به این مسئله نگاه کرد. چرا که به نظر می‌رسد روسیه درس خوبی از تله‌ای که آمریکا در سال‌های اخیر برای اتحاد جماهیر شوروی گذاشته بود گرفته‌ و خیلی با احتیاط وارد حوزه رقابت‌های تسلیحاتی خواهد شد. به این معنا که روس‌ها تلاش می‌کنند گستره رقابت‌های تسلیحاتی را صرفا به تسلیحات و جنگ‌افزارهایی که بتواند بر قابلیت نظامی و تدافعی آنها بیفزاید محدود کنند و از اینکه بخواهند این حوزه را بسیار گسترش دهند تا حد امکان پرهیز می‌کنند. اما این تمایل در بین آمریکایی‌ها همچنان وجود دارد تا یک بار دیگر بلایی را که در قالب جنگ ستارگان بر سر اتحاد جماهیر شوروی آوردند بتوانند بر سر روسیه امروزی بیاورند و آن وقایع را تکرار کنند به این امید که در نهایت منجر به فروپاشی یا تجزیه روسیه شود.

این در حالی است که به نظر می‌رسد روسیه در طرف مقابل با هوشمندی بیشتری به این مسئله و طرح آمریکا نگاه می‌کند و احتمال اینکه به صورت کامل و تمام عیار وارد این رقابت و عرصه بازی واشنگتن شود، اندک است. اما به هر حال در برابر آزمایش‌های مختلفی که آمریکایی‌ها انجام خواهند داد قطعا مسکو نیز واکنش متقابل نشان خواهد داد.

درواقع منطقی‌ترین سناریو این است که روس‌ها وارد عرصه رقابت سنگین تسلیحاتی با واشنگتن نشوند؛ این مسئله نیز از یک سو به دلیل تجربیات تاریخی‌شان و از سوی دیگر به دلیل فاصله بسیار زیاد بودجه نظامی آمریکا با بودجه نظامی روسیه است. چون بودجه نظامی آمریکا چیزی بیش از ۱۰ برابر بودجه نظامی روسیه است و قاعدتا اگر دو کشور بخواهند وارد یک رقابت تسلیحاتی شوند این رقابت یک رقابت نابرابر خواهد بود. لذا روس‌ها این مسئله را به خوبی درک می‌کنند که عملا توان همراهی پایاپای با آمریکا را در این رقابت تسلیحاتی ندارند و تا حد امکان تلاش دارند محدوده این رقابت را گسترش ندهند و آن را صرفا به حوزه‌هایی که در آن دست برتر را دارند تسری دهند.

یعنی مسکو تنها در حوزه‌های موشکی و تسلیحاتی که در آنها نسبت به واشنگتن برتری دارد سرمایه‌گذاری خواهد کرد.

یک سناریوی دیگر هم این است که روسیه وارد این بازی آمریکا شود و مطابق میل این کشور رفتار کند اما نتیجه این سناریو از پیش مشخص است و از آنجایی که روسیه در مقابل آمریکا از اقتصاد ضعیف‌تری برخوردار است و بودجه نظامی کمتری دارد قاعدتا برنده این جنگ چه در حوزه نظامی و چه در حوزه اقتصادی آمریکایی‌ها خواهند بود. در نتیجه احتمال این سناریو که روس‌ها وارد این عرصه شوند و بخواهند به این رقابت دامن بزنند بسیار کم است.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *