شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت بایدن که در آستانه تشکیل شدن قرار دارد، احتمالاً تغییراتی جزیی و نه گسترده را در سیاست خاورمیانه‌ای آمریکا ایجاد خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دریای مدیترانه به یکی از مهم‌ترین مناطق حساس ژئوپلیتیک جهان تبدیل شده است. یونان باید به سیاست تهاجمی و تجدیدنظرطلبانه «ترکیه جدید» رجب طیب اردوغان واکنشی سریع نشان دهد. آنکارا با اتخاذ دکترین «وطن آبی» به دنبال گسترش نفوذ خود در گستره‌ی خاورمیانه (به‌ویژه عراق و سوریه) تا شرق مدیترانه و مدیترانه مرکزی است. رویکرد هژمونیک ترکیه در یک خلأ راهبردی نمود یافته است که از نگرش تردیدآمیز آمریکا در دوره ریاست جمهوری ترامپ و ناتوانی مداوم اتحادیه اروپا در ارائه یک سیاست راهبردی مستقل برای پیشبرد اهداف مشترک در امور خارجی و دفاعی سرچشمه گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوت 2020، ناوگان‌های نظامی یونان و ترکیه در شرق مدیترانه درگیر شدند. ناوگان ترکیه یک کشتی اکتشافی ترک را اسکورت می‌کرد. فعالیت‌های اکتشافی این کشتی برای بهره‌برداری از منابع نفت و گاز در آب‌های مورد مناقشه یونان و ترکیه، دلیل این تنش‌های نظامی و سیاسی بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، 22 اکتبر در دیدار سالانه «باشگاه والدائی»، موضع روسیه در جنگ ناگورنو قره‌باغ را تشریح کرد. وی تأکید کرد که روسیه نه‌تنها با ارمنستان بلکه با آذربایجان نیز روابط «ویژه‌ای» دارد و این دو کشور برای روسیه شریکی یکسان محسوب می‌شوند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین: برگزاری انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، اظهارات نانسی پلوسی درخصوص نتیجه انتخابات آمریکا،گسترش اقدامات تهاجمی سایبری آمریکا علیه ایران، روسیه و چین، هشدار نمایندگان کنگره به پمپئو درباره روابط ایران و ونزوئلا، لغو ممنوعیت تیک تاک توسط قاضی آمریکایی، ثبت رکورد بی‌سابقه فروش اسلحه در آمریکا در سال ۲۰۲۰، عراقی ها نگران سرمایه گذاری عربستان، پایان رزمایش نظامی قطر و ترکیه، پروژه عظیم اسرائیل برای تخریب قدس شرقی، درخواست ارمنستان برای تحقیق درباره حضور «مزدوران خارجی» در قره باغ،گفتگوی پوتین با سران جمهوری آذربایجان و ارمنستان، پیشرفت چشمگیر در گفت‌وگوها برای آتش‌بس در لیبی، ادامه مذاکرات مصر، سودان و اتیوپی و قطر و عربستان در مسیر عادی سازی روابط از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال امضای قرارداد جنجالی مصر با یونان در خصوص ترسیم مرزهای آبی در شرق مدیترانه دو کشور توافق کردند که فرآیند ترسیم مرزها تکمیل شود. این توافق به دو کشور اجازه می‌دهد از منابع طبیعی موجود در منطقه اقتصادی موردنظر استفاده کرده و اقدام به اکتشاف نفت و گاز طبیعی کنند. در قرارداد مربوطه، محدوده حقوق دریایی طرفین تا حدودی تعیین‌شده و جزئیات مرزهای دریایی درنتیجه مذاکرات آینده مشخص خواهد شد.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت بایدن که در آستانه تشکیل شدن قرار دارد، احتمالاً تغییراتی جزیی و نه گسترده را در سیاست خاورمیانه‌ای آمریکا ایجاد خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دریای مدیترانه به یکی از مهم‌ترین مناطق حساس ژئوپلیتیک جهان تبدیل شده است. یونان باید به سیاست تهاجمی و تجدیدنظرطلبانه «ترکیه جدید» رجب طیب اردوغان واکنشی سریع نشان دهد. آنکارا با اتخاذ دکترین «وطن آبی» به دنبال گسترش نفوذ خود در گستره‌ی خاورمیانه (به‌ویژه عراق و سوریه) تا شرق مدیترانه و مدیترانه مرکزی است. رویکرد هژمونیک ترکیه در یک خلأ راهبردی نمود یافته است که از نگرش تردیدآمیز آمریکا در دوره ریاست جمهوری ترامپ و ناتوانی مداوم اتحادیه اروپا در ارائه یک سیاست راهبردی مستقل برای پیشبرد اهداف مشترک در امور خارجی و دفاعی سرچشمه گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوت 2020، ناوگان‌های نظامی یونان و ترکیه در شرق مدیترانه درگیر شدند. ناوگان ترکیه یک کشتی اکتشافی ترک را اسکورت می‌کرد. فعالیت‌های اکتشافی این کشتی برای بهره‌برداری از منابع نفت و گاز در آب‌های مورد مناقشه یونان و ترکیه، دلیل این تنش‌های نظامی و سیاسی بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، 22 اکتبر در دیدار سالانه «باشگاه والدائی»، موضع روسیه در جنگ ناگورنو قره‌باغ را تشریح کرد. وی تأکید کرد که روسیه نه‌تنها با ارمنستان بلکه با آذربایجان نیز روابط «ویژه‌ای» دارد و این دو کشور برای روسیه شریکی یکسان محسوب می‌شوند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین: برگزاری انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، اظهارات نانسی پلوسی درخصوص نتیجه انتخابات آمریکا،گسترش اقدامات تهاجمی سایبری آمریکا علیه ایران، روسیه و چین، هشدار نمایندگان کنگره به پمپئو درباره روابط ایران و ونزوئلا، لغو ممنوعیت تیک تاک توسط قاضی آمریکایی، ثبت رکورد بی‌سابقه فروش اسلحه در آمریکا در سال ۲۰۲۰، عراقی ها نگران سرمایه گذاری عربستان، پایان رزمایش نظامی قطر و ترکیه، پروژه عظیم اسرائیل برای تخریب قدس شرقی، درخواست ارمنستان برای تحقیق درباره حضور «مزدوران خارجی» در قره باغ،گفتگوی پوتین با سران جمهوری آذربایجان و ارمنستان، پیشرفت چشمگیر در گفت‌وگوها برای آتش‌بس در لیبی، ادامه مذاکرات مصر، سودان و اتیوپی و قطر و عربستان در مسیر عادی سازی روابط از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال امضای قرارداد جنجالی مصر با یونان در خصوص ترسیم مرزهای آبی در شرق مدیترانه دو کشور توافق کردند که فرآیند ترسیم مرزها تکمیل شود. این توافق به دو کشور اجازه می‌دهد از منابع طبیعی موجود در منطقه اقتصادی موردنظر استفاده کرده و اقدام به اکتشاف نفت و گاز طبیعی کنند. در قرارداد مربوطه، محدوده حقوق دریایی طرفین تا حدودی تعیین‌شده و جزئیات مرزهای دریایی درنتیجه مذاکرات آینده مشخص خواهد شد.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت بایدن که در آستانه تشکیل شدن قرار دارد، احتمالاً تغییراتی جزیی و نه گسترده را در سیاست خاورمیانه‌ای آمریکا ایجاد خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دریای مدیترانه به یکی از مهم‌ترین مناطق حساس ژئوپلیتیک جهان تبدیل شده است. یونان باید به سیاست تهاجمی و تجدیدنظرطلبانه «ترکیه جدید» رجب طیب اردوغان واکنشی سریع نشان دهد. آنکارا با اتخاذ دکترین «وطن آبی» به دنبال گسترش نفوذ خود در گستره‌ی خاورمیانه (به‌ویژه عراق و سوریه) تا شرق مدیترانه و مدیترانه مرکزی است. رویکرد هژمونیک ترکیه در یک خلأ راهبردی نمود یافته است که از نگرش تردیدآمیز آمریکا در دوره ریاست جمهوری ترامپ و ناتوانی مداوم اتحادیه اروپا در ارائه یک سیاست راهبردی مستقل برای پیشبرد اهداف مشترک در امور خارجی و دفاعی سرچشمه گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوت 2020، ناوگان‌های نظامی یونان و ترکیه در شرق مدیترانه درگیر شدند. ناوگان ترکیه یک کشتی اکتشافی ترک را اسکورت می‌کرد. فعالیت‌های اکتشافی این کشتی برای بهره‌برداری از منابع نفت و گاز در آب‌های مورد مناقشه یونان و ترکیه، دلیل این تنش‌های نظامی و سیاسی بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، 22 اکتبر در دیدار سالانه «باشگاه والدائی»، موضع روسیه در جنگ ناگورنو قره‌باغ را تشریح کرد. وی تأکید کرد که روسیه نه‌تنها با ارمنستان بلکه با آذربایجان نیز روابط «ویژه‌ای» دارد و این دو کشور برای روسیه شریکی یکسان محسوب می‌شوند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین: برگزاری انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، اظهارات نانسی پلوسی درخصوص نتیجه انتخابات آمریکا،گسترش اقدامات تهاجمی سایبری آمریکا علیه ایران، روسیه و چین، هشدار نمایندگان کنگره به پمپئو درباره روابط ایران و ونزوئلا، لغو ممنوعیت تیک تاک توسط قاضی آمریکایی، ثبت رکورد بی‌سابقه فروش اسلحه در آمریکا در سال ۲۰۲۰، عراقی ها نگران سرمایه گذاری عربستان، پایان رزمایش نظامی قطر و ترکیه، پروژه عظیم اسرائیل برای تخریب قدس شرقی، درخواست ارمنستان برای تحقیق درباره حضور «مزدوران خارجی» در قره باغ،گفتگوی پوتین با سران جمهوری آذربایجان و ارمنستان، پیشرفت چشمگیر در گفت‌وگوها برای آتش‌بس در لیبی، ادامه مذاکرات مصر، سودان و اتیوپی و قطر و عربستان در مسیر عادی سازی روابط از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال امضای قرارداد جنجالی مصر با یونان در خصوص ترسیم مرزهای آبی در شرق مدیترانه دو کشور توافق کردند که فرآیند ترسیم مرزها تکمیل شود. این توافق به دو کشور اجازه می‌دهد از منابع طبیعی موجود در منطقه اقتصادی موردنظر استفاده کرده و اقدام به اکتشاف نفت و گاز طبیعی کنند. در قرارداد مربوطه، محدوده حقوق دریایی طرفین تا حدودی تعیین‌شده و جزئیات مرزهای دریایی درنتیجه مذاکرات آینده مشخص خواهد شد.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت بایدن که در آستانه تشکیل شدن قرار دارد، احتمالاً تغییراتی جزیی و نه گسترده را در سیاست خاورمیانه‌ای آمریکا ایجاد خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دریای مدیترانه به یکی از مهم‌ترین مناطق حساس ژئوپلیتیک جهان تبدیل شده است. یونان باید به سیاست تهاجمی و تجدیدنظرطلبانه «ترکیه جدید» رجب طیب اردوغان واکنشی سریع نشان دهد. آنکارا با اتخاذ دکترین «وطن آبی» به دنبال گسترش نفوذ خود در گستره‌ی خاورمیانه (به‌ویژه عراق و سوریه) تا شرق مدیترانه و مدیترانه مرکزی است. رویکرد هژمونیک ترکیه در یک خلأ راهبردی نمود یافته است که از نگرش تردیدآمیز آمریکا در دوره ریاست جمهوری ترامپ و ناتوانی مداوم اتحادیه اروپا در ارائه یک سیاست راهبردی مستقل برای پیشبرد اهداف مشترک در امور خارجی و دفاعی سرچشمه گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوت 2020، ناوگان‌های نظامی یونان و ترکیه در شرق مدیترانه درگیر شدند. ناوگان ترکیه یک کشتی اکتشافی ترک را اسکورت می‌کرد. فعالیت‌های اکتشافی این کشتی برای بهره‌برداری از منابع نفت و گاز در آب‌های مورد مناقشه یونان و ترکیه، دلیل این تنش‌های نظامی و سیاسی بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، 22 اکتبر در دیدار سالانه «باشگاه والدائی»، موضع روسیه در جنگ ناگورنو قره‌باغ را تشریح کرد. وی تأکید کرد که روسیه نه‌تنها با ارمنستان بلکه با آذربایجان نیز روابط «ویژه‌ای» دارد و این دو کشور برای روسیه شریکی یکسان محسوب می‌شوند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین: برگزاری انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، اظهارات نانسی پلوسی درخصوص نتیجه انتخابات آمریکا،گسترش اقدامات تهاجمی سایبری آمریکا علیه ایران، روسیه و چین، هشدار نمایندگان کنگره به پمپئو درباره روابط ایران و ونزوئلا، لغو ممنوعیت تیک تاک توسط قاضی آمریکایی، ثبت رکورد بی‌سابقه فروش اسلحه در آمریکا در سال ۲۰۲۰، عراقی ها نگران سرمایه گذاری عربستان، پایان رزمایش نظامی قطر و ترکیه، پروژه عظیم اسرائیل برای تخریب قدس شرقی، درخواست ارمنستان برای تحقیق درباره حضور «مزدوران خارجی» در قره باغ،گفتگوی پوتین با سران جمهوری آذربایجان و ارمنستان، پیشرفت چشمگیر در گفت‌وگوها برای آتش‌بس در لیبی، ادامه مذاکرات مصر، سودان و اتیوپی و قطر و عربستان در مسیر عادی سازی روابط از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال امضای قرارداد جنجالی مصر با یونان در خصوص ترسیم مرزهای آبی در شرق مدیترانه دو کشور توافق کردند که فرآیند ترسیم مرزها تکمیل شود. این توافق به دو کشور اجازه می‌دهد از منابع طبیعی موجود در منطقه اقتصادی موردنظر استفاده کرده و اقدام به اکتشاف نفت و گاز طبیعی کنند. در قرارداد مربوطه، محدوده حقوق دریایی طرفین تا حدودی تعیین‌شده و جزئیات مرزهای دریایی درنتیجه مذاکرات آینده مشخص خواهد شد.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت بایدن که در آستانه تشکیل شدن قرار دارد، احتمالاً تغییراتی جزیی و نه گسترده را در سیاست خاورمیانه‌ای آمریکا ایجاد خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دریای مدیترانه به یکی از مهم‌ترین مناطق حساس ژئوپلیتیک جهان تبدیل شده است. یونان باید به سیاست تهاجمی و تجدیدنظرطلبانه «ترکیه جدید» رجب طیب اردوغان واکنشی سریع نشان دهد. آنکارا با اتخاذ دکترین «وطن آبی» به دنبال گسترش نفوذ خود در گستره‌ی خاورمیانه (به‌ویژه عراق و سوریه) تا شرق مدیترانه و مدیترانه مرکزی است. رویکرد هژمونیک ترکیه در یک خلأ راهبردی نمود یافته است که از نگرش تردیدآمیز آمریکا در دوره ریاست جمهوری ترامپ و ناتوانی مداوم اتحادیه اروپا در ارائه یک سیاست راهبردی مستقل برای پیشبرد اهداف مشترک در امور خارجی و دفاعی سرچشمه گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوت 2020، ناوگان‌های نظامی یونان و ترکیه در شرق مدیترانه درگیر شدند. ناوگان ترکیه یک کشتی اکتشافی ترک را اسکورت می‌کرد. فعالیت‌های اکتشافی این کشتی برای بهره‌برداری از منابع نفت و گاز در آب‌های مورد مناقشه یونان و ترکیه، دلیل این تنش‌های نظامی و سیاسی بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، 22 اکتبر در دیدار سالانه «باشگاه والدائی»، موضع روسیه در جنگ ناگورنو قره‌باغ را تشریح کرد. وی تأکید کرد که روسیه نه‌تنها با ارمنستان بلکه با آذربایجان نیز روابط «ویژه‌ای» دارد و این دو کشور برای روسیه شریکی یکسان محسوب می‌شوند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین: برگزاری انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، اظهارات نانسی پلوسی درخصوص نتیجه انتخابات آمریکا،گسترش اقدامات تهاجمی سایبری آمریکا علیه ایران، روسیه و چین، هشدار نمایندگان کنگره به پمپئو درباره روابط ایران و ونزوئلا، لغو ممنوعیت تیک تاک توسط قاضی آمریکایی، ثبت رکورد بی‌سابقه فروش اسلحه در آمریکا در سال ۲۰۲۰، عراقی ها نگران سرمایه گذاری عربستان، پایان رزمایش نظامی قطر و ترکیه، پروژه عظیم اسرائیل برای تخریب قدس شرقی، درخواست ارمنستان برای تحقیق درباره حضور «مزدوران خارجی» در قره باغ،گفتگوی پوتین با سران جمهوری آذربایجان و ارمنستان، پیشرفت چشمگیر در گفت‌وگوها برای آتش‌بس در لیبی، ادامه مذاکرات مصر، سودان و اتیوپی و قطر و عربستان در مسیر عادی سازی روابط از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال امضای قرارداد جنجالی مصر با یونان در خصوص ترسیم مرزهای آبی در شرق مدیترانه دو کشور توافق کردند که فرآیند ترسیم مرزها تکمیل شود. این توافق به دو کشور اجازه می‌دهد از منابع طبیعی موجود در منطقه اقتصادی موردنظر استفاده کرده و اقدام به اکتشاف نفت و گاز طبیعی کنند. در قرارداد مربوطه، محدوده حقوق دریایی طرفین تا حدودی تعیین‌شده و جزئیات مرزهای دریایی درنتیجه مذاکرات آینده مشخص خواهد شد.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت بایدن که در آستانه تشکیل شدن قرار دارد، احتمالاً تغییراتی جزیی و نه گسترده را در سیاست خاورمیانه‌ای آمریکا ایجاد خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دریای مدیترانه به یکی از مهم‌ترین مناطق حساس ژئوپلیتیک جهان تبدیل شده است. یونان باید به سیاست تهاجمی و تجدیدنظرطلبانه «ترکیه جدید» رجب طیب اردوغان واکنشی سریع نشان دهد. آنکارا با اتخاذ دکترین «وطن آبی» به دنبال گسترش نفوذ خود در گستره‌ی خاورمیانه (به‌ویژه عراق و سوریه) تا شرق مدیترانه و مدیترانه مرکزی است. رویکرد هژمونیک ترکیه در یک خلأ راهبردی نمود یافته است که از نگرش تردیدآمیز آمریکا در دوره ریاست جمهوری ترامپ و ناتوانی مداوم اتحادیه اروپا در ارائه یک سیاست راهبردی مستقل برای پیشبرد اهداف مشترک در امور خارجی و دفاعی سرچشمه گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوت 2020، ناوگان‌های نظامی یونان و ترکیه در شرق مدیترانه درگیر شدند. ناوگان ترکیه یک کشتی اکتشافی ترک را اسکورت می‌کرد. فعالیت‌های اکتشافی این کشتی برای بهره‌برداری از منابع نفت و گاز در آب‌های مورد مناقشه یونان و ترکیه، دلیل این تنش‌های نظامی و سیاسی بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، 22 اکتبر در دیدار سالانه «باشگاه والدائی»، موضع روسیه در جنگ ناگورنو قره‌باغ را تشریح کرد. وی تأکید کرد که روسیه نه‌تنها با ارمنستان بلکه با آذربایجان نیز روابط «ویژه‌ای» دارد و این دو کشور برای روسیه شریکی یکسان محسوب می‌شوند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین: برگزاری انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، اظهارات نانسی پلوسی درخصوص نتیجه انتخابات آمریکا،گسترش اقدامات تهاجمی سایبری آمریکا علیه ایران، روسیه و چین، هشدار نمایندگان کنگره به پمپئو درباره روابط ایران و ونزوئلا، لغو ممنوعیت تیک تاک توسط قاضی آمریکایی، ثبت رکورد بی‌سابقه فروش اسلحه در آمریکا در سال ۲۰۲۰، عراقی ها نگران سرمایه گذاری عربستان، پایان رزمایش نظامی قطر و ترکیه، پروژه عظیم اسرائیل برای تخریب قدس شرقی، درخواست ارمنستان برای تحقیق درباره حضور «مزدوران خارجی» در قره باغ،گفتگوی پوتین با سران جمهوری آذربایجان و ارمنستان، پیشرفت چشمگیر در گفت‌وگوها برای آتش‌بس در لیبی، ادامه مذاکرات مصر، سودان و اتیوپی و قطر و عربستان در مسیر عادی سازی روابط از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال امضای قرارداد جنجالی مصر با یونان در خصوص ترسیم مرزهای آبی در شرق مدیترانه دو کشور توافق کردند که فرآیند ترسیم مرزها تکمیل شود. این توافق به دو کشور اجازه می‌دهد از منابع طبیعی موجود در منطقه اقتصادی موردنظر استفاده کرده و اقدام به اکتشاف نفت و گاز طبیعی کنند. در قرارداد مربوطه، محدوده حقوق دریایی طرفین تا حدودی تعیین‌شده و جزئیات مرزهای دریایی درنتیجه مذاکرات آینده مشخص خواهد شد.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دولت بایدن که در آستانه تشکیل شدن قرار دارد، احتمالاً تغییراتی جزیی و نه گسترده را در سیاست خاورمیانه‌ای آمریکا ایجاد خواهد کرد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دریای مدیترانه به یکی از مهم‌ترین مناطق حساس ژئوپلیتیک جهان تبدیل شده است. یونان باید به سیاست تهاجمی و تجدیدنظرطلبانه «ترکیه جدید» رجب طیب اردوغان واکنشی سریع نشان دهد. آنکارا با اتخاذ دکترین «وطن آبی» به دنبال گسترش نفوذ خود در گستره‌ی خاورمیانه (به‌ویژه عراق و سوریه) تا شرق مدیترانه و مدیترانه مرکزی است. رویکرد هژمونیک ترکیه در یک خلأ راهبردی نمود یافته است که از نگرش تردیدآمیز آمریکا در دوره ریاست جمهوری ترامپ و ناتوانی مداوم اتحادیه اروپا در ارائه یک سیاست راهبردی مستقل برای پیشبرد اهداف مشترک در امور خارجی و دفاعی سرچشمه گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در اوت 2020، ناوگان‌های نظامی یونان و ترکیه در شرق مدیترانه درگیر شدند. ناوگان ترکیه یک کشتی اکتشافی ترک را اسکورت می‌کرد. فعالیت‌های اکتشافی این کشتی برای بهره‌برداری از منابع نفت و گاز در آب‌های مورد مناقشه یونان و ترکیه، دلیل این تنش‌های نظامی و سیاسی بوده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، 22 اکتبر در دیدار سالانه «باشگاه والدائی»، موضع روسیه در جنگ ناگورنو قره‌باغ را تشریح کرد. وی تأکید کرد که روسیه نه‌تنها با ارمنستان بلکه با آذربایجان نیز روابط «ویژه‌ای» دارد و این دو کشور برای روسیه شریکی یکسان محسوب می‌شوند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر چشم‌گیری در خاورمیانه خواهد داشت و فضایی برای همکاری‌های سازنده فرا آتلانتیکی به‌ویژه در حمایت از روندهای دیپلماتیک برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و نجات توافق هسته‌ای با ایران ایجاد خواهد کرد. این دو موضوع برای منافع اروپا بسیار مهم است، چراکه بی‌ثباتی منطقه‌ای می‌تواند به اروپا نیز سرایت کند. در مقابل، پیروزی مجدد ترامپ، خطر تقابل با ایران را تشدید کرده و حرکت ایران به سمت دستیابی به توانایی تولید سلاح هسته‌ای را سرعت می‌بخشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: کاندیداهای دموکرات و جمهوری‌خواه دو دیدگاه متفاوت را در خصوص تعامل آمریکا با جهان در آینده دارند. در سال‌های گذشته روابط آمریکا و ترکیه که متحد آمریکا در ناتو محسوب می‌شود، شاهد فرازوفرودهای بسیاری بوده و آنکارا به دنبال یک سیاست خارجی مستقل‌تر رفته است. فارغ از اینکه چه کسی پیروز انتخابات قریب‌الوقوع آمریکا باشد، بررسی این مسئله اهمیت دارد که آیا آمریکا و ترکیه منافع مشترک کافی برای تسهیل پیشبرد همکاری با یکدیگر دارند یا خیر.
شورای راهبردی آنلاین: برگزاری انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، اظهارات نانسی پلوسی درخصوص نتیجه انتخابات آمریکا،گسترش اقدامات تهاجمی سایبری آمریکا علیه ایران، روسیه و چین، هشدار نمایندگان کنگره به پمپئو درباره روابط ایران و ونزوئلا، لغو ممنوعیت تیک تاک توسط قاضی آمریکایی، ثبت رکورد بی‌سابقه فروش اسلحه در آمریکا در سال ۲۰۲۰، عراقی ها نگران سرمایه گذاری عربستان، پایان رزمایش نظامی قطر و ترکیه، پروژه عظیم اسرائیل برای تخریب قدس شرقی، درخواست ارمنستان برای تحقیق درباره حضور «مزدوران خارجی» در قره باغ،گفتگوی پوتین با سران جمهوری آذربایجان و ارمنستان، پیشرفت چشمگیر در گفت‌وگوها برای آتش‌بس در لیبی، ادامه مذاکرات مصر، سودان و اتیوپی و قطر و عربستان در مسیر عادی سازی روابط از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ترکیه همچون استخوانی در گلوی اروپا به‌ویژه فرانسه است که نه می‌توانند با آن برخورد جدی داشته باشند و نه می‌توانند آن را کنار بگذارند.
دکتر عبدالرضا فرجی‌‌راد-کارشناس مسائل ژئوپلیتیک
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال امضای قرارداد جنجالی مصر با یونان در خصوص ترسیم مرزهای آبی در شرق مدیترانه دو کشور توافق کردند که فرآیند ترسیم مرزها تکمیل شود. این توافق به دو کشور اجازه می‌دهد از منابع طبیعی موجود در منطقه اقتصادی موردنظر استفاده کرده و اقدام به اکتشاف نفت و گاز طبیعی کنند. در قرارداد مربوطه، محدوده حقوق دریایی طرفین تا حدودی تعیین‌شده و جزئیات مرزهای دریایی درنتیجه مذاکرات آینده مشخص خواهد شد.
محمود فاضلی – کارشناس مسائل اروپا
شورای راهبردی آنلاین – رصد: 27 سپتامبر یک جنگ تمام‌عیار در قفقاز جنوبی آغاز شد و دو طرف درگیر، یعنی ارمنستان و آذربایجان نیروهای خود را برای مقابله با یکدیگر آماده کردند؛ درحالی‌که هنوز هیچ تلاشی از سوی مراجع بین‌المللی برای متوقف کردن درگیری‌ها انجام‌نشده است. درگیری در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ، 30 سال پیش و به دنبال فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی شروع شد و از آن زمان تاکنون هیچ‌وقت به‌طور کامل متوقف نشده است. آتش‌بسی که روسیه در سال 1994 ایجاد کرد، از حمایت کافی برای حفظ صلح برخوردار نبود و درگیری‌ها بین دو کشور همچنان ادامه داشته است. این درگیری‌ها در آوریل 2016 به اوج خود رسیدند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «وضعیت به‌سرعت رو به وخامت در «شاخ آفریقا» را دیگر نمی‌توان مجموعه‌ای از درگیری‌های پراکنده و محلی دانست؛ این وضعیت به یک بحران امنیتی جهانی تبدیل شده که نیازمند توجه فوری بازیگران بین‌المللی است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در حالی که «پیمان دفاعی مشترک مکه» بحث‌هایی را درباره اینکه آیا پاکستان بار دیگر مجبور به ورود به جنگ در خاورمیانه می‌شود یا خیر برانگیخته، معنای واقعی آن این است که آیا این توافق در صورت حمله به یکی از شرکا، فضایی برای مانور به اسلام‌آباد می‌دهد یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش همکاری‌های جمهوری آذربایجان و چین در حوزه انرژی، از نفت و گاز تا انرژی‌های تجدیدپذیر، با توافقات جدید میان شرکت‌های دو کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بریکس، که در ابتدا به آن با نگاه طنزآمیز و به‌عنوان نوعی «انبوه نام‌های اختصاری توخالی» در عصر جهانی‌شدن برخورد شد و بعدها نسخه‌ای ضعیف‌تر از باشگاه‌های جهانی مانند گروه ۷ تلقی شد، در سال‌های اخیر، به‌ویژه از سوی دونالد ترامپ، به‌عنوان تهدیدی بالقوه برای سلطه دلار آمریکا مورد توجه قرار گرفته و رسانه‌های غربی نیز در آستانه اجلاس ۲۰۲۶ بر اختلافات داخلی آن تمرکز کرده‌اند. با این حال، همه این برداشت‌ها اهمیت واقعی بریکس یعنی نقش آن به‌عنوان الگویی اولیه از نظم چندقطبی در حال ظهور را نادیده می‌گیرند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نیروهای آمریکایی از عراق، پایان حضور نظامی مستقیم واشنگتن در این کشور را رقم زده است؛ اما اهرم‌های مالی، سیاسی و امنیتی آمریکا همچنان می‌تواند بر آینده این کشور اثرگذار و مشکل‌آفرین باشد.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ماه ژوئیه و در آستانه سومین نشست روسیه و آفریقا که قرار است در پایان ماه اکتبر برگزار شود، به آفریقا سفر و از اتیوپی، نیجر، موزامبیک و بوروندی دیدار کرد. نخستین اجلاس روسیه و آفریقا در سال ۲۰۱۹ با حضور هر ۵۴ کشور آفریقایی برگزار شد و ۴۵ کشور در سطح سران دولت‌ها در اجلاس شرکت کردند؛ در حالی که در دومین نشست، ۴۷ کشور و ۲۷ رئیس دولت حضور داشتند. در ۲۰ ژوئیه سال جاری، حضور بیش از ۳۰ کشور آفریقایی در سومین نشست تایید شد. کارشناسان معتقدند که سومین نشست بیشتر جنبه‌ای تشریفاتی خواهد داشت، زیرا معیار سنجش موفقیت این اجلاس به‌تدریج از تعداد شرکت‌کنندگان به ارزیابی گام‌های عملی‌شده برای تعمیق همکاری‌ها تغییر یافته است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «مثلث راهبردی» چارچوبی شناخته‌شده برای توصیف ماهیت نظام معاصر قدرت‌های بزرگ است که روابط میان مسکو، واشنگتن و پکن آن را شکل می‌دهد. تحولات سیاسی امروز بار دیگر مثلث قدرت‌های بزرگ را به صحنه اصلی بازمی‌گرداند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «بیش از شش ماه از آغاز جنگ علیه ایران می‌گذرد و هیچ چشم‌اندازی برای پایان آن دیده نمی‌شود. موج نخست درگیری‌ها از ۲۸ فوریه تا آتش‌بس ۸ آوریل ادامه یافت و در ۸ ژوئیه، درگیری‌ها از سر گرفته شد. از ۱۴ ژوئیه، ارتش آمریکا محاصره بنادر ایران را دوباره برقرار و حملات تقریبا روزانه را آغاز کرد؛ با این وجود، کندی تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد. امروز اهداف اولیه جنگ که شامل پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، نابودی صنعت موشکی و نیروی دریایی و قطع حمایت ایران از نیروهای نیابتی در خاورمیانه بود، کنار گذاشته شده‌اند و عملیات نظامی آمریکا تقریبا به‌طور انحصاری بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است.»