شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنشها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشاندهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقهای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه بابالمندب را به یکدیگر پیوند داده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامهریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیینکننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفتهاند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابهجایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیبپذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته، میتواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرطبندی آنگونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمههادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونهای از تحولی است که سالها دور از توجه رسانهها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر در جغرافیای سیاسی غرب آسیا، از افزایش تنشها در خلیج فارس تا تحرکات موشکی و پهپادی در دریای سرخ و هشدار اخیر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا درباره تهدید آزادی کشتیرانی، نشاندهنده یک تغییر الگوی کلیدی است؛ جنگ آمریکا و ایران از صورت یک تقابل منطقهای و محلی خارج شده و دو گذرگاه حیاتی برای اقتصاد جهان یعنی تنگه هرمز و تنگه بابالمندب را به یکدیگر پیوند داده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «متخصصان برنامهریزی نظامی در چین، چندین دهه است که لجستیک را عامل تعیینکننده در هرگونه عملیات علیه تایوان و در سراسر منطقه وسیع ایندوپاسیفیک در نظر گرفتهاند. حفظ عملیات گسترده در سراسر تنگه تایوان مستلزم جابهجایی و تأمین نیروها تحت فشار شدید خواهد بود که این امر لجستیک را هم به یک آسیبپذیری حیاتی و هم به یک اولویت برای اصلاحات تبدیل میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سه سال پیش، واشنگتن بر این باور بود که با محدود کردن دسترسی چین به نیمههادیهای پیشرفته، میتواند برتری فناوری آمریکا را حفظ کند. اما این شرطبندی آنگونه که طراحانش انتظار داشتند پیش نرفته است. صنعت تجهیزات ساخت نیمههادی چین به سطحی از بلوغ رسیده که چند سال پیش، تصور آن نیز دشوار بود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشرفت فوتبال مراکش نمونهای از تحولی است که سالها دور از توجه رسانهها شکل گرفت. صعود این کشور به نیمهنهایی جام جهانی ۲۰۲۲ و تساوی برابر برزیل در جام جهانی ۲۰۲۶، نتیجه سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختها، آموزش و توسعه نهادی بود، نه یک اتفاق یا شگفتی. همین الگو در حوزه هوش مصنوعی نیز در حال تکرار است و خاورمیانه در مرکز این تحول قرار دارد.»
آنچه در پی می آید، چکیده مقاله دکتر علی کریمی(مله) است که در کارگروه دوم سمینار هویت های نوظهور و امنیت منطقه ای در غرب آسیا ارائه شد:
خاورمیانه از بعد از جنگ جهانی دوم به عنوان منطقه ای پر از پویش های سیاسی و امنیتی شناخته شده است. غیر از منازعاتی که با خاستگاه های بیرونی و متأثر از ملاحظات ژئوپولیتیک، ژئواستراتژیک و اخیراً زئواکونومیک بازیگران منطقه ای و فرامنطقه ای در این منطقه رخ داده است، در چند دهه اخیر، بویژه با ورود به هزاره سوم، تقلایی چشمگیر برای تغییر مرجع امنیت با خاستگاهی درونزا؛ از امنیت رژیم- پایه ( به معنی مرکزیت داشتن رژیم سیاسی و صاحبان قدرت و نخبگان ابزاری و صیانت از رژیم حاکم و تأمین امنیت آن در مقابل امنیت شهروندان) به امنیت مردم-پایه در حال وقوع است. مردم پایگی امنیت به معنای مرکزیت یابی امنیت اجتماعی (جامعه ای) و هویت و جانشینی آن با قدرت سخت، محوریت یابی رضایت مندی عمومی، بهبود شاخص های عدالت و برابری اجتماعی صرفنظر از تمایزات جنسیتی، طبقاتی و فرهنگی، شناسایی و مراعات حقوق شهروندی و ارتقای سرمایه اجتماعی ضمن آنکه شرط لازم نیل به امنیت پایدار شمرده می شود، زمینه ساز دگردیسی های جدی در ماهیت و میدان کنش ورزی سیاسی نیز هست.
استدلال این مقاله توصیفی-تحلیلی با رویکرد جامعه شناسی سیاسی، این است که شیفت مرجع امنیت و مردم پایه شدن امنیت در خاورمیانه که خود ناشی از تحولات ساختاری چندوجهی درونزا و برونزا و تکوین صورتبندی سیاسی-اجتماعی نوپدید است، نسبتی تزاحمی با امنیت رژیم محور برقرار نموده و در نتیجه ساخت قدرت و ماهیت نظامهای سیاسی غیردموکراتیک منطقه خارمیانه را زمان پریش می نمایاند. همین ادراک زمان پریش شدگی رژیم های سیاسی غیرمردم سالار منطقه از سوی نیروهای اجتماعی برآمده از متن انقلاب آرام (اینگلهارت)و ابرام و ایستادگی الیت های سیاسی در برابر نیروهای سیاسی-اجتماعی تحول خواه یکی از ستون های پویش سیاسی خاورمیانه را در سال های پیش رو رقم خواهد زد.
0 Comments