شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: دیپلمات پیشین گفت: اگرچه ادعاهای ارضی دونالد ترامپ برای دولت تازه کانادا چندان تهدید جدی نخواهد بود، اما موضوع جنگ تعرفهها میتواند بار سنگینی را به اقتصاد کانادا و دولت جدید این کشور وارد کند.
سید وحید کریمی در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی اظهار داشت: حزب لیبرال کانادا به رهبری مارک کارنی در انتخابات سراسری ۲۸ آوریل ۲۰۲۵ با کسب ۱۶۷ کرسی از ۳۴۳ کرسی مجلس عوام، قدرت را حفظ کرد، اما به اکثریت قاطع دست نیافت. این پیروزی شکننده در حالی رخ داد که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با تهدید به اعمال تعرفههای سنگین و اظهارات جنجالی درباره الحاق کانادا، روابط دو کشور را به تنش کشانده است. لیبرالها برای بهدست آوردن اکثریتی که بتوانند بدون حمایت احزاب کوچک حکومت کنند، نیازمند کسب ۱۷۲ کرسی از مجموع ۳۴۳ کرسی مجلس عوام بودند. کارنی در سخنرانی پیروزی خود در اتاوا اذعان داشت که «رابطه قدیمی ما با ایالات متحده، رابطهای که بر پایه یکپارچگی فزاینده بنا شده بود، به پایان رسیده است.» او افزود که «سیستم تجارت آزاد جهانی که آمریکا پایهگذار آن بود، سیستمی که کانادا از زمان جنگ جهانی دوم به آن تکیه کرده بود، سیستمی که هرچند بینقص نبود، اما برای دههها رفاه به ارمغان آورد، اکنون به پایان رسیده است.» نخستوزیر کانادا هم چنین گفت: «ماههای پیش رو دشوار خواهند بود و نیاز به فداکاری دارند.»
ادعای ارضی آمریکا؛ تهدیدی واقعی یا ابزار فشار؟
کریمی ادعای دونالد ترامپ مبنی بر تبدیل کانادا به «ایالت پنجاه و یکم» ایالات متحده را فاقد پشتوانه عملی و بخشی از تاکتیکهای هیجانی رئیسجمهور آمریکا دانست. وی اظهار داشت: «کانادا با سابقهای طولانی در استقلال سیاسی و جایگاهش بهعنوان عضو کشورهای مشترکالمنافع، از هویت ملی و حاکمیت قوی برخوردار است. این ادعا بیشتر برای ایجاد فشار سیاسی و جلب توجه مطرح شده و بعید است به اقدام عملی منجر شود.»
او در ادامه به واکنش قاطع مارک کارنی، نخستوزیر جدید کانادا، اشاره کرد که در سخنرانی پیروزی خود در اتاوا اعلام کرده بود: «آمریکا منابع، آب، و سرزمین ما را میخواهد، اما چنین چیزی هرگز رخ نخواهد داد.» دیپلمات اسبق کشورمان در نیویورک، این موضعگیری را نشانهای از استراتژی کارنی برای تقویت ملیگرایی و جلب حمایت داخلی و بینالمللی دانست. وی افزود: «کارنی با سفر اخیر خود به اروپا و دیدار با مقامات بریتانیایی و فرانسوی، حمایت کشورهای مشترکالمنافع و اتحادیه اروپا را برای مقابله با فشارهای آمریکا جلب کرده است.»
کریمی با استناد به کارنامه سیاسی ترامپ، اظهار داشت: او اغلب از تهدیدهای بزرگ برای کسب امتیازات دیپلماتیک یا اقتصادی استفاده میکند، اما محدودیتهای داخلی و بینالمللی، مانند مخالفت کنگره آمریکا یا واکنش متحدان ناتو، مانع از عملی شدن این تهدیدها میشود. وی نتیجه گرفت که، «این ادعا، اگرچه تنشزا است، اما با توجه به واکنش کارنی و حمایت متحدان کانادا، به چالشی واقعی برای تمامیت ارضی این کشور تبدیل نخواهد شد.» البته این تحلیلگر همزمان یادآور میشود که «کانادا اکنون هم یک کشور مستقل نیست، بلکه زیر چتر حمایت سیاسی و دیپلماتیک بریتانیا قرار دارد.»
جنگ تعرفهها؛ چالش اقتصادی و پاسخهای راهبردی کانادا
کریمی در ادامه به تأثیر جنگ تعرفهها بر اقتصاد کانادا پرداخت و آن را یکی از بزرگترین چالشهای دولت لیبرال توصیف کرد. وی اظهار داشت: «از مارس ۲۰۲۵، دولت آمریکا تعرفههای ۲۵ درصدی بر فولاد، آلومینیوم، و خودروهای کانادایی اعمال کرده که فشار سنگینی بر اقتصاد کانادا وارد کرده است.» او با اشاره به وابستگی ۷۵ درصدی تجارت خارجی کانادا به آمریکا، این تعرفهها را معادلهای باخت – باخت دانست که هزینههای زندگی را برای مردم کانادا افزایش داده و رشد اقتصادی این کشور را تهدید میکند.
به گفته دیپلمات پیشین جمهوری اسلامی ایران در نیویورک، «دولت کارنی با دو استراتژی به این چالش پاسخ داده است؛ نخست، اعمال تعرفههای متقابل بر ۴۲ میلیارد دلار کالای آمریکایی، که نشاندهنده رویکردی تهاجمی برای دفاع از منافع کانادا است و دوم، تنوعبخشی به شرکای تجاری با تقویت توافق تجارت آزاد با اتحادیه اروپا (CETA) و مذاکرات با کشورهای آسیایی مانند ژاپن و هند.» البته وی این اقدامات را گامی مثبت، اما ناکافی برای جبران کامل خسارات دانست و افزود: «اقتصاد کانادا همچنان با تورم بالا، بحران مسکن و نارضایتی عمومی مواجه است که اجرای این سیاستها را دشوار میکند.»
کریمی با تأکید بر تجربه کارنی بهعنوان رئیس سابق بانک مرکزی کانادا و انگلستان، اظهار داشت: «کارنی با مدیریت بحرانهای مالی جهانی، مانند بحران ۲۰۰۸ و برگزیت، توانایی هدایت اقتصاد کانادا را دارد.» با این حال، او هشدار داد که دولت اقلیت کارنی، با تنها ۱۶۷ کرسی، برای پیشبرد این استراتژیها نیازمند حمایت احزاب کوچکتر مانند نیودموکراتها است، که شکنندگی سیاسی را افزایش میدهد. وی افزود: «ناکامی در مدیریت این چالش میتواند به تقویت محافظهکاران به رهبری پییر پولیور در انتخابات آینده منجر شود.»
روابط ایران و کانادا؛ فرصتها و چالشها
کریمی در ادامه به چشمانداز روابط ایران و کانادا در دولت جدید لیبرال نیز پرداخت و اظهار داشت: پیروزی مارک کارنی و لبیرال ها در انتخابات کانادا تغییر چشمگیری در این روابط ایجاد نخواهد کرد. وی گفت: «روابط دوجانبه تحت تأثیر سیاستهای کلان جمهوری اسلامی ایران و اولویتهای داخلی کانادا، بهویژه کاهش تنش با آمریکا، قرار دارد.» وحید کریمی به تمرکز کارنی بر احیای اقتصاد و مدیریت روابط با واشنگتن اشاره کرد که مسائل مربوط به ایران را در حاشیه قرار داده است.
این دیپلمات پیشین یکی از موانع بهبود روابط را رویکرد ایرانیان مقیم کانادا دانست. دیپلمات پیشین جمهوری اسلامی ایران در نیویورک اظهار داشت: «جامعه ۴۰۰ هزار نفری ایرانیان کانادا میتوانست بهعنوان پلی برای تقویت روابط عمل کند.» کریمی پیشنهاد کرد که «ابتکاراتی مانند پیامهای دلجویانه از سوی ایران یا تعامل سازندهتر با این جامعه میتواند زمینهساز بهبود روابط در آینده باشد.»
0 Comments