جدیدترین مطالب

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

أحدث المقالات

علت تداوم سوء تفاهم غرب در درک اهمیت و جایگاه بریکس

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که  در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد ‌شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»

تحلیلی بر اخراج نیروهای آمریکایی از عراق و پیامدهای احتمالی آن

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.

موفقیت‌ها و چالش‌های همکاری روسیه و آفریقا پس از اجلاس سران ۲۰۲۳

شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»

روسیه، آمریکا و چین: سه ضلع مثلث در عصر مناقشه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.

اولویت منطقی واشنگتن: پایان دادن به جنگ از طریق مذاکره
ناکامی ترامپ در تحقق اهدافش در جنگ 6 ماهه علیه ایران

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»

چشم‌انداز تنش‌های ایران و آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.

دیپلماسی ترکیه در دریای سیاه در قبال موانع عملیاتی روسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»

فرصت‌های هم‌سویی بریکس و سازمان همکاری شانگهای در اوراسیای بزرگ

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»

Loading

یونان؛ دروازه مهم اقتصادی، ترابری و راهبردی اروپا برای هند

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: طی دیدار مودی، نخست‌وزیر هند از یونان که پس از سال 1983 نخستین سفر نخست‌وزیر این کشور محسوب می‌شود، بهبود تدریجی روابط دوجانبه با یونان و چارچوب گسترده‌ای از همکاری‌های دوجانبه با تمرکز بر بخش‌های اقتصادی، گردشگری، کشاورزی، دفاعی، فرهنگی، گردشگری، برقراری پرواز مستقیم بین دو کشور و تغییرات اقلیمی مورد بحث و مذاکره قرار گرفت. میچوتاکیس نخست‌وزیر یونان که هند را عامل صلح و امنیت و پل همکاری بین سه قاره می‌داند، این سفر را «نقطه عطف» دانسته و امیدوار است این روابط به «شراکت راهبردی» ارتقا یابد. او هدف دولت محافظه‌کار یونان را افزایش ارزش مبادلات تجاری بین دو کشور به میزان دو برابر طی چهار سال آینده اعلام کرده است. محمود فاضلی - تحیلگر امور بین‌الملل

با توجه به این نکته که هند پنجمین اقتصاد جهان است، ارتقای سطح روابط اقتصادی با هند از اهمیت راهبردی برای یونان برخوردار است. طرف یونانی از اشتراک مواضع و توافق نظر کامل دو کشور پیرامون حفظ امنیت ناوبری، پایبندی به حقوق بین‌المللی و کنوانسیون ملل متحد در مورد حقوق دریاها سخن گفته و تاکید دارد یونان می‌تواند دروازه‌ای برای هند جهت ورود این کشور به بازار اتحادیه اروپا باشد. یونان همچنین از امضای توافقنامه تجارت آزاد بین اتحادیه اروپا و هند حمایت کرد.

در بیانیه مشترک، طرفین پایبندی خود را به مدیترانه‌ای «آزاد و باز» متکی بر قواعد بین‌المللی چون مفاد کنوانسیون ملل متحد در مورد حقوق دریاها (UNCLOS) و احترام کامل به حاکمیت و تمامیت ارضی کشورها و آزادی ناوبری در راستای صلح و ثبات اعلام کردند.

نخست‌وزیر هند بر تقویت همکاری در بخش‌های دفاعی و امنیتی، زیرساختی، کشاورزی و آموزش، فناوری‌های نو ظهور و انتقال نخبگان که می‌تواند روابط را به سطح راهبردی ارتقا دهد، تاکید کرد.

در چارچوب این سفر یادداشت تفاهم همکاری در بخش کشاورزی به امضا رسید و بزودی توافق نامه مهاجرت نیز میان دو طرف امضا خواهد شد. در نشست تجار دو کشور نیز، علاقه جدی شرکت‌های هندی برای تقویت روابط با یونان مورد تاکید قرار گرفت. این شرکت‌ها عمدتا از بخش‌های ساخت و ساز، مواد غذایی، صنایع داروسازی، انرژی، گردشگری و کشتیرانی بودند. طرفین در مورد چشم‌انداز و راه‌های تقویت همکاری‌های اقتصادی و تجاری بین دو کشور، با تمرکز بر بخش‌های زیرساختی (بنادر، فرودگاه‌ها)، فناوری پیشرفته، منابع انرژی تجدید پذیر، گردشگری، مواد غذایی، دارو و کشتیرانی گفت‌وگو کردند.

به باور نخست‌وزیر یونان، امروز روابط دوجانبه با هند قوی‌تر از هر زمان دیگر است. طی سال‌های اخیر دو کشور تعهد صادقانه‌ای جهت پیشبرد همکاری‌های دوجانبه در زمینه‌های مورد علاقه متقابل نشان دادند و دیدار نخست‌وزیر هند نقطه عطف مهمی در روابط رو به توسعه دو کشور است. ارزش مبادلات تجاری در سال 2022 به 32/1 میلیارد یورو رسید و امروزه شرکت‌های هندی یونان را به‌عنوان دروازه ای مهم برای ورود به بازار اتحادیه اروپا می‌دانند. شرکت هندی GMR در پروژه ساخت فرودگاه «کاستلی جزیره کرت یونان» مشارکت دارد و دیگر شرکت‌ها نیز می‌توانند در زمینه فرودگاه‌ها، بنادر، فناوری، انرژی و انرژی‌های تجدید پذیر سرمایه‌گذاری کنند.

از دیدگاه یونان، ظرفیت‌های گسترده‌ای برای همکاری بین قدرت اول جهان در بخش کشتیرانی با پنجمین اقتصاد جهان وجود دارد. زیرساخت‌های یونان چون «بندر پیره‌آس» می‌توانند به دروازه ورود هند به اروپا تبدیل شوند. پیشرفت همکاری‌های دوجانبه که در آمارها منعکس شده نشان می‌دهد ارزش مبادلات تجاری در سال 2022 به میزان 58 درصد افزایش یافته و به 32/1 میلیارد یورو رسیده که بالاترین رقم در پنج سال اخیر است.

ظرفیت‌های خوبی برای همکاری در زمینه ترابری دریایی، انرژی، صنایع داروسازی و فناوری وجود دارد. هند به‌دنبال دسترسی به بنادر یونانی برای صادرات کالاهای خود به اروپا است. همچنین موضوع تاسیس کارخانه در یونان جهت انجام مرحله نهایی تولید برخی کالاها در یونان به‌منظور ثبت آن به‌عنوان کالای اروپایی، تحت بررسی است.

هند در حال بررسی امکان استفاده از بندر پیره‌آس یونان برای صادرات محصولات خود به اروپا است. ایجاد گروه موسوم به « I2U2» ‌ در سال ۲۰۲۱ میلادی، متشکل از هند، امارات، امریکا و رژیم صهیونیستی، همکاری هند با کشور‌های مدیترانه را تقویت کرده است. یکی از اهداف این مجمع اقتصادی بین‌المللی، تشویق سرمایه‌گذاری مشترک بین کشور‌های عضو در بخش‌های انرژی، امنیت غذایی، سلامت، فضا، حمل و نقل و آب است.

این گروه با استفاده از روحیه کارآفرینی جوامع خود برای مقابله با برخی از بزرگ‌ترین چالش‌های پیش روی جهان، با تمرکز ویژه بر سرمایه‌گذاری‌های مشترک و ابتکارات جدید در حوزه آب، انرژی، حمل‌ونقل، فضا، سلامت و امنیت غذایی همکاری خواهند کرد. هند انتظار دارد با بهره گیری از ظرفیت گروه  یاد شده بتواند از طریق بندر یونانی فوق به بازار‌های اروپایی دسترسی داشته باشد که این امر از طریق بنادر امارات یا بندر حیفا رژیم صهیونیستی امکان‌پذیر است.

در یک دهه گذشته، هند با گسترش منافع خود از اقیانوس هند به مدیترانه شرقی، روابط خود با یونان را تقویت کرده است. امنیت اقتصادی هند به کنترل مسیر‌های دریایی متصل به اروپا و هند، مرتبط است. از سال گذشته، تجارت دوجانبه بین اتحادیه اروپا و هند با ۱۳۰ میلیارد دلار به بالاترین سطح خود رسیده است.

کریدور تجاری چندوجهی بین هند و یونان می‌تواند الگو‌های تجاری بین منطقه اقیانوس هند، خاورمیانه و اروپا را تغییر دهد. این کریدور، اتصال تجاری حاشیه جنوبی اوراسیا از ساحل دریای هند تا سواحل مدیترانه شرقی یونان را ایجاد می‌کند. این اتصال جدید برای هند یک تغییر استراتژیک با پیامد‌های ژئوپلیتیکی است. اگر هند از بندر پیره‌آس یونان برای حمل کالا بهره بگیرد، ناگزیر باید از تأسیسات تحت کنترل چین استفاده کند. چرا که شرکت کشتیرانی COSCO  چین با ۶۷ درصد، سهم بالایی در بندر پیره‌آس یونان دارد.

هند پس از خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا، در حال بررسی مسیرهای جایگزین برای صادرات کالاهای خود به اتحادیه و شرق اروپا است و آتن با توجه به موقعیت جغرافیایی خود قصد دارد از این فرصت استفاده کند. نخست‌وزیر هند اعلام کرده با توجه به موقعیت جغرافیایی یونان و روابط نزدیک و تاریخی بین دو کشور، این کشور را دروازه مهم اقتصادی، ترابری و راهبردی برای هند به سمت اتحادیه اروپا و شرق اروپا می‌داند و این همکاری فرصت مهمی برای همکاری بین شرکت‌های یونانی و هندی خواهد بود.  شرکت‌های هندی که همواره به‌دنبال سرمایه گذاری در خارج از کشور هستند، می‌توانند از موقعیت جغرافیایی راهبردی یونان استفاده کنند.

0 Comments