شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوعبخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه چین در روابط با آسیای مرکزی، سیاست عملگرایانه با محوریت اقتصاد در نظر گرفته و این اقتصاد را در تعامل با سیاست قرار داده و برای همین در قبال موضوعات سیاسی و امنیتی بی تفاوت نبوده است، گفت: توافقات نشست اخیر سران چین و کشورهای آسیای مرکزی، تثبیت و تشدید حضور و نفوذ پکن در این منطقه و در پی آن افزایش توان بازیگری پکن در این کشورها را به همراه دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دمشق بر شرط خود برای عادیسازی روابط با ترکیه، ارزیابی ترکیه نسبت به احتمال آماده شدن روسیه و اوکراین برای یک حمله بزرگ، یورش نظامیان اسرائیلی بهجنین و اردوگاه عقبةجبر، تصویب توافقنامه ایجاد سامانه دفاع هوایی مشترک میان قرقیزستان و روسیه، تغییر طرحهای نظامی اوکراین پس از افشای اطلاعات از پنتاگون، آغاز بزرگترین رزمایش نظامی مشترک آمریکا و فیلیپین، اسناد فاششده پنتاگون حاکی از تصمیم مصر برای ارسال هزاران راکت به روسیه،تردید کارشناسان نظامی روس درمورد درز اسناد محرمانه پنتاگون، ارزیابی فوربس از خروج امارات از مدار آمریکا، خوش بینی انصارالله نسبت به موفقیت تلاشهای عمان برای تحقق صلح، تاکید امارات براینکه همکاری با روسیه علیه آمریکا و انگلیس صحت ندارد، ارزیابی ارتش تلآویو از افزایش خطر جنگ در سال آینده، مخالفت مردم مولداوی با پیوستن به ناتو، کودتای متحدان امارات علیه رئیس خود، پیشروی کره شمالی به سوی تقویت نیروهای بازدارنده جنگ، شک و تردید آمریکا در موفقیت های جنگی اوکراین، ماکرون آماج انتقادات بابت رویکردش در قبال تایوان، انفجارهای شدید در یکی از بزرگترین پایگاههای آمریکا در سوریه، تاکید انصارالله براینکه عدم موفقیت مذاکرات به منزله بازگشت جنگ با شدت بیشتر است، حملات توپخانهای متقابل ارمنستان و آذربایجان، هشدار رهبر کریمه نسبت به احتمال حمله قریب الوقوع اوکراین، دیدار مقامات دفاعی ژاپن، آمریکا و کره جنوبی روز جمعه، اتحاد واردکنندگان بزرگ گاز مایع طبیعی ژاپن و کره جنوبی، و بحث و جدل در آلمان بر سر وداع قطعی با انرژی اتمی، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بینالمللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آنها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل مینماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آسیای مرکزی با بیان اینکه ریشه اصلی اختلافات و درگیریهای مرزی میان قرقیزستان و تاجیکستان را باید در دوره شوروی سابق جستجو کرد، گفت: عواملی مانند تشدید درجه ناسیونالیسم در قرقیزستان، سخت شدن شرايط در تاجیکستان و نیز مناسبات قدرت میان جریانهای سیاسی و مداخلات خارجی در هر دو کشور در بروز درگیریهای اخیر نقش داشتهاند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید بایدن به حمله نظامی به تایوان در صورت حمله چین، خشم چین از اظهارات اخیر بایدن درباره دفاع از تایوان، سفر صدر اعظم آلمان به ریاض، امارات و قطر برای تامین انرژی، تنش در روابط روسیه و کانادا، درخواست همه پرسی دونتسک برای پیوستن به روسیه، هشدار زلنسکی به روسها، قرارداد ۶ میلیاردی سوئیس برای خرید جنگندههای اف-۳۵ آمریکا، تصمیم رئیس جمهور ترکیه برای سفر به فلسطین اشغالی، ادعای جدید برجامی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تحریم های جدید آمریکا ضد ایران،تکرار ادعای ضدایرانی فرانسه در مذاکرات لغو تحریمها، امضای پروتکل صلح بین قرقیزستان و تاجیکستان، واکنش رئیس مجلس ترکیه به سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به ارمنستان، واکنش ها به برنامه اردوغان برای پیوستن به سازمان شانگهای و رشد اقتصادی قابل توجه چین در یک دهه گذشته از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ایجاد اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU)، متشکل از روسیه، ارمنستان، بلاروس، قزاقستان و قرقیزستان، نشاندهنده تلاش مسکو برای یکپارچگی منطقهای با همسایگان خود در دوران پساشوروی است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: کمک نظامی ۷۵۰ میلیون دلاری آمریکا به اوکراین،تاکید پوتین بر تحقق تمامی اهداف عملیات نظامی در اوکراین، واکنش زلنسکی به سخنرانی پوتین، روایت ارتش اوکراین از تلفات نظامیان روسیه، تغییر رویکرد رئیسجمهور آلمان به روسیه، ابراز تأسف دولت آلمان از رد درخواست سفر اشتاینمایر به اوکراین، ورود چهار کشتی دولتی چین به آبهای قلمرو ژاپن، رزمایش مشترک آمریکا و کره جنوبی، ابراز نگرانی آمریکا از قدرتنمایی چین و روسیه در حوزه فضایی، تورم در آمریکا به بالاترین میزان در٤٠ سال، واکنش تند چین به اقدامات تحریمی آمریکا ضد روسیه ،چین و ایران، ادامه رسوایی «پارتیگیت» در بریتانیا، درگیری مرزی تاجیکستان و قرقیزستان، مذاکرات نظامی عربستان و آمریکا، سفر هیات بلندپایه امنیتی ترکیه به مصر برای عادیسازی روابط و موج جدید اسلام ستیزی در هند از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: دستور بایدن درخصوص اعزام نیروی نظامی به شرق اروپا ، خروج دیپلمات های روس از آمریکا، تحریم شماری از مقام های اروپایی از سوی روسیه، اعلام اتحاد لوکاشنکو با روسیه در جنگ احتمالی اوکراین، عدم حصول پیشرفت در بحران اوکراین، هشدار وزیر دفاع آمریکا درخصوص حمله روسیه به اوکراین ، سفر جانسون به منطقه شرق اروپا همزمان با تشدید بحران اوکراین-روسیه، درخواست رئیسجمهوری اوکراین ازرهبران جهان، هشدار پکن به آمریکا درخصوص حمایت از استقلال تایوان، سفر رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، توقف مذاکرات وین به مدت یک هفته، آتشبس مرزی قرقیزستان و تاجیکستان ، ابتکارعمل سیفالاسلام قذافی برای باز کردن گره کور انتخابات لیبی ، تعلیق کمک های نظامی آمریکا به مصر و عقب نشینی امارات از محور شبوه در یمن از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علاوه بر روابط دوجانبه، منطقهگرایی و گره زدن منافع اقتصادی همسایگان شمالی به ظرفیتهای ایران، دستاوردهای بیشتری را میتواند نصیب کشور کند.
مهدی خورسند – کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوعبخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه چین در روابط با آسیای مرکزی، سیاست عملگرایانه با محوریت اقتصاد در نظر گرفته و این اقتصاد را در تعامل با سیاست قرار داده و برای همین در قبال موضوعات سیاسی و امنیتی بی تفاوت نبوده است، گفت: توافقات نشست اخیر سران چین و کشورهای آسیای مرکزی، تثبیت و تشدید حضور و نفوذ پکن در این منطقه و در پی آن افزایش توان بازیگری پکن در این کشورها را به همراه دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دمشق بر شرط خود برای عادیسازی روابط با ترکیه، ارزیابی ترکیه نسبت به احتمال آماده شدن روسیه و اوکراین برای یک حمله بزرگ، یورش نظامیان اسرائیلی بهجنین و اردوگاه عقبةجبر، تصویب توافقنامه ایجاد سامانه دفاع هوایی مشترک میان قرقیزستان و روسیه، تغییر طرحهای نظامی اوکراین پس از افشای اطلاعات از پنتاگون، آغاز بزرگترین رزمایش نظامی مشترک آمریکا و فیلیپین، اسناد فاششده پنتاگون حاکی از تصمیم مصر برای ارسال هزاران راکت به روسیه،تردید کارشناسان نظامی روس درمورد درز اسناد محرمانه پنتاگون، ارزیابی فوربس از خروج امارات از مدار آمریکا، خوش بینی انصارالله نسبت به موفقیت تلاشهای عمان برای تحقق صلح، تاکید امارات براینکه همکاری با روسیه علیه آمریکا و انگلیس صحت ندارد، ارزیابی ارتش تلآویو از افزایش خطر جنگ در سال آینده، مخالفت مردم مولداوی با پیوستن به ناتو، کودتای متحدان امارات علیه رئیس خود، پیشروی کره شمالی به سوی تقویت نیروهای بازدارنده جنگ، شک و تردید آمریکا در موفقیت های جنگی اوکراین، ماکرون آماج انتقادات بابت رویکردش در قبال تایوان، انفجارهای شدید در یکی از بزرگترین پایگاههای آمریکا در سوریه، تاکید انصارالله براینکه عدم موفقیت مذاکرات به منزله بازگشت جنگ با شدت بیشتر است، حملات توپخانهای متقابل ارمنستان و آذربایجان، هشدار رهبر کریمه نسبت به احتمال حمله قریب الوقوع اوکراین، دیدار مقامات دفاعی ژاپن، آمریکا و کره جنوبی روز جمعه، اتحاد واردکنندگان بزرگ گاز مایع طبیعی ژاپن و کره جنوبی، و بحث و جدل در آلمان بر سر وداع قطعی با انرژی اتمی، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بینالمللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آنها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل مینماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آسیای مرکزی با بیان اینکه ریشه اصلی اختلافات و درگیریهای مرزی میان قرقیزستان و تاجیکستان را باید در دوره شوروی سابق جستجو کرد، گفت: عواملی مانند تشدید درجه ناسیونالیسم در قرقیزستان، سخت شدن شرايط در تاجیکستان و نیز مناسبات قدرت میان جریانهای سیاسی و مداخلات خارجی در هر دو کشور در بروز درگیریهای اخیر نقش داشتهاند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید بایدن به حمله نظامی به تایوان در صورت حمله چین، خشم چین از اظهارات اخیر بایدن درباره دفاع از تایوان، سفر صدر اعظم آلمان به ریاض، امارات و قطر برای تامین انرژی، تنش در روابط روسیه و کانادا، درخواست همه پرسی دونتسک برای پیوستن به روسیه، هشدار زلنسکی به روسها، قرارداد ۶ میلیاردی سوئیس برای خرید جنگندههای اف-۳۵ آمریکا، تصمیم رئیس جمهور ترکیه برای سفر به فلسطین اشغالی، ادعای جدید برجامی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تحریم های جدید آمریکا ضد ایران،تکرار ادعای ضدایرانی فرانسه در مذاکرات لغو تحریمها، امضای پروتکل صلح بین قرقیزستان و تاجیکستان، واکنش رئیس مجلس ترکیه به سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به ارمنستان، واکنش ها به برنامه اردوغان برای پیوستن به سازمان شانگهای و رشد اقتصادی قابل توجه چین در یک دهه گذشته از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ایجاد اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU)، متشکل از روسیه، ارمنستان، بلاروس، قزاقستان و قرقیزستان، نشاندهنده تلاش مسکو برای یکپارچگی منطقهای با همسایگان خود در دوران پساشوروی است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: کمک نظامی ۷۵۰ میلیون دلاری آمریکا به اوکراین،تاکید پوتین بر تحقق تمامی اهداف عملیات نظامی در اوکراین، واکنش زلنسکی به سخنرانی پوتین، روایت ارتش اوکراین از تلفات نظامیان روسیه، تغییر رویکرد رئیسجمهور آلمان به روسیه، ابراز تأسف دولت آلمان از رد درخواست سفر اشتاینمایر به اوکراین، ورود چهار کشتی دولتی چین به آبهای قلمرو ژاپن، رزمایش مشترک آمریکا و کره جنوبی، ابراز نگرانی آمریکا از قدرتنمایی چین و روسیه در حوزه فضایی، تورم در آمریکا به بالاترین میزان در٤٠ سال، واکنش تند چین به اقدامات تحریمی آمریکا ضد روسیه ،چین و ایران، ادامه رسوایی «پارتیگیت» در بریتانیا، درگیری مرزی تاجیکستان و قرقیزستان، مذاکرات نظامی عربستان و آمریکا، سفر هیات بلندپایه امنیتی ترکیه به مصر برای عادیسازی روابط و موج جدید اسلام ستیزی در هند از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: دستور بایدن درخصوص اعزام نیروی نظامی به شرق اروپا ، خروج دیپلمات های روس از آمریکا، تحریم شماری از مقام های اروپایی از سوی روسیه، اعلام اتحاد لوکاشنکو با روسیه در جنگ احتمالی اوکراین، عدم حصول پیشرفت در بحران اوکراین، هشدار وزیر دفاع آمریکا درخصوص حمله روسیه به اوکراین ، سفر جانسون به منطقه شرق اروپا همزمان با تشدید بحران اوکراین-روسیه، درخواست رئیسجمهوری اوکراین ازرهبران جهان، هشدار پکن به آمریکا درخصوص حمایت از استقلال تایوان، سفر رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، توقف مذاکرات وین به مدت یک هفته، آتشبس مرزی قرقیزستان و تاجیکستان ، ابتکارعمل سیفالاسلام قذافی برای باز کردن گره کور انتخابات لیبی ، تعلیق کمک های نظامی آمریکا به مصر و عقب نشینی امارات از محور شبوه در یمن از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علاوه بر روابط دوجانبه، منطقهگرایی و گره زدن منافع اقتصادی همسایگان شمالی به ظرفیتهای ایران، دستاوردهای بیشتری را میتواند نصیب کشور کند.
مهدی خورسند – کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه چین در روابط با آسیای مرکزی، سیاست عملگرایانه با محوریت اقتصاد در نظر گرفته و این اقتصاد را در تعامل با سیاست قرار داده و برای همین در قبال موضوعات سیاسی و امنیتی بی تفاوت نبوده است، گفت: توافقات نشست اخیر سران چین و کشورهای آسیای مرکزی، تثبیت و تشدید حضور و نفوذ پکن در این منطقه و در پی آن افزایش توان بازیگری پکن در این کشورها را به همراه دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دمشق بر شرط خود برای عادیسازی روابط با ترکیه، ارزیابی ترکیه نسبت به احتمال آماده شدن روسیه و اوکراین برای یک حمله بزرگ، یورش نظامیان اسرائیلی بهجنین و اردوگاه عقبةجبر، تصویب توافقنامه ایجاد سامانه دفاع هوایی مشترک میان قرقیزستان و روسیه، تغییر طرحهای نظامی اوکراین پس از افشای اطلاعات از پنتاگون، آغاز بزرگترین رزمایش نظامی مشترک آمریکا و فیلیپین، اسناد فاششده پنتاگون حاکی از تصمیم مصر برای ارسال هزاران راکت به روسیه،تردید کارشناسان نظامی روس درمورد درز اسناد محرمانه پنتاگون، ارزیابی فوربس از خروج امارات از مدار آمریکا، خوش بینی انصارالله نسبت به موفقیت تلاشهای عمان برای تحقق صلح، تاکید امارات براینکه همکاری با روسیه علیه آمریکا و انگلیس صحت ندارد، ارزیابی ارتش تلآویو از افزایش خطر جنگ در سال آینده، مخالفت مردم مولداوی با پیوستن به ناتو، کودتای متحدان امارات علیه رئیس خود، پیشروی کره شمالی به سوی تقویت نیروهای بازدارنده جنگ، شک و تردید آمریکا در موفقیت های جنگی اوکراین، ماکرون آماج انتقادات بابت رویکردش در قبال تایوان، انفجارهای شدید در یکی از بزرگترین پایگاههای آمریکا در سوریه، تاکید انصارالله براینکه عدم موفقیت مذاکرات به منزله بازگشت جنگ با شدت بیشتر است، حملات توپخانهای متقابل ارمنستان و آذربایجان، هشدار رهبر کریمه نسبت به احتمال حمله قریب الوقوع اوکراین، دیدار مقامات دفاعی ژاپن، آمریکا و کره جنوبی روز جمعه، اتحاد واردکنندگان بزرگ گاز مایع طبیعی ژاپن و کره جنوبی، و بحث و جدل در آلمان بر سر وداع قطعی با انرژی اتمی، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بینالمللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آنها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل مینماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آسیای مرکزی با بیان اینکه ریشه اصلی اختلافات و درگیریهای مرزی میان قرقیزستان و تاجیکستان را باید در دوره شوروی سابق جستجو کرد، گفت: عواملی مانند تشدید درجه ناسیونالیسم در قرقیزستان، سخت شدن شرايط در تاجیکستان و نیز مناسبات قدرت میان جریانهای سیاسی و مداخلات خارجی در هر دو کشور در بروز درگیریهای اخیر نقش داشتهاند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید بایدن به حمله نظامی به تایوان در صورت حمله چین، خشم چین از اظهارات اخیر بایدن درباره دفاع از تایوان، سفر صدر اعظم آلمان به ریاض، امارات و قطر برای تامین انرژی، تنش در روابط روسیه و کانادا، درخواست همه پرسی دونتسک برای پیوستن به روسیه، هشدار زلنسکی به روسها، قرارداد ۶ میلیاردی سوئیس برای خرید جنگندههای اف-۳۵ آمریکا، تصمیم رئیس جمهور ترکیه برای سفر به فلسطین اشغالی، ادعای جدید برجامی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تحریم های جدید آمریکا ضد ایران،تکرار ادعای ضدایرانی فرانسه در مذاکرات لغو تحریمها، امضای پروتکل صلح بین قرقیزستان و تاجیکستان، واکنش رئیس مجلس ترکیه به سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به ارمنستان، واکنش ها به برنامه اردوغان برای پیوستن به سازمان شانگهای و رشد اقتصادی قابل توجه چین در یک دهه گذشته از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ایجاد اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU)، متشکل از روسیه، ارمنستان، بلاروس، قزاقستان و قرقیزستان، نشاندهنده تلاش مسکو برای یکپارچگی منطقهای با همسایگان خود در دوران پساشوروی است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: کمک نظامی ۷۵۰ میلیون دلاری آمریکا به اوکراین،تاکید پوتین بر تحقق تمامی اهداف عملیات نظامی در اوکراین، واکنش زلنسکی به سخنرانی پوتین، روایت ارتش اوکراین از تلفات نظامیان روسیه، تغییر رویکرد رئیسجمهور آلمان به روسیه، ابراز تأسف دولت آلمان از رد درخواست سفر اشتاینمایر به اوکراین، ورود چهار کشتی دولتی چین به آبهای قلمرو ژاپن، رزمایش مشترک آمریکا و کره جنوبی، ابراز نگرانی آمریکا از قدرتنمایی چین و روسیه در حوزه فضایی، تورم در آمریکا به بالاترین میزان در٤٠ سال، واکنش تند چین به اقدامات تحریمی آمریکا ضد روسیه ،چین و ایران، ادامه رسوایی «پارتیگیت» در بریتانیا، درگیری مرزی تاجیکستان و قرقیزستان، مذاکرات نظامی عربستان و آمریکا، سفر هیات بلندپایه امنیتی ترکیه به مصر برای عادیسازی روابط و موج جدید اسلام ستیزی در هند از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: دستور بایدن درخصوص اعزام نیروی نظامی به شرق اروپا ، خروج دیپلمات های روس از آمریکا، تحریم شماری از مقام های اروپایی از سوی روسیه، اعلام اتحاد لوکاشنکو با روسیه در جنگ احتمالی اوکراین، عدم حصول پیشرفت در بحران اوکراین، هشدار وزیر دفاع آمریکا درخصوص حمله روسیه به اوکراین ، سفر جانسون به منطقه شرق اروپا همزمان با تشدید بحران اوکراین-روسیه، درخواست رئیسجمهوری اوکراین ازرهبران جهان، هشدار پکن به آمریکا درخصوص حمایت از استقلال تایوان، سفر رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، توقف مذاکرات وین به مدت یک هفته، آتشبس مرزی قرقیزستان و تاجیکستان ، ابتکارعمل سیفالاسلام قذافی برای باز کردن گره کور انتخابات لیبی ، تعلیق کمک های نظامی آمریکا به مصر و عقب نشینی امارات از محور شبوه در یمن از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علاوه بر روابط دوجانبه، منطقهگرایی و گره زدن منافع اقتصادی همسایگان شمالی به ظرفیتهای ایران، دستاوردهای بیشتری را میتواند نصیب کشور کند.
مهدی خورسند – کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوعبخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه چین در روابط با آسیای مرکزی، سیاست عملگرایانه با محوریت اقتصاد در نظر گرفته و این اقتصاد را در تعامل با سیاست قرار داده و برای همین در قبال موضوعات سیاسی و امنیتی بی تفاوت نبوده است، گفت: توافقات نشست اخیر سران چین و کشورهای آسیای مرکزی، تثبیت و تشدید حضور و نفوذ پکن در این منطقه و در پی آن افزایش توان بازیگری پکن در این کشورها را به همراه دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دمشق بر شرط خود برای عادیسازی روابط با ترکیه، ارزیابی ترکیه نسبت به احتمال آماده شدن روسیه و اوکراین برای یک حمله بزرگ، یورش نظامیان اسرائیلی بهجنین و اردوگاه عقبةجبر، تصویب توافقنامه ایجاد سامانه دفاع هوایی مشترک میان قرقیزستان و روسیه، تغییر طرحهای نظامی اوکراین پس از افشای اطلاعات از پنتاگون، آغاز بزرگترین رزمایش نظامی مشترک آمریکا و فیلیپین، اسناد فاششده پنتاگون حاکی از تصمیم مصر برای ارسال هزاران راکت به روسیه،تردید کارشناسان نظامی روس درمورد درز اسناد محرمانه پنتاگون، ارزیابی فوربس از خروج امارات از مدار آمریکا، خوش بینی انصارالله نسبت به موفقیت تلاشهای عمان برای تحقق صلح، تاکید امارات براینکه همکاری با روسیه علیه آمریکا و انگلیس صحت ندارد، ارزیابی ارتش تلآویو از افزایش خطر جنگ در سال آینده، مخالفت مردم مولداوی با پیوستن به ناتو، کودتای متحدان امارات علیه رئیس خود، پیشروی کره شمالی به سوی تقویت نیروهای بازدارنده جنگ، شک و تردید آمریکا در موفقیت های جنگی اوکراین، ماکرون آماج انتقادات بابت رویکردش در قبال تایوان، انفجارهای شدید در یکی از بزرگترین پایگاههای آمریکا در سوریه، تاکید انصارالله براینکه عدم موفقیت مذاکرات به منزله بازگشت جنگ با شدت بیشتر است، حملات توپخانهای متقابل ارمنستان و آذربایجان، هشدار رهبر کریمه نسبت به احتمال حمله قریب الوقوع اوکراین، دیدار مقامات دفاعی ژاپن، آمریکا و کره جنوبی روز جمعه، اتحاد واردکنندگان بزرگ گاز مایع طبیعی ژاپن و کره جنوبی، و بحث و جدل در آلمان بر سر وداع قطعی با انرژی اتمی، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بینالمللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آنها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل مینماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آسیای مرکزی با بیان اینکه ریشه اصلی اختلافات و درگیریهای مرزی میان قرقیزستان و تاجیکستان را باید در دوره شوروی سابق جستجو کرد، گفت: عواملی مانند تشدید درجه ناسیونالیسم در قرقیزستان، سخت شدن شرايط در تاجیکستان و نیز مناسبات قدرت میان جریانهای سیاسی و مداخلات خارجی در هر دو کشور در بروز درگیریهای اخیر نقش داشتهاند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید بایدن به حمله نظامی به تایوان در صورت حمله چین، خشم چین از اظهارات اخیر بایدن درباره دفاع از تایوان، سفر صدر اعظم آلمان به ریاض، امارات و قطر برای تامین انرژی، تنش در روابط روسیه و کانادا، درخواست همه پرسی دونتسک برای پیوستن به روسیه، هشدار زلنسکی به روسها، قرارداد ۶ میلیاردی سوئیس برای خرید جنگندههای اف-۳۵ آمریکا، تصمیم رئیس جمهور ترکیه برای سفر به فلسطین اشغالی، ادعای جدید برجامی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تحریم های جدید آمریکا ضد ایران،تکرار ادعای ضدایرانی فرانسه در مذاکرات لغو تحریمها، امضای پروتکل صلح بین قرقیزستان و تاجیکستان، واکنش رئیس مجلس ترکیه به سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به ارمنستان، واکنش ها به برنامه اردوغان برای پیوستن به سازمان شانگهای و رشد اقتصادی قابل توجه چین در یک دهه گذشته از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ایجاد اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU)، متشکل از روسیه، ارمنستان، بلاروس، قزاقستان و قرقیزستان، نشاندهنده تلاش مسکو برای یکپارچگی منطقهای با همسایگان خود در دوران پساشوروی است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: کمک نظامی ۷۵۰ میلیون دلاری آمریکا به اوکراین،تاکید پوتین بر تحقق تمامی اهداف عملیات نظامی در اوکراین، واکنش زلنسکی به سخنرانی پوتین، روایت ارتش اوکراین از تلفات نظامیان روسیه، تغییر رویکرد رئیسجمهور آلمان به روسیه، ابراز تأسف دولت آلمان از رد درخواست سفر اشتاینمایر به اوکراین، ورود چهار کشتی دولتی چین به آبهای قلمرو ژاپن، رزمایش مشترک آمریکا و کره جنوبی، ابراز نگرانی آمریکا از قدرتنمایی چین و روسیه در حوزه فضایی، تورم در آمریکا به بالاترین میزان در٤٠ سال، واکنش تند چین به اقدامات تحریمی آمریکا ضد روسیه ،چین و ایران، ادامه رسوایی «پارتیگیت» در بریتانیا، درگیری مرزی تاجیکستان و قرقیزستان، مذاکرات نظامی عربستان و آمریکا، سفر هیات بلندپایه امنیتی ترکیه به مصر برای عادیسازی روابط و موج جدید اسلام ستیزی در هند از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: دستور بایدن درخصوص اعزام نیروی نظامی به شرق اروپا ، خروج دیپلمات های روس از آمریکا، تحریم شماری از مقام های اروپایی از سوی روسیه، اعلام اتحاد لوکاشنکو با روسیه در جنگ احتمالی اوکراین، عدم حصول پیشرفت در بحران اوکراین، هشدار وزیر دفاع آمریکا درخصوص حمله روسیه به اوکراین ، سفر جانسون به منطقه شرق اروپا همزمان با تشدید بحران اوکراین-روسیه، درخواست رئیسجمهوری اوکراین ازرهبران جهان، هشدار پکن به آمریکا درخصوص حمایت از استقلال تایوان، سفر رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، توقف مذاکرات وین به مدت یک هفته، آتشبس مرزی قرقیزستان و تاجیکستان ، ابتکارعمل سیفالاسلام قذافی برای باز کردن گره کور انتخابات لیبی ، تعلیق کمک های نظامی آمریکا به مصر و عقب نشینی امارات از محور شبوه در یمن از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علاوه بر روابط دوجانبه، منطقهگرایی و گره زدن منافع اقتصادی همسایگان شمالی به ظرفیتهای ایران، دستاوردهای بیشتری را میتواند نصیب کشور کند.
مهدی خورسند – کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوعبخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه چین در روابط با آسیای مرکزی، سیاست عملگرایانه با محوریت اقتصاد در نظر گرفته و این اقتصاد را در تعامل با سیاست قرار داده و برای همین در قبال موضوعات سیاسی و امنیتی بی تفاوت نبوده است، گفت: توافقات نشست اخیر سران چین و کشورهای آسیای مرکزی، تثبیت و تشدید حضور و نفوذ پکن در این منطقه و در پی آن افزایش توان بازیگری پکن در این کشورها را به همراه دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دمشق بر شرط خود برای عادیسازی روابط با ترکیه، ارزیابی ترکیه نسبت به احتمال آماده شدن روسیه و اوکراین برای یک حمله بزرگ، یورش نظامیان اسرائیلی بهجنین و اردوگاه عقبةجبر، تصویب توافقنامه ایجاد سامانه دفاع هوایی مشترک میان قرقیزستان و روسیه، تغییر طرحهای نظامی اوکراین پس از افشای اطلاعات از پنتاگون، آغاز بزرگترین رزمایش نظامی مشترک آمریکا و فیلیپین، اسناد فاششده پنتاگون حاکی از تصمیم مصر برای ارسال هزاران راکت به روسیه،تردید کارشناسان نظامی روس درمورد درز اسناد محرمانه پنتاگون، ارزیابی فوربس از خروج امارات از مدار آمریکا، خوش بینی انصارالله نسبت به موفقیت تلاشهای عمان برای تحقق صلح، تاکید امارات براینکه همکاری با روسیه علیه آمریکا و انگلیس صحت ندارد، ارزیابی ارتش تلآویو از افزایش خطر جنگ در سال آینده، مخالفت مردم مولداوی با پیوستن به ناتو، کودتای متحدان امارات علیه رئیس خود، پیشروی کره شمالی به سوی تقویت نیروهای بازدارنده جنگ، شک و تردید آمریکا در موفقیت های جنگی اوکراین، ماکرون آماج انتقادات بابت رویکردش در قبال تایوان، انفجارهای شدید در یکی از بزرگترین پایگاههای آمریکا در سوریه، تاکید انصارالله براینکه عدم موفقیت مذاکرات به منزله بازگشت جنگ با شدت بیشتر است، حملات توپخانهای متقابل ارمنستان و آذربایجان، هشدار رهبر کریمه نسبت به احتمال حمله قریب الوقوع اوکراین، دیدار مقامات دفاعی ژاپن، آمریکا و کره جنوبی روز جمعه، اتحاد واردکنندگان بزرگ گاز مایع طبیعی ژاپن و کره جنوبی، و بحث و جدل در آلمان بر سر وداع قطعی با انرژی اتمی، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بینالمللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آنها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل مینماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آسیای مرکزی با بیان اینکه ریشه اصلی اختلافات و درگیریهای مرزی میان قرقیزستان و تاجیکستان را باید در دوره شوروی سابق جستجو کرد، گفت: عواملی مانند تشدید درجه ناسیونالیسم در قرقیزستان، سخت شدن شرايط در تاجیکستان و نیز مناسبات قدرت میان جریانهای سیاسی و مداخلات خارجی در هر دو کشور در بروز درگیریهای اخیر نقش داشتهاند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید بایدن به حمله نظامی به تایوان در صورت حمله چین، خشم چین از اظهارات اخیر بایدن درباره دفاع از تایوان، سفر صدر اعظم آلمان به ریاض، امارات و قطر برای تامین انرژی، تنش در روابط روسیه و کانادا، درخواست همه پرسی دونتسک برای پیوستن به روسیه، هشدار زلنسکی به روسها، قرارداد ۶ میلیاردی سوئیس برای خرید جنگندههای اف-۳۵ آمریکا، تصمیم رئیس جمهور ترکیه برای سفر به فلسطین اشغالی، ادعای جدید برجامی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تحریم های جدید آمریکا ضد ایران،تکرار ادعای ضدایرانی فرانسه در مذاکرات لغو تحریمها، امضای پروتکل صلح بین قرقیزستان و تاجیکستان، واکنش رئیس مجلس ترکیه به سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به ارمنستان، واکنش ها به برنامه اردوغان برای پیوستن به سازمان شانگهای و رشد اقتصادی قابل توجه چین در یک دهه گذشته از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ایجاد اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU)، متشکل از روسیه، ارمنستان، بلاروس، قزاقستان و قرقیزستان، نشاندهنده تلاش مسکو برای یکپارچگی منطقهای با همسایگان خود در دوران پساشوروی است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: کمک نظامی ۷۵۰ میلیون دلاری آمریکا به اوکراین،تاکید پوتین بر تحقق تمامی اهداف عملیات نظامی در اوکراین، واکنش زلنسکی به سخنرانی پوتین، روایت ارتش اوکراین از تلفات نظامیان روسیه، تغییر رویکرد رئیسجمهور آلمان به روسیه، ابراز تأسف دولت آلمان از رد درخواست سفر اشتاینمایر به اوکراین، ورود چهار کشتی دولتی چین به آبهای قلمرو ژاپن، رزمایش مشترک آمریکا و کره جنوبی، ابراز نگرانی آمریکا از قدرتنمایی چین و روسیه در حوزه فضایی، تورم در آمریکا به بالاترین میزان در٤٠ سال، واکنش تند چین به اقدامات تحریمی آمریکا ضد روسیه ،چین و ایران، ادامه رسوایی «پارتیگیت» در بریتانیا، درگیری مرزی تاجیکستان و قرقیزستان، مذاکرات نظامی عربستان و آمریکا، سفر هیات بلندپایه امنیتی ترکیه به مصر برای عادیسازی روابط و موج جدید اسلام ستیزی در هند از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: دستور بایدن درخصوص اعزام نیروی نظامی به شرق اروپا ، خروج دیپلمات های روس از آمریکا، تحریم شماری از مقام های اروپایی از سوی روسیه، اعلام اتحاد لوکاشنکو با روسیه در جنگ احتمالی اوکراین، عدم حصول پیشرفت در بحران اوکراین، هشدار وزیر دفاع آمریکا درخصوص حمله روسیه به اوکراین ، سفر جانسون به منطقه شرق اروپا همزمان با تشدید بحران اوکراین-روسیه، درخواست رئیسجمهوری اوکراین ازرهبران جهان، هشدار پکن به آمریکا درخصوص حمایت از استقلال تایوان، سفر رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، توقف مذاکرات وین به مدت یک هفته، آتشبس مرزی قرقیزستان و تاجیکستان ، ابتکارعمل سیفالاسلام قذافی برای باز کردن گره کور انتخابات لیبی ، تعلیق کمک های نظامی آمریکا به مصر و عقب نشینی امارات از محور شبوه در یمن از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علاوه بر روابط دوجانبه، منطقهگرایی و گره زدن منافع اقتصادی همسایگان شمالی به ظرفیتهای ایران، دستاوردهای بیشتری را میتواند نصیب کشور کند.
مهدی خورسند – کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوعبخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه چین در روابط با آسیای مرکزی، سیاست عملگرایانه با محوریت اقتصاد در نظر گرفته و این اقتصاد را در تعامل با سیاست قرار داده و برای همین در قبال موضوعات سیاسی و امنیتی بی تفاوت نبوده است، گفت: توافقات نشست اخیر سران چین و کشورهای آسیای مرکزی، تثبیت و تشدید حضور و نفوذ پکن در این منطقه و در پی آن افزایش توان بازیگری پکن در این کشورها را به همراه دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دمشق بر شرط خود برای عادیسازی روابط با ترکیه، ارزیابی ترکیه نسبت به احتمال آماده شدن روسیه و اوکراین برای یک حمله بزرگ، یورش نظامیان اسرائیلی بهجنین و اردوگاه عقبةجبر، تصویب توافقنامه ایجاد سامانه دفاع هوایی مشترک میان قرقیزستان و روسیه، تغییر طرحهای نظامی اوکراین پس از افشای اطلاعات از پنتاگون، آغاز بزرگترین رزمایش نظامی مشترک آمریکا و فیلیپین، اسناد فاششده پنتاگون حاکی از تصمیم مصر برای ارسال هزاران راکت به روسیه،تردید کارشناسان نظامی روس درمورد درز اسناد محرمانه پنتاگون، ارزیابی فوربس از خروج امارات از مدار آمریکا، خوش بینی انصارالله نسبت به موفقیت تلاشهای عمان برای تحقق صلح، تاکید امارات براینکه همکاری با روسیه علیه آمریکا و انگلیس صحت ندارد، ارزیابی ارتش تلآویو از افزایش خطر جنگ در سال آینده، مخالفت مردم مولداوی با پیوستن به ناتو، کودتای متحدان امارات علیه رئیس خود، پیشروی کره شمالی به سوی تقویت نیروهای بازدارنده جنگ، شک و تردید آمریکا در موفقیت های جنگی اوکراین، ماکرون آماج انتقادات بابت رویکردش در قبال تایوان، انفجارهای شدید در یکی از بزرگترین پایگاههای آمریکا در سوریه، تاکید انصارالله براینکه عدم موفقیت مذاکرات به منزله بازگشت جنگ با شدت بیشتر است، حملات توپخانهای متقابل ارمنستان و آذربایجان، هشدار رهبر کریمه نسبت به احتمال حمله قریب الوقوع اوکراین، دیدار مقامات دفاعی ژاپن، آمریکا و کره جنوبی روز جمعه، اتحاد واردکنندگان بزرگ گاز مایع طبیعی ژاپن و کره جنوبی، و بحث و جدل در آلمان بر سر وداع قطعی با انرژی اتمی، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بینالمللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آنها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل مینماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آسیای مرکزی با بیان اینکه ریشه اصلی اختلافات و درگیریهای مرزی میان قرقیزستان و تاجیکستان را باید در دوره شوروی سابق جستجو کرد، گفت: عواملی مانند تشدید درجه ناسیونالیسم در قرقیزستان، سخت شدن شرايط در تاجیکستان و نیز مناسبات قدرت میان جریانهای سیاسی و مداخلات خارجی در هر دو کشور در بروز درگیریهای اخیر نقش داشتهاند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید بایدن به حمله نظامی به تایوان در صورت حمله چین، خشم چین از اظهارات اخیر بایدن درباره دفاع از تایوان، سفر صدر اعظم آلمان به ریاض، امارات و قطر برای تامین انرژی، تنش در روابط روسیه و کانادا، درخواست همه پرسی دونتسک برای پیوستن به روسیه، هشدار زلنسکی به روسها، قرارداد ۶ میلیاردی سوئیس برای خرید جنگندههای اف-۳۵ آمریکا، تصمیم رئیس جمهور ترکیه برای سفر به فلسطین اشغالی، ادعای جدید برجامی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تحریم های جدید آمریکا ضد ایران،تکرار ادعای ضدایرانی فرانسه در مذاکرات لغو تحریمها، امضای پروتکل صلح بین قرقیزستان و تاجیکستان، واکنش رئیس مجلس ترکیه به سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به ارمنستان، واکنش ها به برنامه اردوغان برای پیوستن به سازمان شانگهای و رشد اقتصادی قابل توجه چین در یک دهه گذشته از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ایجاد اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU)، متشکل از روسیه، ارمنستان، بلاروس، قزاقستان و قرقیزستان، نشاندهنده تلاش مسکو برای یکپارچگی منطقهای با همسایگان خود در دوران پساشوروی است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: کمک نظامی ۷۵۰ میلیون دلاری آمریکا به اوکراین،تاکید پوتین بر تحقق تمامی اهداف عملیات نظامی در اوکراین، واکنش زلنسکی به سخنرانی پوتین، روایت ارتش اوکراین از تلفات نظامیان روسیه، تغییر رویکرد رئیسجمهور آلمان به روسیه، ابراز تأسف دولت آلمان از رد درخواست سفر اشتاینمایر به اوکراین، ورود چهار کشتی دولتی چین به آبهای قلمرو ژاپن، رزمایش مشترک آمریکا و کره جنوبی، ابراز نگرانی آمریکا از قدرتنمایی چین و روسیه در حوزه فضایی، تورم در آمریکا به بالاترین میزان در٤٠ سال، واکنش تند چین به اقدامات تحریمی آمریکا ضد روسیه ،چین و ایران، ادامه رسوایی «پارتیگیت» در بریتانیا، درگیری مرزی تاجیکستان و قرقیزستان، مذاکرات نظامی عربستان و آمریکا، سفر هیات بلندپایه امنیتی ترکیه به مصر برای عادیسازی روابط و موج جدید اسلام ستیزی در هند از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: دستور بایدن درخصوص اعزام نیروی نظامی به شرق اروپا ، خروج دیپلمات های روس از آمریکا، تحریم شماری از مقام های اروپایی از سوی روسیه، اعلام اتحاد لوکاشنکو با روسیه در جنگ احتمالی اوکراین، عدم حصول پیشرفت در بحران اوکراین، هشدار وزیر دفاع آمریکا درخصوص حمله روسیه به اوکراین ، سفر جانسون به منطقه شرق اروپا همزمان با تشدید بحران اوکراین-روسیه، درخواست رئیسجمهوری اوکراین ازرهبران جهان، هشدار پکن به آمریکا درخصوص حمایت از استقلال تایوان، سفر رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، توقف مذاکرات وین به مدت یک هفته، آتشبس مرزی قرقیزستان و تاجیکستان ، ابتکارعمل سیفالاسلام قذافی برای باز کردن گره کور انتخابات لیبی ، تعلیق کمک های نظامی آمریکا به مصر و عقب نشینی امارات از محور شبوه در یمن از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علاوه بر روابط دوجانبه، منطقهگرایی و گره زدن منافع اقتصادی همسایگان شمالی به ظرفیتهای ایران، دستاوردهای بیشتری را میتواند نصیب کشور کند.
مهدی خورسند – کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوعبخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تشدید تنشهای امنیتی میان پاکستان و افغانستان، اسلامآباد و کشورهای آسیای مرکزی را به سمت کریدورهای جایگزین از طریق چین و ایران سوق داده است. موفقیت مسیر جدید قرقیزستان–چین–پاکستان و توسعه مسیرهای ترانزیتی از طریق ایران، نشان میدهد که افغانستان بهتدریج در حال از دست دادن جایگاه سنتی خود بهعنوان حلقه اتصال آسیای مرکزی به آبهای آزاد است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه چین در روابط با آسیای مرکزی، سیاست عملگرایانه با محوریت اقتصاد در نظر گرفته و این اقتصاد را در تعامل با سیاست قرار داده و برای همین در قبال موضوعات سیاسی و امنیتی بی تفاوت نبوده است، گفت: توافقات نشست اخیر سران چین و کشورهای آسیای مرکزی، تثبیت و تشدید حضور و نفوذ پکن در این منطقه و در پی آن افزایش توان بازیگری پکن در این کشورها را به همراه دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دمشق بر شرط خود برای عادیسازی روابط با ترکیه، ارزیابی ترکیه نسبت به احتمال آماده شدن روسیه و اوکراین برای یک حمله بزرگ، یورش نظامیان اسرائیلی بهجنین و اردوگاه عقبةجبر، تصویب توافقنامه ایجاد سامانه دفاع هوایی مشترک میان قرقیزستان و روسیه، تغییر طرحهای نظامی اوکراین پس از افشای اطلاعات از پنتاگون، آغاز بزرگترین رزمایش نظامی مشترک آمریکا و فیلیپین، اسناد فاششده پنتاگون حاکی از تصمیم مصر برای ارسال هزاران راکت به روسیه،تردید کارشناسان نظامی روس درمورد درز اسناد محرمانه پنتاگون، ارزیابی فوربس از خروج امارات از مدار آمریکا، خوش بینی انصارالله نسبت به موفقیت تلاشهای عمان برای تحقق صلح، تاکید امارات براینکه همکاری با روسیه علیه آمریکا و انگلیس صحت ندارد، ارزیابی ارتش تلآویو از افزایش خطر جنگ در سال آینده، مخالفت مردم مولداوی با پیوستن به ناتو، کودتای متحدان امارات علیه رئیس خود، پیشروی کره شمالی به سوی تقویت نیروهای بازدارنده جنگ، شک و تردید آمریکا در موفقیت های جنگی اوکراین، ماکرون آماج انتقادات بابت رویکردش در قبال تایوان، انفجارهای شدید در یکی از بزرگترین پایگاههای آمریکا در سوریه، تاکید انصارالله براینکه عدم موفقیت مذاکرات به منزله بازگشت جنگ با شدت بیشتر است، حملات توپخانهای متقابل ارمنستان و آذربایجان، هشدار رهبر کریمه نسبت به احتمال حمله قریب الوقوع اوکراین، دیدار مقامات دفاعی ژاپن، آمریکا و کره جنوبی روز جمعه، اتحاد واردکنندگان بزرگ گاز مایع طبیعی ژاپن و کره جنوبی، و بحث و جدل در آلمان بر سر وداع قطعی با انرژی اتمی، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بینالمللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آنها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل مینماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آسیای مرکزی با بیان اینکه ریشه اصلی اختلافات و درگیریهای مرزی میان قرقیزستان و تاجیکستان را باید در دوره شوروی سابق جستجو کرد، گفت: عواملی مانند تشدید درجه ناسیونالیسم در قرقیزستان، سخت شدن شرايط در تاجیکستان و نیز مناسبات قدرت میان جریانهای سیاسی و مداخلات خارجی در هر دو کشور در بروز درگیریهای اخیر نقش داشتهاند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: تاکید بایدن به حمله نظامی به تایوان در صورت حمله چین، خشم چین از اظهارات اخیر بایدن درباره دفاع از تایوان، سفر صدر اعظم آلمان به ریاض، امارات و قطر برای تامین انرژی، تنش در روابط روسیه و کانادا، درخواست همه پرسی دونتسک برای پیوستن به روسیه، هشدار زلنسکی به روسها، قرارداد ۶ میلیاردی سوئیس برای خرید جنگندههای اف-۳۵ آمریکا، تصمیم رئیس جمهور ترکیه برای سفر به فلسطین اشغالی، ادعای جدید برجامی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تحریم های جدید آمریکا ضد ایران،تکرار ادعای ضدایرانی فرانسه در مذاکرات لغو تحریمها، امضای پروتکل صلح بین قرقیزستان و تاجیکستان، واکنش رئیس مجلس ترکیه به سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به ارمنستان، واکنش ها به برنامه اردوغان برای پیوستن به سازمان شانگهای و رشد اقتصادی قابل توجه چین در یک دهه گذشته از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ایجاد اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU)، متشکل از روسیه، ارمنستان، بلاروس، قزاقستان و قرقیزستان، نشاندهنده تلاش مسکو برای یکپارچگی منطقهای با همسایگان خود در دوران پساشوروی است.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: کمک نظامی ۷۵۰ میلیون دلاری آمریکا به اوکراین،تاکید پوتین بر تحقق تمامی اهداف عملیات نظامی در اوکراین، واکنش زلنسکی به سخنرانی پوتین، روایت ارتش اوکراین از تلفات نظامیان روسیه، تغییر رویکرد رئیسجمهور آلمان به روسیه، ابراز تأسف دولت آلمان از رد درخواست سفر اشتاینمایر به اوکراین، ورود چهار کشتی دولتی چین به آبهای قلمرو ژاپن، رزمایش مشترک آمریکا و کره جنوبی، ابراز نگرانی آمریکا از قدرتنمایی چین و روسیه در حوزه فضایی، تورم در آمریکا به بالاترین میزان در٤٠ سال، واکنش تند چین به اقدامات تحریمی آمریکا ضد روسیه ،چین و ایران، ادامه رسوایی «پارتیگیت» در بریتانیا، درگیری مرزی تاجیکستان و قرقیزستان، مذاکرات نظامی عربستان و آمریکا، سفر هیات بلندپایه امنیتی ترکیه به مصر برای عادیسازی روابط و موج جدید اسلام ستیزی در هند از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: دستور بایدن درخصوص اعزام نیروی نظامی به شرق اروپا ، خروج دیپلمات های روس از آمریکا، تحریم شماری از مقام های اروپایی از سوی روسیه، اعلام اتحاد لوکاشنکو با روسیه در جنگ احتمالی اوکراین، عدم حصول پیشرفت در بحران اوکراین، هشدار وزیر دفاع آمریکا درخصوص حمله روسیه به اوکراین ، سفر جانسون به منطقه شرق اروپا همزمان با تشدید بحران اوکراین-روسیه، درخواست رئیسجمهوری اوکراین ازرهبران جهان، هشدار پکن به آمریکا درخصوص حمایت از استقلال تایوان، سفر رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، توقف مذاکرات وین به مدت یک هفته، آتشبس مرزی قرقیزستان و تاجیکستان ، ابتکارعمل سیفالاسلام قذافی برای باز کردن گره کور انتخابات لیبی ، تعلیق کمک های نظامی آمریکا به مصر و عقب نشینی امارات از محور شبوه در یمن از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: علاوه بر روابط دوجانبه، منطقهگرایی و گره زدن منافع اقتصادی همسایگان شمالی به ظرفیتهای ایران، دستاوردهای بیشتری را میتواند نصیب کشور کند.
مهدی خورسند – کارشناس مسائل چین و اوراسیا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوعبخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»