جدیدترین مطالب

اجلاس شانگهای؛ فرصتی برای تقویت همکاری‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس سازمان همکاری شانگهای فرصتی تازه برای ایران ایجاد کرده است تا عضویت خود را از یک دستاورد سیاسی به همکاری‌های اقتصادی و ترانزیتی تبدیل کند.

چالش‌های گروه ۲۰ برای ایجاد توازن در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «واشنگتن بار دیگر در حال روی آوردن به «چماق‌ها» در جعبه‌ابزار دیپلماسی اقتصادی است؛ از تشدید جنگ تعرفه‌ای با کانادا گرفته تا اعمال تحریم‌های اقتصادی ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت می‌کنند.»

بازتعریف امنیت اروپا و فرسایش چتر ناتو در سایه جنگ اوکراین

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ اوکراین با فرسودن توان نظامی آمریکا از یک سو و تقویت ظرفیت دفاعی اروپا از سوی دیگر، موازنه قدرت در قاره اروپا را تغییر داده و آینده ناتو را با ابهام مواجه کرده و به سمت ناتوی اروپایی سوق می دهد.

خشکسالی دانوب؛ تهدیدی برای تامین برق اروپای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین- رصد:  «خشکسالی بی‌سابقه حوضه دانوب در تابستان ۲۰۲۶، نه یک ناهنجاری فصلی، بلکه نقطه عطفی در امنیت انرژی اروپای مرکزی و شرقی است. هم‌زمانی کاهش تولید نیروگاه‌های هسته‌ای مجارستان و رومانی با افت شدید برق‌آبی صربستان و اتریش، فرضیه جبران‌ کسری برق از طریق همسایگان را باطل کرده و نشان می‌دهد که وابستگی منطقه به یک نظام رودخانه‌ایِ آسیب‌پذیر، نیازمند بازطراحی بنیادین در تأمین مالی، مکان‌یابی و هماهنگی زیرساخت‌های انرژی است.»

انتخاب های حیاتی در هند و اقیانوسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از آنجا که آسیا همسایه‌ی جدانشدنی چین است، مسلما منطقه‌ای است که تغییرات عمده در سیاست خارجی آمریکا و سیاست متحدانش در رابطه با آن می‌تواند بیشترین پیامد را برای آینده‌ی نظم بین‌المللی به همراه داشته باشد. دولت چین این  باور را که باید قدرت بزرگ مسلط در آسیا باشد، جانداخته، در حالی که آمریکا معتقد است آسیا باید آزاد و باز (به عبارت دیگر: بدون سلطه‌ی چین) باقی بماند.»

انحلال قسد و چالش‌های بی‌پایان ترکیه در سوریه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب می‌شود، اما چالش‌های ناشی از تجاوز و توسعه‌طلبی رژیم صهیونیستی، پناه‌جویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.

سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمت‌های کوتاه‌مدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل می‌تواند قیمت‌های آتی کوتاه‌مدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامه‌ای حساس در نظر می‌گیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین می‌کنند.»

Loading

أحدث المقالات

اجلاس شانگهای؛ فرصتی برای تقویت همکاری‌ها

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اجلاس سازمان همکاری شانگهای فرصتی تازه برای ایران ایجاد کرده است تا عضویت خود را از یک دستاورد سیاسی به همکاری‌های اقتصادی و ترانزیتی تبدیل کند.

چالش‌های گروه ۲۰ برای ایجاد توازن در برابر چین

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «واشنگتن بار دیگر در حال روی آوردن به «چماق‌ها» در جعبه‌ابزار دیپلماسی اقتصادی است؛ از تشدید جنگ تعرفه‌ای با کانادا گرفته تا اعمال تحریم‌های اقتصادی ثانویه علیه کشورهایی که با ایران تجارت می‌کنند.»

بازتعریف امنیت اروپا و فرسایش چتر ناتو در سایه جنگ اوکراین

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: جنگ اوکراین با فرسودن توان نظامی آمریکا از یک سو و تقویت ظرفیت دفاعی اروپا از سوی دیگر، موازنه قدرت در قاره اروپا را تغییر داده و آینده ناتو را با ابهام مواجه کرده و به سمت ناتوی اروپایی سوق می دهد.

خشکسالی دانوب؛ تهدیدی برای تامین برق اروپای مرکزی

شورای راهبردی آنلاین- رصد:  «خشکسالی بی‌سابقه حوضه دانوب در تابستان ۲۰۲۶، نه یک ناهنجاری فصلی، بلکه نقطه عطفی در امنیت انرژی اروپای مرکزی و شرقی است. هم‌زمانی کاهش تولید نیروگاه‌های هسته‌ای مجارستان و رومانی با افت شدید برق‌آبی صربستان و اتریش، فرضیه جبران‌ کسری برق از طریق همسایگان را باطل کرده و نشان می‌دهد که وابستگی منطقه به یک نظام رودخانه‌ایِ آسیب‌پذیر، نیازمند بازطراحی بنیادین در تأمین مالی، مکان‌یابی و هماهنگی زیرساخت‌های انرژی است.»

انتخاب های حیاتی در هند و اقیانوسیه

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «از آنجا که آسیا همسایه‌ی جدانشدنی چین است، مسلما منطقه‌ای است که تغییرات عمده در سیاست خارجی آمریکا و سیاست متحدانش در رابطه با آن می‌تواند بیشترین پیامد را برای آینده‌ی نظم بین‌المللی به همراه داشته باشد. دولت چین این  باور را که باید قدرت بزرگ مسلط در آسیا باشد، جانداخته، در حالی که آمریکا معتقد است آسیا باید آزاد و باز (به عبارت دیگر: بدون سلطه‌ی چین) باقی بماند.»

انحلال قسد و چالش‌های بی‌پایان ترکیه در سوریه

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انحلال قسد، اگرچه دستاوردی برای امنیت ترکیه محسوب می‌شود، اما چالش‌های ناشی از تجاوز و توسعه‌طلبی رژیم صهیونیستی، پناه‌جویان و شکنندگی سوریه همچنان پابرجا هستند.

سبزگرایی اقتصاد چین و تضعیف اهرم فشار اوپک

شورای راهبردی آنلاین-رصد: «هنگامی که وزیران هفت کشور کلیدی عضو اوپک پلاس در دوم اوت ۲۰۲۶ اعلام کردند که تولید نفت برای ماه سپتامبر ۱۸۸ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت، بازارهای مالی از لندن تا نیویورک بار دیگر به روال همیشگی بازگشتند. تحلیلگران میزان افزایش تولید، پایبندی اعضا به «بیانیه همکاری» و تاثیر این تصمیم بر قیمت‌های کوتاه‌مدت نفت را بررسی و ارزیابی کردند که آیا این تعدیل می‌تواند قیمت‌های آتی کوتاه‌مدت را تثبیت کند یا خیر؟ این رویکرد، بازار جهانی نفت را همچون ترازنامه‌ای حساس در نظر می‌گیرد که در آن شیرهای عرضه، سلامت اقتصادی کشورهای صنعتی را تعیین می‌کنند.»

Loading

دیپلماسی گازی چین؛ فشار به مسکو و تشدید نگرانی ترکمنستان

شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوایل ژانویه 2023، سردار بردی محمداف، رئیس جمهور ترکمنستان، به چین سفر کرد و در دیدار با شی جین پینگ به مناسبت سی و یکمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک دو کشور، دو طرف دیدگاه مشترک خود در خصوص امور بین‌المللی از جمله در حوزه امنیت را اعلام کردند. در این سفر چند توافقنامه اولیه به امضا رسید که مهمترین آن‌ها قصد دو کشور برای تقویت مقدمات ساخت خط لوله چهارم (به اصطلاح خط D) یا همان خط لوله گاز آسیای مرکزی - چین است که گاز ترکمنستان را از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین منتقل می‌نماید. این توافق به طور ویژه مورد تاکید طرف چینی قرار گرفت.

وب‌سایت مرکز مطالعات شرقی لهستان (OSW) در یادداشتی نوشت: برای ترکمنستان، به عنوان کشوری ضعیف که سیاست انزواطلبی را دنبال می‌کند، چین شریک اصلی اقتصادی و سیاسی این کشور است. این شراکت بر پایه همکاری گسترده گازی بین آن‌ها بنا شده است که از سال 2007 ادامه دارد. در حال حاضر، مقصد حدود 75 درصد از صادرات ترکمنستان کشور چین است که بیش از 75 درصد آن، صادرات گاز طبیعی است (حدود 31 میلیارد مترمکعب در سال 2021  و حدود 27.4 میلیارد متر مکعب در یازده ماه اول سال 2022). روسیه دومین دریافت کننده بزرگ گاز از ترکمنستان است (در سال‌های 21-2019 حجم صادرات گاز از ترکمنستان به روسیه به حدود 10 میلیارد مترمکعب افزایش یافت). در حال حاضر گاز ترکمنستان از طریق خط لوله گاز آسیای مرکزی – چین (ترکمنستان – ازبکستان – قزاقستان – چین) با ظرفیت کل سالانه 55 میلیارد متر مکعب به چین منتقل می‌شود.

عشق آباد درنظر داشت ازطریق همکاری با پکن، اقتصاد ترکمنستان را از زیرساخت‌ها و بازار روسیه مستقل کند که امروز توانسته به این هدف دست یابد. با این حال، ترکمنستان به طور فزاینده ای به روابط اقتصادی نابرابر خود با چین وابسته شده است. چین کشور ترکمنستان را به عنوان منبع مهم و پایدار گاز (ترکمنستان بیش از نیمی از واردات گاز چین را به خود اختصاص داده است) و زمینه ساز نفوذ پکن در آسیای مرکزی می‌داند. در عین حال، ترکمنستان، فرصت هایی برای پکن فراهم می‌کند تا نفوذ اقتصادی خود را در این کشور و همچنین آسیای مرکزی افزایش دهد.

بردی محمداف دومین رهبری است که در سال 2023 به پکن سفر کرد. سفر محمداف برای چین این فرصت را فراهم کرده که خروج خود از استراتژی «کووید صفر» و بازگشت به فعالیت دیپلماتیک عادی را نشان دهد. در عین حال، سفر رئیس جمهور ترکمنستان به پکن، که اولین سفر وی از زمان سوگند ریاست جمهوری ترکمنستان در سال 2022 بود (در حالی که پدرش قربانقلی بردی محمداف به عنوان رهبر واقعی این کشور باقی مانده است) به عنوان پذیرش ریاست جمهوری وی توسط چین تفسیر شده است. این سفر همچنین به مشروعیت بخشی به اقتدار و جاه‌طلبی‌های چین در منطقه کمک کرد.

اما مهم ترین نتیجه این سفر گسترش همکاری‌های گازی و ساخت خط چهارم خط لوله گازی براساس توافق نامه‌های امضا شده در سال 2007 است که دو کشور را به هم متصل می‌کند. منابع گازی میدان گالکینیش ترکمنستان (یکی از بزرگترین میدان‌های گازی جهان) از طریق ازبکستان، تاجیکستان و قرقیزستان به چین می‌رسد. انتظار می‌رود این خط لوله ظرفیت کل خطوط گازرسانی را به 85 میلیارد متر مکعب در سال افزایش دهد. با این حال، علیرغم اعلامیه‌های قاطعانه در مورد قصد دو کشور برای انجام این پروژه، هیچ توافق نامه الزام آوری در این سفر امضا نشد.

ترکمنستان احتمالاً مانع از انعقاد این توافق می‌شود، زیرا همکاری این کشور با چین تا به امروز بسیار پرهزینه بوده است. در سال 2018، هزینه خدمات وام هایی که چین برای این پروژه اعطا کرده بود، همراه با فرمول نامطلوب قیمت گذاری، این کشور را در آستانه فروپاشی اقتصادی قرار داد و از این رو عشق آباد قصد دارد مجدداً در مورد شرایط این همکاری مذاکره کند. علاوه بر این، میزان وابستگی کنونی ترکمنستان  به پکن، هر گونه امید به تنوع بخشی در روابط با سایر کشورها را تضعیف می‌کند. درعین حال، هنوز هیچ جزئیاتی در مورد متن پیشنهادی چین برای قرارداد فاش نشده است. موارد دیگری که نیاز به شفاف سازی دارند عبارتند از شرایط همکاری با کشورهای واقع در مسیر خط لوله گاز، امنیت خط لوله و از همه مهمتر برآورد میزان تقاضای گاز پکن و استراتژی سیاسی چین.

علیرغم همه تردیدها در مورد ساخت خط  D، تبلیغاتی که درباره این پروژه انجام شده، هشداری جدی از سوی پکن به روسیه و غرب است. تغییر در روابط راهبردی روسیه با چین (به ضرر مسکو) یکی از پیامدهای اصلی تهاجم روسیه به اوکراین بوده است. این روابط عمدتا مربوط به همکاری‌های گازی است، مانند ساخت خط لوله گاز “Power of Siberia 2” که از مغولستان عبور می‌کند، و به شدت مورد تایید مسکو است. ظرفیت هدف گذاری شده این خط لوله 50 میلیارد متر مکعب در سال خواهد بود. از دیدگاه چین، مذاکرات با ترکمنستان ابزار مهمی برای تحت فشار قرار دادن روسیه در این پروژه (حجم گاز، قیمت، روند ساخت و ساز) است. به این ترتیب، پکن فضای مانور خود را در این مذاکرات در مورد مسائل گازی و سیاسی گسترش می‌دهد، هرچند به نظر می‌رسد فشاری که بر مسکو وارد می‌کند به شرایط خاص همکاری آن‌ها مربوط می‌شود نه ماهیت آن.

0 Comments

Submit a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *