شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیمان مکه که حوثی‌ها آن را به بوته آزمایش کشاندند و درخواست کمک ریاض از واشنگتن و تل‌آویو اعتبارش را زیر سوال برد، اکنون در برابر انتخابی سرنوشت‌ساز قرار گرفته است؛ آن هم در شرایطی که خطر گسترش این مناقشه از غرب آسیا به جنوب آسیا روزبه‌روز بیشتر می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تصمیم لندن به حمایت نظامی از عربستان در پرونده یمن، فراتر از یک مأموریت محدود هوایی، می‌تواند انگلیس را با پیامدهای حقوقی، امنیتی، اقتصادی و راهبردی گسترده‌ای مواجه کند.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «پکن عزمی راسخ برای رسیدن به برتری در حوزه هوش مصنوعی دارد. مقامات چین اغلب این فناوری را به «قدرت ملی جامع» (CNP) پیوند می‌زنند؛ مفهومی که به گفته شی جین‌پینگ، باید از قدرت آمریکا فراتر رود تا هدف اصلی حزب، یعنی «احیای ملی» محقق شود. با این حال، در مقالات اخیر مقامات و پژوهشگران برجسته، بر خطرات متعدد مرتبط با هوش مصنوعی نیز به همان اندازه تمرکز شده‌است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «رقابت روزافزون آمریکا و چین در عرصه فناوری و مسابقه دو کشور برای سلطه بر حوزه‌های هوش مصنوعی، رباتیک و فناوری‌های حیاتی، چشم‌انداز جهانی موازنه قدرت و جایگاه کشورها را بازتعریف کرده است. این رقابت دیگر صرفا در مراکز داده باقی نخواهد ماند بلکه به کارخانه‌ها، انبارها، بنادر و زیرساخت‌های فیزیکی گسترده‌تر نیز سرایت کرده است. مرحله بعدی رقابت هوش مصنوعی، به سرعت تولید، ظرفیت و قابلیت اطمینان ربات‌هایی بستگی دارد که از انجام کارهای روزمره گرفته تا ایفای نقشی تعیین‌کننده در برتری نظامی، به کار گرفته خواهند شد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شتاب رقابت هوش مصنوعی، مرزهای قدرت اقتصادی، نظامی، اطلاعاتی و شناختی را درهم‌شکسته و این فناوری را به مؤلفه‌ای راهبردی در قدرت ملی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر سه روزه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن و دیدار با دونالد ترامپ در روزهای ۲۴ و ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ که با استقبال تشریفاتی در پایگاه هوایی اندروز همراه شد، بیش از آن‌که نشان‌دهنده دستاوردی گره‌گشا در روابط دو قدرت باشد، نمایشی دیپلماتیک برای مدیریت سطح تنش‌ها بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امانوئل مکرون، ایده «خودمختاری راهبردی اروپا» را اخیرا با جدیت دنبال و در هر فرصتی بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی و توانمندی‌های اروپا تاکید کرده است. مکرون سال آینده کاخ الیزه را در حالی ترک خواهد کرد که این بحث به دیدگاه غالب در اروپا تبدیل شده است. با این حال، اینکه آیا اروپا سرانجام می‌تواند چشم‌انداز مکرون از خودمختاری راهبردی را محقق کند یا نه، هنوز مشخص نیست. اوکراین آزمون مهمی برای این امر خواهد بود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات قفقاز جنوبی و آسیای مرکزی نشان می‌دهد رقابت ترانزیتی به عرصه‌ای برای صحنه‌آرایی جدید نفوذ ایران، ترکیه، روسیه و چین تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: بیانیه مشترک چین، عربستان و ایران و احیای روابط دیپلماتیک تهران – ریاض ، استقبال دبیر کل سازمان ملل از توافق میان ایران و عربستان، واکنش مبهم جو بایدن به توافق تهران – ریاض، بازتاب توافق در کشورهای عربی ، سفر وزیر خارجه عربستان به پاریس و رایزنی در مورد تحولات منطقه‌ای، تمدید وضعیت اضطراری آمریکا در قبال ایران، انحلال مکانیزم “اینستکس” توسط کشورهای اروپایی، نهایی شدن خرید جنگنده‌های سوخو ۳۵ از روسیه، سفر رهبر بلاروس به ایران، هشدار هرتزوگ نسبت به فروپاشی رژیم صهیونیستی، ابراز نگرانی وزیر دفاع آمریکا از خشونت شهرک‌نشینان علیه فلسطینی‌ها، تاسیس پایگاه قطبی انگلیس در نروژ ، تاکید ماکرون بر پیروزی بر روسیه در جنگ اوکراین، توافق فرانسه و بریتانیا بر سر کنترل مهاجرت، هشدار وزیرخزانه داری آمریکا نسبت به فروپاشی اقتصادی کشور واعتراض هنگ کنگ به طرح ژاپن برای رهاسازی آب تصفیه شده نیروگاه فوکوشیما از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رای مشورتی اخیر دیوان دادگستری اتحادیه اروپا درباره پرونده شکایت بانک ملی ایران از دویچه تلکام به دلیل نقض قرارداد با این بانک، نشان می‌دهد که تحریم‌های بین‌المللی آمریکا علیه ایران، بسیار موثر و نافذ است و ضمن اهمیت تلاش برای بازگشت به مسیر تعامل با جهان، لازم است تا زمان رفع تحریم‌ها، اقدامات معطوف به مقابله با آنها نیز در دستور کار فعالانه دولت و وزارت امور خارجه باشد. بنابراین، همچنان این پرسش اهمیت دارد که مقابله با تحریم در رابطه با کشورهای خارجی به ویژه اروپا از جمله در تعامل با شرکت‌های کوچک و متوسط اروپایی که ذیل تحریم‌های آمریکا قرار نمی‌گیرند چگونه باید باشد؟
رضا مجیدزاده – مدیر گروه سیمرغ توسعه/اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین: تاکید فرانسه بر اهمیت بازگشت ایران به تعهدات برجامی، انتقاد مدیر اینستکس از عدم همکاری بانک‌های بزرگ اروپایی،، هشدار اسرائیل به بایدن درباره برجام، تلاش رژیم صهیونیستی برای ایجاد ترتیبات ویژه امنیتی با کشورهای عربی، تایید ویلیام برنز برای تصدی ریاست سازمان سیا، درگیری شدید ارتش ترکیه و سوریه در حومه «الرقه، طرح های تحریمی علیه بن سلمان در مجلس نمایندگان آمریکا، شکایت گزارشگران بدون مرز از بن سلمان به اتهام جنایت علیه بشریت،آزمایش موفق سیستم جدید دفاعی آمریکا، مخالفت رئیس جمهور ارمنستان با حکم برکناری رئیس ستاد مشترک ارتش، تحریم های جدید آمریکا علیه روسیه و واکنش مسکو، نشست آ.سه.آن و شورای امنیت درباره میانمار و هشدار دبیر کل سازمان ملل درباره کاهش کمک‌ها به یمن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران در خصوص برجام در موقعیت اخلاقی و حقوقی بالایی قرار دارد، گفت: به نظر می‌رسد مواضع نسبتاً تندی که اروپاییها این روزها در رابطه با برجام مطرح میکنند، بیشتر برای سنجش مواضع بازیگران برجام بهویژه جمهوری اسلامی ایران در شرایط بعد از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا و احتمال مذاکره بر سر چگونگی بازگشت به تعهدات برجام است؛ اقدامی که اصطلاحاً به آن «بالون آزمایشی» یا Trial Balloon گفته می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل گفت: در صورت لغو تحریم‌ها، ایران گام‌های خود در کاهش تعهدات برجامی را لغو خواهد کرد اما حاضر به مذاکره مجدد با آمریکا درباره برجام نیست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: آمریکا تحریم‌ها علیه ایران را در نوامبر ۲۰۱۸ و پس از خروج از توافق هسته‌ای برجام با ایران دوباره وضع کرد. این تحریم‌ها در دوره همه گیری کرونا بر نظام بهداشتی ایران اثر منفی داشته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: رهبران اروپایی اخیراً از توافقی خبر داده‌اند که «برای افزایش استقلال راهبردی اتحادیه اروپا و تولید کالاهای اساسی در اروپا اهمیت زیادی دارد»؛ اما این بیانیه نیازمند جلب‌توجه مدیران شرکت‌های بین‌المللی است. تلاش اتحادیه اروپا برای جهت‌دهی به زنجیره عرضه ممکن است بسیاری از بخش‌های اقتصادی، حتی بخش‌های نامرتبط با امور سنتی امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد. مکان جغرافیایی حوزه نفوذ اتحادیه اروپا احتمالاً جریان زنجیره عرضه آینده اروپا را دیکته خواهد کرد. اکنون اهمیت «استقلال راهبردی» ازنظر اقتصادی به‌اندازه اهمیت آن ازلحاظ نظامی و سیاسی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگرچه پاندمی کرونا به معنای تأخیر در برگزاری اجلاس بازنگری پیمان منع اشاعه تسلیحات هسته‌ای (ان.پی.تی) است، اما این تأخیر می‌تواند فرصتی برای بهبود بیشتر رژیم ان.پی.تی باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توافق هسته‌ای با ایران به نقطه‌ای رسیده است که بازگشت بحران قریب‌الوقوع به‌نظر می‌رسد. مسائل مرتبط با کنترل تسلیحات نشان از اهمیت توافق هسته‌ای با ایران هم برای عدم‌اشاعه و هم برای امنیت منطقه دارد. می‌توان از بدترین سناریو اجتناب کرد، چراکه همچنان امکان جلوگیری از بازگشت بحران هسته‌ای تمام عیار وجود دارد.
شورای راهبردی آنلاین: تأکید اتحادیه اروپا بر لزوم رفع تحریم‌ها علیه ایران، درخواست مقامات ارشد اسبق جهان برای کاهش تحریم های ایران ، تاکید مسکو بر گسترش فعالیت اینستکس، اعلام آخرین آمار مبتلایان به کرونا از سوی سازمان بهداشت جهانی ، افزایش جریمه و تمدید قرنطینه در آمریکا و اروپا، اعلام وضعیت جنگی علیه ویروس کرونا از سوی گوترش، تهدید ترامپ ضد هند، برگزاری نشست شورای امنیت درباره کرونا، تاکید سازمان جهانی بهداشت برضرورت لغو قرنطینه بصورت گام به گام، تشدید تنش‌های دیپلماتیک بین چین و برزیل بر سر کرونا، کاهش تحرکات نظامی ترکیه در سوریه، توقف مذاکرات گروه طالبان با کابل و خروج ائتلاف بین‌المللی از پایگاه «ابوغریب» عراق از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیمان مکه که حوثی‌ها آن را به بوته آزمایش کشاندند و درخواست کمک ریاض از واشنگتن و تل‌آویو اعتبارش را زیر سوال برد، اکنون در برابر انتخابی سرنوشت‌ساز قرار گرفته است؛ آن هم در شرایطی که خطر گسترش این مناقشه از غرب آسیا به جنوب آسیا روزبه‌روز بیشتر می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تصمیم لندن به حمایت نظامی از عربستان در پرونده یمن، فراتر از یک مأموریت محدود هوایی، می‌تواند انگلیس را با پیامدهای حقوقی، امنیتی، اقتصادی و راهبردی گسترده‌ای مواجه کند.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «پکن عزمی راسخ برای رسیدن به برتری در حوزه هوش مصنوعی دارد. مقامات چین اغلب این فناوری را به «قدرت ملی جامع» (CNP) پیوند می‌زنند؛ مفهومی که به گفته شی جین‌پینگ، باید از قدرت آمریکا فراتر رود تا هدف اصلی حزب، یعنی «احیای ملی» محقق شود. با این حال، در مقالات اخیر مقامات و پژوهشگران برجسته، بر خطرات متعدد مرتبط با هوش مصنوعی نیز به همان اندازه تمرکز شده‌است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «رقابت روزافزون آمریکا و چین در عرصه فناوری و مسابقه دو کشور برای سلطه بر حوزه‌های هوش مصنوعی، رباتیک و فناوری‌های حیاتی، چشم‌انداز جهانی موازنه قدرت و جایگاه کشورها را بازتعریف کرده است. این رقابت دیگر صرفا در مراکز داده باقی نخواهد ماند بلکه به کارخانه‌ها، انبارها، بنادر و زیرساخت‌های فیزیکی گسترده‌تر نیز سرایت کرده است. مرحله بعدی رقابت هوش مصنوعی، به سرعت تولید، ظرفیت و قابلیت اطمینان ربات‌هایی بستگی دارد که از انجام کارهای روزمره گرفته تا ایفای نقشی تعیین‌کننده در برتری نظامی، به کار گرفته خواهند شد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شتاب رقابت هوش مصنوعی، مرزهای قدرت اقتصادی، نظامی، اطلاعاتی و شناختی را درهم‌شکسته و این فناوری را به مؤلفه‌ای راهبردی در قدرت ملی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر سه روزه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن و دیدار با دونالد ترامپ در روزهای ۲۴ و ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ که با استقبال تشریفاتی در پایگاه هوایی اندروز همراه شد، بیش از آن‌که نشان‌دهنده دستاوردی گره‌گشا در روابط دو قدرت باشد، نمایشی دیپلماتیک برای مدیریت سطح تنش‌ها بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امانوئل مکرون، ایده «خودمختاری راهبردی اروپا» را اخیرا با جدیت دنبال و در هر فرصتی بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی و توانمندی‌های اروپا تاکید کرده است. مکرون سال آینده کاخ الیزه را در حالی ترک خواهد کرد که این بحث به دیدگاه غالب در اروپا تبدیل شده است. با این حال، اینکه آیا اروپا سرانجام می‌تواند چشم‌انداز مکرون از خودمختاری راهبردی را محقق کند یا نه، هنوز مشخص نیست. اوکراین آزمون مهمی برای این امر خواهد بود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات قفقاز جنوبی و آسیای مرکزی نشان می‌دهد رقابت ترانزیتی به عرصه‌ای برای صحنه‌آرایی جدید نفوذ ایران، ترکیه، روسیه و چین تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: بیانیه مشترک چین، عربستان و ایران و احیای روابط دیپلماتیک تهران – ریاض ، استقبال دبیر کل سازمان ملل از توافق میان ایران و عربستان، واکنش مبهم جو بایدن به توافق تهران – ریاض، بازتاب توافق در کشورهای عربی ، سفر وزیر خارجه عربستان به پاریس و رایزنی در مورد تحولات منطقه‌ای، تمدید وضعیت اضطراری آمریکا در قبال ایران، انحلال مکانیزم “اینستکس” توسط کشورهای اروپایی، نهایی شدن خرید جنگنده‌های سوخو ۳۵ از روسیه، سفر رهبر بلاروس به ایران، هشدار هرتزوگ نسبت به فروپاشی رژیم صهیونیستی، ابراز نگرانی وزیر دفاع آمریکا از خشونت شهرک‌نشینان علیه فلسطینی‌ها، تاسیس پایگاه قطبی انگلیس در نروژ ، تاکید ماکرون بر پیروزی بر روسیه در جنگ اوکراین، توافق فرانسه و بریتانیا بر سر کنترل مهاجرت، هشدار وزیرخزانه داری آمریکا نسبت به فروپاشی اقتصادی کشور واعتراض هنگ کنگ به طرح ژاپن برای رهاسازی آب تصفیه شده نیروگاه فوکوشیما از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رای مشورتی اخیر دیوان دادگستری اتحادیه اروپا درباره پرونده شکایت بانک ملی ایران از دویچه تلکام به دلیل نقض قرارداد با این بانک، نشان می‌دهد که تحریم‌های بین‌المللی آمریکا علیه ایران، بسیار موثر و نافذ است و ضمن اهمیت تلاش برای بازگشت به مسیر تعامل با جهان، لازم است تا زمان رفع تحریم‌ها، اقدامات معطوف به مقابله با آنها نیز در دستور کار فعالانه دولت و وزارت امور خارجه باشد. بنابراین، همچنان این پرسش اهمیت دارد که مقابله با تحریم در رابطه با کشورهای خارجی به ویژه اروپا از جمله در تعامل با شرکت‌های کوچک و متوسط اروپایی که ذیل تحریم‌های آمریکا قرار نمی‌گیرند چگونه باید باشد؟
رضا مجیدزاده – مدیر گروه سیمرغ توسعه/اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین: تاکید فرانسه بر اهمیت بازگشت ایران به تعهدات برجامی، انتقاد مدیر اینستکس از عدم همکاری بانک‌های بزرگ اروپایی،، هشدار اسرائیل به بایدن درباره برجام، تلاش رژیم صهیونیستی برای ایجاد ترتیبات ویژه امنیتی با کشورهای عربی، تایید ویلیام برنز برای تصدی ریاست سازمان سیا، درگیری شدید ارتش ترکیه و سوریه در حومه «الرقه، طرح های تحریمی علیه بن سلمان در مجلس نمایندگان آمریکا، شکایت گزارشگران بدون مرز از بن سلمان به اتهام جنایت علیه بشریت،آزمایش موفق سیستم جدید دفاعی آمریکا، مخالفت رئیس جمهور ارمنستان با حکم برکناری رئیس ستاد مشترک ارتش، تحریم های جدید آمریکا علیه روسیه و واکنش مسکو، نشست آ.سه.آن و شورای امنیت درباره میانمار و هشدار دبیر کل سازمان ملل درباره کاهش کمک‌ها به یمن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران در خصوص برجام در موقعیت اخلاقی و حقوقی بالایی قرار دارد، گفت: به نظر می‌رسد مواضع نسبتاً تندی که اروپاییها این روزها در رابطه با برجام مطرح میکنند، بیشتر برای سنجش مواضع بازیگران برجام بهویژه جمهوری اسلامی ایران در شرایط بعد از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا و احتمال مذاکره بر سر چگونگی بازگشت به تعهدات برجام است؛ اقدامی که اصطلاحاً به آن «بالون آزمایشی» یا Trial Balloon گفته می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل گفت: در صورت لغو تحریم‌ها، ایران گام‌های خود در کاهش تعهدات برجامی را لغو خواهد کرد اما حاضر به مذاکره مجدد با آمریکا درباره برجام نیست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: آمریکا تحریم‌ها علیه ایران را در نوامبر ۲۰۱۸ و پس از خروج از توافق هسته‌ای برجام با ایران دوباره وضع کرد. این تحریم‌ها در دوره همه گیری کرونا بر نظام بهداشتی ایران اثر منفی داشته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: رهبران اروپایی اخیراً از توافقی خبر داده‌اند که «برای افزایش استقلال راهبردی اتحادیه اروپا و تولید کالاهای اساسی در اروپا اهمیت زیادی دارد»؛ اما این بیانیه نیازمند جلب‌توجه مدیران شرکت‌های بین‌المللی است. تلاش اتحادیه اروپا برای جهت‌دهی به زنجیره عرضه ممکن است بسیاری از بخش‌های اقتصادی، حتی بخش‌های نامرتبط با امور سنتی امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد. مکان جغرافیایی حوزه نفوذ اتحادیه اروپا احتمالاً جریان زنجیره عرضه آینده اروپا را دیکته خواهد کرد. اکنون اهمیت «استقلال راهبردی» ازنظر اقتصادی به‌اندازه اهمیت آن ازلحاظ نظامی و سیاسی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگرچه پاندمی کرونا به معنای تأخیر در برگزاری اجلاس بازنگری پیمان منع اشاعه تسلیحات هسته‌ای (ان.پی.تی) است، اما این تأخیر می‌تواند فرصتی برای بهبود بیشتر رژیم ان.پی.تی باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توافق هسته‌ای با ایران به نقطه‌ای رسیده است که بازگشت بحران قریب‌الوقوع به‌نظر می‌رسد. مسائل مرتبط با کنترل تسلیحات نشان از اهمیت توافق هسته‌ای با ایران هم برای عدم‌اشاعه و هم برای امنیت منطقه دارد. می‌توان از بدترین سناریو اجتناب کرد، چراکه همچنان امکان جلوگیری از بازگشت بحران هسته‌ای تمام عیار وجود دارد.
شورای راهبردی آنلاین: تأکید اتحادیه اروپا بر لزوم رفع تحریم‌ها علیه ایران، درخواست مقامات ارشد اسبق جهان برای کاهش تحریم های ایران ، تاکید مسکو بر گسترش فعالیت اینستکس، اعلام آخرین آمار مبتلایان به کرونا از سوی سازمان بهداشت جهانی ، افزایش جریمه و تمدید قرنطینه در آمریکا و اروپا، اعلام وضعیت جنگی علیه ویروس کرونا از سوی گوترش، تهدید ترامپ ضد هند، برگزاری نشست شورای امنیت درباره کرونا، تاکید سازمان جهانی بهداشت برضرورت لغو قرنطینه بصورت گام به گام، تشدید تنش‌های دیپلماتیک بین چین و برزیل بر سر کرونا، کاهش تحرکات نظامی ترکیه در سوریه، توقف مذاکرات گروه طالبان با کابل و خروج ائتلاف بین‌المللی از پایگاه «ابوغریب» عراق از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: بیانیه مشترک چین، عربستان و ایران و احیای روابط دیپلماتیک تهران – ریاض ، استقبال دبیر کل سازمان ملل از توافق میان ایران و عربستان، واکنش مبهم جو بایدن به توافق تهران – ریاض، بازتاب توافق در کشورهای عربی ، سفر وزیر خارجه عربستان به پاریس و رایزنی در مورد تحولات منطقه‌ای، تمدید وضعیت اضطراری آمریکا در قبال ایران، انحلال مکانیزم “اینستکس” توسط کشورهای اروپایی، نهایی شدن خرید جنگنده‌های سوخو ۳۵ از روسیه، سفر رهبر بلاروس به ایران، هشدار هرتزوگ نسبت به فروپاشی رژیم صهیونیستی، ابراز نگرانی وزیر دفاع آمریکا از خشونت شهرک‌نشینان علیه فلسطینی‌ها، تاسیس پایگاه قطبی انگلیس در نروژ ، تاکید ماکرون بر پیروزی بر روسیه در جنگ اوکراین، توافق فرانسه و بریتانیا بر سر کنترل مهاجرت، هشدار وزیرخزانه داری آمریکا نسبت به فروپاشی اقتصادی کشور واعتراض هنگ کنگ به طرح ژاپن برای رهاسازی آب تصفیه شده نیروگاه فوکوشیما از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رای مشورتی اخیر دیوان دادگستری اتحادیه اروپا درباره پرونده شکایت بانک ملی ایران از دویچه تلکام به دلیل نقض قرارداد با این بانک، نشان می‌دهد که تحریم‌های بین‌المللی آمریکا علیه ایران، بسیار موثر و نافذ است و ضمن اهمیت تلاش برای بازگشت به مسیر تعامل با جهان، لازم است تا زمان رفع تحریم‌ها، اقدامات معطوف به مقابله با آنها نیز در دستور کار فعالانه دولت و وزارت امور خارجه باشد. بنابراین، همچنان این پرسش اهمیت دارد که مقابله با تحریم در رابطه با کشورهای خارجی به ویژه اروپا از جمله در تعامل با شرکت‌های کوچک و متوسط اروپایی که ذیل تحریم‌های آمریکا قرار نمی‌گیرند چگونه باید باشد؟
رضا مجیدزاده – مدیر گروه سیمرغ توسعه/اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین: تاکید فرانسه بر اهمیت بازگشت ایران به تعهدات برجامی، انتقاد مدیر اینستکس از عدم همکاری بانک‌های بزرگ اروپایی،، هشدار اسرائیل به بایدن درباره برجام، تلاش رژیم صهیونیستی برای ایجاد ترتیبات ویژه امنیتی با کشورهای عربی، تایید ویلیام برنز برای تصدی ریاست سازمان سیا، درگیری شدید ارتش ترکیه و سوریه در حومه «الرقه، طرح های تحریمی علیه بن سلمان در مجلس نمایندگان آمریکا، شکایت گزارشگران بدون مرز از بن سلمان به اتهام جنایت علیه بشریت،آزمایش موفق سیستم جدید دفاعی آمریکا، مخالفت رئیس جمهور ارمنستان با حکم برکناری رئیس ستاد مشترک ارتش، تحریم های جدید آمریکا علیه روسیه و واکنش مسکو، نشست آ.سه.آن و شورای امنیت درباره میانمار و هشدار دبیر کل سازمان ملل درباره کاهش کمک‌ها به یمن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران در خصوص برجام در موقعیت اخلاقی و حقوقی بالایی قرار دارد، گفت: به نظر می‌رسد مواضع نسبتاً تندی که اروپاییها این روزها در رابطه با برجام مطرح میکنند، بیشتر برای سنجش مواضع بازیگران برجام بهویژه جمهوری اسلامی ایران در شرایط بعد از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا و احتمال مذاکره بر سر چگونگی بازگشت به تعهدات برجام است؛ اقدامی که اصطلاحاً به آن «بالون آزمایشی» یا Trial Balloon گفته می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل گفت: در صورت لغو تحریم‌ها، ایران گام‌های خود در کاهش تعهدات برجامی را لغو خواهد کرد اما حاضر به مذاکره مجدد با آمریکا درباره برجام نیست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: آمریکا تحریم‌ها علیه ایران را در نوامبر ۲۰۱۸ و پس از خروج از توافق هسته‌ای برجام با ایران دوباره وضع کرد. این تحریم‌ها در دوره همه گیری کرونا بر نظام بهداشتی ایران اثر منفی داشته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: رهبران اروپایی اخیراً از توافقی خبر داده‌اند که «برای افزایش استقلال راهبردی اتحادیه اروپا و تولید کالاهای اساسی در اروپا اهمیت زیادی دارد»؛ اما این بیانیه نیازمند جلب‌توجه مدیران شرکت‌های بین‌المللی است. تلاش اتحادیه اروپا برای جهت‌دهی به زنجیره عرضه ممکن است بسیاری از بخش‌های اقتصادی، حتی بخش‌های نامرتبط با امور سنتی امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد. مکان جغرافیایی حوزه نفوذ اتحادیه اروپا احتمالاً جریان زنجیره عرضه آینده اروپا را دیکته خواهد کرد. اکنون اهمیت «استقلال راهبردی» ازنظر اقتصادی به‌اندازه اهمیت آن ازلحاظ نظامی و سیاسی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگرچه پاندمی کرونا به معنای تأخیر در برگزاری اجلاس بازنگری پیمان منع اشاعه تسلیحات هسته‌ای (ان.پی.تی) است، اما این تأخیر می‌تواند فرصتی برای بهبود بیشتر رژیم ان.پی.تی باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توافق هسته‌ای با ایران به نقطه‌ای رسیده است که بازگشت بحران قریب‌الوقوع به‌نظر می‌رسد. مسائل مرتبط با کنترل تسلیحات نشان از اهمیت توافق هسته‌ای با ایران هم برای عدم‌اشاعه و هم برای امنیت منطقه دارد. می‌توان از بدترین سناریو اجتناب کرد، چراکه همچنان امکان جلوگیری از بازگشت بحران هسته‌ای تمام عیار وجود دارد.
شورای راهبردی آنلاین: تأکید اتحادیه اروپا بر لزوم رفع تحریم‌ها علیه ایران، درخواست مقامات ارشد اسبق جهان برای کاهش تحریم های ایران ، تاکید مسکو بر گسترش فعالیت اینستکس، اعلام آخرین آمار مبتلایان به کرونا از سوی سازمان بهداشت جهانی ، افزایش جریمه و تمدید قرنطینه در آمریکا و اروپا، اعلام وضعیت جنگی علیه ویروس کرونا از سوی گوترش، تهدید ترامپ ضد هند، برگزاری نشست شورای امنیت درباره کرونا، تاکید سازمان جهانی بهداشت برضرورت لغو قرنطینه بصورت گام به گام، تشدید تنش‌های دیپلماتیک بین چین و برزیل بر سر کرونا، کاهش تحرکات نظامی ترکیه در سوریه، توقف مذاکرات گروه طالبان با کابل و خروج ائتلاف بین‌المللی از پایگاه «ابوغریب» عراق از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیمان مکه که حوثی‌ها آن را به بوته آزمایش کشاندند و درخواست کمک ریاض از واشنگتن و تل‌آویو اعتبارش را زیر سوال برد، اکنون در برابر انتخابی سرنوشت‌ساز قرار گرفته است؛ آن هم در شرایطی که خطر گسترش این مناقشه از غرب آسیا به جنوب آسیا روزبه‌روز بیشتر می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تصمیم لندن به حمایت نظامی از عربستان در پرونده یمن، فراتر از یک مأموریت محدود هوایی، می‌تواند انگلیس را با پیامدهای حقوقی، امنیتی، اقتصادی و راهبردی گسترده‌ای مواجه کند.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «پکن عزمی راسخ برای رسیدن به برتری در حوزه هوش مصنوعی دارد. مقامات چین اغلب این فناوری را به «قدرت ملی جامع» (CNP) پیوند می‌زنند؛ مفهومی که به گفته شی جین‌پینگ، باید از قدرت آمریکا فراتر رود تا هدف اصلی حزب، یعنی «احیای ملی» محقق شود. با این حال، در مقالات اخیر مقامات و پژوهشگران برجسته، بر خطرات متعدد مرتبط با هوش مصنوعی نیز به همان اندازه تمرکز شده‌است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «رقابت روزافزون آمریکا و چین در عرصه فناوری و مسابقه دو کشور برای سلطه بر حوزه‌های هوش مصنوعی، رباتیک و فناوری‌های حیاتی، چشم‌انداز جهانی موازنه قدرت و جایگاه کشورها را بازتعریف کرده است. این رقابت دیگر صرفا در مراکز داده باقی نخواهد ماند بلکه به کارخانه‌ها، انبارها، بنادر و زیرساخت‌های فیزیکی گسترده‌تر نیز سرایت کرده است. مرحله بعدی رقابت هوش مصنوعی، به سرعت تولید، ظرفیت و قابلیت اطمینان ربات‌هایی بستگی دارد که از انجام کارهای روزمره گرفته تا ایفای نقشی تعیین‌کننده در برتری نظامی، به کار گرفته خواهند شد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شتاب رقابت هوش مصنوعی، مرزهای قدرت اقتصادی، نظامی، اطلاعاتی و شناختی را درهم‌شکسته و این فناوری را به مؤلفه‌ای راهبردی در قدرت ملی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر سه روزه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن و دیدار با دونالد ترامپ در روزهای ۲۴ و ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ که با استقبال تشریفاتی در پایگاه هوایی اندروز همراه شد، بیش از آن‌که نشان‌دهنده دستاوردی گره‌گشا در روابط دو قدرت باشد، نمایشی دیپلماتیک برای مدیریت سطح تنش‌ها بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امانوئل مکرون، ایده «خودمختاری راهبردی اروپا» را اخیرا با جدیت دنبال و در هر فرصتی بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی و توانمندی‌های اروپا تاکید کرده است. مکرون سال آینده کاخ الیزه را در حالی ترک خواهد کرد که این بحث به دیدگاه غالب در اروپا تبدیل شده است. با این حال، اینکه آیا اروپا سرانجام می‌تواند چشم‌انداز مکرون از خودمختاری راهبردی را محقق کند یا نه، هنوز مشخص نیست. اوکراین آزمون مهمی برای این امر خواهد بود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات قفقاز جنوبی و آسیای مرکزی نشان می‌دهد رقابت ترانزیتی به عرصه‌ای برای صحنه‌آرایی جدید نفوذ ایران، ترکیه، روسیه و چین تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: بیانیه مشترک چین، عربستان و ایران و احیای روابط دیپلماتیک تهران – ریاض ، استقبال دبیر کل سازمان ملل از توافق میان ایران و عربستان، واکنش مبهم جو بایدن به توافق تهران – ریاض، بازتاب توافق در کشورهای عربی ، سفر وزیر خارجه عربستان به پاریس و رایزنی در مورد تحولات منطقه‌ای، تمدید وضعیت اضطراری آمریکا در قبال ایران، انحلال مکانیزم “اینستکس” توسط کشورهای اروپایی، نهایی شدن خرید جنگنده‌های سوخو ۳۵ از روسیه، سفر رهبر بلاروس به ایران، هشدار هرتزوگ نسبت به فروپاشی رژیم صهیونیستی، ابراز نگرانی وزیر دفاع آمریکا از خشونت شهرک‌نشینان علیه فلسطینی‌ها، تاسیس پایگاه قطبی انگلیس در نروژ ، تاکید ماکرون بر پیروزی بر روسیه در جنگ اوکراین، توافق فرانسه و بریتانیا بر سر کنترل مهاجرت، هشدار وزیرخزانه داری آمریکا نسبت به فروپاشی اقتصادی کشور واعتراض هنگ کنگ به طرح ژاپن برای رهاسازی آب تصفیه شده نیروگاه فوکوشیما از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رای مشورتی اخیر دیوان دادگستری اتحادیه اروپا درباره پرونده شکایت بانک ملی ایران از دویچه تلکام به دلیل نقض قرارداد با این بانک، نشان می‌دهد که تحریم‌های بین‌المللی آمریکا علیه ایران، بسیار موثر و نافذ است و ضمن اهمیت تلاش برای بازگشت به مسیر تعامل با جهان، لازم است تا زمان رفع تحریم‌ها، اقدامات معطوف به مقابله با آنها نیز در دستور کار فعالانه دولت و وزارت امور خارجه باشد. بنابراین، همچنان این پرسش اهمیت دارد که مقابله با تحریم در رابطه با کشورهای خارجی به ویژه اروپا از جمله در تعامل با شرکت‌های کوچک و متوسط اروپایی که ذیل تحریم‌های آمریکا قرار نمی‌گیرند چگونه باید باشد؟
رضا مجیدزاده – مدیر گروه سیمرغ توسعه/اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین: تاکید فرانسه بر اهمیت بازگشت ایران به تعهدات برجامی، انتقاد مدیر اینستکس از عدم همکاری بانک‌های بزرگ اروپایی،، هشدار اسرائیل به بایدن درباره برجام، تلاش رژیم صهیونیستی برای ایجاد ترتیبات ویژه امنیتی با کشورهای عربی، تایید ویلیام برنز برای تصدی ریاست سازمان سیا، درگیری شدید ارتش ترکیه و سوریه در حومه «الرقه، طرح های تحریمی علیه بن سلمان در مجلس نمایندگان آمریکا، شکایت گزارشگران بدون مرز از بن سلمان به اتهام جنایت علیه بشریت،آزمایش موفق سیستم جدید دفاعی آمریکا، مخالفت رئیس جمهور ارمنستان با حکم برکناری رئیس ستاد مشترک ارتش، تحریم های جدید آمریکا علیه روسیه و واکنش مسکو، نشست آ.سه.آن و شورای امنیت درباره میانمار و هشدار دبیر کل سازمان ملل درباره کاهش کمک‌ها به یمن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران در خصوص برجام در موقعیت اخلاقی و حقوقی بالایی قرار دارد، گفت: به نظر می‌رسد مواضع نسبتاً تندی که اروپاییها این روزها در رابطه با برجام مطرح میکنند، بیشتر برای سنجش مواضع بازیگران برجام بهویژه جمهوری اسلامی ایران در شرایط بعد از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا و احتمال مذاکره بر سر چگونگی بازگشت به تعهدات برجام است؛ اقدامی که اصطلاحاً به آن «بالون آزمایشی» یا Trial Balloon گفته می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل گفت: در صورت لغو تحریم‌ها، ایران گام‌های خود در کاهش تعهدات برجامی را لغو خواهد کرد اما حاضر به مذاکره مجدد با آمریکا درباره برجام نیست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: آمریکا تحریم‌ها علیه ایران را در نوامبر ۲۰۱۸ و پس از خروج از توافق هسته‌ای برجام با ایران دوباره وضع کرد. این تحریم‌ها در دوره همه گیری کرونا بر نظام بهداشتی ایران اثر منفی داشته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: رهبران اروپایی اخیراً از توافقی خبر داده‌اند که «برای افزایش استقلال راهبردی اتحادیه اروپا و تولید کالاهای اساسی در اروپا اهمیت زیادی دارد»؛ اما این بیانیه نیازمند جلب‌توجه مدیران شرکت‌های بین‌المللی است. تلاش اتحادیه اروپا برای جهت‌دهی به زنجیره عرضه ممکن است بسیاری از بخش‌های اقتصادی، حتی بخش‌های نامرتبط با امور سنتی امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد. مکان جغرافیایی حوزه نفوذ اتحادیه اروپا احتمالاً جریان زنجیره عرضه آینده اروپا را دیکته خواهد کرد. اکنون اهمیت «استقلال راهبردی» ازنظر اقتصادی به‌اندازه اهمیت آن ازلحاظ نظامی و سیاسی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگرچه پاندمی کرونا به معنای تأخیر در برگزاری اجلاس بازنگری پیمان منع اشاعه تسلیحات هسته‌ای (ان.پی.تی) است، اما این تأخیر می‌تواند فرصتی برای بهبود بیشتر رژیم ان.پی.تی باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توافق هسته‌ای با ایران به نقطه‌ای رسیده است که بازگشت بحران قریب‌الوقوع به‌نظر می‌رسد. مسائل مرتبط با کنترل تسلیحات نشان از اهمیت توافق هسته‌ای با ایران هم برای عدم‌اشاعه و هم برای امنیت منطقه دارد. می‌توان از بدترین سناریو اجتناب کرد، چراکه همچنان امکان جلوگیری از بازگشت بحران هسته‌ای تمام عیار وجود دارد.
شورای راهبردی آنلاین: تأکید اتحادیه اروپا بر لزوم رفع تحریم‌ها علیه ایران، درخواست مقامات ارشد اسبق جهان برای کاهش تحریم های ایران ، تاکید مسکو بر گسترش فعالیت اینستکس، اعلام آخرین آمار مبتلایان به کرونا از سوی سازمان بهداشت جهانی ، افزایش جریمه و تمدید قرنطینه در آمریکا و اروپا، اعلام وضعیت جنگی علیه ویروس کرونا از سوی گوترش، تهدید ترامپ ضد هند، برگزاری نشست شورای امنیت درباره کرونا، تاکید سازمان جهانی بهداشت برضرورت لغو قرنطینه بصورت گام به گام، تشدید تنش‌های دیپلماتیک بین چین و برزیل بر سر کرونا، کاهش تحرکات نظامی ترکیه در سوریه، توقف مذاکرات گروه طالبان با کابل و خروج ائتلاف بین‌المللی از پایگاه «ابوغریب» عراق از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیمان مکه که حوثی‌ها آن را به بوته آزمایش کشاندند و درخواست کمک ریاض از واشنگتن و تل‌آویو اعتبارش را زیر سوال برد، اکنون در برابر انتخابی سرنوشت‌ساز قرار گرفته است؛ آن هم در شرایطی که خطر گسترش این مناقشه از غرب آسیا به جنوب آسیا روزبه‌روز بیشتر می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تصمیم لندن به حمایت نظامی از عربستان در پرونده یمن، فراتر از یک مأموریت محدود هوایی، می‌تواند انگلیس را با پیامدهای حقوقی، امنیتی، اقتصادی و راهبردی گسترده‌ای مواجه کند.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «پکن عزمی راسخ برای رسیدن به برتری در حوزه هوش مصنوعی دارد. مقامات چین اغلب این فناوری را به «قدرت ملی جامع» (CNP) پیوند می‌زنند؛ مفهومی که به گفته شی جین‌پینگ، باید از قدرت آمریکا فراتر رود تا هدف اصلی حزب، یعنی «احیای ملی» محقق شود. با این حال، در مقالات اخیر مقامات و پژوهشگران برجسته، بر خطرات متعدد مرتبط با هوش مصنوعی نیز به همان اندازه تمرکز شده‌است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «رقابت روزافزون آمریکا و چین در عرصه فناوری و مسابقه دو کشور برای سلطه بر حوزه‌های هوش مصنوعی، رباتیک و فناوری‌های حیاتی، چشم‌انداز جهانی موازنه قدرت و جایگاه کشورها را بازتعریف کرده است. این رقابت دیگر صرفا در مراکز داده باقی نخواهد ماند بلکه به کارخانه‌ها، انبارها، بنادر و زیرساخت‌های فیزیکی گسترده‌تر نیز سرایت کرده است. مرحله بعدی رقابت هوش مصنوعی، به سرعت تولید، ظرفیت و قابلیت اطمینان ربات‌هایی بستگی دارد که از انجام کارهای روزمره گرفته تا ایفای نقشی تعیین‌کننده در برتری نظامی، به کار گرفته خواهند شد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شتاب رقابت هوش مصنوعی، مرزهای قدرت اقتصادی، نظامی، اطلاعاتی و شناختی را درهم‌شکسته و این فناوری را به مؤلفه‌ای راهبردی در قدرت ملی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر سه روزه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن و دیدار با دونالد ترامپ در روزهای ۲۴ و ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ که با استقبال تشریفاتی در پایگاه هوایی اندروز همراه شد، بیش از آن‌که نشان‌دهنده دستاوردی گره‌گشا در روابط دو قدرت باشد، نمایشی دیپلماتیک برای مدیریت سطح تنش‌ها بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امانوئل مکرون، ایده «خودمختاری راهبردی اروپا» را اخیرا با جدیت دنبال و در هر فرصتی بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی و توانمندی‌های اروپا تاکید کرده است. مکرون سال آینده کاخ الیزه را در حالی ترک خواهد کرد که این بحث به دیدگاه غالب در اروپا تبدیل شده است. با این حال، اینکه آیا اروپا سرانجام می‌تواند چشم‌انداز مکرون از خودمختاری راهبردی را محقق کند یا نه، هنوز مشخص نیست. اوکراین آزمون مهمی برای این امر خواهد بود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات قفقاز جنوبی و آسیای مرکزی نشان می‌دهد رقابت ترانزیتی به عرصه‌ای برای صحنه‌آرایی جدید نفوذ ایران، ترکیه، روسیه و چین تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: بیانیه مشترک چین، عربستان و ایران و احیای روابط دیپلماتیک تهران – ریاض ، استقبال دبیر کل سازمان ملل از توافق میان ایران و عربستان، واکنش مبهم جو بایدن به توافق تهران – ریاض، بازتاب توافق در کشورهای عربی ، سفر وزیر خارجه عربستان به پاریس و رایزنی در مورد تحولات منطقه‌ای، تمدید وضعیت اضطراری آمریکا در قبال ایران، انحلال مکانیزم “اینستکس” توسط کشورهای اروپایی، نهایی شدن خرید جنگنده‌های سوخو ۳۵ از روسیه، سفر رهبر بلاروس به ایران، هشدار هرتزوگ نسبت به فروپاشی رژیم صهیونیستی، ابراز نگرانی وزیر دفاع آمریکا از خشونت شهرک‌نشینان علیه فلسطینی‌ها، تاسیس پایگاه قطبی انگلیس در نروژ ، تاکید ماکرون بر پیروزی بر روسیه در جنگ اوکراین، توافق فرانسه و بریتانیا بر سر کنترل مهاجرت، هشدار وزیرخزانه داری آمریکا نسبت به فروپاشی اقتصادی کشور واعتراض هنگ کنگ به طرح ژاپن برای رهاسازی آب تصفیه شده نیروگاه فوکوشیما از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رای مشورتی اخیر دیوان دادگستری اتحادیه اروپا درباره پرونده شکایت بانک ملی ایران از دویچه تلکام به دلیل نقض قرارداد با این بانک، نشان می‌دهد که تحریم‌های بین‌المللی آمریکا علیه ایران، بسیار موثر و نافذ است و ضمن اهمیت تلاش برای بازگشت به مسیر تعامل با جهان، لازم است تا زمان رفع تحریم‌ها، اقدامات معطوف به مقابله با آنها نیز در دستور کار فعالانه دولت و وزارت امور خارجه باشد. بنابراین، همچنان این پرسش اهمیت دارد که مقابله با تحریم در رابطه با کشورهای خارجی به ویژه اروپا از جمله در تعامل با شرکت‌های کوچک و متوسط اروپایی که ذیل تحریم‌های آمریکا قرار نمی‌گیرند چگونه باید باشد؟
رضا مجیدزاده – مدیر گروه سیمرغ توسعه/اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین: تاکید فرانسه بر اهمیت بازگشت ایران به تعهدات برجامی، انتقاد مدیر اینستکس از عدم همکاری بانک‌های بزرگ اروپایی،، هشدار اسرائیل به بایدن درباره برجام، تلاش رژیم صهیونیستی برای ایجاد ترتیبات ویژه امنیتی با کشورهای عربی، تایید ویلیام برنز برای تصدی ریاست سازمان سیا، درگیری شدید ارتش ترکیه و سوریه در حومه «الرقه، طرح های تحریمی علیه بن سلمان در مجلس نمایندگان آمریکا، شکایت گزارشگران بدون مرز از بن سلمان به اتهام جنایت علیه بشریت،آزمایش موفق سیستم جدید دفاعی آمریکا، مخالفت رئیس جمهور ارمنستان با حکم برکناری رئیس ستاد مشترک ارتش، تحریم های جدید آمریکا علیه روسیه و واکنش مسکو، نشست آ.سه.آن و شورای امنیت درباره میانمار و هشدار دبیر کل سازمان ملل درباره کاهش کمک‌ها به یمن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران در خصوص برجام در موقعیت اخلاقی و حقوقی بالایی قرار دارد، گفت: به نظر می‌رسد مواضع نسبتاً تندی که اروپاییها این روزها در رابطه با برجام مطرح میکنند، بیشتر برای سنجش مواضع بازیگران برجام بهویژه جمهوری اسلامی ایران در شرایط بعد از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا و احتمال مذاکره بر سر چگونگی بازگشت به تعهدات برجام است؛ اقدامی که اصطلاحاً به آن «بالون آزمایشی» یا Trial Balloon گفته می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل گفت: در صورت لغو تحریم‌ها، ایران گام‌های خود در کاهش تعهدات برجامی را لغو خواهد کرد اما حاضر به مذاکره مجدد با آمریکا درباره برجام نیست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: آمریکا تحریم‌ها علیه ایران را در نوامبر ۲۰۱۸ و پس از خروج از توافق هسته‌ای برجام با ایران دوباره وضع کرد. این تحریم‌ها در دوره همه گیری کرونا بر نظام بهداشتی ایران اثر منفی داشته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: رهبران اروپایی اخیراً از توافقی خبر داده‌اند که «برای افزایش استقلال راهبردی اتحادیه اروپا و تولید کالاهای اساسی در اروپا اهمیت زیادی دارد»؛ اما این بیانیه نیازمند جلب‌توجه مدیران شرکت‌های بین‌المللی است. تلاش اتحادیه اروپا برای جهت‌دهی به زنجیره عرضه ممکن است بسیاری از بخش‌های اقتصادی، حتی بخش‌های نامرتبط با امور سنتی امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد. مکان جغرافیایی حوزه نفوذ اتحادیه اروپا احتمالاً جریان زنجیره عرضه آینده اروپا را دیکته خواهد کرد. اکنون اهمیت «استقلال راهبردی» ازنظر اقتصادی به‌اندازه اهمیت آن ازلحاظ نظامی و سیاسی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگرچه پاندمی کرونا به معنای تأخیر در برگزاری اجلاس بازنگری پیمان منع اشاعه تسلیحات هسته‌ای (ان.پی.تی) است، اما این تأخیر می‌تواند فرصتی برای بهبود بیشتر رژیم ان.پی.تی باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توافق هسته‌ای با ایران به نقطه‌ای رسیده است که بازگشت بحران قریب‌الوقوع به‌نظر می‌رسد. مسائل مرتبط با کنترل تسلیحات نشان از اهمیت توافق هسته‌ای با ایران هم برای عدم‌اشاعه و هم برای امنیت منطقه دارد. می‌توان از بدترین سناریو اجتناب کرد، چراکه همچنان امکان جلوگیری از بازگشت بحران هسته‌ای تمام عیار وجود دارد.
شورای راهبردی آنلاین: تأکید اتحادیه اروپا بر لزوم رفع تحریم‌ها علیه ایران، درخواست مقامات ارشد اسبق جهان برای کاهش تحریم های ایران ، تاکید مسکو بر گسترش فعالیت اینستکس، اعلام آخرین آمار مبتلایان به کرونا از سوی سازمان بهداشت جهانی ، افزایش جریمه و تمدید قرنطینه در آمریکا و اروپا، اعلام وضعیت جنگی علیه ویروس کرونا از سوی گوترش، تهدید ترامپ ضد هند، برگزاری نشست شورای امنیت درباره کرونا، تاکید سازمان جهانی بهداشت برضرورت لغو قرنطینه بصورت گام به گام، تشدید تنش‌های دیپلماتیک بین چین و برزیل بر سر کرونا، کاهش تحرکات نظامی ترکیه در سوریه، توقف مذاکرات گروه طالبان با کابل و خروج ائتلاف بین‌المللی از پایگاه «ابوغریب» عراق از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیمان مکه که حوثی‌ها آن را به بوته آزمایش کشاندند و درخواست کمک ریاض از واشنگتن و تل‌آویو اعتبارش را زیر سوال برد، اکنون در برابر انتخابی سرنوشت‌ساز قرار گرفته است؛ آن هم در شرایطی که خطر گسترش این مناقشه از غرب آسیا به جنوب آسیا روزبه‌روز بیشتر می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تصمیم لندن به حمایت نظامی از عربستان در پرونده یمن، فراتر از یک مأموریت محدود هوایی، می‌تواند انگلیس را با پیامدهای حقوقی، امنیتی، اقتصادی و راهبردی گسترده‌ای مواجه کند.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «پکن عزمی راسخ برای رسیدن به برتری در حوزه هوش مصنوعی دارد. مقامات چین اغلب این فناوری را به «قدرت ملی جامع» (CNP) پیوند می‌زنند؛ مفهومی که به گفته شی جین‌پینگ، باید از قدرت آمریکا فراتر رود تا هدف اصلی حزب، یعنی «احیای ملی» محقق شود. با این حال، در مقالات اخیر مقامات و پژوهشگران برجسته، بر خطرات متعدد مرتبط با هوش مصنوعی نیز به همان اندازه تمرکز شده‌است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «رقابت روزافزون آمریکا و چین در عرصه فناوری و مسابقه دو کشور برای سلطه بر حوزه‌های هوش مصنوعی، رباتیک و فناوری‌های حیاتی، چشم‌انداز جهانی موازنه قدرت و جایگاه کشورها را بازتعریف کرده است. این رقابت دیگر صرفا در مراکز داده باقی نخواهد ماند بلکه به کارخانه‌ها، انبارها، بنادر و زیرساخت‌های فیزیکی گسترده‌تر نیز سرایت کرده است. مرحله بعدی رقابت هوش مصنوعی، به سرعت تولید، ظرفیت و قابلیت اطمینان ربات‌هایی بستگی دارد که از انجام کارهای روزمره گرفته تا ایفای نقشی تعیین‌کننده در برتری نظامی، به کار گرفته خواهند شد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شتاب رقابت هوش مصنوعی، مرزهای قدرت اقتصادی، نظامی، اطلاعاتی و شناختی را درهم‌شکسته و این فناوری را به مؤلفه‌ای راهبردی در قدرت ملی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر سه روزه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن و دیدار با دونالد ترامپ در روزهای ۲۴ و ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ که با استقبال تشریفاتی در پایگاه هوایی اندروز همراه شد، بیش از آن‌که نشان‌دهنده دستاوردی گره‌گشا در روابط دو قدرت باشد، نمایشی دیپلماتیک برای مدیریت سطح تنش‌ها بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امانوئل مکرون، ایده «خودمختاری راهبردی اروپا» را اخیرا با جدیت دنبال و در هر فرصتی بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی و توانمندی‌های اروپا تاکید کرده است. مکرون سال آینده کاخ الیزه را در حالی ترک خواهد کرد که این بحث به دیدگاه غالب در اروپا تبدیل شده است. با این حال، اینکه آیا اروپا سرانجام می‌تواند چشم‌انداز مکرون از خودمختاری راهبردی را محقق کند یا نه، هنوز مشخص نیست. اوکراین آزمون مهمی برای این امر خواهد بود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات قفقاز جنوبی و آسیای مرکزی نشان می‌دهد رقابت ترانزیتی به عرصه‌ای برای صحنه‌آرایی جدید نفوذ ایران، ترکیه، روسیه و چین تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: بیانیه مشترک چین، عربستان و ایران و احیای روابط دیپلماتیک تهران – ریاض ، استقبال دبیر کل سازمان ملل از توافق میان ایران و عربستان، واکنش مبهم جو بایدن به توافق تهران – ریاض، بازتاب توافق در کشورهای عربی ، سفر وزیر خارجه عربستان به پاریس و رایزنی در مورد تحولات منطقه‌ای، تمدید وضعیت اضطراری آمریکا در قبال ایران، انحلال مکانیزم “اینستکس” توسط کشورهای اروپایی، نهایی شدن خرید جنگنده‌های سوخو ۳۵ از روسیه، سفر رهبر بلاروس به ایران، هشدار هرتزوگ نسبت به فروپاشی رژیم صهیونیستی، ابراز نگرانی وزیر دفاع آمریکا از خشونت شهرک‌نشینان علیه فلسطینی‌ها، تاسیس پایگاه قطبی انگلیس در نروژ ، تاکید ماکرون بر پیروزی بر روسیه در جنگ اوکراین، توافق فرانسه و بریتانیا بر سر کنترل مهاجرت، هشدار وزیرخزانه داری آمریکا نسبت به فروپاشی اقتصادی کشور واعتراض هنگ کنگ به طرح ژاپن برای رهاسازی آب تصفیه شده نیروگاه فوکوشیما از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رای مشورتی اخیر دیوان دادگستری اتحادیه اروپا درباره پرونده شکایت بانک ملی ایران از دویچه تلکام به دلیل نقض قرارداد با این بانک، نشان می‌دهد که تحریم‌های بین‌المللی آمریکا علیه ایران، بسیار موثر و نافذ است و ضمن اهمیت تلاش برای بازگشت به مسیر تعامل با جهان، لازم است تا زمان رفع تحریم‌ها، اقدامات معطوف به مقابله با آنها نیز در دستور کار فعالانه دولت و وزارت امور خارجه باشد. بنابراین، همچنان این پرسش اهمیت دارد که مقابله با تحریم در رابطه با کشورهای خارجی به ویژه اروپا از جمله در تعامل با شرکت‌های کوچک و متوسط اروپایی که ذیل تحریم‌های آمریکا قرار نمی‌گیرند چگونه باید باشد؟
رضا مجیدزاده – مدیر گروه سیمرغ توسعه/اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین: تاکید فرانسه بر اهمیت بازگشت ایران به تعهدات برجامی، انتقاد مدیر اینستکس از عدم همکاری بانک‌های بزرگ اروپایی،، هشدار اسرائیل به بایدن درباره برجام، تلاش رژیم صهیونیستی برای ایجاد ترتیبات ویژه امنیتی با کشورهای عربی، تایید ویلیام برنز برای تصدی ریاست سازمان سیا، درگیری شدید ارتش ترکیه و سوریه در حومه «الرقه، طرح های تحریمی علیه بن سلمان در مجلس نمایندگان آمریکا، شکایت گزارشگران بدون مرز از بن سلمان به اتهام جنایت علیه بشریت،آزمایش موفق سیستم جدید دفاعی آمریکا، مخالفت رئیس جمهور ارمنستان با حکم برکناری رئیس ستاد مشترک ارتش، تحریم های جدید آمریکا علیه روسیه و واکنش مسکو، نشست آ.سه.آن و شورای امنیت درباره میانمار و هشدار دبیر کل سازمان ملل درباره کاهش کمک‌ها به یمن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران در خصوص برجام در موقعیت اخلاقی و حقوقی بالایی قرار دارد، گفت: به نظر می‌رسد مواضع نسبتاً تندی که اروپاییها این روزها در رابطه با برجام مطرح میکنند، بیشتر برای سنجش مواضع بازیگران برجام بهویژه جمهوری اسلامی ایران در شرایط بعد از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا و احتمال مذاکره بر سر چگونگی بازگشت به تعهدات برجام است؛ اقدامی که اصطلاحاً به آن «بالون آزمایشی» یا Trial Balloon گفته می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل گفت: در صورت لغو تحریم‌ها، ایران گام‌های خود در کاهش تعهدات برجامی را لغو خواهد کرد اما حاضر به مذاکره مجدد با آمریکا درباره برجام نیست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: آمریکا تحریم‌ها علیه ایران را در نوامبر ۲۰۱۸ و پس از خروج از توافق هسته‌ای برجام با ایران دوباره وضع کرد. این تحریم‌ها در دوره همه گیری کرونا بر نظام بهداشتی ایران اثر منفی داشته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: رهبران اروپایی اخیراً از توافقی خبر داده‌اند که «برای افزایش استقلال راهبردی اتحادیه اروپا و تولید کالاهای اساسی در اروپا اهمیت زیادی دارد»؛ اما این بیانیه نیازمند جلب‌توجه مدیران شرکت‌های بین‌المللی است. تلاش اتحادیه اروپا برای جهت‌دهی به زنجیره عرضه ممکن است بسیاری از بخش‌های اقتصادی، حتی بخش‌های نامرتبط با امور سنتی امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد. مکان جغرافیایی حوزه نفوذ اتحادیه اروپا احتمالاً جریان زنجیره عرضه آینده اروپا را دیکته خواهد کرد. اکنون اهمیت «استقلال راهبردی» ازنظر اقتصادی به‌اندازه اهمیت آن ازلحاظ نظامی و سیاسی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگرچه پاندمی کرونا به معنای تأخیر در برگزاری اجلاس بازنگری پیمان منع اشاعه تسلیحات هسته‌ای (ان.پی.تی) است، اما این تأخیر می‌تواند فرصتی برای بهبود بیشتر رژیم ان.پی.تی باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توافق هسته‌ای با ایران به نقطه‌ای رسیده است که بازگشت بحران قریب‌الوقوع به‌نظر می‌رسد. مسائل مرتبط با کنترل تسلیحات نشان از اهمیت توافق هسته‌ای با ایران هم برای عدم‌اشاعه و هم برای امنیت منطقه دارد. می‌توان از بدترین سناریو اجتناب کرد، چراکه همچنان امکان جلوگیری از بازگشت بحران هسته‌ای تمام عیار وجود دارد.
شورای راهبردی آنلاین: تأکید اتحادیه اروپا بر لزوم رفع تحریم‌ها علیه ایران، درخواست مقامات ارشد اسبق جهان برای کاهش تحریم های ایران ، تاکید مسکو بر گسترش فعالیت اینستکس، اعلام آخرین آمار مبتلایان به کرونا از سوی سازمان بهداشت جهانی ، افزایش جریمه و تمدید قرنطینه در آمریکا و اروپا، اعلام وضعیت جنگی علیه ویروس کرونا از سوی گوترش، تهدید ترامپ ضد هند، برگزاری نشست شورای امنیت درباره کرونا، تاکید سازمان جهانی بهداشت برضرورت لغو قرنطینه بصورت گام به گام، تشدید تنش‌های دیپلماتیک بین چین و برزیل بر سر کرونا، کاهش تحرکات نظامی ترکیه در سوریه، توقف مذاکرات گروه طالبان با کابل و خروج ائتلاف بین‌المللی از پایگاه «ابوغریب» عراق از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیمان مکه که حوثی‌ها آن را به بوته آزمایش کشاندند و درخواست کمک ریاض از واشنگتن و تل‌آویو اعتبارش را زیر سوال برد، اکنون در برابر انتخابی سرنوشت‌ساز قرار گرفته است؛ آن هم در شرایطی که خطر گسترش این مناقشه از غرب آسیا به جنوب آسیا روزبه‌روز بیشتر می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تصمیم لندن به حمایت نظامی از عربستان در پرونده یمن، فراتر از یک مأموریت محدود هوایی، می‌تواند انگلیس را با پیامدهای حقوقی، امنیتی، اقتصادی و راهبردی گسترده‌ای مواجه کند.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «پکن عزمی راسخ برای رسیدن به برتری در حوزه هوش مصنوعی دارد. مقامات چین اغلب این فناوری را به «قدرت ملی جامع» (CNP) پیوند می‌زنند؛ مفهومی که به گفته شی جین‌پینگ، باید از قدرت آمریکا فراتر رود تا هدف اصلی حزب، یعنی «احیای ملی» محقق شود. با این حال، در مقالات اخیر مقامات و پژوهشگران برجسته، بر خطرات متعدد مرتبط با هوش مصنوعی نیز به همان اندازه تمرکز شده‌است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «رقابت روزافزون آمریکا و چین در عرصه فناوری و مسابقه دو کشور برای سلطه بر حوزه‌های هوش مصنوعی، رباتیک و فناوری‌های حیاتی، چشم‌انداز جهانی موازنه قدرت و جایگاه کشورها را بازتعریف کرده است. این رقابت دیگر صرفا در مراکز داده باقی نخواهد ماند بلکه به کارخانه‌ها، انبارها، بنادر و زیرساخت‌های فیزیکی گسترده‌تر نیز سرایت کرده است. مرحله بعدی رقابت هوش مصنوعی، به سرعت تولید، ظرفیت و قابلیت اطمینان ربات‌هایی بستگی دارد که از انجام کارهای روزمره گرفته تا ایفای نقشی تعیین‌کننده در برتری نظامی، به کار گرفته خواهند شد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شتاب رقابت هوش مصنوعی، مرزهای قدرت اقتصادی، نظامی، اطلاعاتی و شناختی را درهم‌شکسته و این فناوری را به مؤلفه‌ای راهبردی در قدرت ملی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر سه روزه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن و دیدار با دونالد ترامپ در روزهای ۲۴ و ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ که با استقبال تشریفاتی در پایگاه هوایی اندروز همراه شد، بیش از آن‌که نشان‌دهنده دستاوردی گره‌گشا در روابط دو قدرت باشد، نمایشی دیپلماتیک برای مدیریت سطح تنش‌ها بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امانوئل مکرون، ایده «خودمختاری راهبردی اروپا» را اخیرا با جدیت دنبال و در هر فرصتی بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی و توانمندی‌های اروپا تاکید کرده است. مکرون سال آینده کاخ الیزه را در حالی ترک خواهد کرد که این بحث به دیدگاه غالب در اروپا تبدیل شده است. با این حال، اینکه آیا اروپا سرانجام می‌تواند چشم‌انداز مکرون از خودمختاری راهبردی را محقق کند یا نه، هنوز مشخص نیست. اوکراین آزمون مهمی برای این امر خواهد بود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات قفقاز جنوبی و آسیای مرکزی نشان می‌دهد رقابت ترانزیتی به عرصه‌ای برای صحنه‌آرایی جدید نفوذ ایران، ترکیه، روسیه و چین تبدیل شده است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: بیانیه مشترک چین، عربستان و ایران و احیای روابط دیپلماتیک تهران – ریاض ، استقبال دبیر کل سازمان ملل از توافق میان ایران و عربستان، واکنش مبهم جو بایدن به توافق تهران – ریاض، بازتاب توافق در کشورهای عربی ، سفر وزیر خارجه عربستان به پاریس و رایزنی در مورد تحولات منطقه‌ای، تمدید وضعیت اضطراری آمریکا در قبال ایران، انحلال مکانیزم “اینستکس” توسط کشورهای اروپایی، نهایی شدن خرید جنگنده‌های سوخو ۳۵ از روسیه، سفر رهبر بلاروس به ایران، هشدار هرتزوگ نسبت به فروپاشی رژیم صهیونیستی، ابراز نگرانی وزیر دفاع آمریکا از خشونت شهرک‌نشینان علیه فلسطینی‌ها، تاسیس پایگاه قطبی انگلیس در نروژ ، تاکید ماکرون بر پیروزی بر روسیه در جنگ اوکراین، توافق فرانسه و بریتانیا بر سر کنترل مهاجرت، هشدار وزیرخزانه داری آمریکا نسبت به فروپاشی اقتصادی کشور واعتراض هنگ کنگ به طرح ژاپن برای رهاسازی آب تصفیه شده نیروگاه فوکوشیما از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رای مشورتی اخیر دیوان دادگستری اتحادیه اروپا درباره پرونده شکایت بانک ملی ایران از دویچه تلکام به دلیل نقض قرارداد با این بانک، نشان می‌دهد که تحریم‌های بین‌المللی آمریکا علیه ایران، بسیار موثر و نافذ است و ضمن اهمیت تلاش برای بازگشت به مسیر تعامل با جهان، لازم است تا زمان رفع تحریم‌ها، اقدامات معطوف به مقابله با آنها نیز در دستور کار فعالانه دولت و وزارت امور خارجه باشد. بنابراین، همچنان این پرسش اهمیت دارد که مقابله با تحریم در رابطه با کشورهای خارجی به ویژه اروپا از جمله در تعامل با شرکت‌های کوچک و متوسط اروپایی که ذیل تحریم‌های آمریکا قرار نمی‌گیرند چگونه باید باشد؟
رضا مجیدزاده – مدیر گروه سیمرغ توسعه/اندیشگاه طرح هزاره پاسارگاد
شورای راهبردی آنلاین: تاکید فرانسه بر اهمیت بازگشت ایران به تعهدات برجامی، انتقاد مدیر اینستکس از عدم همکاری بانک‌های بزرگ اروپایی،، هشدار اسرائیل به بایدن درباره برجام، تلاش رژیم صهیونیستی برای ایجاد ترتیبات ویژه امنیتی با کشورهای عربی، تایید ویلیام برنز برای تصدی ریاست سازمان سیا، درگیری شدید ارتش ترکیه و سوریه در حومه «الرقه، طرح های تحریمی علیه بن سلمان در مجلس نمایندگان آمریکا، شکایت گزارشگران بدون مرز از بن سلمان به اتهام جنایت علیه بشریت،آزمایش موفق سیستم جدید دفاعی آمریکا، مخالفت رئیس جمهور ارمنستان با حکم برکناری رئیس ستاد مشترک ارتش، تحریم های جدید آمریکا علیه روسیه و واکنش مسکو، نشست آ.سه.آن و شورای امنیت درباره میانمار و هشدار دبیر کل سازمان ملل درباره کاهش کمک‌ها به یمن از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران در خصوص برجام در موقعیت اخلاقی و حقوقی بالایی قرار دارد، گفت: به نظر می‌رسد مواضع نسبتاً تندی که اروپاییها این روزها در رابطه با برجام مطرح میکنند، بیشتر برای سنجش مواضع بازیگران برجام بهویژه جمهوری اسلامی ایران در شرایط بعد از روی کار آمدن دولت جدید در آمریکا و احتمال مذاکره بر سر چگونگی بازگشت به تعهدات برجام است؛ اقدامی که اصطلاحاً به آن «بالون آزمایشی» یا Trial Balloon گفته می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل گفت: در صورت لغو تحریم‌ها، ایران گام‌های خود در کاهش تعهدات برجامی را لغو خواهد کرد اما حاضر به مذاکره مجدد با آمریکا درباره برجام نیست.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: آمریکا تحریم‌ها علیه ایران را در نوامبر ۲۰۱۸ و پس از خروج از توافق هسته‌ای برجام با ایران دوباره وضع کرد. این تحریم‌ها در دوره همه گیری کرونا بر نظام بهداشتی ایران اثر منفی داشته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: رهبران اروپایی اخیراً از توافقی خبر داده‌اند که «برای افزایش استقلال راهبردی اتحادیه اروپا و تولید کالاهای اساسی در اروپا اهمیت زیادی دارد»؛ اما این بیانیه نیازمند جلب‌توجه مدیران شرکت‌های بین‌المللی است. تلاش اتحادیه اروپا برای جهت‌دهی به زنجیره عرضه ممکن است بسیاری از بخش‌های اقتصادی، حتی بخش‌های نامرتبط با امور سنتی امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد. مکان جغرافیایی حوزه نفوذ اتحادیه اروپا احتمالاً جریان زنجیره عرضه آینده اروپا را دیکته خواهد کرد. اکنون اهمیت «استقلال راهبردی» ازنظر اقتصادی به‌اندازه اهمیت آن ازلحاظ نظامی و سیاسی است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اگرچه پاندمی کرونا به معنای تأخیر در برگزاری اجلاس بازنگری پیمان منع اشاعه تسلیحات هسته‌ای (ان.پی.تی) است، اما این تأخیر می‌تواند فرصتی برای بهبود بیشتر رژیم ان.پی.تی باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: توافق هسته‌ای با ایران به نقطه‌ای رسیده است که بازگشت بحران قریب‌الوقوع به‌نظر می‌رسد. مسائل مرتبط با کنترل تسلیحات نشان از اهمیت توافق هسته‌ای با ایران هم برای عدم‌اشاعه و هم برای امنیت منطقه دارد. می‌توان از بدترین سناریو اجتناب کرد، چراکه همچنان امکان جلوگیری از بازگشت بحران هسته‌ای تمام عیار وجود دارد.
شورای راهبردی آنلاین: تأکید اتحادیه اروپا بر لزوم رفع تحریم‌ها علیه ایران، درخواست مقامات ارشد اسبق جهان برای کاهش تحریم های ایران ، تاکید مسکو بر گسترش فعالیت اینستکس، اعلام آخرین آمار مبتلایان به کرونا از سوی سازمان بهداشت جهانی ، افزایش جریمه و تمدید قرنطینه در آمریکا و اروپا، اعلام وضعیت جنگی علیه ویروس کرونا از سوی گوترش، تهدید ترامپ ضد هند، برگزاری نشست شورای امنیت درباره کرونا، تاکید سازمان جهانی بهداشت برضرورت لغو قرنطینه بصورت گام به گام، تشدید تنش‌های دیپلماتیک بین چین و برزیل بر سر کرونا، کاهش تحرکات نظامی ترکیه در سوریه، توقف مذاکرات گروه طالبان با کابل و خروج ائتلاف بین‌المللی از پایگاه «ابوغریب» عراق از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «پیمان مکه که حوثی‌ها آن را به بوته آزمایش کشاندند و درخواست کمک ریاض از واشنگتن و تل‌آویو اعتبارش را زیر سوال برد، اکنون در برابر انتخابی سرنوشت‌ساز قرار گرفته است؛ آن هم در شرایطی که خطر گسترش این مناقشه از غرب آسیا به جنوب آسیا روزبه‌روز بیشتر می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تصمیم لندن به حمایت نظامی از عربستان در پرونده یمن، فراتر از یک مأموریت محدود هوایی، می‌تواند انگلیس را با پیامدهای حقوقی، امنیتی، اقتصادی و راهبردی گسترده‌ای مواجه کند.
شورای راهبردی آنلاین- رصد: «پکن عزمی راسخ برای رسیدن به برتری در حوزه هوش مصنوعی دارد. مقامات چین اغلب این فناوری را به «قدرت ملی جامع» (CNP) پیوند می‌زنند؛ مفهومی که به گفته شی جین‌پینگ، باید از قدرت آمریکا فراتر رود تا هدف اصلی حزب، یعنی «احیای ملی» محقق شود. با این حال، در مقالات اخیر مقامات و پژوهشگران برجسته، بر خطرات متعدد مرتبط با هوش مصنوعی نیز به همان اندازه تمرکز شده‌است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «رقابت روزافزون آمریکا و چین در عرصه فناوری و مسابقه دو کشور برای سلطه بر حوزه‌های هوش مصنوعی، رباتیک و فناوری‌های حیاتی، چشم‌انداز جهانی موازنه قدرت و جایگاه کشورها را بازتعریف کرده است. این رقابت دیگر صرفا در مراکز داده باقی نخواهد ماند بلکه به کارخانه‌ها، انبارها، بنادر و زیرساخت‌های فیزیکی گسترده‌تر نیز سرایت کرده است. مرحله بعدی رقابت هوش مصنوعی، به سرعت تولید، ظرفیت و قابلیت اطمینان ربات‌هایی بستگی دارد که از انجام کارهای روزمره گرفته تا ایفای نقشی تعیین‌کننده در برتری نظامی، به کار گرفته خواهند شد.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شتاب رقابت هوش مصنوعی، مرزهای قدرت اقتصادی، نظامی، اطلاعاتی و شناختی را درهم‌شکسته و این فناوری را به مؤلفه‌ای راهبردی در قدرت ملی تبدیل کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر سه روزه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن و دیدار با دونالد ترامپ در روزهای ۲۴ و ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ که با استقبال تشریفاتی در پایگاه هوایی اندروز همراه شد، بیش از آن‌که نشان‌دهنده دستاوردی گره‌گشا در روابط دو قدرت باشد، نمایشی دیپلماتیک برای مدیریت سطح تنش‌ها بود.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امانوئل مکرون، ایده «خودمختاری راهبردی اروپا» را اخیرا با جدیت دنبال و در هر فرصتی بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی و توانمندی‌های اروپا تاکید کرده است. مکرون سال آینده کاخ الیزه را در حالی ترک خواهد کرد که این بحث به دیدگاه غالب در اروپا تبدیل شده است. با این حال، اینکه آیا اروپا سرانجام می‌تواند چشم‌انداز مکرون از خودمختاری راهبردی را محقق کند یا نه، هنوز مشخص نیست. اوکراین آزمون مهمی برای این امر خواهد بود.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات قفقاز جنوبی و آسیای مرکزی نشان می‌دهد رقابت ترانزیتی به عرصه‌ای برای صحنه‌آرایی جدید نفوذ ایران، ترکیه، روسیه و چین تبدیل شده است.