رحمن قهرمان پور در گفتگو با سایت شورای راهبردی راهبردی روابط خارجی با اشاره به آغاز رقابت نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری در ترکیه در 24 اردیبهشت ماه تصریح کرد: چهار ائتلاف سیاسی «جمهور»، «ملت»، «کار و آزادی» و «آتا» در این انتخابات رقابت می‌کنند و قرار است مردم این کشور در انتخابات ریاست جمهوری از میان چهار نامزد شامل «رجب طیب اردوغان» نامزد ائتلاف جمهور، «کمال قلیچداراوغلو» نامزد ائتلاف ملت، «محرم اینجه» نامزد حزب مملکت و «سینان اوغان»، نامزد ائتلاف آتا و ائتلاف «کار و آزادی» یک نفر را انتخاب کنند.

این کارشناس مسائل ترکیه با یادآوری اینکه در این دوره همزمان با انتخابات ریاست جمهوری، انتخابات پارلمانی نیز برگزاری می‌شود، ادامه داد: در انتخابات پارلمانی، ائتلاف جمهوریت، به رهبری کمال قلیچدار اوغلو، موقعیت نسبتا بهتری نسبت به انتخابات قبلی خواهد داشت. البته همچنان حزب عدالت و توسعه به تنهایی، بیشترین رای را به دست خواهد آورد، اما در مقایسه با انتخابات 2018، تعداد کرسی‌های کمتری خواهد داشت.

وی گفت: به دلیل تشکیل ائتلاف در این دوره از انتخابات، آراء برحسب ائتلاف سنجیده می‌شود. در یک سو، شاهد ائتلاف جمهوریت هستیم که در آن احزاب «جمهوری خلق»، «خوب»، «دوا،(حزب جهش و دموکراسی)» و حزب سبز و چپ «آینده» و حزب «سعادت» حضور دارند و در سوی دیگر، حزب عدالت و توسعه با حزب حرکت ملی و چند حزب کوچک دیگر ائتلافی تشکیل داده‌اند.

قهرمان پور تاکید کرد: اگر به تنهایی احزاب را در نظر بگیریم، حزب عدالت و توسعه همچنان در پارلمان بیشترین کرسی را خواهد داشت، اما اگر ائتلاف را درنظر داشته باشیم، ائتلاف جمهوریت کرسی‌های بیشتری به دست خواهد آورد. این بدان معنی است که حتی اگر اردوغان در انتخابات ریاست جمهوری پیروز شود، با پارلمانی مواجه خواهد شد که در آن اکثریت به دست مخالفانش است.

وی با بیان اینکه براساس نظرسنجی‌ها تاکنون کمال قلیچدار اوغلو، نامزد ائتلاف ملت و رجب طیب اردوغان رقابت نزدیک و شانه به شانه‌ای در انتخابات ریاست جمهوری خواهند داشت، به تشریح مواضع سیاست خارجی نامزدهای اصلی در رقابت انتخابات ریاست جمهوری پرداخت و افزود: اردوغان بعد از ائتلافی که با حزب «حرکت ملی» داشت، همواره سعی کرده رویکرد ناسیونالیستی را در منطقه در پیش گیرد؛ بحث نظامی کردن سیاست خارجی ترکیه، حضور در سوریه و نقش آفرینی در مدیترانه، حضور در قفقاز، عراق و مناطق دیگر، از جمله سیاست‌هایی بوده که ما در این دوره شاهد آن بوده‌ایم.

این تحلیلگر مسائل ترکیه ضمن تشریح حجم و سوابق روابط دو جانبه ایران و ترکیه ادامه داد: سیاست منطقه‌ای اردوغان نیز قاعدتا موجب اصطکاک‌هایی با ایران شده و خواهد شد، چرا که ترکیه اردوغان به دنبال افزایش نقش منطقه‌ای خود است. اردوغان معمولا تلاش داشته وارد تنشی با ایران نشود و در دوره‌ای با وجود تحریم‌ها همکاری خوبی با ایران داشت. استقلال عملی که ترکیه اردوغان در برابر آمریکا و اروپا داشته، در مواردی به نفع ایران بوده و در حوزه‌هایی نیز ایران را متضرر کرده است. منافع ایران را به همراه داشته؛ چرا که از تحریمهای غرب علیه ایران تبعیت نکرده و ضرر ایران را به همراه داشته؛ چرا که باعث بلندپروازی‌های منطقه‌ای شده است.

قهرمان پور به مواضع سیاست خارجی و منطقه‌ای ائتلاف حزبِ به رهبری «کمال قلیچدار اوغلو» اشاره کرد و توضیح داد: این ائتلاف به دلیل حضور شش حزب، دیدگاه واحدی درباره ایران ندارد. برای نمونه، حزب جمهوری خلق، منتسب به علویان ترکیه است که به شیعیان نزدیکی بیشتری دارند؛ در حالی که احزاب دواء و آینده، گرایش‌های مذهبی چندانی ندارند و به لحاظ مذهبی نیز از اهل سنت هستند. حزب به رهبری داوود اوغلو نیز گرایش‌های نزدیک به اسلام سنتی دارند. بنابراین در این طیف، وحدت نظری حاکم نیست، اما معدل و کلیت ائتلاف به دنبال این است که ماجراجویی‌های منطقه‌ای ترکیه کاهش یابد.

وی اضافه کرد: این ائتلاف به دنبال این است که روابط ترکیه با غرب بهبود یابد و تقویت شود و این کشور از مداخله در مناقشات منطقه‌ای و حتی مسئله اوکراین خودداری کند. بنابراین ائتلاف جمهوریت بیشتر به دنبال عمل به وصیت معروف آتاتورک است که «صلح در خانه؛ صلح در بیرون» در حالی که اردوغان، ماجراجویی منطقه‌ای و افزایش وزن و اهمیت ترکیه در منطقه را دنبال می‌کند.

قهرمان پور با اشاره به اهمیت نتایج انتخابات ریاست جمهوری در این دوره برای برخی کشورهای منطقه خصوصا جمهوری آذربایجان تصریح کرد : اردوغان، در جمهوری آذربایجان به عنوان حامی اصلی آنکارا از باکو شناخته می‌شود، او روابط شخصی و تجاری گرمی نیز با الهام علی‌اف دارد. ضمن اینکه باکو در جریان جنگ اول قره باغ در اوایل دهه ۱۹۹۰ از این  حمایت برخوردار نبود. در این شرایط، بسیاری در جمهوری آذربایجان نگرانند که پیروزی مخالفان دولت فعلی ترکیه در انتخابات، گرچه ممکن است توجه و اولویت‌های ترکیه را از اساس تغییر ندهد، اما حداقل موقتا آنکارا تحولات منطقه‌ای را مانند گذشته پیگیری نخواهد کرد.

این کارشناس مسائل ترکیه با بیان اینکه هر کدام از این رویکردها، فرصت‌ها و تهدیدهایی برای ایران به همراه دارد، یادآور شد: اگر ائتلاف ملت برنده انتخابات در ترکیه شود، طبیعتا حضور منطقه‌ای ترکیه کاهش خواهد یافت. این مسئله پیامدهایی در روابط ایران و ترکیه خواهد داشت. درخصوص نقش و حضور در سوریه، عراق و مسئله قفقاز نیز شاهد تحولاتی خواهیم بود. مسئله دیگر این است که اگر این ائتلاف پیروز انتخابات شود، طبیعتا روابط ایران با ترکیه تحت تاثیر روابط این کشور با غرب قرار خواهد گرفت.

قهرمان پور خاطرنشان کرد: اردوغان در دوره 20 سال گذشته، نوعی استقلال رویه را در سیاست خارجی در پیش گرفته بود، اما ائتلاف ملت چنین رویکردی ندارد و ممکن است تحت فشار غرب، بخشی از روابط دوجانبه خود را با ایران محدود کند. روابط ترکیه با آمریکا در شرایط فعلی، یکی از بدترین مناسبات را تجربه می‌کند و بدتر از این نخواهد شد. اگر اردوغان پیروز شود؛ آمریکا ناگزیر به ادامه کار با آن است؛ هر چند که آشکارا آمریکا و اروپا اکنون به دنبال حمایت از رقیب او هستند.

وی ادامه داد: با پیروزی کمال قلیچدار اوغلو، روابط ترکیه و غرب بهبود خواهد یافت که ممکن است تاثیرات منفی علیه ایران داشته باشد و کمتر در برابر فشارهای غرب علیه ایران مقاومت خواهند کرد.