فرناز اسکندری در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی با بیان اینکه محبوبیت آلمان به عنوان مقصدی برای مهاجران از سراسر جهان در حال افزایش است، تصریح کرد: آلمان بزرگ‌ترین اقتصاد اروپا و چهارمین اقتصاد بزرگ جهان است و این موقعیت، فرصت‌های شغلی زیادی برای مهاجران به ویژه در صنایع فنی و مهندسی ایجاد کرده است. این بخش‌ها در آلمان به سرعت درحال رشد هستند و تقاضای زیادی برای کارگران ماهر وجود دارد.

وی با یادآوری اینکه تاریخ آلمان با سیستم مستمر اشتغال نیروی کار خارجی معنا می‌شود که از کشاورزی در دوران پروس به بخش صنعتی در جنگ جهانی دوم تغییریافت، ادامه داد: به گفته پوتوارا، مدیر مرکز تحقیقات مهاجرت مؤسسه آیفو، مستقر در مونیخ، براساس برآوردهای رسمی، آلمان سالانه به 400 هزار کارگر ماهر نیازدارد تا نیازهای بازار کار را برآورده کند، اما بزرگ‌ترین اقتصاد اتحادیه اروپا در حال حاضر، با کمبود قابل توجه نیروی کار، به ویژه در بخش‌های فناوری اطلاعات، انرژی‌های تجدیدپذیر، ساخت و ساز، مهندسی و پزشکی مواجه است.

این کارشناس موسسه پژوهشی – خبری مطالعات اروپا گفت: برخلاف تشدید سیاست‌های ضدمهاجرتی بعضی از کشورهای اروپایی ازجمله بریتانیا، طبیعی است که آلمان در راستای منافع خود عمل کند و سیاست‌های موردعلاقه خود را پیش ببرد. اقتصاد اول اروپا از موقعیت اقتصادی متفاوتی برخوردار است و بر این اساس سیاست‌های مهاجرتی خود را وضع می‌کند.

اسکندری ضمن اشاره به تحقیقات اتاق بازرگانی و صنعت آلمان، اظهار داشت: بیش از نیمی از شرکت‌ها در این کشور با کمبود نیروی کار ماهر مواجه هستند و 53 درصد از 22 هزار شرکت این کشور این کمبود را گزارش دادند. حدود دو میلیون موقعیت شغلی خالی در آلمان وجود دارد. با در نظر گرفتن این شرایط دولت جدید آلمان که از ائتلاف سه حزب سوسیال دموکرات، سبزها و دمکرات‌های آزاد تشکیل شده، درحال برنامه‌ریزی برای تدوین قانون جدید شهروندی این کشور است که مدت زمان اقامت خارجی‌ها در جمهوری فدرال را قبل از درخواست پاسپورت آلمانی کاهش می‌دهد.

وی با بیان اینکه به عقیده پوتوارا این اصلاحات می‌تواند به آلمان برای رفع چالش‌های جمعیتی کمک کند، ادامه داد: مطالعات سازمان توسعه و همکاری اقتصادی مستقر در پاریس نشان می‌دهد آلمان به سرعت در حال ازدست دادن محبوبیتش به عنوان مقصدی برای مهاجران ماهر و کارآفرینان خارج از کشور بود و از میان 38 کشور با در نظر گرفتن شاخص‌های فرصت‌های حرفه‌ای، درآمد، مالیات، فرصت‌های موجود برای اعضای خانواده و کیفیت زندگی، از رتبه 3 درسال 2019، به جایگاه پانزدهم رسیده است.

این تحلیلگر مسائل اروپا با بیان اینکه صنعت آلمان نیز خواستار تغییرات قانونی برای تسهیل ادغام کارگران واجد شرایط در بازار کار آلمان شده، اضافه کرد: به دلیل شرایط فعلی، پناهندگان از کشورهای فقیر و جنگ‌زده به عنوان پناهگاه به این کشور هجوم می‌آورند، درحالی‌که متخصصان ماهر خارج از اتحادیه اروپا و کارگرانی که اقتصادآلمان به شدت به آن‌ها نیاز دارد، تمایلی برای اقامت در آن ندارند؛ تا جایی که وزارت کار آلمان گفته بود تعداد موقعیت شغلی قابل تصدی در سال2022 به رکورد نزدیک به 2میلیون نفر رسید و تامین نیروی کار ماهر یکی از بزرگترین وظایف اقتصادی آلمان دردهه های آینده است.

اسکندری توضیح داد: براساس طرحی که دولت آلمان مد نظر دارد، این کشور سال 2023 یک سیستم مهاجرتی جدید، مشابه مدل کانادایی مبتنی بر امتیاز اتخاذ خواهد کرد که به شهروندان غیراتحادیه اروپا اجازه می‌دهد به کشور وارد شوند و دنبال کار بگردند. درواقع لایحه جدید شهروندی آلمان به دنبال تغییر روند اخذ تابعیت از طریق اجازه دادن به تابعیت‌های دوگانه و چندگانه است و هدف آن کاهش مدت انتظار شخص مقیم برای درخواست شهروندی آلمان است.

وی اظهارداشت: گرچه آلمان کشوری محبوب برای مهاجرت است، اما در مقایسه با سایر کشورهای عضو اتحادیه اروپا، تابعیت نسبتا کمتری داشته است. آلمان به طور سنتی با به رسمیت شناختن تابعیت مضاعف مخالف بوده و این لایحه در پی رسیدگی و حل این موضوع است.

اسکندری کاهش حداقل شرط اقامت از هشت سال به پنج سال را برای کسانی که خواستار دریافت شهروندی آلمان هستند، در جهت ایجاد حس تعلق و یکپارچگی قوی‌تر در جامعه آلمان عنوان کرد و گفت: براساس این لایحه، مسیر پذیرش تابعیت برای کودکانی که در آلمان از والدین غیرآلمانی متولد می‌شوند، آسان‌تر شده و این تغییری مهم در کشوری است که بیش از یک چهارم جمعیت آن پیشینه مهاجرت دارند.

وی با بیان اینکه بازکردن سریع و همه جانبه بازارکار آلمان به روی مهاجران به اقتصاد آلمان کمک می‌کند،تصریح کرد: افزایش تعداد کارگران، به معنای سرمایه‌گذاری بیشتر و افزایش رشد است؛ اما منتقدان این لایحه در احزاب مخالف باوردارند این اصلاحات، گذرنامه آلمان را ارزان و بی‌ارزش می‌کند.

اسکندری با بیان اینکه اکنون به لطف مهاجران، آلمان پرجمعیت‌تر از همیشه است و تعداد افراد مقیم که اولین پاسپورت آلمانی‌شان سال 2022 صادر شده، بالاترین نرخ در 20 سال گذشته بود، گفت: نظرسنجی‌ها نشان می‌دهند بیش از دو-سوم آلمانی‌ها معتقدند تغییراتی که مهاجرت را آسان‌تر می‌کند، برای کاهش کمبود افسارگسیخته کارگران ماهر لازم است.

وی توضیح داد: از سال 2009 تا 2014، بیش از نیم میلیون مهاجر از اسپانیا، ایتالیا، پرتغال و یونان وارد آلمان شدند. این اعداد با توجه به نرخ بیکاری در جنوب اروپا اندک است. بنابراین مهاجرت کافی در منطقه یورو وجود ندارد تا نرخ بیکاری را به اندازه کافی کاهش دهد.

این تحلیلگر مسائل اروپا، به مطالعات انجام شده درخصوص رویکرد آلمانی‌ها به مهاجران اشاره کرد و افزود: براساس مطالعه ای، آلمانی‌ها نسبت به چند سال پیش، نسبت به مهاجرت خوشبین‌تر هستند و مهاجرت را راهی برای کمک به حل مشکلات جمعیتی و اقتصادی می‌دانند. ازجمله، از هرسه پاسخ دهنده، دو نفر مهاجرت را کمکی به ایجاد تعادل در جامعه پیر می‌دانند، بیش از نیمی، درنظرسنجی گفتند که می‌تواند کمبود مداوم کارگران ماهر را جبران کند، و نیمی از پاسخ‌دهندگان هم انتظاردارند مهاجران درآمد بیشتری برای این افراد ایجادکنند.

وی، درعین حال اضافه کرد: بسیاری از پاسخ دهندگان به این مسئله تردید دارند؛ 67 درصد معتقدند مهاجران بار اضافی بردوش دولت رفاه وارد می‌کنند، 66 درصد نگران درگیری‌هایی هستند که میان مهاجران و متولدین آلمان ایجاد می‌شود و بسیاری از پاسخ دهندگان می‌ترسند مدارس با مشکلات بزرگی در زمینه ادغام مهاجران روبرو شوند.