برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه

در این مدت، نه حماس نابود شده و از بین رفته است، نه اسرا به طور کامل آزاد شده‌اند و نه غزه به کنترل ارتش رژیم اسرائیل درآمده است. مهم‌تر از همه این‌ها، مقاومت مردم غزه نیز از بین نرفته و مردم همانند روزهای اول جنگ در کنار مقاومت فلسطین ایستاده و غزه را ترک نکرده‌اند.

طرح ارابه‌های گدعون

در حالی که تمام برآوردهای اطلاعاتی موجود به‌ویژه در داخل سرزمین‌های اشغالی، موفقیت و پیروزی رژیم‌صهیونیستی در این جنگ را تا حد زیادی «غیرممکن» می‌دانند، با وجود این، کابینه نتانیاهو که اصرار عجیبی بر ادامه جنگ دارد، اخیراً با چراغ سبز آمریکا، طرح عملیات نظامی جدیدی موسوم به «ارابه‌های گدعون» را تصویب کرده است که در عمل چیزی جز تداوم نسل‌کشی و نابودی مردم غزه نیست.

نتانیاهو هدف از اجرای عملیات نظامی جدید در نوار غزه را که در سه مرحله‎ و در دو ماه اجرا خواهد شد و مرحله اول آن نیز آغاز شده است، کنترل باریکه غزه اعلام کرده است. اشغال کامل غزه و انتقال حدود یک میلیون نفر از ساکنان آن به لیبی هدف نهایی طرح ارابه‌های گدعون است.

مروری بر جزئیات و ابعاد طرح

ارابه‌های گدعون در گام اول یک طرح نظامی و امنیتی است که پس از تثبیت موقعیت میدانی رژیم اسرائیل در غزه، به دنبال تحقق یک وضعیت سیاسی خاص است که در نتیجه آن، مقاومت در اشکال مختلف آن در غزه ریشه‌کن شود و بعد از بازسازی اقتصادی و زیرساختی، غزه در قالب پنج شورای محلی خودمختار یعنی غزه شمالی، غزه شهری، غزه مرکزی، خان یونس و رفح، که رژیم صهیونیستی را به رسمیت شناخته و هیچ‌گونه وابستگی به گروه‌های فلسطینی نخواهد داشت، اداره گردد.

موانع و چالش‌ها

فازغ از اینکه مقاومت فلسطین و حماس هرگز اجازه تحقق چنین طرحی را نخواهند داد، اجرای این طرح با موانع و چالش‌های مختلفی در سه سطح داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی مواجه است:

الف) داخلی

طرح جدید نتانیاهو با سه مانع بزرگ در درون سرزمین‌های اشغالی یعنی چالش افکار عمومی، عدم همراهی احزاب و جریان‌های سیاسی و لجستیک مواجه است.

مردم در سرزمین‌های اشغالی، تنها چیزی که از طریق تجمعات اعتراض‌آمیز مطالبه می‌کنند، آزادی اسرا و توقف جنگ است. ادامه جنگ نه تنها هیچ جذابیتی برای شهروندان صهیونیستی ندارد، بلکه آن را ابزار نتانیاهو برای بقاء خود در سیاست و قدرت می‎‌دانند.

اجرای عملیات جدید در غزه که زمان‌بر و شدیدتر از عملیات‌های قبلی است، مستلزم تأمین نیرو و امکانات است. این درحالی است که ارتش رژیم و نیروهای ذخیره، با بحران‌های جدی از جمله فشارهای روانی ناشی از ادامه جنگ، فرسودگی، فقدان انگیزه، نافرمانی، تمرد و فرار از خدمت سربازی مواجه است.

افزون بر این، اختلافات داخلی بین مقامات صهیونیست که هر روز تشدید هم می‌شود، از دیگر موانع و چالش‌های مهمی است که در پیش روی اجرای طرح ارابه‌های گدعون وجود دارد.

در تاریخ رژیم‌صهیونیستی سابقه نداشته است که احزاب مخالف و اپوزیسیون و حتی عناصری از درون کابینه، در مسأله جنگ که حکم مرگ و زندگی برای رژیم دارد، تا این حد بی‌پرده و صریح مخالفت کنند.

ب) منطقه‌ای

با توجه به اینکه اشغال غزه و تخلیه جمعیت آن، خط قرمز بسیاری از کشورهای منطقه است، بنابراین کشورهای عربی و اسلامی حتی آن‌هایی که در قبال جنگ غزه عملکرد نامطلوبی از خود نشان داده‌اند، اجازه تحقق چنین دورنمایی را نخواهند داد.

نکته مهم‌تر اینکه مقاومت در منطقه به‌ویژه انصارالله یمن که در خط مقدم نبرد با رژیم صهیونیستی قرار دارد به این طرح واکنش جدی نشان داده است. انصارالله یمن در پاسخ به اقدام رژیم صهیونیستی در عملیات نظامی از تحریم بندر حیفا خبر داده است که ستون فقرات اقتصاد رژیم اسرائیل نامیده می‌شود.

اقتصاد رژیم‌صهیونیستی در زمینه تولید، تجارت، واردات و صادرات تا 75 درصد و امنیت غذایی و پزشکی تا 80 درصد به حیفا وابسته است. بنابراین با توجه به اهمیت راهبردی حیفا در تأمین نیازهای اصلی رژیم اسرائیل، محاصره این بندر قطعاً پیامدهای مهمی بر اقتصاد و تجارت خارجی رژیم صهیونیستی خواهد داشت.

ج) بین‌الملل

ارابه‌های گدعون در سطح بین‌الملل نیز با مخالفت‌های گسترده مواجه شده و بسیاری از کشورهای غربی این طرح را محکوم کرده‌اند و در واکنش به آن، تحرکاتی را برای به رسمیت شناختن کشور مستقل فلسطینی که به‌شدت مورد مخالفت رژیم اسرائیل است، آغاز کرده‌اند.

علاوه بر محکومیت کشورهای غربی، بیانیه مشترک سران انگلیس، فرانسه و کانادا درباره غزه و تهدید رژیم‌صهیونیستی به اعمال تحریم و به رسمیت شناختن کشور مستقل فلسطینی نمی‌تواند بی‌ارتباط با طرح عملیات نظامی رژیم در غزه باشد و در واقع یک عامل بازدارنده در موفقیت این طرح است.

وزیر امورخارجه فرانسه نیز در مصاحبه اخیر خود با رادیو فرانس انتر گفته است: «ما نمی‌توانیم میراثی از خشونت و نفرت برای کودکان غزه به جا بگذاریم. همه اینها باید متوقف شود و از همین رو ما مصمم به شناسایی کشور فلسطین هستیم و من فعالانه در این زمینه تلاش می‌کنم، زیرا ما به دنبال کمک برای ایجاد یک راه حل سیاسی به نفع فلسطینی‌ها و همچنین امنیت اسرائیل هستیم.»

نکته پایانی

مقاومت حماس و مردم غزه در 19 ماه گذشته با وجود خسارات فراوانی که دیده و فرماندهان بسیاری را از دست داده است، علیرغم حضور همه‌جانبه رژیم صهیونیستی در جنگ غزه با حمایت بی‌سابقه آمریکا که تاکنون در هیچ جنگی دیده نشده است، به خوبی ثابت کرده است که هیچ امیدی برای پیشبرد اهداف میدانی، نظامی و حتی سیاسی این رژیم در غزه وجود ندارد.

با توجه به مطالبی که گفته شد، از هم‌اکنون مشخص است که عملیات نظامی جدید رژیم صهیونیستی موسوم به ارابه‌های گدعون در نوار غزه که در واقع نسخه جدیدی از جنایات جنگی است، در نهایت راه به جایی نخواهد برد. قابلیت‌ها و توانمندی‌های حماس و اراده مردم غزه فراتر از آن است که با جنگ و کشتار از بین برود. رژیم صهیونیستی نیز در نهایت چاره‌ای جز قبول آتش‌بس و پایان دادن به جنگ غزه ندارد.