جدیدترین مطالب

پیامدهای راهبردی کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تداوم جنگ آمریکا علیه ایران، علاوه بر افزایش هزینه‌های عملیاتی، ظرفیت واقعی زرادخانه آمریکا برای ایفای هم‌زمان تعهدات امنیتی در چند جبهه را زیر سؤال برده است؛ موضوعی که بر بازدارندگی، توان تولید دفاعی و اولویت‌بندی منابع واشنگتن اثر می‌گذارد.

ناکارآمدی رزمایش منطقه‌ای شرق آسیا به رهبری آمریکا در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به مانیل برای گفت‌وگوهای دیپلماتیک منطقه‌ای که در اواسط ژوئیه انجام گرفت، به‌عنوان نشانه‌ای مستقیم از تعهد آمریکا به امنیت اقیانوس آرام معرفی شد. اما پیش از پایان همان هفته، یک افسر گارد ساحلی چین در جریان یک رویارویی در منطقه «سکند توماس شول»، یک ملوان فیلیپینی را مجروح کرد و به یک قایق نیروی دریایی فیلیپین آسیب رساند. این ماجرا در حالی رخ داد که نشست‌های دیپلماتیک سطح بالا در پایتخت در جریان بود.»

اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران در پرتو تحولات امنیتی منطقه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوع‌بخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.

تحلیلی بر پیمان دفاعی مکه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافق‌نامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.

تقویت حضور آفریقا در بریکس، فرصت‌های جدید برای همکاری اقتصادی و سیاسی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحث‌هایی را درباره شکل‌گیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»

هرمز پس از جنگ؛ گذار از نظم دریایی لیبرال به ژئوپلیتیک چندقطبی انرژی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرت‌های نوظهور و نقش‌آفرین است.

ابعاد و چالش‌های ابتکار احیای راه‌آهن حجاز

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راه‌آهن حجاز، فراتر از یک پروژه حمل‌ونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقه‌ای ترکیه محسوب می‌شود؛ اما به نظر می‌رسد تحقق آن با چالش‌های مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبه‌روست.

سومالی؛ بستر نقش‌آفرینی راهبردی ترکیه در آفریقا

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگنده‌های اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از دارایی‌های راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبه‌نظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشان‌دهنده تشدید نقش‌آفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقه‌ای گسترده‌تر خود قائل است، تاکید می‌کند.»

Loading

أحدث المقالات

پیامدهای راهبردی کاهش ذخایر تسلیحاتی آمریکا

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تداوم جنگ آمریکا علیه ایران، علاوه بر افزایش هزینه‌های عملیاتی، ظرفیت واقعی زرادخانه آمریکا برای ایفای هم‌زمان تعهدات امنیتی در چند جبهه را زیر سؤال برده است؛ موضوعی که بر بازدارندگی، توان تولید دفاعی و اولویت‌بندی منابع واشنگتن اثر می‌گذارد.

ناکارآمدی رزمایش منطقه‌ای شرق آسیا به رهبری آمریکا در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به مانیل برای گفت‌وگوهای دیپلماتیک منطقه‌ای که در اواسط ژوئیه انجام گرفت، به‌عنوان نشانه‌ای مستقیم از تعهد آمریکا به امنیت اقیانوس آرام معرفی شد. اما پیش از پایان همان هفته، یک افسر گارد ساحلی چین در جریان یک رویارویی در منطقه «سکند توماس شول»، یک ملوان فیلیپینی را مجروح کرد و به یک قایق نیروی دریایی فیلیپین آسیب رساند. این ماجرا در حالی رخ داد که نشست‌های دیپلماتیک سطح بالا در پایتخت در جریان بود.»

اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران در پرتو تحولات امنیتی منطقه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات امنیتی دو سال اخیر، اهمیت شکل دهی متناسب سیاست خارجی ایران را با محوریت پیوند بازدارندگی، دیپلماسی همسایگی، ژئو اکونومی و تنوع‌بخشی به روابط خارجی بیش از هر زمان دیگری آشکار ساخته است.

پیامدهای تفاهم ایران و عمان برای امنیت خلیج‌فارس و تنگه هرمز

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقه‌ای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیج‌فارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.

تحلیلی بر پیمان دفاعی مکه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافق‌نامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.

تقویت حضور آفریقا در بریکس، فرصت‌های جدید برای همکاری اقتصادی و سیاسی

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحث‌هایی را درباره شکل‌گیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»

هرمز پس از جنگ؛ گذار از نظم دریایی لیبرال به ژئوپلیتیک چندقطبی انرژی

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرت‌های نوظهور و نقش‌آفرین است.

ابعاد و چالش‌های ابتکار احیای راه‌آهن حجاز

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راه‌آهن حجاز، فراتر از یک پروژه حمل‌ونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقه‌ای ترکیه محسوب می‌شود؛ اما به نظر می‌رسد تحقق آن با چالش‌های مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبه‌روست.

Loading

دیپلماسی گازی چین؛ فشار به مسکو و تشدید نگرانی ترکمنستان

شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بین‌المللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آن‌ها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی - چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل می‌نماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.

وب‌سایت مرکز مطالعات شرقی لهستان (OSW) در یادداشتی نوشت: برای ترکمنستان، به عنوان کشوری ضعیف که سیاست انزواطلبی را دنبال می‌کند، چین شریک اصلی اقتصادی و سیاسی این کشور است. این شراکت بر پایه همکاری گسترده گازی بین آن‌ها بنا شده است که از سال 2007 ادامه دارد. در حال حاضر، مقصد حدود 75 درصد از صادرات ترکمنستان کشور چین است که بیش از 75 درصد آن، صادرات گاز طبیعی است (حدود 31 میلیارد مترمکعب در سال 2021  و حدود 27.4 میلیارد متر مکعب در یازده ماه اول سال 2022). روسیه دومین دریافت کننده بزرگ گاز از ترکمنستان است (در سال‌های 21-2019 حجم صادرات گاز از ترکمنستان به روسیه به حدود 10 میلیارد مترمکعب افزایش یافت). در حال حاضر گاز ترکمنستان از طریق خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین (ترکمنستان – ازبکستان – قزاقستان – چین) با ظرفیت کل سالانه 55 میلیارد متر مکعب به چین منتقل می‌شود.

عشق آباد درنظر داشت ازطریق همکاری با پکن، اقتصاد ترکمنستان را از زیرساخت‌ها و بازار روسیه مستقل کند که امروز توانسته به این هدف دست یابد. با این حال، ترکمنستان به طور فزاینده ای به روابط اقتصادی نابرابر خود با چین وابسته شده است. چین کشور ترکمنستان را به عنوان منبع مهم و پایدار گاز (ترکمنستان بیش از نیمی از واردات گاز چین را به خود اختصاص داده است) و زمینه ساز نفوذ پکن در آسیای مرکزی می‌داند. در عین حال، ترکمنستان، فرصت هایی برای پکن فراهم می‌کند تا نفوذ اقتصادی خود را در این کشور و همچنین آسیای مرکزی افزایش دهد.

بردی محمداف دومین رهبری است که در سال 2023 به پکن سفر کرد. سفر محمداف برای چین این فرصت را فراهم کرده که خروج خود از استراتژی «کووید صفر» و بازگشت به فعالیت دیپلماتیک عادی را نشان دهد. در عین حال، سفر رئیس جمهور ترکمنستان به پکن، که اولین سفر وی از زمان سوگند ریاست جمهوری ترکمنستان در سال 2022 بود (در حالی که پدرش قربانقلی بردی محمداف به عنوان رهبر واقعی این کشور باقی مانده است) به عنوان پذیرش ریاست جمهوری وی توسط چین تفسیر شده است. این سفر همچنین به مشروعیت بخشی به اقتدار و جاه‌طلبی‌های چین در منطقه کمک کرد.

اما مهم ترین نتیجه این سفر گسترش همکاری‌های گازی و ساخت خط چهارم خط لوله گازی براساس توافق نامه‌های امضا شده در سال 2007 است که دو کشور را به هم متصل می‌کند. منابع گازی میدان گالکینیش ترکمنستان (یکی از بزرگترین میدان‌های گازی جهان) از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین می‌رسد. انتظار می‌رود این خط لوله ظرفیت کل خطوط گازرسانی را به 85 میلیارد متر مکعب در سال افزایش دهد. با این حال، علیرغم اعلامیه‌های قاطعانه در مورد قصد دو کشور برای انجام این پروژه، هیچ توافق نامه الزام آوری در این سفر امضا نشد.

ترکمنستان احتمالاً مانع از انعقاد این توافق می‌شود، زیرا همکاری این کشور با چین تا به امروز بسیار پرهزینه بوده است. در سال 2018، هزینه خدمات وام هایی که چین برای این پروژه اعطا کرده بود، همراه با فرمول نامطلوب قیمت گذاری، این کشور را در آستانه فروپاشی اقتصادی قرار داد و از این رو عشق آباد قصد دارد مجدداً در مورد شرایط این همکاری مذاکره کند. علاوه بر این، میزان وابستگی کنونی ترکمنستان  به پکن، هر گونه امید به تنوع بخشی در روابط با سایر کشورها را تضعیف می‌کند. درعین حال، هنوز هیچ جزئیاتی در مورد متن پیشنهادی چین برای قرارداد فاش نشده است. موارد دیگری که نیاز به شفاف سازی دارند عبارتند از شرایط همکاری با کشورهای واقع در مسیر خط لوله گاز، امنیت خط لوله و از همه مهمتر برآورد میزان تقاضای گاز پکن و استراتژی سیاسی چین.

علیرغم همه تردیدها در مورد ساخت خط  D، تبلیغاتی که درباره این پروژه انجام شده، هشداری جدی از سوی پکن به روسیه و غرب است. تغییر در روابط راهبردی روسیه با چین (به ضرر مسکو) یکی از پیامدهای اصلی تهاجم روسیه به اوکراین بوده است. این روابط عمدتا مربوط به همکاری‌های گازی است، مانند ساخت خط لوله گاز “Power of Siberia 2” که از مغولستان عبور می‌کند، و به شدت مورد تایید مسکو است. ظرفیت هدف گذاری شده این خط لوله 50 میلیارد متر مکعب در سال خواهد بود. از دیدگاه چین، مذاکرات با ترکمنستان ابزار مهمی برای تحت فشار قرار دادن روسیه در این پروژه (حجم گاز، قیمت، روند ساخت و ساز) است. به این ترتیب، پکن فضای مانور خود را در این مذاکرات در مورد مسائل گازی و سیاسی گسترش می‌دهد، هرچند به نظر می‌رسد فشاری که بر مسکو وارد می‌کند به شرایط خاص همکاری آن‌ها مربوط می‌شود نه ماهیت آن.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *