شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشبینیهای برخی مبنی بر اینکه جنگ آمریکا علیه ایران میتواند خطر شعلهور شدن یک درگیری فراگیر در سراسر منطقه را به دنبال داشته باشد، اکنون پیشگوهایی دوراندیشانه به نظر میرسند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران بهمثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بینالملل ارائه میدهند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمامعیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقهای است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هستهای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، میتواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هستهای را تشدید و وارد مرحلهای تازه کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیقتر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاستهای روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیتهایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: وزارت امور خارجه آمریکا بهتازگی حرکت دیگری در بازی شطرنج برای متوقف ساختن تلاش مداوم مسکو برای دور زدن تحریمها و اتمام خط لوله نورد- استریم 2 انجام داده است. این خط لوله قرار است گاز روسیه را از دریای بالتیک مستقیماً به آلمان برساند. 20 اکتبر، مقامات آمریکا محدودیتهای بیشتری بر این طرح جنجالبرانگیز زیرساخت انرژی اعمال کرده و به شرکتهای دخیل در نورد استریم 2 هشدار دادند که برای متوقف ساختن عملیات خود تنها 30 روز مهلت دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بیاعتنایی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بینالمللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاستگذاران اروپایی، همکاریهای چندجانبه و نظام بینالمللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری میدانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاریهای بینالمللی بوده است. ترامپ، ایالاتمتحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافقنامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هستهای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیرههای تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناهجویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیینکننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا بهویژه فرانسه است که نه میتوانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه میتوانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجیراد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه تلاش دارد نقش یک قدرت منطقهای را ایفا کند و با اتخاذ رویکردهای اسلامگرایانه و پانترکیستی، به اهدافی که برای توسعه نفوذ خود، هم در منطقه قفقاز و هم در جنوب و شرق اروپا دنبال میکند دست یابد؛ اما این اقدامات ترکیه، اتحادیه اروپا را به واکنشهایی هرچند محتاطانه واداشته است؛ در دومین نشست سران اتحادیه اروپا، ما شاهد بودیم که ترکیه مجدداً به اعمال تحریمها تهدید شد.
مرتضی مکی-کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در آستانه انتخابات ریاست جمهوری 3 نوامبر آمریکا، کشورها همچنان انتظارات متفاوتی دارند. اروپا که در دوره اوباما روابط مساعدی با آمریکا داشت، بی تردید پیروزی بایدن را آرزو میکند. زیرا دولت بایدن اگرچه عین دولت اوباما نخواهد بود اما تفاوت زیادی هم با آن نخواهد داشت. همین امر در مورد ایران نیز صدق میکند، اما کشورهای حوزه خلیج [فارس] روابط کاملا مطلوبی با ترامپ برقرار کردهاند. اسرائیل نیز احتمالا پیروزی ترامپ را ترجیح میدهد، اما صرف نظر از پیروزی ترامپ یا بایدن، اسرائیل با نتایج چهار سال گذشته خود خوشحال خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شکاف و اختلاف چین-آمریکا در حال تبدیل به یک رقابت بلندمدت است. بعید است که این شکاف تحت تأثیر انتخابات آمریکا یا کاهش مشکلات جاری مثل همه گیری کووید-19 قرار گیرد. این امر به معنای پایان عملی دوره سی ساله مانور گسترده در روابط بینالمللی است، دورهای که در آن، تعامل همزمان با مراکز مختلف قدرت امکانپذیر بود. رویارویی این دو بازیگر عمده، سایر بازیگران را به انتخاب بین آمریکا و چین وادار خواهد ساخت. در بسیاری از حوزه ها، همکاری همزمان با هر دو قدرت غیرممکن خواهد شد. این امر بیانگر آن است که چنین منطقی دیر یا زود به شکل گیری سیستم دوقطبی جدیدی منجر خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” میتوانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین: آغاز مذاکرات حریری برای تشکیل دولت لبنان، ابراز نگرانی دبیر کل سازمان جهانی بهداشت از تشدید شیوع کرونا در جهان، استقبال آلخلیفه و آلنهیان از عادی سازی روابط سودان با صهیونیسم، دولت انگلیس درحال برقراری ارتباط با تیم بایدن، مخالفت شدید چین با فروش تسلیحات به تایوان توسط آمریکا، ناتو به دنبال تقویت ماموریت در عراق، چراغ سبز ترامپ به مصر برای منفجر کردن سد النهضه، احتمال تحریم نشست گروه ۲۰ در عربستان از جانب اروپا، به راه افتادن کمپین گسترده تحریم محصولات فرانسوی در حمایت از پیامبر اکرم، آغاز گفتگوهای آمریکا-اروپا درباره چین، تلاش ترامپ برای دشوار کردن لغو تحریمهای ایران در دولت بعدی، ادعای نتانیاهو در مورد مذاکره خیالی ترامپ با ایران و باقی ماندن ایران در فهرست سیاه افایتیاف از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشبینیهای برخی مبنی بر اینکه جنگ آمریکا علیه ایران میتواند خطر شعلهور شدن یک درگیری فراگیر در سراسر منطقه را به دنبال داشته باشد، اکنون پیشگوهایی دوراندیشانه به نظر میرسند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران بهمثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بینالملل ارائه میدهند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمامعیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقهای است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هستهای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، میتواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هستهای را تشدید و وارد مرحلهای تازه کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیقتر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاستهای روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیتهایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: وزارت امور خارجه آمریکا بهتازگی حرکت دیگری در بازی شطرنج برای متوقف ساختن تلاش مداوم مسکو برای دور زدن تحریمها و اتمام خط لوله نورد- استریم 2 انجام داده است. این خط لوله قرار است گاز روسیه را از دریای بالتیک مستقیماً به آلمان برساند. 20 اکتبر، مقامات آمریکا محدودیتهای بیشتری بر این طرح جنجالبرانگیز زیرساخت انرژی اعمال کرده و به شرکتهای دخیل در نورد استریم 2 هشدار دادند که برای متوقف ساختن عملیات خود تنها 30 روز مهلت دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بیاعتنایی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بینالمللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاستگذاران اروپایی، همکاریهای چندجانبه و نظام بینالمللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری میدانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاریهای بینالمللی بوده است. ترامپ، ایالاتمتحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافقنامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هستهای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیرههای تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناهجویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیینکننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا بهویژه فرانسه است که نه میتوانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه میتوانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجیراد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه تلاش دارد نقش یک قدرت منطقهای را ایفا کند و با اتخاذ رویکردهای اسلامگرایانه و پانترکیستی، به اهدافی که برای توسعه نفوذ خود، هم در منطقه قفقاز و هم در جنوب و شرق اروپا دنبال میکند دست یابد؛ اما این اقدامات ترکیه، اتحادیه اروپا را به واکنشهایی هرچند محتاطانه واداشته است؛ در دومین نشست سران اتحادیه اروپا، ما شاهد بودیم که ترکیه مجدداً به اعمال تحریمها تهدید شد.
مرتضی مکی-کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در آستانه انتخابات ریاست جمهوری 3 نوامبر آمریکا، کشورها همچنان انتظارات متفاوتی دارند. اروپا که در دوره اوباما روابط مساعدی با آمریکا داشت، بی تردید پیروزی بایدن را آرزو میکند. زیرا دولت بایدن اگرچه عین دولت اوباما نخواهد بود اما تفاوت زیادی هم با آن نخواهد داشت. همین امر در مورد ایران نیز صدق میکند، اما کشورهای حوزه خلیج [فارس] روابط کاملا مطلوبی با ترامپ برقرار کردهاند. اسرائیل نیز احتمالا پیروزی ترامپ را ترجیح میدهد، اما صرف نظر از پیروزی ترامپ یا بایدن، اسرائیل با نتایج چهار سال گذشته خود خوشحال خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شکاف و اختلاف چین-آمریکا در حال تبدیل به یک رقابت بلندمدت است. بعید است که این شکاف تحت تأثیر انتخابات آمریکا یا کاهش مشکلات جاری مثل همه گیری کووید-19 قرار گیرد. این امر به معنای پایان عملی دوره سی ساله مانور گسترده در روابط بینالمللی است، دورهای که در آن، تعامل همزمان با مراکز مختلف قدرت امکانپذیر بود. رویارویی این دو بازیگر عمده، سایر بازیگران را به انتخاب بین آمریکا و چین وادار خواهد ساخت. در بسیاری از حوزه ها، همکاری همزمان با هر دو قدرت غیرممکن خواهد شد. این امر بیانگر آن است که چنین منطقی دیر یا زود به شکل گیری سیستم دوقطبی جدیدی منجر خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” میتوانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین: آغاز مذاکرات حریری برای تشکیل دولت لبنان، ابراز نگرانی دبیر کل سازمان جهانی بهداشت از تشدید شیوع کرونا در جهان، استقبال آلخلیفه و آلنهیان از عادی سازی روابط سودان با صهیونیسم، دولت انگلیس درحال برقراری ارتباط با تیم بایدن، مخالفت شدید چین با فروش تسلیحات به تایوان توسط آمریکا، ناتو به دنبال تقویت ماموریت در عراق، چراغ سبز ترامپ به مصر برای منفجر کردن سد النهضه، احتمال تحریم نشست گروه ۲۰ در عربستان از جانب اروپا، به راه افتادن کمپین گسترده تحریم محصولات فرانسوی در حمایت از پیامبر اکرم، آغاز گفتگوهای آمریکا-اروپا درباره چین، تلاش ترامپ برای دشوار کردن لغو تحریمهای ایران در دولت بعدی، ادعای نتانیاهو در مورد مذاکره خیالی ترامپ با ایران و باقی ماندن ایران در فهرست سیاه افایتیاف از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاستهای روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیتهایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: وزارت امور خارجه آمریکا بهتازگی حرکت دیگری در بازی شطرنج برای متوقف ساختن تلاش مداوم مسکو برای دور زدن تحریمها و اتمام خط لوله نورد- استریم 2 انجام داده است. این خط لوله قرار است گاز روسیه را از دریای بالتیک مستقیماً به آلمان برساند. 20 اکتبر، مقامات آمریکا محدودیتهای بیشتری بر این طرح جنجالبرانگیز زیرساخت انرژی اعمال کرده و به شرکتهای دخیل در نورد استریم 2 هشدار دادند که برای متوقف ساختن عملیات خود تنها 30 روز مهلت دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بیاعتنایی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بینالمللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاستگذاران اروپایی، همکاریهای چندجانبه و نظام بینالمللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری میدانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاریهای بینالمللی بوده است. ترامپ، ایالاتمتحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافقنامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هستهای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیرههای تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناهجویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیینکننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا بهویژه فرانسه است که نه میتوانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه میتوانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجیراد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه تلاش دارد نقش یک قدرت منطقهای را ایفا کند و با اتخاذ رویکردهای اسلامگرایانه و پانترکیستی، به اهدافی که برای توسعه نفوذ خود، هم در منطقه قفقاز و هم در جنوب و شرق اروپا دنبال میکند دست یابد؛ اما این اقدامات ترکیه، اتحادیه اروپا را به واکنشهایی هرچند محتاطانه واداشته است؛ در دومین نشست سران اتحادیه اروپا، ما شاهد بودیم که ترکیه مجدداً به اعمال تحریمها تهدید شد.
مرتضی مکی-کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در آستانه انتخابات ریاست جمهوری 3 نوامبر آمریکا، کشورها همچنان انتظارات متفاوتی دارند. اروپا که در دوره اوباما روابط مساعدی با آمریکا داشت، بی تردید پیروزی بایدن را آرزو میکند. زیرا دولت بایدن اگرچه عین دولت اوباما نخواهد بود اما تفاوت زیادی هم با آن نخواهد داشت. همین امر در مورد ایران نیز صدق میکند، اما کشورهای حوزه خلیج [فارس] روابط کاملا مطلوبی با ترامپ برقرار کردهاند. اسرائیل نیز احتمالا پیروزی ترامپ را ترجیح میدهد، اما صرف نظر از پیروزی ترامپ یا بایدن، اسرائیل با نتایج چهار سال گذشته خود خوشحال خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شکاف و اختلاف چین-آمریکا در حال تبدیل به یک رقابت بلندمدت است. بعید است که این شکاف تحت تأثیر انتخابات آمریکا یا کاهش مشکلات جاری مثل همه گیری کووید-19 قرار گیرد. این امر به معنای پایان عملی دوره سی ساله مانور گسترده در روابط بینالمللی است، دورهای که در آن، تعامل همزمان با مراکز مختلف قدرت امکانپذیر بود. رویارویی این دو بازیگر عمده، سایر بازیگران را به انتخاب بین آمریکا و چین وادار خواهد ساخت. در بسیاری از حوزه ها، همکاری همزمان با هر دو قدرت غیرممکن خواهد شد. این امر بیانگر آن است که چنین منطقی دیر یا زود به شکل گیری سیستم دوقطبی جدیدی منجر خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” میتوانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین: آغاز مذاکرات حریری برای تشکیل دولت لبنان، ابراز نگرانی دبیر کل سازمان جهانی بهداشت از تشدید شیوع کرونا در جهان، استقبال آلخلیفه و آلنهیان از عادی سازی روابط سودان با صهیونیسم، دولت انگلیس درحال برقراری ارتباط با تیم بایدن، مخالفت شدید چین با فروش تسلیحات به تایوان توسط آمریکا، ناتو به دنبال تقویت ماموریت در عراق، چراغ سبز ترامپ به مصر برای منفجر کردن سد النهضه، احتمال تحریم نشست گروه ۲۰ در عربستان از جانب اروپا، به راه افتادن کمپین گسترده تحریم محصولات فرانسوی در حمایت از پیامبر اکرم، آغاز گفتگوهای آمریکا-اروپا درباره چین، تلاش ترامپ برای دشوار کردن لغو تحریمهای ایران در دولت بعدی، ادعای نتانیاهو در مورد مذاکره خیالی ترامپ با ایران و باقی ماندن ایران در فهرست سیاه افایتیاف از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشبینیهای برخی مبنی بر اینکه جنگ آمریکا علیه ایران میتواند خطر شعلهور شدن یک درگیری فراگیر در سراسر منطقه را به دنبال داشته باشد، اکنون پیشگوهایی دوراندیشانه به نظر میرسند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران بهمثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بینالملل ارائه میدهند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمامعیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقهای است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هستهای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، میتواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هستهای را تشدید و وارد مرحلهای تازه کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیقتر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاستهای روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیتهایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: وزارت امور خارجه آمریکا بهتازگی حرکت دیگری در بازی شطرنج برای متوقف ساختن تلاش مداوم مسکو برای دور زدن تحریمها و اتمام خط لوله نورد- استریم 2 انجام داده است. این خط لوله قرار است گاز روسیه را از دریای بالتیک مستقیماً به آلمان برساند. 20 اکتبر، مقامات آمریکا محدودیتهای بیشتری بر این طرح جنجالبرانگیز زیرساخت انرژی اعمال کرده و به شرکتهای دخیل در نورد استریم 2 هشدار دادند که برای متوقف ساختن عملیات خود تنها 30 روز مهلت دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بیاعتنایی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بینالمللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاستگذاران اروپایی، همکاریهای چندجانبه و نظام بینالمللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری میدانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاریهای بینالمللی بوده است. ترامپ، ایالاتمتحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافقنامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هستهای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیرههای تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناهجویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیینکننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا بهویژه فرانسه است که نه میتوانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه میتوانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجیراد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه تلاش دارد نقش یک قدرت منطقهای را ایفا کند و با اتخاذ رویکردهای اسلامگرایانه و پانترکیستی، به اهدافی که برای توسعه نفوذ خود، هم در منطقه قفقاز و هم در جنوب و شرق اروپا دنبال میکند دست یابد؛ اما این اقدامات ترکیه، اتحادیه اروپا را به واکنشهایی هرچند محتاطانه واداشته است؛ در دومین نشست سران اتحادیه اروپا، ما شاهد بودیم که ترکیه مجدداً به اعمال تحریمها تهدید شد.
مرتضی مکی-کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در آستانه انتخابات ریاست جمهوری 3 نوامبر آمریکا، کشورها همچنان انتظارات متفاوتی دارند. اروپا که در دوره اوباما روابط مساعدی با آمریکا داشت، بی تردید پیروزی بایدن را آرزو میکند. زیرا دولت بایدن اگرچه عین دولت اوباما نخواهد بود اما تفاوت زیادی هم با آن نخواهد داشت. همین امر در مورد ایران نیز صدق میکند، اما کشورهای حوزه خلیج [فارس] روابط کاملا مطلوبی با ترامپ برقرار کردهاند. اسرائیل نیز احتمالا پیروزی ترامپ را ترجیح میدهد، اما صرف نظر از پیروزی ترامپ یا بایدن، اسرائیل با نتایج چهار سال گذشته خود خوشحال خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شکاف و اختلاف چین-آمریکا در حال تبدیل به یک رقابت بلندمدت است. بعید است که این شکاف تحت تأثیر انتخابات آمریکا یا کاهش مشکلات جاری مثل همه گیری کووید-19 قرار گیرد. این امر به معنای پایان عملی دوره سی ساله مانور گسترده در روابط بینالمللی است، دورهای که در آن، تعامل همزمان با مراکز مختلف قدرت امکانپذیر بود. رویارویی این دو بازیگر عمده، سایر بازیگران را به انتخاب بین آمریکا و چین وادار خواهد ساخت. در بسیاری از حوزه ها، همکاری همزمان با هر دو قدرت غیرممکن خواهد شد. این امر بیانگر آن است که چنین منطقی دیر یا زود به شکل گیری سیستم دوقطبی جدیدی منجر خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” میتوانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین: آغاز مذاکرات حریری برای تشکیل دولت لبنان، ابراز نگرانی دبیر کل سازمان جهانی بهداشت از تشدید شیوع کرونا در جهان، استقبال آلخلیفه و آلنهیان از عادی سازی روابط سودان با صهیونیسم، دولت انگلیس درحال برقراری ارتباط با تیم بایدن، مخالفت شدید چین با فروش تسلیحات به تایوان توسط آمریکا، ناتو به دنبال تقویت ماموریت در عراق، چراغ سبز ترامپ به مصر برای منفجر کردن سد النهضه، احتمال تحریم نشست گروه ۲۰ در عربستان از جانب اروپا، به راه افتادن کمپین گسترده تحریم محصولات فرانسوی در حمایت از پیامبر اکرم، آغاز گفتگوهای آمریکا-اروپا درباره چین، تلاش ترامپ برای دشوار کردن لغو تحریمهای ایران در دولت بعدی، ادعای نتانیاهو در مورد مذاکره خیالی ترامپ با ایران و باقی ماندن ایران در فهرست سیاه افایتیاف از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشبینیهای برخی مبنی بر اینکه جنگ آمریکا علیه ایران میتواند خطر شعلهور شدن یک درگیری فراگیر در سراسر منطقه را به دنبال داشته باشد، اکنون پیشگوهایی دوراندیشانه به نظر میرسند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران بهمثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بینالملل ارائه میدهند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمامعیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقهای است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هستهای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، میتواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هستهای را تشدید و وارد مرحلهای تازه کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیقتر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاستهای روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیتهایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: وزارت امور خارجه آمریکا بهتازگی حرکت دیگری در بازی شطرنج برای متوقف ساختن تلاش مداوم مسکو برای دور زدن تحریمها و اتمام خط لوله نورد- استریم 2 انجام داده است. این خط لوله قرار است گاز روسیه را از دریای بالتیک مستقیماً به آلمان برساند. 20 اکتبر، مقامات آمریکا محدودیتهای بیشتری بر این طرح جنجالبرانگیز زیرساخت انرژی اعمال کرده و به شرکتهای دخیل در نورد استریم 2 هشدار دادند که برای متوقف ساختن عملیات خود تنها 30 روز مهلت دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بیاعتنایی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بینالمللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاستگذاران اروپایی، همکاریهای چندجانبه و نظام بینالمللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری میدانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاریهای بینالمللی بوده است. ترامپ، ایالاتمتحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافقنامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هستهای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیرههای تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناهجویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیینکننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا بهویژه فرانسه است که نه میتوانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه میتوانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجیراد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه تلاش دارد نقش یک قدرت منطقهای را ایفا کند و با اتخاذ رویکردهای اسلامگرایانه و پانترکیستی، به اهدافی که برای توسعه نفوذ خود، هم در منطقه قفقاز و هم در جنوب و شرق اروپا دنبال میکند دست یابد؛ اما این اقدامات ترکیه، اتحادیه اروپا را به واکنشهایی هرچند محتاطانه واداشته است؛ در دومین نشست سران اتحادیه اروپا، ما شاهد بودیم که ترکیه مجدداً به اعمال تحریمها تهدید شد.
مرتضی مکی-کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در آستانه انتخابات ریاست جمهوری 3 نوامبر آمریکا، کشورها همچنان انتظارات متفاوتی دارند. اروپا که در دوره اوباما روابط مساعدی با آمریکا داشت، بی تردید پیروزی بایدن را آرزو میکند. زیرا دولت بایدن اگرچه عین دولت اوباما نخواهد بود اما تفاوت زیادی هم با آن نخواهد داشت. همین امر در مورد ایران نیز صدق میکند، اما کشورهای حوزه خلیج [فارس] روابط کاملا مطلوبی با ترامپ برقرار کردهاند. اسرائیل نیز احتمالا پیروزی ترامپ را ترجیح میدهد، اما صرف نظر از پیروزی ترامپ یا بایدن، اسرائیل با نتایج چهار سال گذشته خود خوشحال خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شکاف و اختلاف چین-آمریکا در حال تبدیل به یک رقابت بلندمدت است. بعید است که این شکاف تحت تأثیر انتخابات آمریکا یا کاهش مشکلات جاری مثل همه گیری کووید-19 قرار گیرد. این امر به معنای پایان عملی دوره سی ساله مانور گسترده در روابط بینالمللی است، دورهای که در آن، تعامل همزمان با مراکز مختلف قدرت امکانپذیر بود. رویارویی این دو بازیگر عمده، سایر بازیگران را به انتخاب بین آمریکا و چین وادار خواهد ساخت. در بسیاری از حوزه ها، همکاری همزمان با هر دو قدرت غیرممکن خواهد شد. این امر بیانگر آن است که چنین منطقی دیر یا زود به شکل گیری سیستم دوقطبی جدیدی منجر خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” میتوانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین: آغاز مذاکرات حریری برای تشکیل دولت لبنان، ابراز نگرانی دبیر کل سازمان جهانی بهداشت از تشدید شیوع کرونا در جهان، استقبال آلخلیفه و آلنهیان از عادی سازی روابط سودان با صهیونیسم، دولت انگلیس درحال برقراری ارتباط با تیم بایدن، مخالفت شدید چین با فروش تسلیحات به تایوان توسط آمریکا، ناتو به دنبال تقویت ماموریت در عراق، چراغ سبز ترامپ به مصر برای منفجر کردن سد النهضه، احتمال تحریم نشست گروه ۲۰ در عربستان از جانب اروپا، به راه افتادن کمپین گسترده تحریم محصولات فرانسوی در حمایت از پیامبر اکرم، آغاز گفتگوهای آمریکا-اروپا درباره چین، تلاش ترامپ برای دشوار کردن لغو تحریمهای ایران در دولت بعدی، ادعای نتانیاهو در مورد مذاکره خیالی ترامپ با ایران و باقی ماندن ایران در فهرست سیاه افایتیاف از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشبینیهای برخی مبنی بر اینکه جنگ آمریکا علیه ایران میتواند خطر شعلهور شدن یک درگیری فراگیر در سراسر منطقه را به دنبال داشته باشد، اکنون پیشگوهایی دوراندیشانه به نظر میرسند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران بهمثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بینالملل ارائه میدهند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمامعیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقهای است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هستهای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، میتواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هستهای را تشدید و وارد مرحلهای تازه کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیقتر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاستهای روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیتهایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: وزارت امور خارجه آمریکا بهتازگی حرکت دیگری در بازی شطرنج برای متوقف ساختن تلاش مداوم مسکو برای دور زدن تحریمها و اتمام خط لوله نورد- استریم 2 انجام داده است. این خط لوله قرار است گاز روسیه را از دریای بالتیک مستقیماً به آلمان برساند. 20 اکتبر، مقامات آمریکا محدودیتهای بیشتری بر این طرح جنجالبرانگیز زیرساخت انرژی اعمال کرده و به شرکتهای دخیل در نورد استریم 2 هشدار دادند که برای متوقف ساختن عملیات خود تنها 30 روز مهلت دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بیاعتنایی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بینالمللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاستگذاران اروپایی، همکاریهای چندجانبه و نظام بینالمللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری میدانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاریهای بینالمللی بوده است. ترامپ، ایالاتمتحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافقنامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هستهای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیرههای تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناهجویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیینکننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا بهویژه فرانسه است که نه میتوانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه میتوانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجیراد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه تلاش دارد نقش یک قدرت منطقهای را ایفا کند و با اتخاذ رویکردهای اسلامگرایانه و پانترکیستی، به اهدافی که برای توسعه نفوذ خود، هم در منطقه قفقاز و هم در جنوب و شرق اروپا دنبال میکند دست یابد؛ اما این اقدامات ترکیه، اتحادیه اروپا را به واکنشهایی هرچند محتاطانه واداشته است؛ در دومین نشست سران اتحادیه اروپا، ما شاهد بودیم که ترکیه مجدداً به اعمال تحریمها تهدید شد.
مرتضی مکی-کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در آستانه انتخابات ریاست جمهوری 3 نوامبر آمریکا، کشورها همچنان انتظارات متفاوتی دارند. اروپا که در دوره اوباما روابط مساعدی با آمریکا داشت، بی تردید پیروزی بایدن را آرزو میکند. زیرا دولت بایدن اگرچه عین دولت اوباما نخواهد بود اما تفاوت زیادی هم با آن نخواهد داشت. همین امر در مورد ایران نیز صدق میکند، اما کشورهای حوزه خلیج [فارس] روابط کاملا مطلوبی با ترامپ برقرار کردهاند. اسرائیل نیز احتمالا پیروزی ترامپ را ترجیح میدهد، اما صرف نظر از پیروزی ترامپ یا بایدن، اسرائیل با نتایج چهار سال گذشته خود خوشحال خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شکاف و اختلاف چین-آمریکا در حال تبدیل به یک رقابت بلندمدت است. بعید است که این شکاف تحت تأثیر انتخابات آمریکا یا کاهش مشکلات جاری مثل همه گیری کووید-19 قرار گیرد. این امر به معنای پایان عملی دوره سی ساله مانور گسترده در روابط بینالمللی است، دورهای که در آن، تعامل همزمان با مراکز مختلف قدرت امکانپذیر بود. رویارویی این دو بازیگر عمده، سایر بازیگران را به انتخاب بین آمریکا و چین وادار خواهد ساخت. در بسیاری از حوزه ها، همکاری همزمان با هر دو قدرت غیرممکن خواهد شد. این امر بیانگر آن است که چنین منطقی دیر یا زود به شکل گیری سیستم دوقطبی جدیدی منجر خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” میتوانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین: آغاز مذاکرات حریری برای تشکیل دولت لبنان، ابراز نگرانی دبیر کل سازمان جهانی بهداشت از تشدید شیوع کرونا در جهان، استقبال آلخلیفه و آلنهیان از عادی سازی روابط سودان با صهیونیسم، دولت انگلیس درحال برقراری ارتباط با تیم بایدن، مخالفت شدید چین با فروش تسلیحات به تایوان توسط آمریکا، ناتو به دنبال تقویت ماموریت در عراق، چراغ سبز ترامپ به مصر برای منفجر کردن سد النهضه، احتمال تحریم نشست گروه ۲۰ در عربستان از جانب اروپا، به راه افتادن کمپین گسترده تحریم محصولات فرانسوی در حمایت از پیامبر اکرم، آغاز گفتگوهای آمریکا-اروپا درباره چین، تلاش ترامپ برای دشوار کردن لغو تحریمهای ایران در دولت بعدی، ادعای نتانیاهو در مورد مذاکره خیالی ترامپ با ایران و باقی ماندن ایران در فهرست سیاه افایتیاف از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشبینیهای برخی مبنی بر اینکه جنگ آمریکا علیه ایران میتواند خطر شعلهور شدن یک درگیری فراگیر در سراسر منطقه را به دنبال داشته باشد، اکنون پیشگوهایی دوراندیشانه به نظر میرسند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران بهمثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بینالملل ارائه میدهند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمامعیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقهای است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هستهای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، میتواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هستهای را تشدید و وارد مرحلهای تازه کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیقتر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»
شورای راهبردی آنلاین: «ما برای مدتی سنگها را دور انداختیم. حالا وقت آن رسیده است که سنگها را کنار یکدیگر بگذاریم»؛ این سخنان یک مقام ارشد رسمی فدراسیون روسیه در چچن در سال ۱۹۹۵ بود. اهداف و سیاستهای روسیه در قفقاز جنوبی بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی پایدار بوده اما قابلیتهایش برای قدرت و نفوذ افکنی در این منطقه با نوساناتی همراه بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: وزارت امور خارجه آمریکا بهتازگی حرکت دیگری در بازی شطرنج برای متوقف ساختن تلاش مداوم مسکو برای دور زدن تحریمها و اتمام خط لوله نورد- استریم 2 انجام داده است. این خط لوله قرار است گاز روسیه را از دریای بالتیک مستقیماً به آلمان برساند. 20 اکتبر، مقامات آمریکا محدودیتهای بیشتری بر این طرح جنجالبرانگیز زیرساخت انرژی اعمال کرده و به شرکتهای دخیل در نورد استریم 2 هشدار دادند که برای متوقف ساختن عملیات خود تنها 30 روز مهلت دارند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: بیاعتنایی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا به قوانین و نهادهای بینالمللی برای اروپا یک کابوس بوده است. سیاستگذاران اروپایی، همکاریهای چندجانبه و نظام بینالمللی مبتنی بر قوانین را برای منافع خود ضروری میدانند؛ اما سیاست خارجی ترامپ معامله محور، نامنظم و در تضاد با همکاریهای بینالمللی بوده است. ترامپ، ایالاتمتحده را از نهادها و توافقات چندجانبه شامل توافقنامه آب و هوایی پاریس، سازمان بهداشت جهانی، شورای حقوق بشر و توافق هستهای ایران خارج کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: افکار عمومی آمریکا و اسرائیل در قرن ۲۱، عصر تغییر در زنجیرههای تأمین جهان، دلایل بالا بودن احتمال بروز خشونت در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برنامه پرهزینه اردوغان برای بازگشت شکوه و جلال به ترکیه، تغییرات اقلیمی و نقش ژئوپلیتیک جدید اروپا، انتظارات اروپا در صورت پیروزی بایدن، علل ناقص بودن برنامه مهاجرت و پناهجویی اتحادیه اروپا و عوامل داخلی تعیینکننده سیاست خارجی روسیه ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا بهویژه فرانسه است که نه میتوانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه میتوانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجیراد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه تلاش دارد نقش یک قدرت منطقهای را ایفا کند و با اتخاذ رویکردهای اسلامگرایانه و پانترکیستی، به اهدافی که برای توسعه نفوذ خود، هم در منطقه قفقاز و هم در جنوب و شرق اروپا دنبال میکند دست یابد؛ اما این اقدامات ترکیه، اتحادیه اروپا را به واکنشهایی هرچند محتاطانه واداشته است؛ در دومین نشست سران اتحادیه اروپا، ما شاهد بودیم که ترکیه مجدداً به اعمال تحریمها تهدید شد.
مرتضی مکی-کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در آستانه انتخابات ریاست جمهوری 3 نوامبر آمریکا، کشورها همچنان انتظارات متفاوتی دارند. اروپا که در دوره اوباما روابط مساعدی با آمریکا داشت، بی تردید پیروزی بایدن را آرزو میکند. زیرا دولت بایدن اگرچه عین دولت اوباما نخواهد بود اما تفاوت زیادی هم با آن نخواهد داشت. همین امر در مورد ایران نیز صدق میکند، اما کشورهای حوزه خلیج [فارس] روابط کاملا مطلوبی با ترامپ برقرار کردهاند. اسرائیل نیز احتمالا پیروزی ترامپ را ترجیح میدهد، اما صرف نظر از پیروزی ترامپ یا بایدن، اسرائیل با نتایج چهار سال گذشته خود خوشحال خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: شکاف و اختلاف چین-آمریکا در حال تبدیل به یک رقابت بلندمدت است. بعید است که این شکاف تحت تأثیر انتخابات آمریکا یا کاهش مشکلات جاری مثل همه گیری کووید-19 قرار گیرد. این امر به معنای پایان عملی دوره سی ساله مانور گسترده در روابط بینالمللی است، دورهای که در آن، تعامل همزمان با مراکز مختلف قدرت امکانپذیر بود. رویارویی این دو بازیگر عمده، سایر بازیگران را به انتخاب بین آمریکا و چین وادار خواهد ساخت. در بسیاری از حوزه ها، همکاری همزمان با هر دو قدرت غیرممکن خواهد شد. این امر بیانگر آن است که چنین منطقی دیر یا زود به شکل گیری سیستم دوقطبی جدیدی منجر خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اتحادیه اروپا با فشار بر ارمنستان و آذربایجان برای شروع اجرای طرح “اصول مادرید” میتوانست روند حل و فصل منازعه را سرعت ببخشد.
شورای راهبردی آنلاین: آغاز مذاکرات حریری برای تشکیل دولت لبنان، ابراز نگرانی دبیر کل سازمان جهانی بهداشت از تشدید شیوع کرونا در جهان، استقبال آلخلیفه و آلنهیان از عادی سازی روابط سودان با صهیونیسم، دولت انگلیس درحال برقراری ارتباط با تیم بایدن، مخالفت شدید چین با فروش تسلیحات به تایوان توسط آمریکا، ناتو به دنبال تقویت ماموریت در عراق، چراغ سبز ترامپ به مصر برای منفجر کردن سد النهضه، احتمال تحریم نشست گروه ۲۰ در عربستان از جانب اروپا، به راه افتادن کمپین گسترده تحریم محصولات فرانسوی در حمایت از پیامبر اکرم، آغاز گفتگوهای آمریکا-اروپا درباره چین، تلاش ترامپ برای دشوار کردن لغو تحریمهای ایران در دولت بعدی، ادعای نتانیاهو در مورد مذاکره خیالی ترامپ با ایران و باقی ماندن ایران در فهرست سیاه افایتیاف از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترامپ پس از ناکامی نظامی، از اجرای تحریمها و فشارهای اقتصادی قدیمی با اسم جدید «بیسابقهترین عملیات اقتصادی» علیه ایران خبر داده است؛ اما تهران با چهار راهکار مشخص میتواند این محاصره را خنثی کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «جنگ علیه ایران از ماه فوریه تا کنون، تا سهپنجم ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت آمریکا و حدود نیمی از ذخایر موشکهای ضدبالستیک تاد را مصرف کرده است. کارشناسان برآورد میکنند که ممکن است بازسازی کامل این ذخایر سالها طول بکشد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیشبینیهای برخی مبنی بر اینکه جنگ آمریکا علیه ایران میتواند خطر شعلهور شدن یک درگیری فراگیر در سراسر منطقه را به دنبال داشته باشد، اکنون پیشگوهایی دوراندیشانه به نظر میرسند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دو روایت متضاد از سیاست خارجی ترامپ، یکی «بحران بهمثابه دکترین» و دیگری «دکترین منسجم»، تصویری پیچیده از تلاش آمریکا برای بازتعریف نقش خود در نظام بینالملل ارائه میدهند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پیمان مکه که با شعار «حمله به یکی، حمله به همه» میان عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه امضا شد، بیش از آنکه یک ائتلاف نظامی تمامعیار باشد، از نگاه برخی تحلیلگران تلاشی برای کاهش وابستگی امنیتی به یک قدرت خارجی و ایجاد سازوکار امنیت منطقهای است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق هستهای جدید آمریکا و عربستان، با وجود ابهامات حقوقی و سیاسی، میتواند معیارهای پیشین عدم اشاعه را در غرب آسیا تغییر دهد و رقابت هستهای را تشدید و وارد مرحلهای تازه کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات اخیر سوریه از تشدید رقابت راهبردی میان ترکیه و رژیم صهیونیستی حکایت دارد، اما ملاحظات متقابل و نقش آمریکا احتمال جنگ مستقیم را محدود کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پس از بیش از ۲۵ سال تأخیر، راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (CKU) سرانجام وارد مرحله پیشرفت اساسی شده است. این بدون شک نقطه عطفی بزرگ در توسعه کریدورهای رو به غرب چین است، اما اهمیت ژئواستراتژیک عمیقتر این پروژه تا حد زیادی نادیده گرفته شده است.»