شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
اصغر زارعی در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی با یادآوری اینکه روابط ملتهای ایران و عراق، خصوصاً بعد از سقوط رژیم بعثی صدام، از فرازوفرودهای متعددی برخوردار بوده است، خاطرنشان کرد: مسلماً هر دو ملت واقف هستند که پیوندهای دیرینه، سنتی و عمیقی که میانشان وجود دارد، نمیتواند باعث جدایی آنها در اثر ناملایمات شود. ما تنها ملتی بودیم که بعد از سقوط رژیم بعثی در کنار ملت عراق، در تمام مشکلات، مسائل و گرفتاریها به آنها کمک کردیم و ملت عراق به این مسئله واقف است.
وی با بیان اینکه بعد از سقوط رژیم بعثی صدام، تلاشهای زیادی برای ایجاد شکاف و اختلاف میان دو ملت شد، به برخی اقدامات در جریان اعتراضات طی چندماهه پایانی سال گذشته و در آغاز سال جدید اشاره کرد و افزود: جریانهای وابسته به خارج از عراق که از ناحیه برخی سفارتخانههای خارجی و شبکههای اجتماعی ترغیب و تشویق میشدند، سعی کردند با بهانههایی روابط دو کشور را دچار تلاطم کنند و با دامن زدن به برخی از مسائل پوچ و عاری از واقعیت، در روابط ایران و عراق خلل ایجاد کنند.
این تحلیلگر مسائل غرب آسیا تلاش برای ناامن سازی، بیثباتسازی و فشار بر دولت عراق را باهدف ایجاد شکاف و فاصله در روابط دو کشور عنوان کرد و گفت: اجماع و توافقی که برای روی کار آمدن دولت آقای الکاظمی، نخستوزیر این کشور، صورت گرفت و نقش و تلاش ایران در این زمینه برای همه روشن بود، یکبار دیگر باعث شد بسیاری از جریانات معاند و مخالف روابط دو کشور در حاشیه قرار گیرند.
ایران و عراق به دنبال حفظ بالاترین سطح تعاملات
زارعی با بیان اینکه بنای دولت عراق این است که مانند دولتهای گذشته بالاترین سطح تعاملات را در حوزههای مختلف با ایران حفظ کند و اولین سفر خارجی خود را نیز به تهران برنامه ریزی کرد، ادامه داد: هرچند قبل از آن، بنای سفر به عربستان را داشتند که شاید بر اساس برخی اخبار منتشر شده بتوانند موافقت ضمنی و چراغ سبزی از دولت سعودی برای هموارسازی روابط ایران با عربستان، برای ایجاد مسیر گفتگو و تلطیف روابط بگیرند که با بیماری «ملک سلمان» این سفر انجام نشد.
وی با اشاره به برخی اخبار منتشرشده مبنی بر فشار سعودیها برای عدم پذیرش وزیر خارجه کشورمان از سوی آقای الکاظمی، در سفرش به بغداد و رد این فشارها از سوی مقامات عراقی، سفر آقای الکاظمی به تهران در رأس هیئتی عالیرتبه و انجام دیدارهایی در سطوح عالی را نشانگر عزم و اراده دو کشور برای تداوم و تقویت همکاری در سطوح مختلف بهعنوان اولویت اساسی در دستور کار ارزیابی کرد.
این تحلیلگر مسائل غرب آسیا با اشاره به مذاکرات صورت گرفته با مقامات عراقی برای توسعه زیرساختهای عراق در بحث انرژی، نفت و گاز، رایزنی با مسئولان برخی استانها و همچنین تلاش برای ارتقای مبادلات تجاری به سطح 20 میلیارد دلار و حل برخی مشکلات مرزی، اضافه کرد: ایالاتمتحده آمریکا و رژیم عربستان سعودی و برخی رژیمهای دیگر در منطقه، نگران گستردگی و عمق روابط ایران و عراق هستند، وی افزود: در این اثنا شاهد برخی تحرکات مانند شلیک موشک به منطقه سبز بغداد و تعرض به برخی کاروانهای مربوط به ائتلاف غربی در عراق بودیم که از ناحیه عوامل وابسته به آنها شکلگرفته بود. آنها به دنبال این بودند که با ناامن سازی و ایجاد شرایط بیثبات کننده، حضور خود را در عراق با قدرت ادامه دهند.
وی ضمن یادآوری اینکه یکی از محورهای مذاکرات آقای الکاظمی با مقام معظم رهبری و آقای شمخانی در تهران، عمل به مصوبه مجلس برای تسریع در خروج نیروهای خارجی و ایالاتمتحده از عراق و ممانعت از اقدام آمریکاییها و ائتلاف علیه ایران و منافع دو کشور از خاک عراق بود، گفت: درمجموع این سفر و مذاکرات و تعاملاتی که در آینده منتج از آن خواهد بود میتواند شرایط بسیار خوبی را برای روابط دو کشور در آینده نزدیک به همراه داشته باشد که میتواند روابط دو کشور را بسیار راهبردیتر و بنیادیتر کند.
ناخشنودی آمریکا و برخی کشورهای منطقه از تعمیق روابط ایران و عراق
زارعی همچنین اضافه کرد: ایالاتمتحده آمریکا، رژیم صهیونیستی و دشمنان دو ملت و برخی جریان های سیاسی داخل عراق که مورد حمایت آنها هستند از روابط رو به گسترش دو کشور خشنود نیستند. آنها همواره نگرانیهای خود را از تعمیق روابط بیان کردهاند. ضمن اینکه یکی از سیاستهای اساسی و راهبردی آمریکا و متحدانش در منطقه بیثباتسازی و ناامن سازی کشورهای اسلامی منطقه و جلوگیری از اتحاد و ائتلاف بیشتر میان ملتها است تا بتوانند حضور خود را توجیه کنند.
ایران و عراق روابط خود را تابع اراده قدرتهای منطقه قرار ندهند
وی همچنین با اشاره به اخبار منتشرشده در خصوص تلاش عراق برای میانجیگری میان ایران و عربستان، گفت: تا زمانی که عربستان نتواند به استقلال رأی بر اساس منافع ملی و راهبردی منطقهای برسد، قطعاً انتظار اینکه به روابط مطلوبی دست پیدا کنیم، واقعبینانه نیست؛ بنابراین ایران و عراق، بهعنوان دو کشور مستقل و بدون توجه به خواست و اراده برخی قدرت های بزرگ و کشورهای منطقه، باید بر اساس منافع ملی و نیازمندیهای خود عمل کنند.
0 Comments