زهرا اصغری – کارشناس روابط بین‌الملل

سانائه تاکایچی، سیاست‌مدار برجسته و کهنه‌کار ژاپنی، عضو حزب لیبرال دموکرات (LDP) است و در کابینه‌های مختلف این کشور پست‌های مهمی بر عهده داشته است. مهم‌ترین سمت او، وزارت ارتباطات و امور داخلی ژاپن بوده است.

تاکایچی از چهره‌های محافظه‌کار و ملی‌گرای ژاپن به شمار می‌رود و روابط نزدیکی با جریان راست‌گرای این کشور و انجمن‌های ملی‌گرای تاریخی دارد. او در مسائل امنیتی و دفاعی، مواضعی سخت‌گیرانه داشته و از حامیان تقویت ارتش ژاپن و بازنگری در قانون اساسی صلح‌طلبانه کشور است.

در سال ۲۰۲۱، تاکایچی برای نخستین‌بار، نامزد رهبری حزب لیبرال دموکرات شد؛ اما در رقابت با کیشیدا شکست خورد. بااین‌حال، در سال ۲۰۲۵ و در هفتادمین سالگرد تأسیس حزب، به‌عنوان رهبر حزب حاکم انتخاب شد.

تاکایچی در جریان کارزار انتخاباتی اخیرش گفته بود که هدفش از ورود به سیاست «تبدیل‌شدن به بانوی آهنین ژاپن» است. با توجه ‌به پیشینه سیاسی و دیدگاه‌های ایدئولوژیک او، باید انتظار سیاستی محافظه‌کارانه‌تر، امنیتی‌تر و به‌ویژه نزدیک‌تر به ایالات متحده را داشت.

نزدیکی به آمریکا و چرخش امنیتی در شرق آسیا

تاکایچی به‌شدت طرفدار ائتلاف امنیتی با ایالات متحده است و احتمالاً همکاری نظامی و فناوری با واشنگتن به‌ویژه در حوزه‌های موشکی، هوش مصنوعی و فضای سایبری را گسترش خواهد داد. حتی احتمال می‌رود از استقرار بیشتر تجهیزات نظامی آمریکا در خاک ژاپن استقبال کند.

در قبال چین، مواضع او به‌طور سنتی سخت‌گیرانه بوده است. انتظار می‌رود در موضوع تایوان نیز از موضعی صریح‌تر حمایت کند؛ اقدامی که معمولاً سیاست‌مداران ژاپنی با احتیاط بیشتری انجام می‌دهند.

در مورد کره شمالی، تاکایچی بارها نسبت به تهدیدات موشکی و هسته‌ای این کشور هشدار داده و بر لزوم افزایش بودجه نظامی ژاپن برای تقویت بازدارندگی تأکید کرده است. او احتمالاً از راهبردی حمایت خواهد کرد که شامل استقرار سامانه‌های دفاعی پیشرفته و افزایش توان رزمی نیروهای مسلح ژاپن می‌شود.

در رابطه با کره جنوبی نیز پیش‌بینی می‌شود رویکردی سخت‌گیرانه اتخاذ کند، زیرا او به تاریخ‌نگری ملی‌گرایانه به‌ویژه در موضوعات مربوط به جنگ جهانی دوم میان دو کشور مشهور است. بااین‌حال، بعید است تاکایچی از چارچوب همکاری‌های امنیتی با آمریکا و کره جنوبی علیه تهدیدات کره شمالی خارج شود.

رویکرد تاکایچی در قبال روسیه و غرب آسیا، به‌احتمال زیاد همسو با سیاست‌های آمریکا خواهد بود. با وجود نیاز ژاپن به نفت و گاز، انتظار می‌رود او همچنان بر محور همکاری با واشنگتن و متحدان بین‌المللی‌اش حرکت کند. درعین‌حال، باتوجه‌به حساسیت اقتصاد ژاپن نسبت به انرژی، احتمال می‌رود از ثبات و امنیت در غرب آسیا استقبال و حمایت کند.

در خصوص ایران نیز پیش‌بینی می‌شود مواضع تاکایچی به‌طور کامل همسو با سیاست‌های واشنگتن باشد. او احتمالاً تصمیمات ایالات متحده در قبال تهران از جمله تحریم‌ها، فشار دیپلماتیک یا محدودسازی برنامه هسته‌ای را دنبال خواهد کرد.

اصلاح قانون اساسی؛ کلید تغییر سیاست ژاپن

به باور تحلیلگران، مهم‌ترین محور سیاست خارجی تاکایچی، تلاش برای اصلاح ماده ۹ قانون اساسی صلح‌طلبانه ژاپن است؛ ماده‌ای که استفاده از نیروی نظامی را برای حل مناقشات بین‌المللی محدود می‌کند. او قصد دارد این محدودیت را از میان بردارد تا ژاپن بتواند ارتشی واقعی و مستقل داشته باشد.

در صورت موفقیت، تاکایچی یکی از بزرگ‌ترین تغییرات سیاستی در بیش از هفت دهه گذشته را رقم خواهد زد و ژاپن را از یک قدرت صرفاً دفاعی به قدرتی نظامی‌تر و فعال‌تر در شرق آسیا تبدیل خواهد کرد. چنین تحولی، روابط توکیو با واشنگتن را بیش‌ازپیش تقویت و تنش‌ با چین و کره شمالی را افزایش خواهد داد.

در نهایت، هدف اصلی تاکایچی در مقام نخست‌وزیری، تقویت جایگاه داخلی حزب لیبرال دموکرات، اصلاح قانون اساسی، افزایش اعتماد عمومی و ساختن ژاپنی نیرومندتر از نظر اقتصادی و نظامی خواهد بود.