جدیدترین مطالب

ترامپ و افول جایگاه آمریکا در نظام بین‌الملل

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران به‌مثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بین‌الملل ارائه می‌دهند.

پیمان مکه؛ چرایی شکل‌گیری و چالش‌های پیش رو

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمام‌عیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقه‌ای است.

پیامدهای توافق هسته‌ای آمریکا و عربستان

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هسته‌ای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، می‌تواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هسته‌ای را تشدید و وارد مرحله‌ای تازه کند.

تحلیلی بر تنش‌های اخیر ترکیه و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.

تجدید ساختار مسیرهای جغرافیایی چین در آسیای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راه‌آهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیق‌تر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»

چشم‌انداز صلح در غزه و موانع تحقق آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آینده طرح به اصطلاح صلح ترامپ برای غزه با وجود ادعای توافق بر خلع سلاح حماس، به دلیل کاستی‌های ساختاری و مخالفت بازیگران کلیدی، همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.

واقعیت های پیمان سه‌جانبه مکه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: امضای توافق مکه میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه، پرسش‌هایی درباره آینده ساختار امنیتی منطقه و جایگاه این کشورها در معادلات غرب آسیا ایجاد کرده است. آیا این توافق می‌تواند به یک سازوکار واقعی دفاع جمعی تبدیل شود یا بیش از آنکه ظرفیت نظامی جدیدی ایجاد کنند، کارکرد سیاسی و بازدارنده دارد؟

Loading

أحدث المقالات

ترامپ و افول جایگاه آمریکا در نظام بین‌الملل

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران به‌مثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بین‌الملل ارائه می‌دهند.

پیمان مکه؛ چرایی شکل‌گیری و چالش‌های پیش رو

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمام‌عیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقه‌ای است.

پیامدهای توافق هسته‌ای آمریکا و عربستان

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هسته‌ای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، می‌تواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هسته‌ای را تشدید و وارد مرحله‌ای تازه کند.

تحلیلی بر تنش‌های اخیر ترکیه و رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.

تجدید ساختار مسیرهای جغرافیایی چین در آسیای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راه‌آهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیق‌تر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»

چشم‌انداز صلح در غزه و موانع تحقق آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: آینده طرح به اصطلاح صلح ترامپ برای غزه با وجود ادعای توافق بر خلع سلاح حماس، به دلیل کاستی‌های ساختاری و مخالفت بازیگران کلیدی، همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.

واقعیت های پیمان سه‌جانبه مکه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: امضای توافق مکه میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه، پرسش‌هایی درباره آینده ساختار امنیتی منطقه و جایگاه این کشورها در معادلات غرب آسیا ایجاد کرده است. آیا این توافق می‌تواند به یک سازوکار واقعی دفاع جمعی تبدیل شود یا بیش از آنکه ظرفیت نظامی جدیدی ایجاد کنند، کارکرد سیاسی و بازدارنده دارد؟

Loading

رؤیای مراکش بزرگ؛ عامل تشنج در روابط مغرب و الجزایر

۱۴۰۰/۰۷/۱۷ | خبر تاپ, سیاسی, یادداشت

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از استقلال الجزایر در سال 1962، بحث ترسیم مرزهای مشترك با مغرب باعث اختلاف دو كشور شد. احمد بخشی- کارشناس مسائل افریقا

الجزایر ملاك تعیین مرزها را زمانی می‌دانست كه فرانسه خاك الجزایر را ترك كرد و اعتقاد داشت، چارچوب مرزهای دو كشور همین است، اما مغرب بر این باور بود كه برای ترسیم مرزها باید به دوران پیش از ورود استعمارگران فرانسوی بازگشت و به همین دلیل دو منطقه «تندوف» و «بشار» را كه اكنون جزو خاك الجزایر است، بخشی از خاك خود می‌داند. در این راستا تأکید ملی‌گرایان مراکش بر نظریه «مراکش کبیر» که داعیه حاکمیت بر صحرای غربی، موریتانی و بخش بزرگی از الجزایر را دارد، باعث برداشت تهدید امنیتی از سوی نظام تصمیم گیر الجزایر شده است. این برداشت امنیتی با اقدام اولیه مراکش در تجاوز به الجزایر تقویت‌شده و درنهایت باعث شده است که الجزایر برای جلوگیری از تحقق رؤیای مراکش کبیر، دست به حمایت همه‌جانبه از جبهه پولیساریو به‌عنوان کنشگر فعال بزند. در این راستا، الجزایر حتی حاضر شده است تا بخشی از سرزمین خود (منطقه تندوف) را به‌عنوان سرزمین سکونت صحراوی‌ها و دولت صحرای غربی در اختیار جبهه پولیساریو قرار دهد. مقام‌های مغربی، پیوسته الجزایر را به حمایت از جبهه پولیساریو متهم می‌كنند و می‌گویند، الجزیره باید به‌عنوان یكی از طرف‌های اثرگذار در مذاكرات حضور داشته باشد و این در حالی است كه الجزایر معتقد است، از تلاش‌های سازمان ملل برای حل مسئله صحرا حمایت می‌كند و طرف این درگیری نیست. لذا از زمان استقلال، روابط دو کشور بر سر ترسیم قلمرو نفوذ دچار تنش شده است و از آن زمان به بعد عوامل تسریع‌کننده و نیابتی در این راستا جهت تشدید وضعیت تنشی به کار گرفته می‌شوند و هر کنشی از سوی یکی از کشورها، واکنش طرف مقابل را در جهت خنثی‌سازی و یا مخالفت را در پی داشته است.

مغرب و الجزایر با بیش از ۱۷۰۰ کیلومتر مرز مشترک زمینی، هنوز نتوانسته‌اند از فرصت‌ها استفاده کنند، بلکه درصدد بوده‌اند که همدیگر را تهدید نمایند و یا مانع از فعالیت‌های همدیگر گردند. برای مثال، دو كشور در سال 1963 میلادی به دلیل اختلافات مرزی، با هم وارد جنگی شدند كه به «جنگ شن‌ها» معروف شد. این درگیری با دخالت كشورهای عربی و آفریقایی به پایان رسید. الجزایر از چند سال پیش شروع به ساختن دیواری حائل در 271 كیلومتر از مرزهای خود با مغرب كرد كه ارتفاع آن حدود هفت متر و عرض آن دو متر است. الجزایر هدف از این كار را جلوگیری از قاچاق مواد مخدر از طریق خاك مغرب و تأمین امنیت این كشور عنوان كرده است. مغرب نیز پیش از آن دیواری به طول 100 كیلومتر در مرزهایش ایجاد كرده و هدف از آن را مبارزه با جرائم سازمان‌یافته و جلوگیری از نفوذ تندروها از خاك الجزایر به این كشور اعلام كرده است. بر اساس گزارش «مركز پژوهش‌های صلح جهانی استكهلم»، از سال 2011 تا 2015، 56 درصد سلاح‌های خریداری‌شده در آفریقا توسط مغرب و الجزایر صورت گرفته است.

اختلافات دو كشور باعث شده، هر یك برای تقویت توان دفاعی خود تلاش كند و حتی در پرتاب ماهواره‌ای و نبرد ضد جاسوسی میان الجزایر و مغرب رقابت وجود دارد. نتیجه این رقابت فراز و نشیب در روابط و عدم بهره‌مندی از فرصت‌های دو کشور در جهت تقویت اقتصاد و همگرایی دو کشور و منطقه است. از سوی دیگر طرفین برای هر اقدام ضد امنیت ملی، همدیگر را متهم می‌کنند. آتش‌سوزی اخیر در الجزایر یکی از مثال‌ها است که حدود ۲۰ استان الجزایر را گرفتار و به مرگ نزدیک 70 نفر منجر شده است؛ در این راستا وزیر خارجه الجزایر اعلام کرد که مغرب با همدستی رژیم صهیونیستی در آتش‌سوزی‌های اخیر این کشور دست داشته و قطع روابط دیپلماتیک الجزیره با رباط را اعلام کرد. یکی از هماوردهای دو کشور در اتحادیه آفریقا است که الجزایر نسبت به بازگشت چند سال قبل مغرب به اتحادیه آفریقا مخالف بود، بااین‌وجود مغرب به اتحادیه برگشت و تاکنون توانسته است دیدگاه بسیاری از کشورهای آفریقایی را نسبت به جبهه پولیساریو و مالکیت خود بر صحرا تغییر دهد. همچنین مسئله مخالفت بعضی از کشورهای آفریقا با عضویت ناظر رژیم صهیونیستی در اتحادیه آفریقا و حتی روابط دوجانبه رباط- تل‌آویو و تنش در روابط ایران با این کشورها را می‌توان در اختلاف میان الجزایر و مغرب و نوع نگاه به پولیساریو و سیاست قلمروگستری دو کشور ریشه‌یابی کرد. همچنین ممنوعیت پروازهای مسافربری و نظامی مغرب از حریم هوایی الجزایر و گفتگوهای خشن وزرای خارجه دو کشور در اجلاس اخیر سازمان ملل این احتمال را تقویت می‌کند که جنگ دیپلماتیک میان الجزایر و مغرب طی روزهای آینده افزایش یابد.

هرچند که اتحادیه افریقا این بحران را همانند سد رنسانس در بخش شرقی قاره به نحوی مدیریت می‌کند و همچنین کشورهای عرب علاوه بر ایفای نقش میانجی، خواهان خویشتن‌داری طرفین هستند اما مداخله کشورهای منطقه و فرا منطقه و تقابل سیاست مرزهای زمان استقلال با ایده مراکش بزرگ، نشان از تداوم این بحران و سرایت منطقه‌ای آن دارد و چشم‌اندازی کوتاه‌مدت را نمی‌توان برای آن ترسیم کرد. هرچند که مراکش با سیاست خارجی فعال قاره‌ای و سیاست یارگیری و یارگیری از طریق کمک‌های اقتصادی، درصدد تحقق خواسته تاریخی خویش است.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *