شورای راهبردی آنلاین-رصد: «کمبود آب در پنج کشور آسیای مرکزی همچنان رو به تشدید است. این بحران اکنون به مرحلهای رسیده که حتی دو کشور بالادست، یعنی قرقیزستان و تاجیکستان که پیشتر از آنها بهعنوان کشورهای دارای «مازاد آب» یاد میشد، دیگر آب کافی برای انتقال بیشتر به سه کشور پاییندست، یعنی قزاقستان، ترکمنستان و ازبکستان که با کمبود آب مواجهاند، در اختیار ندارند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سالهاست که آسیای مرکزی برای هند از نظر راهبردی اهمیت داشته، اما دسترسی به آن دشوار بوده است. پاکستان مسیرهای زمینی مستقیم را مسدود کرده، افغانستان همچنان بیثبات است و اتصال ترانزیتی اوراسیا نیز محدود مانده است. سیاست «ارتباط با آسیای مرکزی» هند از همان ابتدا این محدودیتها را شناسایی کرد و توسعه اتصال فیزیکی را در کانون رویکرد منطقهای خود قرار داد. اما امروز، شوکهای ژئوپلیتیکی دهلینو را واداشتهاند تا با فوریت بیشتری به اوراسیا بنگرد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «کمبود آب در پنج کشور آسیای مرکزی همچنان رو به تشدید است. این بحران اکنون به مرحلهای رسیده که حتی دو کشور بالادست، یعنی قرقیزستان و تاجیکستان که پیشتر از آنها بهعنوان کشورهای دارای «مازاد آب» یاد میشد، دیگر آب کافی برای انتقال بیشتر به سه کشور پاییندست، یعنی قزاقستان، ترکمنستان و ازبکستان که با کمبود آب مواجهاند، در اختیار ندارند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سالهاست که آسیای مرکزی برای هند از نظر راهبردی اهمیت داشته، اما دسترسی به آن دشوار بوده است. پاکستان مسیرهای زمینی مستقیم را مسدود کرده، افغانستان همچنان بیثبات است و اتصال ترانزیتی اوراسیا نیز محدود مانده است. سیاست «ارتباط با آسیای مرکزی» هند از همان ابتدا این محدودیتها را شناسایی کرد و توسعه اتصال فیزیکی را در کانون رویکرد منطقهای خود قرار داد. اما امروز، شوکهای ژئوپلیتیکی دهلینو را واداشتهاند تا با فوریت بیشتری به اوراسیا بنگرد.»
آنچه در پی می آید، چکیده مقاله دکتر عبدالرضا فرجی راد، مدیرکل حوزه ریاست شورای راهبردی روابط خارجی است که در کارگروه اول سمینار هویت های نوظهور و امنیت منطقه ای در غرب آسیا ارائه شد:
فرآیند تصمیم گیری های کلان ملی با شناخت دقیق فضاهای راهبردی آغاز می شود. کشور ها اصولا بر اساس برخورداری از سطوح قدرت، به گسترش حوزه نفوذ و افزایش نقش در منطقه یا مناطق پیرامونی خود می پردازند و البته به شرط آن که از ظرفیت های لازم جهت بسط نفوذ برخوردار باشند. این ظرفیت ها در کد ژئوپلتیکی هر کشور بر اساس استراتژی ژئوپلیتیکی خود که شرح وظیفه هر کشوری را در روابط خارجی بر اساس پتانسیل های آن تعریف می کند به دست می آید.
جمهوری اسلامی ایران شرح وظیفه اش دارای کدی است منطقه ای که لازم است از آن بهره گیرد. عوامل متغیر ژئوپلیتیکی داخلی و بیرونی از جمله تاریخ و تمدن، مذهب، وسعت، جمعیت و همسایگان که ژئوپلیتیکی منطقه ای را برای ایران رقم زده است. کشوری می تواند قدرت منطقه ای خود را حفظ و تداوم بخشد که از همه عومل ثابت و به ویژه عوامل متغیر ژئوپلیتیکی خود بهره مند گردد. مذهب یکی از عومل متغیر ژئوپلیتیکی است که بعد از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران به عنوان عاملی متغیر در استراتژی ژئوپلیتیکی جمهوری اسلامی ایران نقش برجسته ای بازی کرده و این نقش به ویژه در یک دهه اخیر به جهت استفاده از توان حداکثری خود بیشتر شده است که امروزه به “ژئوپلیتیک مقاومت” معروف شده است.
در این مقاله ضمن برشمردن اهمیت ژئوپلیتیک مقاومت با توجه به شکل گیری هویت های نو ظهور در عراق، سوریه، یمن، لبنان، افغانستان و پاکستان این سوال را نیز مطرح می کنیم که با توجه به استراتژی ژئوپلیتیکی ایران و کد منطقه ای آن آیا باید تا انتها صرفا از ژئوپلیتیک مذهب و یا ژئوپلیتیک مقاومت بهره جست و یا همراه با آن به ژئوپلیتیک های دیگر از جمله ژئوپلتیک تمدنی و غیره نیز با توجه به وسعت جغرافیایی آن توجه نمود تا حوزه های نفوذ جمهوری اسلامی ایران در مقابل رقبا تداوم داشته باشند.
0 Comments