داعش در حال ایجاد شبکه های اجتماعی جایگزین و تولیدی خود می باشند تا از به کارگیری شبکه های اجتماعی که در غرب با هدف تبلیغات ایجاد شده اند، اجتناب ورزند. این چیزی است که راب وین رایت، رئیس پلیس اتحادیۀ اروپا (Europol ) در کنفرانس مطبوعاتی که اخیراً در لندن برگزار گردید، بازگو نمود.
اظهارات وین رایت بعد از عملیاتی بیان می گردند که توسط خودِ پلیس اتحادیۀ اروپا در خلال هفته صورت گرفته است. زمانی که در عرض اندکی بیش از دو روز ادارات اروپایی اقدام به کشف یک شبکۀ جهادی در اینترنت نمودند که از نوعی نسخۀ اسلامی فیس بوک استفاده می کرد. این افشاگری فوری زنگ هشداری را در سراسر اروپا و غرب در خصوص خطری که این امر برای امنیت جهان به همراه دارد، به صدا در آورد. در واقع چنانچه تکنیسین های داعش موفق به ایجاد شبکه های اجتماعی مخصوص خود گردند و از اینترنت به نحوی استفاده کنند که مانع هر گونه تماس با ابزارهای ارتباطی غربی گردند، قادر خواهند بود پیام هایی را به تعداد بی شماری از چریک ها ارسال کرده و از آنها دریافت کنند بدون آنکه سازمان های اطلاعاتی بتوانند (البته در حال حاضر) از شبکه های کلاسیک استفاده کنند.
شبکه های اجتماعی سنتی همان هایی بودند که تاکنون توسط تعداد بسیاری از چریک ها و گروه های تروریستی مورد استفاده قرار گرفتند. فیس بوک، توئیتر، سایت های اینترنتی و تلگرام علی رغم نظارتی که از خارج بر آنها بوده، مدت های مدیدی ابزارهای بزرگ ارتباطی به شمار رفته اند. دقیقاً به همین دلیل فیس بوک و گوگل مدت هاست که از سوی جامعۀ بین الملل و نیز تمامی کشورهای درگیر در مبارزه با تروریسم متحمل فشارهای شدیدی هستند برای اینکه سیاست های مربوط به حفظ حریم خصوصی کمتر محدودکننده را اعمال کرده و تضمین های بیشتری به نیروهای امنیتی دهند تا در پیچ و خم های شبکه های اجتماعی و اینترنت وارد شوند. با این وجود، چنین درخواست هایی با سیاست های شرکت های بزرگ ارتباطی آنلاین مغایرت دارند. آنها برعکس دقیقاً به واسطۀ محفوظ بودن اطلاعات به دست آمده، به سیاست های خود مباهات می کنند و آن را علت اعتماد کاربرانشان برای استفاده از آنها می دانند.
به طور قطع همان گونه که وین رایت خبر داد این مسأله که تروریست ها احساس می کنند که مجبورند برای خود شبکه های اجتماعی در اینترنت بسازند تا فعالیت های خود را به پیش ببرند، نشان می دهد که فشار بر روی شبکه های اجتماعی اکنون دیگر می رود که بیش از پیش آشکارتر شود. نیروهای اطلاعاتی در واقع از مدت ها پیش سیاستی غیرقابل انعطاف تر در این شبکه ها اتخاذ نمودند به ویژه در مورد فیس بوک و گوگل به سبب اهمیت اساسی آنان در مبارزه با جنایت بین المللی.
لیکن از سوی دیگر اکنون این خطر وجود دارد که دنیاهای ارتباطی موازی ایجاد شوند که وارد شدن در آنها به مراتب دشوارتر خواهد بود زیرا پارامترها متفاوت خواهند بود. استفاده از شبکه های سنتی خطرناک و نگران کننده بود لیکن در عین حال دستیابی به هدف مربوط به رهگیری ارتباطات راحت تر بود. اکنون این تهدید به یک تعداد از سیستم های جایگزین تبدیل خواهد شد که می توانند به طور بالقوه بی حد و مرز باشند.
کنفرانس مطبوعاتی رئیس پلیس اتحادیۀ اروپا دقیقاً به منظور یک عملیات اطلاعاتی گستردۀ چند ملیتی به وجود آمده بود که در آن نیروهای کشورهای یونان، پرتغال، آمریکا، لهستان و بلژیک همکاری داشتند و هزاران فرد افراط گرا را در دستکم پنجاه شبکۀ اینترنتی متمایز شناسایی کردند. این تعداد بالا یک بار دیگر ضرورت مطلق مبارزه با تروریسم برای گسترش حقوق ویژۀ خود و علی الخصوص تشدید همکاری با اشخاص دولتی و خصوصی را به اثبات رساند. دنیای اینترنت بر حسب تعریفی که از آن شده، دنیایی بدون مرز است که در آن بازیگران خصوصی اکنون دیگر اشخاصی بین المللی واقعی و تمام عیار به شمار می آیند که باید آنها را لحاظ کرد. فیس بوک (که وات ساپ را نیز در دست دارد)، گوگل و تلگرام اکنون دیگر شرکت های بزرگ بین المللی هستند که تأثیری جدی بر حیات شهروندان داشته و بازیگران ژئوپلیتیک واقعی و تمام عیار به شمار می آیند.
دقیقاً به همین دلیل وین رایت خواست بار دیگر بر اهمیت مطلق همکاری بین المللی به ویژه بین اتحادیۀ اروپا و انگلیس علی رغم ماجرای برگزیت تأکید نماید. برای رئیس پلیس اتحادیۀ اروپا تصور یک سیستم دفاعی جهانی بدون آنکه میان لندن و اروپا همکاری وجود داشته باشد، امکان پذیر نیست. به ویژه به این علت که آشنایی های تکنولوژیکی هر دو برای هر دو ساحل مانش حائز اهمیت می باشند. به عقیدۀ وین رایت استفاده از شبکه های اجتماعی و اینترنت چالش بزرگ مبارزه با تروریسم بین الملل نسل های بعدی به شمار می آید. زیرا در آنجا است که نسل های جدید نیروهای جهادی به وجود می آیند و گسترش می یابند. دنیایی تاریک و بدون حد و مرز که در آن نیروهای ضدتروریسم باید از بیشترین توان ممکن خود نه تنها در جهت مداخله در سیستم های شناخته شده بلکه حتی در درک فرایندهای مربوط به پدید آمدن سیستم های جدید و خطرناک تر جایگزین، برخوردار باشند. عملیات ضد داعش و القاعده در هفتۀ اخیر به وضوح بر این امر دلالت داشته است.

 منبع: اداره کل رسانه های خارجی وزارت فرهنگ و ارشاداسلامی