جدیدترین مطالب

راهبرد آمریکا در قبال چین: جلوگیری از وابستگی، قبل از شکل گرفتن آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «رقابت روزافزون آمریکا و چین در عرصه فناوری و مسابقه دو کشور برای سلطه بر حوزه‌های هوش مصنوعی، رباتیک و فناوری‌های حیاتی، چشم‌انداز جهانی موازنه قدرت و جایگاه کشورها را بازتعریف کرده است. این رقابت دیگر صرفا در مراکز داده باقی نخواهد ماند بلکه به کارخانه‌ها، انبارها، بنادر و زیرساخت‌های فیزیکی گسترده‌تر نیز سرایت کرده است. مرحله بعدی رقابت هوش مصنوعی، به سرعت تولید، ظرفیت و قابلیت اطمینان ربات‌هایی بستگی دارد که از انجام کارهای روزمره گرفته تا ایفای نقشی تعیین‌کننده در برتری نظامی، به کار گرفته خواهند شد.»

تهدیدها و فرصت‌های راهبردی هوش مصنوعی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شتاب رقابت هوش مصنوعی، مرزهای قدرت اقتصادی، نظامی، اطلاعاتی و شناختی را درهم‌شکسته و این فناوری را به مؤلفه‌ای راهبردی در قدرت ملی تبدیل کرده است.

دیپلماسی پکن در قبال آمریکا؛ از تمدید آتش‌بس تجاری تا حفظ موازنه در غرب آسیا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر سه روزه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن و دیدار با دونالد ترامپ در روزهای ۲۴ و ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ که با استقبال تشریفاتی در پایگاه هوایی اندروز همراه شد، بیش از آن‌که نشان‌دهنده دستاوردی گره‌گشا در روابط دو قدرت باشد، نمایشی دیپلماتیک برای مدیریت سطح تنش‌ها بود.

آیا پیشبرد «خودمختاری راهبردی» به تقویت توان دفاعی اروپا منجر خواهد شد؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امانوئل مکرون، ایده «خودمختاری راهبردی اروپا» را اخیرا با جدیت دنبال و در هر فرصتی بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی و توانمندی‌های اروپا تاکید کرده است. مکرون سال آینده کاخ الیزه را در حالی ترک خواهد کرد که این بحث به دیدگاه غالب در اروپا تبدیل شده است. با این حال، اینکه آیا اروپا سرانجام می‌تواند چشم‌انداز مکرون از خودمختاری راهبردی را محقق کند یا نه، هنوز مشخص نیست. اوکراین آزمون مهمی برای این امر خواهد بود.»

تحول جنگ یمن و ژئوپلیتیک دریای سرخ در پی تصرف بندر مخا توسط انصارالله یمن

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «تصرف شهر بندری راهبردی «مخا» در جنوب‌غربی یمن توسط انصارالله یمن و پیشروی آنها در امتداد ساحل تنگه باب‌المندب، مهم‌ترین تغییر در کنترل سرزمینی یمن طی سال‌های اخیر به شمار می‌رود.»

معضل ژئوپلیتیک پیش روی ریاست هند بر بریکس در سال ۲۰۲۶

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در جهانی چندپاره و گرفتار بحران‌های چندگانه، بریکس با آزمونی جدی برای یکپارچه کردن اعضای جدید، پرهیز از تبدیل شدن به یک بلوکی در تقابل با دیگر بلوک‌ها و ایجاد اجماع درباره مهم‌ترین مسائل پیش روی جهان مواجه است. ریاست هند بر بریکس در سال ۲۰۲۶ با شعار «حرکت در مسیرتاب‌آوری، نوآوری، همکاری و پایداری» می‌تواند آینده این گروه را به‌عنوان یک پلتفرم مهم برای جهان در حال توسعه شکل دهد.»

Loading

أحدث المقالات

راهبرد آمریکا در قبال چین: جلوگیری از وابستگی، قبل از شکل گرفتن آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «رقابت روزافزون آمریکا و چین در عرصه فناوری و مسابقه دو کشور برای سلطه بر حوزه‌های هوش مصنوعی، رباتیک و فناوری‌های حیاتی، چشم‌انداز جهانی موازنه قدرت و جایگاه کشورها را بازتعریف کرده است. این رقابت دیگر صرفا در مراکز داده باقی نخواهد ماند بلکه به کارخانه‌ها، انبارها، بنادر و زیرساخت‌های فیزیکی گسترده‌تر نیز سرایت کرده است. مرحله بعدی رقابت هوش مصنوعی، به سرعت تولید، ظرفیت و قابلیت اطمینان ربات‌هایی بستگی دارد که از انجام کارهای روزمره گرفته تا ایفای نقشی تعیین‌کننده در برتری نظامی، به کار گرفته خواهند شد.»

تهدیدها و فرصت‌های راهبردی هوش مصنوعی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: شتاب رقابت هوش مصنوعی، مرزهای قدرت اقتصادی، نظامی، اطلاعاتی و شناختی را درهم‌شکسته و این فناوری را به مؤلفه‌ای راهبردی در قدرت ملی تبدیل کرده است.

دیپلماسی پکن در قبال آمریکا؛ از تمدید آتش‌بس تجاری تا حفظ موازنه در غرب آسیا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر سه روزه شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، به واشنگتن و دیدار با دونالد ترامپ در روزهای ۲۴ و ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ که با استقبال تشریفاتی در پایگاه هوایی اندروز همراه شد، بیش از آن‌که نشان‌دهنده دستاوردی گره‌گشا در روابط دو قدرت باشد، نمایشی دیپلماتیک برای مدیریت سطح تنش‌ها بود.

آیا پیشبرد «خودمختاری راهبردی» به تقویت توان دفاعی اروپا منجر خواهد شد؟

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امانوئل مکرون، ایده «خودمختاری راهبردی اروپا» را اخیرا با جدیت دنبال و در هر فرصتی بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی و توانمندی‌های اروپا تاکید کرده است. مکرون سال آینده کاخ الیزه را در حالی ترک خواهد کرد که این بحث به دیدگاه غالب در اروپا تبدیل شده است. با این حال، اینکه آیا اروپا سرانجام می‌تواند چشم‌انداز مکرون از خودمختاری راهبردی را محقق کند یا نه، هنوز مشخص نیست. اوکراین آزمون مهمی برای این امر خواهد بود.»

تحول جنگ یمن و ژئوپلیتیک دریای سرخ در پی تصرف بندر مخا توسط انصارالله یمن

شورای راهبردی آنلاین-رصد:‌ «تصرف شهر بندری راهبردی «مخا» در جنوب‌غربی یمن توسط انصارالله یمن و پیشروی آنها در امتداد ساحل تنگه باب‌المندب، مهم‌ترین تغییر در کنترل سرزمینی یمن طی سال‌های اخیر به شمار می‌رود.»

معضل ژئوپلیتیک پیش روی ریاست هند بر بریکس در سال ۲۰۲۶

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در جهانی چندپاره و گرفتار بحران‌های چندگانه، بریکس با آزمونی جدی برای یکپارچه کردن اعضای جدید، پرهیز از تبدیل شدن به یک بلوکی در تقابل با دیگر بلوک‌ها و ایجاد اجماع درباره مهم‌ترین مسائل پیش روی جهان مواجه است. ریاست هند بر بریکس در سال ۲۰۲۶ با شعار «حرکت در مسیرتاب‌آوری، نوآوری، همکاری و پایداری» می‌تواند آینده این گروه را به‌عنوان یک پلتفرم مهم برای جهان در حال توسعه شکل دهد.»

Loading

دیپلماسی گازی چین؛ فشار به مسکو و تشدید نگرانی ترکمنستان

شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بین‌المللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آن‌ها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی - چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل می‌نماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.

وب‌سایت مرکز مطالعات شرقی لهستان (OSW) در یادداشتی نوشت: برای ترکمنستان، به عنوان کشوری ضعیف که سیاست انزواطلبی را دنبال می‌کند، چین شریک اصلی اقتصادی و سیاسی این کشور است. این شراکت بر پایه همکاری گسترده گازی بین آن‌ها بنا شده است که از سال 2007 ادامه دارد. در حال حاضر، مقصد حدود 75 درصد از صادرات ترکمنستان کشور چین است که بیش از 75 درصد آن، صادرات گاز طبیعی است (حدود 31 میلیارد مترمکعب در سال 2021  و حدود 27.4 میلیارد متر مکعب در یازده ماه اول سال 2022). روسیه دومین دریافت کننده بزرگ گاز از ترکمنستان است (در سال‌های 21-2019 حجم صادرات گاز از ترکمنستان به روسیه به حدود 10 میلیارد مترمکعب افزایش یافت). در حال حاضر گاز ترکمنستان از طریق خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین (ترکمنستان – ازبکستان – قزاقستان – چین) با ظرفیت کل سالانه 55 میلیارد متر مکعب به چین منتقل می‌شود.

عشق آباد درنظر داشت ازطریق همکاری با پکن، اقتصاد ترکمنستان را از زیرساخت‌ها و بازار روسیه مستقل کند که امروز توانسته به این هدف دست یابد. با این حال، ترکمنستان به طور فزاینده ای به روابط اقتصادی نابرابر خود با چین وابسته شده است. چین کشور ترکمنستان را به عنوان منبع مهم و پایدار گاز (ترکمنستان بیش از نیمی از واردات گاز چین را به خود اختصاص داده است) و زمینه ساز نفوذ پکن در آسیای مرکزی می‌داند. در عین حال، ترکمنستان، فرصت هایی برای پکن فراهم می‌کند تا نفوذ اقتصادی خود را در این کشور و همچنین آسیای مرکزی افزایش دهد.

بردی محمداف دومین رهبری است که در سال 2023 به پکن سفر کرد. سفر محمداف برای چین این فرصت را فراهم کرده که خروج خود از استراتژی «کووید صفر» و بازگشت به فعالیت دیپلماتیک عادی را نشان دهد. در عین حال، سفر رئیس جمهور ترکمنستان به پکن، که اولین سفر وی از زمان سوگند ریاست جمهوری ترکمنستان در سال 2022 بود (در حالی که پدرش قربانقلی بردی محمداف به عنوان رهبر واقعی این کشور باقی مانده است) به عنوان پذیرش ریاست جمهوری وی توسط چین تفسیر شده است. این سفر همچنین به مشروعیت بخشی به اقتدار و جاه‌طلبی‌های چین در منطقه کمک کرد.

اما مهم ترین نتیجه این سفر گسترش همکاری‌های گازی و ساخت خط چهارم خط لوله گازی براساس توافق نامه‌های امضا شده در سال 2007 است که دو کشور را به هم متصل می‌کند. منابع گازی میدان گالکینیش ترکمنستان (یکی از بزرگترین میدان‌های گازی جهان) از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین می‌رسد. انتظار می‌رود این خط لوله ظرفیت کل خطوط گازرسانی را به 85 میلیارد متر مکعب در سال افزایش دهد. با این حال، علیرغم اعلامیه‌های قاطعانه در مورد قصد دو کشور برای انجام این پروژه، هیچ توافق نامه الزام آوری در این سفر امضا نشد.

ترکمنستان احتمالاً مانع از انعقاد این توافق می‌شود، زیرا همکاری این کشور با چین تا به امروز بسیار پرهزینه بوده است. در سال 2018، هزینه خدمات وام هایی که چین برای این پروژه اعطا کرده بود، همراه با فرمول نامطلوب قیمت گذاری، این کشور را در آستانه فروپاشی اقتصادی قرار داد و از این رو عشق آباد قصد دارد مجدداً در مورد شرایط این همکاری مذاکره کند. علاوه بر این، میزان وابستگی کنونی ترکمنستان  به پکن، هر گونه امید به تنوع بخشی در روابط با سایر کشورها را تضعیف می‌کند. درعین حال، هنوز هیچ جزئیاتی در مورد متن پیشنهادی چین برای قرارداد فاش نشده است. موارد دیگری که نیاز به شفاف سازی دارند عبارتند از شرایط همکاری با کشورهای واقع در مسیر خط لوله گاز، امنیت خط لوله و از همه مهمتر برآورد میزان تقاضای گاز پکن و استراتژی سیاسی چین.

علیرغم همه تردیدها در مورد ساخت خط  D، تبلیغاتی که درباره این پروژه انجام شده، هشداری جدی از سوی پکن به روسیه و غرب است. تغییر در روابط راهبردی روسیه با چین (به ضرر مسکو) یکی از پیامدهای اصلی تهاجم روسیه به اوکراین بوده است. این روابط عمدتا مربوط به همکاری‌های گازی است، مانند ساخت خط لوله گاز “Power of Siberia 2” که از مغولستان عبور می‌کند، و به شدت مورد تایید مسکو است. ظرفیت هدف گذاری شده این خط لوله 50 میلیارد متر مکعب در سال خواهد بود. از دیدگاه چین، مذاکرات با ترکمنستان ابزار مهمی برای تحت فشار قرار دادن روسیه در این پروژه (حجم گاز، قیمت، روند ساخت و ساز) است. به این ترتیب، پکن فضای مانور خود را در این مذاکرات در مورد مسائل گازی و سیاسی گسترش می‌دهد، هرچند به نظر می‌رسد فشاری که بر مسکو وارد می‌کند به شرایط خاص همکاری آن‌ها مربوط می‌شود نه ماهیت آن.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *