جدیدترین مطالب

اجلاس شانگهای؛ فرصتی برای تقویت همکاری‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس سازمان همکاری شانگهای فرصتی تازه برای ایران ایجاد کرده است تا عضویت خود را از یک دستاورد سیاسی به همکاری‌های اقتصادی و ترانزیتی تبدیل کند.

چالش‌های گروه ۲۰ برای ایجاد توازن در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «واشنگتن بار دیگر در حال روی آوردن به «چماق‌ها» در جعبه‌ابزار دیپلماسی اقتصادی است؛ از تشدید جنگ تعرفه‌ای با کانادا گرفته تا اعمال تحریم‌های اقتصادی ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت می‌کنند.»

بازتعریف امنیت اروپا و فرسایش چتر ناتو در سایه جنگ اوکراین

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ اوکراین با فرسودن توان نظامی آمریکا از یک سو و تقویت ظرفیت دفاعی اروپا از سوی دیگر، موازنه قدرت در قاره اروپا را تغییر داده و آینده ناتو را با ابهام مواجه کرده و به سمت ناتوی اروپایی سوق می دهد.

خشکسالی دانوب؛ تهدیدی برای تامین برق اروپای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین- رصد:  «خشکسالی بی‌سابقه حوضه دانوب در تابستان ۲۰۲۶، نه یک ناهنجاری فصلی، بلکه نقطه عطفی در امنیت انرژی اروپای مرکزی و شرقی است. هم‌زمانی کاهش تولید نیروگاه‌های هسته‌ای مجارستان و رومانی با افت شدید برق‌آبی صربستان و اتریش، فرضیه جبران‌ کسری برق از طریق همسایگان را باطل کرده و نشان می‌دهد که وابستگی منطقه به یک نظام رودخانه‌ایِ آسیب‌پذیر، نیازمند بازطراحی بنیادین در تأمین مالی، مکان‌یابی و هماهنگی زیرساخت‌های انرژی است.»

انتخاب های حیاتی در هند و اقیانوسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از آنجا که آسیا همسایه‌ی جدانشدنی چین است، مسلما منطقه‌ای است که تغییرات عمده در سیاست خارجی آمریکا و سیاست متحدانش در رابطه با آن می‌تواند بیشترین پیامد را برای آینده‌ی نظم بین‌المللی به همراه داشته باشد. دولت چین این  باور را که باید قدرت بزرگ مسلط در آسیا باشد، جانداخته، در حالی که آمریکا معتقد است آسیا باید آزاد و باز (به عبارت دیگر: بدون سلطه‌ی چین) باقی بماند.»

انحلال قسد و چالش‌های بی‌پایان ترکیه در سوریه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب می‌شود، اما چالش‌های ناشی از تجاوز و توسعه‌طلبی رژیم صهیونیستی، پناه‌جویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.

سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمت‌های کوتاه‌مدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل می‌تواند قیمت‌های آتی کوتاه‌مدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامه‌ای حساس در نظر می‌گیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین می‌کنند.»

Loading

أحدث المقالات

اجلاس شانگهای؛ فرصتی برای تقویت همکاری‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس سازمان همکاری شانگهای فرصتی تازه برای ایران ایجاد کرده است تا عضویت خود را از یک دستاورد سیاسی به همکاری‌های اقتصادی و ترانزیتی تبدیل کند.

چالش‌های گروه ۲۰ برای ایجاد توازن در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «واشنگتن بار دیگر در حال روی آوردن به «چماق‌ها» در جعبه‌ابزار دیپلماسی اقتصادی است؛ از تشدید جنگ تعرفه‌ای با کانادا گرفته تا اعمال تحریم‌های اقتصادی ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت می‌کنند.»

بازتعریف امنیت اروپا و فرسایش چتر ناتو در سایه جنگ اوکراین

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ اوکراین با فرسودن توان نظامی آمریکا از یک سو و تقویت ظرفیت دفاعی اروپا از سوی دیگر، موازنه قدرت در قاره اروپا را تغییر داده و آینده ناتو را با ابهام مواجه کرده و به سمت ناتوی اروپایی سوق می دهد.

خشکسالی دانوب؛ تهدیدی برای تامین برق اروپای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین- رصد:  «خشکسالی بی‌سابقه حوضه دانوب در تابستان ۲۰۲۶، نه یک ناهنجاری فصلی، بلکه نقطه عطفی در امنیت انرژی اروپای مرکزی و شرقی است. هم‌زمانی کاهش تولید نیروگاه‌های هسته‌ای مجارستان و رومانی با افت شدید برق‌آبی صربستان و اتریش، فرضیه جبران‌ کسری برق از طریق همسایگان را باطل کرده و نشان می‌دهد که وابستگی منطقه به یک نظام رودخانه‌ایِ آسیب‌پذیر، نیازمند بازطراحی بنیادین در تأمین مالی، مکان‌یابی و هماهنگی زیرساخت‌های انرژی است.»

انتخاب های حیاتی در هند و اقیانوسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از آنجا که آسیا همسایه‌ی جدانشدنی چین است، مسلما منطقه‌ای است که تغییرات عمده در سیاست خارجی آمریکا و سیاست متحدانش در رابطه با آن می‌تواند بیشترین پیامد را برای آینده‌ی نظم بین‌المللی به همراه داشته باشد. دولت چین این  باور را که باید قدرت بزرگ مسلط در آسیا باشد، جانداخته، در حالی که آمریکا معتقد است آسیا باید آزاد و باز (به عبارت دیگر: بدون سلطه‌ی چین) باقی بماند.»

انحلال قسد و چالش‌های بی‌پایان ترکیه در سوریه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب می‌شود، اما چالش‌های ناشی از تجاوز و توسعه‌طلبی رژیم صهیونیستی، پناه‌جویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.

سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمت‌های کوتاه‌مدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل می‌تواند قیمت‌های آتی کوتاه‌مدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامه‌ای حساس در نظر می‌گیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین می‌کنند.»

Loading
متن کامل سخنراني دکتر خرازي در کنفرانس امنیتی تهران – 21 آذر 1395

قدرت‌های فرامنطقه ای، منطقه ای و نظم منطقه ای

۱۳۹۵/۰۹/۲۴ | خبرهای شورا

شورای راهبردی آنلاین: رییس شورای راهبردی روابط خارجی تاکید کرد: ضروری است نظریه جدیدی در باب دفاع مبتنی بر شهادت طلبی و ایمان و عقیده تدوین شود.

دکتر سید کمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی که 21 آذر میهمان ویژه کنفرانس امنیتی تهران بود در سخنرانی خود ابتدا به تعریف قدرت و قدرت منطقه‌ای پرداخت و گفت: دولت‌ها را می‌توان براساس سطح قدرتمندی آنها به ابرقدرت، قدرتهای بزرگ، قدرتهای میانی و قدرتهای منطقه‌ای تقسیم کرد.

وی افزود: قدرت منطقه‌ای در عرصه بین‌المللی به قدرتی گفته می‌شود که در یک منطقه جغرافیایی دارای تفاوت مشهودی در ابعاد مختلف قدرت با دیگر کشورهای منطقه باشد. در واقع، قدرت‌های منطقه‌ای قدرتمندترین دولت‌ها در سطح مناطق یا سیستم‌های منطقه‌ای هستند. تعداد قدرت‌های منطقه‌ای در هر منطقه بستگی به وضع توزیع قدرت در آن منطقه دارد. ممکن است در یک منطقه بیش از یک کشور ظرفیت قدرت منظقه‌ای شدن را داشته باشد. در این صورت منطقه شکل تک قطبی، دو قطبی و یا چند قطبی پیدا می‌کند.

رییس شورای راهبردی آنگاه شاخص‌های قدرت منطقه‌ای را به شرح زیر بیان داشت: جمعیت زیاد، وحدت اقوام مختلف، تولید ناخالص ملی بالا، سلاحهای متعارف قوی، سلاح هسته‌ای، میزان تأثیر و نفوذ در منطقه، میزان ایستادگی در برابر فشارهای فرامنطقه‌ای، توانایی ایجاد ائتلاف در سازمان‌ها، برخورداری از ایدئولوژی نافذ و ژئوپلیتیک تمدنی.

سپس دکتر خرازی به بحث نظم منطقه‌ای اشاره کرد و گفت انواع نظم‌های زیر امکان‌پذیر است :

  • نظم هژمونیک : قدرت برتر به تنهایی نقش اصلی را ایفا و روابط و مناسبات منطقه‌ای را اداره می‌کند.
  • نظم موازنهای: قدرت‌های منطقه‌ای یکدیگر را متوازن و متعادل می‌کنند.
  • نظم کنسرتی: دو یا چند قدرت در ایجاد نظم و امنیت منطقه‌ای با یکدیگر همکاری می‌کنند.
  • نظم امنیت دستهجمعی: در نظم منظقه‌ای علاوه بر قدرتهای برتر منطقه‌ای، قدرتهای کوچکتر نیز مشارکت دارند.
  • نظم جامعه امنیتی تکثرگرا: ترتیبات امنیتی رسمی وجود ندارد و معمولاً همگرایی طبیعی گسترده‌ای در سطح منطقه وجود دارد.

دکتر خرازی در بخش دیگری از سخنان خود به توازن منطقه‌ای اشاره کرد و گفت دینامیسم خاصی بر تغییر توازن منطقه‌ای حاکم است. برخی از قدرت‌های منطقه‌ای تلاش می‌کنند نظم موجود را در جهت اقتدار بیشتر در منطقه برهم زنند. در واقع در چنین شرایطی قدرتهای مهاجم و قدرتهای مدافع در برابر یکدیگر قرار می‌گیرند. نیروهای مهاجم برهم زننده نظم موجود و نیروهای مدافع حفظ کننده نظم موجودند. چنین دینامیسمی را در جنگ عراق علیه ایران و کویت، حمایت از نیروهای تروریستی در جنگ سوریه و جنگ عربستان علیه یمن مشاهده می‌کنیم.

او ادامه داد که نقش قدرت‌های فرامنطقه‌ای را در حمایت از قدرت‌های مهاجم یا مدافع نباید نادیده گرفت که هر کدام در جهت منافع منطقه‌ای خود از یک طرف پشتیبانی می‌کنند و ما این نوع حمایت‌ها را امروز در صحنه سوریه مشاهده می‌کنیم، به طوری که آمریکا از نیروهای مهاجم و روسیه از نیروهای مدافع حمایت می‌کنند. به هر صورت پیروزی مدافعان یا مهاجمان هر کدام می‌تواند به توازن جدیدی در منطقه منتهی ‌شود.

دکتر خرازی گفت: در جنگ عراق علیه ایران نیروی مهاجم عراق بود و نیروی مدافع ایران. البته در این جنگ منافع همه قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای ایجاب می‌کرد که از عراق حمایت کنند، ولی ایران توانست در برابر این تهاجم مقاومت کند و موجب توازن جدیدی در منطقه به نفع خود گردد. یا پیروزی حزب‌ا‌الله در جنگ علیه متجاوزان اسرائیلی باعث شد موقعیت لبنان در منطقه ارتقا یابد. در سوریه و یمن نیز امروز شاهد چنین تقابلی هستیم.

رییس شورای راهبردی روابط خارجی تصریح کرد: تجارب سال‌های اخیر نشان می‌دهد که دفاع مبتنی بر ایمان و عقیده و به بیان دیگر شهادت طلبی نیروهای رزمنده در دفاع از سرزمین خود می‌تواند به پیروزی بینجامد. بدین لحاظ ضروری است نظریه جدیدی در باب دفاع مبتنی بر شهادت طلبی و ایمان و عقیده تدوین شود. این همان شعار پیروزی خون بر شمشیر است که ما از سرور شهیدان حسین ابن علی (ع) آموخته‌ایم. با چنین زیربنای فلسفی است که ما دفاع خود در برابر تجاوز عراق را دفاع مقدس نامیدیم. دفاعی که برخاسته از ایمان و عقیده بود.

آنگاه دکتر خرازی به بحث لوازم شکل‌گیری نظم منطقه‌ای، سازمان همکاری و اتحادیه‌ها پرداخت و گفت لازمه موفقیت چنین سازوکارهایی تشابه نظام‌های سیاسی، تجانس فرهنگی و مذهبی ملت‌های منطقه و وجود صلح و نبود جنگ در منطقه است. اگر این شرایط وجود نداشته باشد سازوکار منطقه‌ای پایدار نخواهد بود. چنانچه در دهه‌های اخیر نظامات منطقه‌ای و سازمان‌های همکاری اقتصادی و علمی در غرب آسیا و در بین کشورهای اسلامی و یا غیرمتعهد پدید آمده است، ولی به زودی از هم پاشیده یا بی خاصیت گشته است، زیرا هرگونه همکاری باید بر اساس اصولی شکل گیرد که همه واقعاً بدان متعهد باشند.

وی افزود: دلیل این عدم توفیق را در تنوع قومیتی، تنوع مذهبی، تنوع حکومتی، اختلافات تاریخی و دخالت بیگانگان می‌توان جستجو کرد و لذا نمی‌توان به سادگی امیدوار بود که در غرب آسیا نظام امنیتی، سازمان اقتصادی فعال و کارسازی به وجود آید. سرنوشت سازمان‌هایی مانند اکو، دی هشت، ساعت (همکاری سوریه، ایران، عراق و ترکیه)، جنبش عدم تعهد و غیره این چنین بوده است.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *