شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار استراتژیست سیاست خارجی آمریکا به بازگشت واشنگتن به برجام، اظهارات فن در لاین درخصوص چشم انداز اروپایی شدن اوکراین، ادامه ارسال سامانه دفاع هوایی آمریکا به اوکراین ، تلاش ناتو برای تاسیس پایگاه در آلبانی،خروج روسیه از شماری از توافق‌های شورای اروپا، تاکید سران روسیه و هند بر تقویت مشارکت راهبردی، گشایش «فصل جدیدی» در روابط فرانسه و استرالیا،تاکید شی جین پینگ برعدم تغییر سیاست یک کشور با دو نظام در هنگ کنگ، تنش در روابط اربیل و بغداد و کوچ 3 شرکت نفتی آمریکایی از کردستان عراق، امضای توافق امنیتی بزرگ بین رژیم صهیونیستی و عربستان در جریان سفر بایدن به منطقه،حمله موشکی رژیم اسرائیل به «طرطوس» سوریه، آتش سوزی در یک مرکز نظامی ارتش اسرائیل، ارائه بسته پیشنهاد همکاری جمهوری ترک قبرس شمالی با طرف یونانی‌نشین به سازمان ملل و رکورد تورم در منطقه یورو تحت تاثیر افزایش بهای انرژی از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل اروپا در رابطه با نگاه آمریکا و اروپا به روسیه و چین گفت که نگاه دو حزب جمهوری‌خواه و دمکرات ایالات‌متحده به چین و روسیه از زاویه یک تهدید بزرگ برای امنیت و جایگاه آمریکا در عرصه جهانی است، این در حالی است که کشورهای اروپایی با توجه به اینکه روسیه، همسایه بزرگ اروپا است می‌کوشند که از زاویه گسترش همکاری با مسکو در حوزه‌های مختلف، دامنه نفوذ خود را داخل این کشور افزایش دهند تا از این طریق بتوانند روسیه را در مرزهایش مهار کنند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت ترامپ به ظرافت و دقت معروف نیست، اما با تحریم‌های 14 دسامبر علیه مهم‌ترین تشکیلات خرید تجهیزات دفاعی در ترکیه (اس اس بی) به خاطر خرید سامانه موشکی زمین به هوای اس 400 ساخت روسیه، ظاهراً بهترین نقطه را پیدا کرده است؛ تحریم‌هایی که به‌اندازه کافی برای جلب‌توجه ترکیه شدید باشد، اما آن‌قدر همه‌جانبه نباشد که روابط امنیتی و تسلیحاتی دوجانبه با متحدان ناتو را متوقف سازد. به نظر می‌رسد که آمریکا برای مدیریت این مسئله دشوار (که عمدتاً ناشی از اقدامات ترکیه است) تلاش کرده و درعین‌حال کلیت روابط را حفظ کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل خاورمیانه گفت: برخی گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که با به قدرت رسیدن جو بایدن در آمریکا، ممکن است شاهد تسریع خروج نیروهای آمریکایی از عراق و برخی دیگر از کشورهای منطقه باشیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس آمریکا معتقد است: گرچه تفاوت‌های معناداری بین نگرش تیم ترامپ و تیم بایدن نسبت به سیاست خارجی وجود دارد، اما ممکن است در برخی از امور، دولت بعدی آمریکا ادامه‌دهنده راه دولت قبلی باشد؛ به‌عنوان‌مثال به‌احتمال‌زیاد آمریکای بایدن فشار خود را بر اعضای ناتو باهدف افزایش سهم آنها در هزینه‌های نظامی ناتو ادامه خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: ریاض با نگرانی از تضعیف روابط راهبردی‌اش با امریکا در دوره ریاست جمهوری بایدن، تلاش دارد همچنان ایران را به‌عنوان عنصر ناامن‌ساز و نیز تهدیدگر امنیت در منطقه معرفی کند و از طریق دادن امتیازات رایگان به غرب به‌ویژه آمریکا با فروش نفت و به‌تبع آن خرید کلان نظامی، نسبت به حفظ روابط استراتژیک ریاض با واشنگتن اطمینان پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاست جمهوری دونالد ترامپ سبب اختلال در مناسبات جهانی شده و تا حدی نشان‌گر جایگاه مشکل‌زای آمریکا در سیاست بین‌الملل است. جو بایدن تلاش خواهد کرد با بازگشت به چندجانبه‌گرایی و پیروی از مشی دیگر رؤسای جمهور آمریکا تا پیش از ریاست جمهوری ترامپ، نقش هدایت و رهبری آمریکا در مسائل جهانی و ازجمله مبارزه با بیماری کرونا را تا حدودی احیاء نماید.
دکتر طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: عادی‌سازی روابط برخی از کشورهای عربی با اسرائیل در یک هدف کلان تحت عنوان ایجاد مشروعیت برای این رژیم در سطح منطقه خاورمیانه پیگیری می‌شود؛ موضوعی که رئیس‌جمهور آمریکا نیز روی آن مانور سیاسی می‌دهد.
داود احمدزاده-کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وزیر خارجه آمریکا تلاش کرده است با استفاده از تجربیات اطلاعاتی امنیتی خود، بین نگاه رادیکالی که در اسرائیل نسبت به ایران وجود دارد با نگاهی که در دولت ترامپ نسبت به ایران شکل‌گرفته یک پیوند محکمی برقراری کند و به‌نوعی تل‌آویو و واشنگتن را در این مورد با یکدیگر هماهنگ کند. در راستای همین سیاست، پمپئو توانسته است تا به امروز بیشتر کشورهایی مانند عربستان، امارات متحده عربی و بحرین را با سیاست آمریکا مبنی بر فشار به ایران همراه کند.
طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار استراتژیست سیاست خارجی آمریکا به بازگشت واشنگتن به برجام، اظهارات فن در لاین درخصوص چشم انداز اروپایی شدن اوکراین، ادامه ارسال سامانه دفاع هوایی آمریکا به اوکراین ، تلاش ناتو برای تاسیس پایگاه در آلبانی،خروج روسیه از شماری از توافق‌های شورای اروپا، تاکید سران روسیه و هند بر تقویت مشارکت راهبردی، گشایش «فصل جدیدی» در روابط فرانسه و استرالیا،تاکید شی جین پینگ برعدم تغییر سیاست یک کشور با دو نظام در هنگ کنگ، تنش در روابط اربیل و بغداد و کوچ 3 شرکت نفتی آمریکایی از کردستان عراق، امضای توافق امنیتی بزرگ بین رژیم صهیونیستی و عربستان در جریان سفر بایدن به منطقه،حمله موشکی رژیم اسرائیل به «طرطوس» سوریه، آتش سوزی در یک مرکز نظامی ارتش اسرائیل، ارائه بسته پیشنهاد همکاری جمهوری ترک قبرس شمالی با طرف یونانی‌نشین به سازمان ملل و رکورد تورم در منطقه یورو تحت تاثیر افزایش بهای انرژی از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل اروپا در رابطه با نگاه آمریکا و اروپا به روسیه و چین گفت که نگاه دو حزب جمهوری‌خواه و دمکرات ایالات‌متحده به چین و روسیه از زاویه یک تهدید بزرگ برای امنیت و جایگاه آمریکا در عرصه جهانی است، این در حالی است که کشورهای اروپایی با توجه به اینکه روسیه، همسایه بزرگ اروپا است می‌کوشند که از زاویه گسترش همکاری با مسکو در حوزه‌های مختلف، دامنه نفوذ خود را داخل این کشور افزایش دهند تا از این طریق بتوانند روسیه را در مرزهایش مهار کنند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت ترامپ به ظرافت و دقت معروف نیست، اما با تحریم‌های 14 دسامبر علیه مهم‌ترین تشکیلات خرید تجهیزات دفاعی در ترکیه (اس اس بی) به خاطر خرید سامانه موشکی زمین به هوای اس 400 ساخت روسیه، ظاهراً بهترین نقطه را پیدا کرده است؛ تحریم‌هایی که به‌اندازه کافی برای جلب‌توجه ترکیه شدید باشد، اما آن‌قدر همه‌جانبه نباشد که روابط امنیتی و تسلیحاتی دوجانبه با متحدان ناتو را متوقف سازد. به نظر می‌رسد که آمریکا برای مدیریت این مسئله دشوار (که عمدتاً ناشی از اقدامات ترکیه است) تلاش کرده و درعین‌حال کلیت روابط را حفظ کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل خاورمیانه گفت: برخی گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که با به قدرت رسیدن جو بایدن در آمریکا، ممکن است شاهد تسریع خروج نیروهای آمریکایی از عراق و برخی دیگر از کشورهای منطقه باشیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس آمریکا معتقد است: گرچه تفاوت‌های معناداری بین نگرش تیم ترامپ و تیم بایدن نسبت به سیاست خارجی وجود دارد، اما ممکن است در برخی از امور، دولت بعدی آمریکا ادامه‌دهنده راه دولت قبلی باشد؛ به‌عنوان‌مثال به‌احتمال‌زیاد آمریکای بایدن فشار خود را بر اعضای ناتو باهدف افزایش سهم آنها در هزینه‌های نظامی ناتو ادامه خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: ریاض با نگرانی از تضعیف روابط راهبردی‌اش با امریکا در دوره ریاست جمهوری بایدن، تلاش دارد همچنان ایران را به‌عنوان عنصر ناامن‌ساز و نیز تهدیدگر امنیت در منطقه معرفی کند و از طریق دادن امتیازات رایگان به غرب به‌ویژه آمریکا با فروش نفت و به‌تبع آن خرید کلان نظامی، نسبت به حفظ روابط استراتژیک ریاض با واشنگتن اطمینان پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاست جمهوری دونالد ترامپ سبب اختلال در مناسبات جهانی شده و تا حدی نشان‌گر جایگاه مشکل‌زای آمریکا در سیاست بین‌الملل است. جو بایدن تلاش خواهد کرد با بازگشت به چندجانبه‌گرایی و پیروی از مشی دیگر رؤسای جمهور آمریکا تا پیش از ریاست جمهوری ترامپ، نقش هدایت و رهبری آمریکا در مسائل جهانی و ازجمله مبارزه با بیماری کرونا را تا حدودی احیاء نماید.
دکتر طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: عادی‌سازی روابط برخی از کشورهای عربی با اسرائیل در یک هدف کلان تحت عنوان ایجاد مشروعیت برای این رژیم در سطح منطقه خاورمیانه پیگیری می‌شود؛ موضوعی که رئیس‌جمهور آمریکا نیز روی آن مانور سیاسی می‌دهد.
داود احمدزاده-کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وزیر خارجه آمریکا تلاش کرده است با استفاده از تجربیات اطلاعاتی امنیتی خود، بین نگاه رادیکالی که در اسرائیل نسبت به ایران وجود دارد با نگاهی که در دولت ترامپ نسبت به ایران شکل‌گرفته یک پیوند محکمی برقراری کند و به‌نوعی تل‌آویو و واشنگتن را در این مورد با یکدیگر هماهنگ کند. در راستای همین سیاست، پمپئو توانسته است تا به امروز بیشتر کشورهایی مانند عربستان، امارات متحده عربی و بحرین را با سیاست آمریکا مبنی بر فشار به ایران همراه کند.
طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار استراتژیست سیاست خارجی آمریکا به بازگشت واشنگتن به برجام، اظهارات فن در لاین درخصوص چشم انداز اروپایی شدن اوکراین، ادامه ارسال سامانه دفاع هوایی آمریکا به اوکراین ، تلاش ناتو برای تاسیس پایگاه در آلبانی،خروج روسیه از شماری از توافق‌های شورای اروپا، تاکید سران روسیه و هند بر تقویت مشارکت راهبردی، گشایش «فصل جدیدی» در روابط فرانسه و استرالیا،تاکید شی جین پینگ برعدم تغییر سیاست یک کشور با دو نظام در هنگ کنگ، تنش در روابط اربیل و بغداد و کوچ 3 شرکت نفتی آمریکایی از کردستان عراق، امضای توافق امنیتی بزرگ بین رژیم صهیونیستی و عربستان در جریان سفر بایدن به منطقه،حمله موشکی رژیم اسرائیل به «طرطوس» سوریه، آتش سوزی در یک مرکز نظامی ارتش اسرائیل، ارائه بسته پیشنهاد همکاری جمهوری ترک قبرس شمالی با طرف یونانی‌نشین به سازمان ملل و رکورد تورم در منطقه یورو تحت تاثیر افزایش بهای انرژی از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل اروپا در رابطه با نگاه آمریکا و اروپا به روسیه و چین گفت که نگاه دو حزب جمهوری‌خواه و دمکرات ایالات‌متحده به چین و روسیه از زاویه یک تهدید بزرگ برای امنیت و جایگاه آمریکا در عرصه جهانی است، این در حالی است که کشورهای اروپایی با توجه به اینکه روسیه، همسایه بزرگ اروپا است می‌کوشند که از زاویه گسترش همکاری با مسکو در حوزه‌های مختلف، دامنه نفوذ خود را داخل این کشور افزایش دهند تا از این طریق بتوانند روسیه را در مرزهایش مهار کنند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت ترامپ به ظرافت و دقت معروف نیست، اما با تحریم‌های 14 دسامبر علیه مهم‌ترین تشکیلات خرید تجهیزات دفاعی در ترکیه (اس اس بی) به خاطر خرید سامانه موشکی زمین به هوای اس 400 ساخت روسیه، ظاهراً بهترین نقطه را پیدا کرده است؛ تحریم‌هایی که به‌اندازه کافی برای جلب‌توجه ترکیه شدید باشد، اما آن‌قدر همه‌جانبه نباشد که روابط امنیتی و تسلیحاتی دوجانبه با متحدان ناتو را متوقف سازد. به نظر می‌رسد که آمریکا برای مدیریت این مسئله دشوار (که عمدتاً ناشی از اقدامات ترکیه است) تلاش کرده و درعین‌حال کلیت روابط را حفظ کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل خاورمیانه گفت: برخی گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که با به قدرت رسیدن جو بایدن در آمریکا، ممکن است شاهد تسریع خروج نیروهای آمریکایی از عراق و برخی دیگر از کشورهای منطقه باشیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس آمریکا معتقد است: گرچه تفاوت‌های معناداری بین نگرش تیم ترامپ و تیم بایدن نسبت به سیاست خارجی وجود دارد، اما ممکن است در برخی از امور، دولت بعدی آمریکا ادامه‌دهنده راه دولت قبلی باشد؛ به‌عنوان‌مثال به‌احتمال‌زیاد آمریکای بایدن فشار خود را بر اعضای ناتو باهدف افزایش سهم آنها در هزینه‌های نظامی ناتو ادامه خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: ریاض با نگرانی از تضعیف روابط راهبردی‌اش با امریکا در دوره ریاست جمهوری بایدن، تلاش دارد همچنان ایران را به‌عنوان عنصر ناامن‌ساز و نیز تهدیدگر امنیت در منطقه معرفی کند و از طریق دادن امتیازات رایگان به غرب به‌ویژه آمریکا با فروش نفت و به‌تبع آن خرید کلان نظامی، نسبت به حفظ روابط استراتژیک ریاض با واشنگتن اطمینان پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاست جمهوری دونالد ترامپ سبب اختلال در مناسبات جهانی شده و تا حدی نشان‌گر جایگاه مشکل‌زای آمریکا در سیاست بین‌الملل است. جو بایدن تلاش خواهد کرد با بازگشت به چندجانبه‌گرایی و پیروی از مشی دیگر رؤسای جمهور آمریکا تا پیش از ریاست جمهوری ترامپ، نقش هدایت و رهبری آمریکا در مسائل جهانی و ازجمله مبارزه با بیماری کرونا را تا حدودی احیاء نماید.
دکتر طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: عادی‌سازی روابط برخی از کشورهای عربی با اسرائیل در یک هدف کلان تحت عنوان ایجاد مشروعیت برای این رژیم در سطح منطقه خاورمیانه پیگیری می‌شود؛ موضوعی که رئیس‌جمهور آمریکا نیز روی آن مانور سیاسی می‌دهد.
داود احمدزاده-کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وزیر خارجه آمریکا تلاش کرده است با استفاده از تجربیات اطلاعاتی امنیتی خود، بین نگاه رادیکالی که در اسرائیل نسبت به ایران وجود دارد با نگاهی که در دولت ترامپ نسبت به ایران شکل‌گرفته یک پیوند محکمی برقراری کند و به‌نوعی تل‌آویو و واشنگتن را در این مورد با یکدیگر هماهنگ کند. در راستای همین سیاست، پمپئو توانسته است تا به امروز بیشتر کشورهایی مانند عربستان، امارات متحده عربی و بحرین را با سیاست آمریکا مبنی بر فشار به ایران همراه کند.
طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار استراتژیست سیاست خارجی آمریکا به بازگشت واشنگتن به برجام، اظهارات فن در لاین درخصوص چشم انداز اروپایی شدن اوکراین، ادامه ارسال سامانه دفاع هوایی آمریکا به اوکراین ، تلاش ناتو برای تاسیس پایگاه در آلبانی،خروج روسیه از شماری از توافق‌های شورای اروپا، تاکید سران روسیه و هند بر تقویت مشارکت راهبردی، گشایش «فصل جدیدی» در روابط فرانسه و استرالیا،تاکید شی جین پینگ برعدم تغییر سیاست یک کشور با دو نظام در هنگ کنگ، تنش در روابط اربیل و بغداد و کوچ 3 شرکت نفتی آمریکایی از کردستان عراق، امضای توافق امنیتی بزرگ بین رژیم صهیونیستی و عربستان در جریان سفر بایدن به منطقه،حمله موشکی رژیم اسرائیل به «طرطوس» سوریه، آتش سوزی در یک مرکز نظامی ارتش اسرائیل، ارائه بسته پیشنهاد همکاری جمهوری ترک قبرس شمالی با طرف یونانی‌نشین به سازمان ملل و رکورد تورم در منطقه یورو تحت تاثیر افزایش بهای انرژی از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل اروپا در رابطه با نگاه آمریکا و اروپا به روسیه و چین گفت که نگاه دو حزب جمهوری‌خواه و دمکرات ایالات‌متحده به چین و روسیه از زاویه یک تهدید بزرگ برای امنیت و جایگاه آمریکا در عرصه جهانی است، این در حالی است که کشورهای اروپایی با توجه به اینکه روسیه، همسایه بزرگ اروپا است می‌کوشند که از زاویه گسترش همکاری با مسکو در حوزه‌های مختلف، دامنه نفوذ خود را داخل این کشور افزایش دهند تا از این طریق بتوانند روسیه را در مرزهایش مهار کنند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت ترامپ به ظرافت و دقت معروف نیست، اما با تحریم‌های 14 دسامبر علیه مهم‌ترین تشکیلات خرید تجهیزات دفاعی در ترکیه (اس اس بی) به خاطر خرید سامانه موشکی زمین به هوای اس 400 ساخت روسیه، ظاهراً بهترین نقطه را پیدا کرده است؛ تحریم‌هایی که به‌اندازه کافی برای جلب‌توجه ترکیه شدید باشد، اما آن‌قدر همه‌جانبه نباشد که روابط امنیتی و تسلیحاتی دوجانبه با متحدان ناتو را متوقف سازد. به نظر می‌رسد که آمریکا برای مدیریت این مسئله دشوار (که عمدتاً ناشی از اقدامات ترکیه است) تلاش کرده و درعین‌حال کلیت روابط را حفظ کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل خاورمیانه گفت: برخی گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که با به قدرت رسیدن جو بایدن در آمریکا، ممکن است شاهد تسریع خروج نیروهای آمریکایی از عراق و برخی دیگر از کشورهای منطقه باشیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس آمریکا معتقد است: گرچه تفاوت‌های معناداری بین نگرش تیم ترامپ و تیم بایدن نسبت به سیاست خارجی وجود دارد، اما ممکن است در برخی از امور، دولت بعدی آمریکا ادامه‌دهنده راه دولت قبلی باشد؛ به‌عنوان‌مثال به‌احتمال‌زیاد آمریکای بایدن فشار خود را بر اعضای ناتو باهدف افزایش سهم آنها در هزینه‌های نظامی ناتو ادامه خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: ریاض با نگرانی از تضعیف روابط راهبردی‌اش با امریکا در دوره ریاست جمهوری بایدن، تلاش دارد همچنان ایران را به‌عنوان عنصر ناامن‌ساز و نیز تهدیدگر امنیت در منطقه معرفی کند و از طریق دادن امتیازات رایگان به غرب به‌ویژه آمریکا با فروش نفت و به‌تبع آن خرید کلان نظامی، نسبت به حفظ روابط استراتژیک ریاض با واشنگتن اطمینان پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاست جمهوری دونالد ترامپ سبب اختلال در مناسبات جهانی شده و تا حدی نشان‌گر جایگاه مشکل‌زای آمریکا در سیاست بین‌الملل است. جو بایدن تلاش خواهد کرد با بازگشت به چندجانبه‌گرایی و پیروی از مشی دیگر رؤسای جمهور آمریکا تا پیش از ریاست جمهوری ترامپ، نقش هدایت و رهبری آمریکا در مسائل جهانی و ازجمله مبارزه با بیماری کرونا را تا حدودی احیاء نماید.
دکتر طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: عادی‌سازی روابط برخی از کشورهای عربی با اسرائیل در یک هدف کلان تحت عنوان ایجاد مشروعیت برای این رژیم در سطح منطقه خاورمیانه پیگیری می‌شود؛ موضوعی که رئیس‌جمهور آمریکا نیز روی آن مانور سیاسی می‌دهد.
داود احمدزاده-کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وزیر خارجه آمریکا تلاش کرده است با استفاده از تجربیات اطلاعاتی امنیتی خود، بین نگاه رادیکالی که در اسرائیل نسبت به ایران وجود دارد با نگاهی که در دولت ترامپ نسبت به ایران شکل‌گرفته یک پیوند محکمی برقراری کند و به‌نوعی تل‌آویو و واشنگتن را در این مورد با یکدیگر هماهنگ کند. در راستای همین سیاست، پمپئو توانسته است تا به امروز بیشتر کشورهایی مانند عربستان، امارات متحده عربی و بحرین را با سیاست آمریکا مبنی بر فشار به ایران همراه کند.
طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار استراتژیست سیاست خارجی آمریکا به بازگشت واشنگتن به برجام، اظهارات فن در لاین درخصوص چشم انداز اروپایی شدن اوکراین، ادامه ارسال سامانه دفاع هوایی آمریکا به اوکراین ، تلاش ناتو برای تاسیس پایگاه در آلبانی،خروج روسیه از شماری از توافق‌های شورای اروپا، تاکید سران روسیه و هند بر تقویت مشارکت راهبردی، گشایش «فصل جدیدی» در روابط فرانسه و استرالیا،تاکید شی جین پینگ برعدم تغییر سیاست یک کشور با دو نظام در هنگ کنگ، تنش در روابط اربیل و بغداد و کوچ 3 شرکت نفتی آمریکایی از کردستان عراق، امضای توافق امنیتی بزرگ بین رژیم صهیونیستی و عربستان در جریان سفر بایدن به منطقه،حمله موشکی رژیم اسرائیل به «طرطوس» سوریه، آتش سوزی در یک مرکز نظامی ارتش اسرائیل، ارائه بسته پیشنهاد همکاری جمهوری ترک قبرس شمالی با طرف یونانی‌نشین به سازمان ملل و رکورد تورم در منطقه یورو تحت تاثیر افزایش بهای انرژی از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل اروپا در رابطه با نگاه آمریکا و اروپا به روسیه و چین گفت که نگاه دو حزب جمهوری‌خواه و دمکرات ایالات‌متحده به چین و روسیه از زاویه یک تهدید بزرگ برای امنیت و جایگاه آمریکا در عرصه جهانی است، این در حالی است که کشورهای اروپایی با توجه به اینکه روسیه، همسایه بزرگ اروپا است می‌کوشند که از زاویه گسترش همکاری با مسکو در حوزه‌های مختلف، دامنه نفوذ خود را داخل این کشور افزایش دهند تا از این طریق بتوانند روسیه را در مرزهایش مهار کنند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت ترامپ به ظرافت و دقت معروف نیست، اما با تحریم‌های 14 دسامبر علیه مهم‌ترین تشکیلات خرید تجهیزات دفاعی در ترکیه (اس اس بی) به خاطر خرید سامانه موشکی زمین به هوای اس 400 ساخت روسیه، ظاهراً بهترین نقطه را پیدا کرده است؛ تحریم‌هایی که به‌اندازه کافی برای جلب‌توجه ترکیه شدید باشد، اما آن‌قدر همه‌جانبه نباشد که روابط امنیتی و تسلیحاتی دوجانبه با متحدان ناتو را متوقف سازد. به نظر می‌رسد که آمریکا برای مدیریت این مسئله دشوار (که عمدتاً ناشی از اقدامات ترکیه است) تلاش کرده و درعین‌حال کلیت روابط را حفظ کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل خاورمیانه گفت: برخی گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که با به قدرت رسیدن جو بایدن در آمریکا، ممکن است شاهد تسریع خروج نیروهای آمریکایی از عراق و برخی دیگر از کشورهای منطقه باشیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس آمریکا معتقد است: گرچه تفاوت‌های معناداری بین نگرش تیم ترامپ و تیم بایدن نسبت به سیاست خارجی وجود دارد، اما ممکن است در برخی از امور، دولت بعدی آمریکا ادامه‌دهنده راه دولت قبلی باشد؛ به‌عنوان‌مثال به‌احتمال‌زیاد آمریکای بایدن فشار خود را بر اعضای ناتو باهدف افزایش سهم آنها در هزینه‌های نظامی ناتو ادامه خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: ریاض با نگرانی از تضعیف روابط راهبردی‌اش با امریکا در دوره ریاست جمهوری بایدن، تلاش دارد همچنان ایران را به‌عنوان عنصر ناامن‌ساز و نیز تهدیدگر امنیت در منطقه معرفی کند و از طریق دادن امتیازات رایگان به غرب به‌ویژه آمریکا با فروش نفت و به‌تبع آن خرید کلان نظامی، نسبت به حفظ روابط استراتژیک ریاض با واشنگتن اطمینان پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاست جمهوری دونالد ترامپ سبب اختلال در مناسبات جهانی شده و تا حدی نشان‌گر جایگاه مشکل‌زای آمریکا در سیاست بین‌الملل است. جو بایدن تلاش خواهد کرد با بازگشت به چندجانبه‌گرایی و پیروی از مشی دیگر رؤسای جمهور آمریکا تا پیش از ریاست جمهوری ترامپ، نقش هدایت و رهبری آمریکا در مسائل جهانی و ازجمله مبارزه با بیماری کرونا را تا حدودی احیاء نماید.
دکتر طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: عادی‌سازی روابط برخی از کشورهای عربی با اسرائیل در یک هدف کلان تحت عنوان ایجاد مشروعیت برای این رژیم در سطح منطقه خاورمیانه پیگیری می‌شود؛ موضوعی که رئیس‌جمهور آمریکا نیز روی آن مانور سیاسی می‌دهد.
داود احمدزاده-کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وزیر خارجه آمریکا تلاش کرده است با استفاده از تجربیات اطلاعاتی امنیتی خود، بین نگاه رادیکالی که در اسرائیل نسبت به ایران وجود دارد با نگاهی که در دولت ترامپ نسبت به ایران شکل‌گرفته یک پیوند محکمی برقراری کند و به‌نوعی تل‌آویو و واشنگتن را در این مورد با یکدیگر هماهنگ کند. در راستای همین سیاست، پمپئو توانسته است تا به امروز بیشتر کشورهایی مانند عربستان، امارات متحده عربی و بحرین را با سیاست آمریکا مبنی بر فشار به ایران همراه کند.
طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار استراتژیست سیاست خارجی آمریکا به بازگشت واشنگتن به برجام، اظهارات فن در لاین درخصوص چشم انداز اروپایی شدن اوکراین، ادامه ارسال سامانه دفاع هوایی آمریکا به اوکراین ، تلاش ناتو برای تاسیس پایگاه در آلبانی،خروج روسیه از شماری از توافق‌های شورای اروپا، تاکید سران روسیه و هند بر تقویت مشارکت راهبردی، گشایش «فصل جدیدی» در روابط فرانسه و استرالیا،تاکید شی جین پینگ برعدم تغییر سیاست یک کشور با دو نظام در هنگ کنگ، تنش در روابط اربیل و بغداد و کوچ 3 شرکت نفتی آمریکایی از کردستان عراق، امضای توافق امنیتی بزرگ بین رژیم صهیونیستی و عربستان در جریان سفر بایدن به منطقه،حمله موشکی رژیم اسرائیل به «طرطوس» سوریه، آتش سوزی در یک مرکز نظامی ارتش اسرائیل، ارائه بسته پیشنهاد همکاری جمهوری ترک قبرس شمالی با طرف یونانی‌نشین به سازمان ملل و رکورد تورم در منطقه یورو تحت تاثیر افزایش بهای انرژی از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل اروپا در رابطه با نگاه آمریکا و اروپا به روسیه و چین گفت که نگاه دو حزب جمهوری‌خواه و دمکرات ایالات‌متحده به چین و روسیه از زاویه یک تهدید بزرگ برای امنیت و جایگاه آمریکا در عرصه جهانی است، این در حالی است که کشورهای اروپایی با توجه به اینکه روسیه، همسایه بزرگ اروپا است می‌کوشند که از زاویه گسترش همکاری با مسکو در حوزه‌های مختلف، دامنه نفوذ خود را داخل این کشور افزایش دهند تا از این طریق بتوانند روسیه را در مرزهایش مهار کنند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت ترامپ به ظرافت و دقت معروف نیست، اما با تحریم‌های 14 دسامبر علیه مهم‌ترین تشکیلات خرید تجهیزات دفاعی در ترکیه (اس اس بی) به خاطر خرید سامانه موشکی زمین به هوای اس 400 ساخت روسیه، ظاهراً بهترین نقطه را پیدا کرده است؛ تحریم‌هایی که به‌اندازه کافی برای جلب‌توجه ترکیه شدید باشد، اما آن‌قدر همه‌جانبه نباشد که روابط امنیتی و تسلیحاتی دوجانبه با متحدان ناتو را متوقف سازد. به نظر می‌رسد که آمریکا برای مدیریت این مسئله دشوار (که عمدتاً ناشی از اقدامات ترکیه است) تلاش کرده و درعین‌حال کلیت روابط را حفظ کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل خاورمیانه گفت: برخی گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که با به قدرت رسیدن جو بایدن در آمریکا، ممکن است شاهد تسریع خروج نیروهای آمریکایی از عراق و برخی دیگر از کشورهای منطقه باشیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس آمریکا معتقد است: گرچه تفاوت‌های معناداری بین نگرش تیم ترامپ و تیم بایدن نسبت به سیاست خارجی وجود دارد، اما ممکن است در برخی از امور، دولت بعدی آمریکا ادامه‌دهنده راه دولت قبلی باشد؛ به‌عنوان‌مثال به‌احتمال‌زیاد آمریکای بایدن فشار خود را بر اعضای ناتو باهدف افزایش سهم آنها در هزینه‌های نظامی ناتو ادامه خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: ریاض با نگرانی از تضعیف روابط راهبردی‌اش با امریکا در دوره ریاست جمهوری بایدن، تلاش دارد همچنان ایران را به‌عنوان عنصر ناامن‌ساز و نیز تهدیدگر امنیت در منطقه معرفی کند و از طریق دادن امتیازات رایگان به غرب به‌ویژه آمریکا با فروش نفت و به‌تبع آن خرید کلان نظامی، نسبت به حفظ روابط استراتژیک ریاض با واشنگتن اطمینان پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاست جمهوری دونالد ترامپ سبب اختلال در مناسبات جهانی شده و تا حدی نشان‌گر جایگاه مشکل‌زای آمریکا در سیاست بین‌الملل است. جو بایدن تلاش خواهد کرد با بازگشت به چندجانبه‌گرایی و پیروی از مشی دیگر رؤسای جمهور آمریکا تا پیش از ریاست جمهوری ترامپ، نقش هدایت و رهبری آمریکا در مسائل جهانی و ازجمله مبارزه با بیماری کرونا را تا حدودی احیاء نماید.
دکتر طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: عادی‌سازی روابط برخی از کشورهای عربی با اسرائیل در یک هدف کلان تحت عنوان ایجاد مشروعیت برای این رژیم در سطح منطقه خاورمیانه پیگیری می‌شود؛ موضوعی که رئیس‌جمهور آمریکا نیز روی آن مانور سیاسی می‌دهد.
داود احمدزاده-کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وزیر خارجه آمریکا تلاش کرده است با استفاده از تجربیات اطلاعاتی امنیتی خود، بین نگاه رادیکالی که در اسرائیل نسبت به ایران وجود دارد با نگاهی که در دولت ترامپ نسبت به ایران شکل‌گرفته یک پیوند محکمی برقراری کند و به‌نوعی تل‌آویو و واشنگتن را در این مورد با یکدیگر هماهنگ کند. در راستای همین سیاست، پمپئو توانسته است تا به امروز بیشتر کشورهایی مانند عربستان، امارات متحده عربی و بحرین را با سیاست آمریکا مبنی بر فشار به ایران همراه کند.
طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار استراتژیست سیاست خارجی آمریکا به بازگشت واشنگتن به برجام، اظهارات فن در لاین درخصوص چشم انداز اروپایی شدن اوکراین، ادامه ارسال سامانه دفاع هوایی آمریکا به اوکراین ، تلاش ناتو برای تاسیس پایگاه در آلبانی،خروج روسیه از شماری از توافق‌های شورای اروپا، تاکید سران روسیه و هند بر تقویت مشارکت راهبردی، گشایش «فصل جدیدی» در روابط فرانسه و استرالیا،تاکید شی جین پینگ برعدم تغییر سیاست یک کشور با دو نظام در هنگ کنگ، تنش در روابط اربیل و بغداد و کوچ 3 شرکت نفتی آمریکایی از کردستان عراق، امضای توافق امنیتی بزرگ بین رژیم صهیونیستی و عربستان در جریان سفر بایدن به منطقه،حمله موشکی رژیم اسرائیل به «طرطوس» سوریه، آتش سوزی در یک مرکز نظامی ارتش اسرائیل، ارائه بسته پیشنهاد همکاری جمهوری ترک قبرس شمالی با طرف یونانی‌نشین به سازمان ملل و رکورد تورم در منطقه یورو تحت تاثیر افزایش بهای انرژی از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل اروپا در رابطه با نگاه آمریکا و اروپا به روسیه و چین گفت که نگاه دو حزب جمهوری‌خواه و دمکرات ایالات‌متحده به چین و روسیه از زاویه یک تهدید بزرگ برای امنیت و جایگاه آمریکا در عرصه جهانی است، این در حالی است که کشورهای اروپایی با توجه به اینکه روسیه، همسایه بزرگ اروپا است می‌کوشند که از زاویه گسترش همکاری با مسکو در حوزه‌های مختلف، دامنه نفوذ خود را داخل این کشور افزایش دهند تا از این طریق بتوانند روسیه را در مرزهایش مهار کنند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت ترامپ به ظرافت و دقت معروف نیست، اما با تحریم‌های 14 دسامبر علیه مهم‌ترین تشکیلات خرید تجهیزات دفاعی در ترکیه (اس اس بی) به خاطر خرید سامانه موشکی زمین به هوای اس 400 ساخت روسیه، ظاهراً بهترین نقطه را پیدا کرده است؛ تحریم‌هایی که به‌اندازه کافی برای جلب‌توجه ترکیه شدید باشد، اما آن‌قدر همه‌جانبه نباشد که روابط امنیتی و تسلیحاتی دوجانبه با متحدان ناتو را متوقف سازد. به نظر می‌رسد که آمریکا برای مدیریت این مسئله دشوار (که عمدتاً ناشی از اقدامات ترکیه است) تلاش کرده و درعین‌حال کلیت روابط را حفظ کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل خاورمیانه گفت: برخی گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که با به قدرت رسیدن جو بایدن در آمریکا، ممکن است شاهد تسریع خروج نیروهای آمریکایی از عراق و برخی دیگر از کشورهای منطقه باشیم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس آمریکا معتقد است: گرچه تفاوت‌های معناداری بین نگرش تیم ترامپ و تیم بایدن نسبت به سیاست خارجی وجود دارد، اما ممکن است در برخی از امور، دولت بعدی آمریکا ادامه‌دهنده راه دولت قبلی باشد؛ به‌عنوان‌مثال به‌احتمال‌زیاد آمریکای بایدن فشار خود را بر اعضای ناتو باهدف افزایش سهم آنها در هزینه‌های نظامی ناتو ادامه خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: ریاض با نگرانی از تضعیف روابط راهبردی‌اش با امریکا در دوره ریاست جمهوری بایدن، تلاش دارد همچنان ایران را به‌عنوان عنصر ناامن‌ساز و نیز تهدیدگر امنیت در منطقه معرفی کند و از طریق دادن امتیازات رایگان به غرب به‌ویژه آمریکا با فروش نفت و به‌تبع آن خرید کلان نظامی، نسبت به حفظ روابط استراتژیک ریاض با واشنگتن اطمینان پیدا کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ریاست جمهوری دونالد ترامپ سبب اختلال در مناسبات جهانی شده و تا حدی نشان‌گر جایگاه مشکل‌زای آمریکا در سیاست بین‌الملل است. جو بایدن تلاش خواهد کرد با بازگشت به چندجانبه‌گرایی و پیروی از مشی دیگر رؤسای جمهور آمریکا تا پیش از ریاست جمهوری ترامپ، نقش هدایت و رهبری آمریکا در مسائل جهانی و ازجمله مبارزه با بیماری کرونا را تا حدودی احیاء نماید.
دکتر طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: عادی‌سازی روابط برخی از کشورهای عربی با اسرائیل در یک هدف کلان تحت عنوان ایجاد مشروعیت برای این رژیم در سطح منطقه خاورمیانه پیگیری می‌شود؛ موضوعی که رئیس‌جمهور آمریکا نیز روی آن مانور سیاسی می‌دهد.
داود احمدزاده-کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وزیر خارجه آمریکا تلاش کرده است با استفاده از تجربیات اطلاعاتی امنیتی خود، بین نگاه رادیکالی که در اسرائیل نسبت به ایران وجود دارد با نگاهی که در دولت ترامپ نسبت به ایران شکل‌گرفته یک پیوند محکمی برقراری کند و به‌نوعی تل‌آویو و واشنگتن را در این مورد با یکدیگر هماهنگ کند. در راستای همین سیاست، پمپئو توانسته است تا به امروز بیشتر کشورهایی مانند عربستان، امارات متحده عربی و بحرین را با سیاست آمریکا مبنی بر فشار به ایران همراه کند.
طهمورث غلامی – کارشناس مسائل آمریکا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از ماه‌ها جنگ و فشار اقتصادی، وضعیت ایران و آمریکا میان دو منطق متعارض قرار گرفته است؛ واشنگتن بر تشدید فشار برای کسب امتیاز تأکید دارد و تهران مذاکره تحت‌فشار را نمی‌پذیرد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «با وجود تلاش‌های ترکیه، علائم دریافتی از مسکو چشم‌انداز احیای دوباره «ابتکار غلات دریای سیاه» را تیره کرده است. حملات روسیه و اوکراین به بنادر، پایانه‌های بارگیری و کشتی‌های دریای سیاه، صادرات مواد غذایی و عرضه جهانی غلات را مختل کرده و کشتی‌های غیرنظامی کشورهای دیگر را نیز هدف قرار داده است. ترکیه بر اساس اختیارات اعطا‌شده به این کشور در کنوانسیون مونترو در سال ۱۹۳۶، کنترل تنگه‌های ترکیه، تنها مسیر دریایی میان دریای سیاه و مدیترانه، را در دست دارد. آنکارا در بخش بزرگی از جنگ روسیه و اوکراین خود را به‌عنوان میانجی معرفی کرده است. با تشدید حملات در دریای سیاه، آنکارا در پی ایفای نقش بزرگ‌تری در این میانجی‌گری است، اما موفقیت آن به آمادگی روسیه و اوکراین برای مذاکره بستگی دارد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «نشست‌های اخیر بریکس و سازمان همکاری شانگهای نشان می‌دهد که در میان کشورهای «اکثریت جهانی»، همکاری‌ها به‌تدریج در حال شکل دادن به چارچوبی جدید برای نظم جهانی است؛ چارچوبی که در آن نمایندگان غرب حضور ندارند و تمرکز اصلی بر همکاری میان قدرت‌های نوظهور و کشورهای در حال توسعه است. اهمیت این روند صرفا در بیانیه‌های سیاسی نیست، بلکه در هم‌راستا شدن پروژه‌ها و سازوکارهای همکاری بریکس و سازمان همکاری شانگهای و شکل‌گیری ایده «اوراسیای بزرگ» آشکار می‌شود.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هند و چین در کمتر از ۶۰ روز، چهار گفت‌وگوی مهم دوجانبه با هدف یافتن راه‌حلی برای مسئله مرزی و در عین حال حفظ صلح در امتداد مرزها برگزار کردند. دو کشور در ماه اوت، مذاکرات دیپلماتیک و پس از آن، گفت‌وگوهایی میان نمایندگان ویژه دو کشور ترتیب دادند که در نهایت به برگزاری نخستین نشست در سطح فرماندهان در اوایل سپتامبر انجامید. سرانجام، نوبت به دیدار دوجانبه نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین رسید.»