تحلیلی بر پیمان دفاعی مکه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: راهبرد بازدارندگی فعال ایران، ضمن افزایش هزینههای مداخله آمریکا، شکافهای پنهان میان منافع واشنگتن و رژیم صهیونیستی را بیش از پیش آشکار کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اکثر بازیگران بینالمللی در خصوص وضعیت تونس موضع ناظر را اتخاذ کردهاند و منتظرند ببینند وضعیت در تونس چطور پیش میرود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانهزنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه هر نوع بیثباتی و ناامنی در افغانستان به راحتی میتواند به کشورهای آسیای مرکزی تسری یابد و چالشهای امنیتی متعددی را برای آنها ایجاد کند، گفت: این نگرانی وجود دارد که قدرت گیری یک نیروی تندرو در افغانستان و یا هر گونه تحریک و تحرک خارجی، ناراضیان اجتماعی در تاجیکستان را به خود جذب کند و این کشور را به سمت چالشهای جدی سوق دهد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: سفیر پیشین ایران در عراق با بیان اینکه چین علاقهمند به توسعه پروژههای خود در عراق است و با خروج شرکتهای غربی، جایگزین آنها خواهد شد، گفت: چین علاقه خود را برای توسعه حضور اقتصادی در عراق نشان داده و آگاهانه وارد این کشور شده است؛ در این قالب، عراق هم میتواند امنیت پایدار خود را تأمین و حفظ کند. بهعلاوه فرصت و ظرفیت جدیدی برای همکاری مشترک در این حوزه بین ایران، چین و عراق ایجاد شده است.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: استقرار نظامیان روسیه در مرز ارمنستان با جمهوری آذربایجان، افزایش ارسال تسلیحات نظامی روسیه به جمهوریهای آسیای مرکزی،تاکید وزیر دفاع روسیه برآمادگی کامل ارتش این کشور برای مواجهه با هر نوع شرایط اضطراری و جنگ ، گفتوگوی تلفنی علیاف و ماکرون، نشست شورای امنیت درباره افغانستان، تاکید اتحادیه اروپا بر آتشبس دائمی در افغانستان، واکنش سخنگوی سازمان ملل به لفاظی های رژیم صهیونیستی علیه ایران، درخواست اتحادیه اروپا برای تسهیل روند احیای برجام، واکنش استرالیا به درخواست چین برای مذاکره، اقدام جدید بایدن برای مداخله در امور داخلی چین، واکنش پکن به فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان، طرح جدید در آمریکا برای افشای نقش سعودیها در حملات ۱۱ سپتامبر، گمانهزنیها درباره احتمال برکناری نتانیاهو از ریاست حزب لیکود، طرح بایدن برای ملاحظات حقوق بشری بیشتر در صادرات تسلیحات، پایان کنفرانس بین المللی همکاری واکسن کرونا و برگزاری هفتاد و ششمین سالگرد بمباران اتمی هیروشیما از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا در خصوص نگاه دولت جو بایدن به مسئله سوریه گفت: «با انتقال قدرت از جمهوریخواهان به دموکراتها، بسیاری از تحلیلگران مسائل منطقه غرب آسیا نسبت به حلوفصل مسئله سوریه از طریق مذاکرات چند جانبه با حضور بازیگران دخیل در این بحران ابراز خوشبینی میکردند و در تشریح دلایل آن، به عواملی چون در اولویت نبودن موضوع سوریه برای آمریکا، سیاستهای اعلانی بایدن مبنی بر تمرکز بر شرق آسیا و رقابت راهبردی با چین و روسیه و هزینه مالی و نظامی بحرانهای غرب آسیا برای آمریکا اشاره داشتند.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تحریف اطلاعات به معنای پویش هماهنگ برای انتشار اطلاعات غلط یا عمداً تحریفشده در جهت اهداف سیاسی خصمانه است. وقتی این کار توسط بازیگران خارجی یا نمایندگانشان هدایت شود، اقدام «خارجی» و شامل مداخله عمدی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین بااینکه بهواسطه «باریکه واخان» کمترین طول مرزی (76 کیلومتر) با افغانستان را دارد، اما یکی از همسایههای مهم این کشور به شمار میرود. در طول تاریخ، کابل یکی از محورهای قابلتوجه در جاده ابریشم چین بوده است؛ امروز هم که افغانستان درگیر اوضاع ناآرام داخلی است و طالبان بخش اعظمی از آن را در کنترل دارد، از اهمیت مضاعفی برای چین بهویژه از بعد اقتصادی و امنیتی برخوردار شده است.
حمید خوشآیند – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش، مغایرت تعهدات اقلیمی بایدن با رویکردش در قبال چین، ناامنی شدید آبی در آفریقا، راهبرد امنیتی جدید روسیه، شکافها در حکمرانی بر شمالگان، بررسی آمادگی روسیه برای رفع تغییرات اقلیمی، بازتعریف رابطه آمریکا-ترکیه و تضعیف توافقات ابراهیم توسط آمریکا ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اکثر بازیگران بینالمللی در خصوص وضعیت تونس موضع ناظر را اتخاذ کردهاند و منتظرند ببینند وضعیت در تونس چطور پیش میرود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانهزنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه هر نوع بیثباتی و ناامنی در افغانستان به راحتی میتواند به کشورهای آسیای مرکزی تسری یابد و چالشهای امنیتی متعددی را برای آنها ایجاد کند، گفت: این نگرانی وجود دارد که قدرت گیری یک نیروی تندرو در افغانستان و یا هر گونه تحریک و تحرک خارجی، ناراضیان اجتماعی در تاجیکستان را به خود جذب کند و این کشور را به سمت چالشهای جدی سوق دهد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: سفیر پیشین ایران در عراق با بیان اینکه چین علاقهمند به توسعه پروژههای خود در عراق است و با خروج شرکتهای غربی، جایگزین آنها خواهد شد، گفت: چین علاقه خود را برای توسعه حضور اقتصادی در عراق نشان داده و آگاهانه وارد این کشور شده است؛ در این قالب، عراق هم میتواند امنیت پایدار خود را تأمین و حفظ کند. بهعلاوه فرصت و ظرفیت جدیدی برای همکاری مشترک در این حوزه بین ایران، چین و عراق ایجاد شده است.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: استقرار نظامیان روسیه در مرز ارمنستان با جمهوری آذربایجان، افزایش ارسال تسلیحات نظامی روسیه به جمهوریهای آسیای مرکزی،تاکید وزیر دفاع روسیه برآمادگی کامل ارتش این کشور برای مواجهه با هر نوع شرایط اضطراری و جنگ ، گفتوگوی تلفنی علیاف و ماکرون، نشست شورای امنیت درباره افغانستان، تاکید اتحادیه اروپا بر آتشبس دائمی در افغانستان، واکنش سخنگوی سازمان ملل به لفاظی های رژیم صهیونیستی علیه ایران، درخواست اتحادیه اروپا برای تسهیل روند احیای برجام، واکنش استرالیا به درخواست چین برای مذاکره، اقدام جدید بایدن برای مداخله در امور داخلی چین، واکنش پکن به فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان، طرح جدید در آمریکا برای افشای نقش سعودیها در حملات ۱۱ سپتامبر، گمانهزنیها درباره احتمال برکناری نتانیاهو از ریاست حزب لیکود، طرح بایدن برای ملاحظات حقوق بشری بیشتر در صادرات تسلیحات، پایان کنفرانس بین المللی همکاری واکسن کرونا و برگزاری هفتاد و ششمین سالگرد بمباران اتمی هیروشیما از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا در خصوص نگاه دولت جو بایدن به مسئله سوریه گفت: «با انتقال قدرت از جمهوریخواهان به دموکراتها، بسیاری از تحلیلگران مسائل منطقه غرب آسیا نسبت به حلوفصل مسئله سوریه از طریق مذاکرات چند جانبه با حضور بازیگران دخیل در این بحران ابراز خوشبینی میکردند و در تشریح دلایل آن، به عواملی چون در اولویت نبودن موضوع سوریه برای آمریکا، سیاستهای اعلانی بایدن مبنی بر تمرکز بر شرق آسیا و رقابت راهبردی با چین و روسیه و هزینه مالی و نظامی بحرانهای غرب آسیا برای آمریکا اشاره داشتند.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تحریف اطلاعات به معنای پویش هماهنگ برای انتشار اطلاعات غلط یا عمداً تحریفشده در جهت اهداف سیاسی خصمانه است. وقتی این کار توسط بازیگران خارجی یا نمایندگانشان هدایت شود، اقدام «خارجی» و شامل مداخله عمدی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین بااینکه بهواسطه «باریکه واخان» کمترین طول مرزی (76 کیلومتر) با افغانستان را دارد، اما یکی از همسایههای مهم این کشور به شمار میرود. در طول تاریخ، کابل یکی از محورهای قابلتوجه در جاده ابریشم چین بوده است؛ امروز هم که افغانستان درگیر اوضاع ناآرام داخلی است و طالبان بخش اعظمی از آن را در کنترل دارد، از اهمیت مضاعفی برای چین بهویژه از بعد اقتصادی و امنیتی برخوردار شده است.
حمید خوشآیند – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش، مغایرت تعهدات اقلیمی بایدن با رویکردش در قبال چین، ناامنی شدید آبی در آفریقا، راهبرد امنیتی جدید روسیه، شکافها در حکمرانی بر شمالگان، بررسی آمادگی روسیه برای رفع تغییرات اقلیمی، بازتعریف رابطه آمریکا-ترکیه و تضعیف توافقات ابراهیم توسط آمریکا ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اکثر بازیگران بینالمللی در خصوص وضعیت تونس موضع ناظر را اتخاذ کردهاند و منتظرند ببینند وضعیت در تونس چطور پیش میرود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانهزنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه هر نوع بیثباتی و ناامنی در افغانستان به راحتی میتواند به کشورهای آسیای مرکزی تسری یابد و چالشهای امنیتی متعددی را برای آنها ایجاد کند، گفت: این نگرانی وجود دارد که قدرت گیری یک نیروی تندرو در افغانستان و یا هر گونه تحریک و تحرک خارجی، ناراضیان اجتماعی در تاجیکستان را به خود جذب کند و این کشور را به سمت چالشهای جدی سوق دهد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: سفیر پیشین ایران در عراق با بیان اینکه چین علاقهمند به توسعه پروژههای خود در عراق است و با خروج شرکتهای غربی، جایگزین آنها خواهد شد، گفت: چین علاقه خود را برای توسعه حضور اقتصادی در عراق نشان داده و آگاهانه وارد این کشور شده است؛ در این قالب، عراق هم میتواند امنیت پایدار خود را تأمین و حفظ کند. بهعلاوه فرصت و ظرفیت جدیدی برای همکاری مشترک در این حوزه بین ایران، چین و عراق ایجاد شده است.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: استقرار نظامیان روسیه در مرز ارمنستان با جمهوری آذربایجان، افزایش ارسال تسلیحات نظامی روسیه به جمهوریهای آسیای مرکزی،تاکید وزیر دفاع روسیه برآمادگی کامل ارتش این کشور برای مواجهه با هر نوع شرایط اضطراری و جنگ ، گفتوگوی تلفنی علیاف و ماکرون، نشست شورای امنیت درباره افغانستان، تاکید اتحادیه اروپا بر آتشبس دائمی در افغانستان، واکنش سخنگوی سازمان ملل به لفاظی های رژیم صهیونیستی علیه ایران، درخواست اتحادیه اروپا برای تسهیل روند احیای برجام، واکنش استرالیا به درخواست چین برای مذاکره، اقدام جدید بایدن برای مداخله در امور داخلی چین، واکنش پکن به فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان، طرح جدید در آمریکا برای افشای نقش سعودیها در حملات ۱۱ سپتامبر، گمانهزنیها درباره احتمال برکناری نتانیاهو از ریاست حزب لیکود، طرح بایدن برای ملاحظات حقوق بشری بیشتر در صادرات تسلیحات، پایان کنفرانس بین المللی همکاری واکسن کرونا و برگزاری هفتاد و ششمین سالگرد بمباران اتمی هیروشیما از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا در خصوص نگاه دولت جو بایدن به مسئله سوریه گفت: «با انتقال قدرت از جمهوریخواهان به دموکراتها، بسیاری از تحلیلگران مسائل منطقه غرب آسیا نسبت به حلوفصل مسئله سوریه از طریق مذاکرات چند جانبه با حضور بازیگران دخیل در این بحران ابراز خوشبینی میکردند و در تشریح دلایل آن، به عواملی چون در اولویت نبودن موضوع سوریه برای آمریکا، سیاستهای اعلانی بایدن مبنی بر تمرکز بر شرق آسیا و رقابت راهبردی با چین و روسیه و هزینه مالی و نظامی بحرانهای غرب آسیا برای آمریکا اشاره داشتند.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تحریف اطلاعات به معنای پویش هماهنگ برای انتشار اطلاعات غلط یا عمداً تحریفشده در جهت اهداف سیاسی خصمانه است. وقتی این کار توسط بازیگران خارجی یا نمایندگانشان هدایت شود، اقدام «خارجی» و شامل مداخله عمدی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین بااینکه بهواسطه «باریکه واخان» کمترین طول مرزی (76 کیلومتر) با افغانستان را دارد، اما یکی از همسایههای مهم این کشور به شمار میرود. در طول تاریخ، کابل یکی از محورهای قابلتوجه در جاده ابریشم چین بوده است؛ امروز هم که افغانستان درگیر اوضاع ناآرام داخلی است و طالبان بخش اعظمی از آن را در کنترل دارد، از اهمیت مضاعفی برای چین بهویژه از بعد اقتصادی و امنیتی برخوردار شده است.
حمید خوشآیند – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش، مغایرت تعهدات اقلیمی بایدن با رویکردش در قبال چین، ناامنی شدید آبی در آفریقا، راهبرد امنیتی جدید روسیه، شکافها در حکمرانی بر شمالگان، بررسی آمادگی روسیه برای رفع تغییرات اقلیمی، بازتعریف رابطه آمریکا-ترکیه و تضعیف توافقات ابراهیم توسط آمریکا ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اکثر بازیگران بینالمللی در خصوص وضعیت تونس موضع ناظر را اتخاذ کردهاند و منتظرند ببینند وضعیت در تونس چطور پیش میرود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانهزنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه هر نوع بیثباتی و ناامنی در افغانستان به راحتی میتواند به کشورهای آسیای مرکزی تسری یابد و چالشهای امنیتی متعددی را برای آنها ایجاد کند، گفت: این نگرانی وجود دارد که قدرت گیری یک نیروی تندرو در افغانستان و یا هر گونه تحریک و تحرک خارجی، ناراضیان اجتماعی در تاجیکستان را به خود جذب کند و این کشور را به سمت چالشهای جدی سوق دهد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: سفیر پیشین ایران در عراق با بیان اینکه چین علاقهمند به توسعه پروژههای خود در عراق است و با خروج شرکتهای غربی، جایگزین آنها خواهد شد، گفت: چین علاقه خود را برای توسعه حضور اقتصادی در عراق نشان داده و آگاهانه وارد این کشور شده است؛ در این قالب، عراق هم میتواند امنیت پایدار خود را تأمین و حفظ کند. بهعلاوه فرصت و ظرفیت جدیدی برای همکاری مشترک در این حوزه بین ایران، چین و عراق ایجاد شده است.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: استقرار نظامیان روسیه در مرز ارمنستان با جمهوری آذربایجان، افزایش ارسال تسلیحات نظامی روسیه به جمهوریهای آسیای مرکزی،تاکید وزیر دفاع روسیه برآمادگی کامل ارتش این کشور برای مواجهه با هر نوع شرایط اضطراری و جنگ ، گفتوگوی تلفنی علیاف و ماکرون، نشست شورای امنیت درباره افغانستان، تاکید اتحادیه اروپا بر آتشبس دائمی در افغانستان، واکنش سخنگوی سازمان ملل به لفاظی های رژیم صهیونیستی علیه ایران، درخواست اتحادیه اروپا برای تسهیل روند احیای برجام، واکنش استرالیا به درخواست چین برای مذاکره، اقدام جدید بایدن برای مداخله در امور داخلی چین، واکنش پکن به فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان، طرح جدید در آمریکا برای افشای نقش سعودیها در حملات ۱۱ سپتامبر، گمانهزنیها درباره احتمال برکناری نتانیاهو از ریاست حزب لیکود، طرح بایدن برای ملاحظات حقوق بشری بیشتر در صادرات تسلیحات، پایان کنفرانس بین المللی همکاری واکسن کرونا و برگزاری هفتاد و ششمین سالگرد بمباران اتمی هیروشیما از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا در خصوص نگاه دولت جو بایدن به مسئله سوریه گفت: «با انتقال قدرت از جمهوریخواهان به دموکراتها، بسیاری از تحلیلگران مسائل منطقه غرب آسیا نسبت به حلوفصل مسئله سوریه از طریق مذاکرات چند جانبه با حضور بازیگران دخیل در این بحران ابراز خوشبینی میکردند و در تشریح دلایل آن، به عواملی چون در اولویت نبودن موضوع سوریه برای آمریکا، سیاستهای اعلانی بایدن مبنی بر تمرکز بر شرق آسیا و رقابت راهبردی با چین و روسیه و هزینه مالی و نظامی بحرانهای غرب آسیا برای آمریکا اشاره داشتند.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تحریف اطلاعات به معنای پویش هماهنگ برای انتشار اطلاعات غلط یا عمداً تحریفشده در جهت اهداف سیاسی خصمانه است. وقتی این کار توسط بازیگران خارجی یا نمایندگانشان هدایت شود، اقدام «خارجی» و شامل مداخله عمدی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین بااینکه بهواسطه «باریکه واخان» کمترین طول مرزی (76 کیلومتر) با افغانستان را دارد، اما یکی از همسایههای مهم این کشور به شمار میرود. در طول تاریخ، کابل یکی از محورهای قابلتوجه در جاده ابریشم چین بوده است؛ امروز هم که افغانستان درگیر اوضاع ناآرام داخلی است و طالبان بخش اعظمی از آن را در کنترل دارد، از اهمیت مضاعفی برای چین بهویژه از بعد اقتصادی و امنیتی برخوردار شده است.
حمید خوشآیند – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش، مغایرت تعهدات اقلیمی بایدن با رویکردش در قبال چین، ناامنی شدید آبی در آفریقا، راهبرد امنیتی جدید روسیه، شکافها در حکمرانی بر شمالگان، بررسی آمادگی روسیه برای رفع تغییرات اقلیمی، بازتعریف رابطه آمریکا-ترکیه و تضعیف توافقات ابراهیم توسط آمریکا ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اکثر بازیگران بینالمللی در خصوص وضعیت تونس موضع ناظر را اتخاذ کردهاند و منتظرند ببینند وضعیت در تونس چطور پیش میرود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانهزنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه هر نوع بیثباتی و ناامنی در افغانستان به راحتی میتواند به کشورهای آسیای مرکزی تسری یابد و چالشهای امنیتی متعددی را برای آنها ایجاد کند، گفت: این نگرانی وجود دارد که قدرت گیری یک نیروی تندرو در افغانستان و یا هر گونه تحریک و تحرک خارجی، ناراضیان اجتماعی در تاجیکستان را به خود جذب کند و این کشور را به سمت چالشهای جدی سوق دهد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: سفیر پیشین ایران در عراق با بیان اینکه چین علاقهمند به توسعه پروژههای خود در عراق است و با خروج شرکتهای غربی، جایگزین آنها خواهد شد، گفت: چین علاقه خود را برای توسعه حضور اقتصادی در عراق نشان داده و آگاهانه وارد این کشور شده است؛ در این قالب، عراق هم میتواند امنیت پایدار خود را تأمین و حفظ کند. بهعلاوه فرصت و ظرفیت جدیدی برای همکاری مشترک در این حوزه بین ایران، چین و عراق ایجاد شده است.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: استقرار نظامیان روسیه در مرز ارمنستان با جمهوری آذربایجان، افزایش ارسال تسلیحات نظامی روسیه به جمهوریهای آسیای مرکزی،تاکید وزیر دفاع روسیه برآمادگی کامل ارتش این کشور برای مواجهه با هر نوع شرایط اضطراری و جنگ ، گفتوگوی تلفنی علیاف و ماکرون، نشست شورای امنیت درباره افغانستان، تاکید اتحادیه اروپا بر آتشبس دائمی در افغانستان، واکنش سخنگوی سازمان ملل به لفاظی های رژیم صهیونیستی علیه ایران، درخواست اتحادیه اروپا برای تسهیل روند احیای برجام، واکنش استرالیا به درخواست چین برای مذاکره، اقدام جدید بایدن برای مداخله در امور داخلی چین، واکنش پکن به فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان، طرح جدید در آمریکا برای افشای نقش سعودیها در حملات ۱۱ سپتامبر، گمانهزنیها درباره احتمال برکناری نتانیاهو از ریاست حزب لیکود، طرح بایدن برای ملاحظات حقوق بشری بیشتر در صادرات تسلیحات، پایان کنفرانس بین المللی همکاری واکسن کرونا و برگزاری هفتاد و ششمین سالگرد بمباران اتمی هیروشیما از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا در خصوص نگاه دولت جو بایدن به مسئله سوریه گفت: «با انتقال قدرت از جمهوریخواهان به دموکراتها، بسیاری از تحلیلگران مسائل منطقه غرب آسیا نسبت به حلوفصل مسئله سوریه از طریق مذاکرات چند جانبه با حضور بازیگران دخیل در این بحران ابراز خوشبینی میکردند و در تشریح دلایل آن، به عواملی چون در اولویت نبودن موضوع سوریه برای آمریکا، سیاستهای اعلانی بایدن مبنی بر تمرکز بر شرق آسیا و رقابت راهبردی با چین و روسیه و هزینه مالی و نظامی بحرانهای غرب آسیا برای آمریکا اشاره داشتند.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تحریف اطلاعات به معنای پویش هماهنگ برای انتشار اطلاعات غلط یا عمداً تحریفشده در جهت اهداف سیاسی خصمانه است. وقتی این کار توسط بازیگران خارجی یا نمایندگانشان هدایت شود، اقدام «خارجی» و شامل مداخله عمدی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین بااینکه بهواسطه «باریکه واخان» کمترین طول مرزی (76 کیلومتر) با افغانستان را دارد، اما یکی از همسایههای مهم این کشور به شمار میرود. در طول تاریخ، کابل یکی از محورهای قابلتوجه در جاده ابریشم چین بوده است؛ امروز هم که افغانستان درگیر اوضاع ناآرام داخلی است و طالبان بخش اعظمی از آن را در کنترل دارد، از اهمیت مضاعفی برای چین بهویژه از بعد اقتصادی و امنیتی برخوردار شده است.
حمید خوشآیند – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش، مغایرت تعهدات اقلیمی بایدن با رویکردش در قبال چین، ناامنی شدید آبی در آفریقا، راهبرد امنیتی جدید روسیه، شکافها در حکمرانی بر شمالگان، بررسی آمادگی روسیه برای رفع تغییرات اقلیمی، بازتعریف رابطه آمریکا-ترکیه و تضعیف توافقات ابراهیم توسط آمریکا ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اکثر بازیگران بینالمللی در خصوص وضعیت تونس موضع ناظر را اتخاذ کردهاند و منتظرند ببینند وضعیت در تونس چطور پیش میرود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانهزنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه هر نوع بیثباتی و ناامنی در افغانستان به راحتی میتواند به کشورهای آسیای مرکزی تسری یابد و چالشهای امنیتی متعددی را برای آنها ایجاد کند، گفت: این نگرانی وجود دارد که قدرت گیری یک نیروی تندرو در افغانستان و یا هر گونه تحریک و تحرک خارجی، ناراضیان اجتماعی در تاجیکستان را به خود جذب کند و این کشور را به سمت چالشهای جدی سوق دهد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: سفیر پیشین ایران در عراق با بیان اینکه چین علاقهمند به توسعه پروژههای خود در عراق است و با خروج شرکتهای غربی، جایگزین آنها خواهد شد، گفت: چین علاقه خود را برای توسعه حضور اقتصادی در عراق نشان داده و آگاهانه وارد این کشور شده است؛ در این قالب، عراق هم میتواند امنیت پایدار خود را تأمین و حفظ کند. بهعلاوه فرصت و ظرفیت جدیدی برای همکاری مشترک در این حوزه بین ایران، چین و عراق ایجاد شده است.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: استقرار نظامیان روسیه در مرز ارمنستان با جمهوری آذربایجان، افزایش ارسال تسلیحات نظامی روسیه به جمهوریهای آسیای مرکزی،تاکید وزیر دفاع روسیه برآمادگی کامل ارتش این کشور برای مواجهه با هر نوع شرایط اضطراری و جنگ ، گفتوگوی تلفنی علیاف و ماکرون، نشست شورای امنیت درباره افغانستان، تاکید اتحادیه اروپا بر آتشبس دائمی در افغانستان، واکنش سخنگوی سازمان ملل به لفاظی های رژیم صهیونیستی علیه ایران، درخواست اتحادیه اروپا برای تسهیل روند احیای برجام، واکنش استرالیا به درخواست چین برای مذاکره، اقدام جدید بایدن برای مداخله در امور داخلی چین، واکنش پکن به فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان، طرح جدید در آمریکا برای افشای نقش سعودیها در حملات ۱۱ سپتامبر، گمانهزنیها درباره احتمال برکناری نتانیاهو از ریاست حزب لیکود، طرح بایدن برای ملاحظات حقوق بشری بیشتر در صادرات تسلیحات، پایان کنفرانس بین المللی همکاری واکسن کرونا و برگزاری هفتاد و ششمین سالگرد بمباران اتمی هیروشیما از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا در خصوص نگاه دولت جو بایدن به مسئله سوریه گفت: «با انتقال قدرت از جمهوریخواهان به دموکراتها، بسیاری از تحلیلگران مسائل منطقه غرب آسیا نسبت به حلوفصل مسئله سوریه از طریق مذاکرات چند جانبه با حضور بازیگران دخیل در این بحران ابراز خوشبینی میکردند و در تشریح دلایل آن، به عواملی چون در اولویت نبودن موضوع سوریه برای آمریکا، سیاستهای اعلانی بایدن مبنی بر تمرکز بر شرق آسیا و رقابت راهبردی با چین و روسیه و هزینه مالی و نظامی بحرانهای غرب آسیا برای آمریکا اشاره داشتند.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تحریف اطلاعات به معنای پویش هماهنگ برای انتشار اطلاعات غلط یا عمداً تحریفشده در جهت اهداف سیاسی خصمانه است. وقتی این کار توسط بازیگران خارجی یا نمایندگانشان هدایت شود، اقدام «خارجی» و شامل مداخله عمدی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین بااینکه بهواسطه «باریکه واخان» کمترین طول مرزی (76 کیلومتر) با افغانستان را دارد، اما یکی از همسایههای مهم این کشور به شمار میرود. در طول تاریخ، کابل یکی از محورهای قابلتوجه در جاده ابریشم چین بوده است؛ امروز هم که افغانستان درگیر اوضاع ناآرام داخلی است و طالبان بخش اعظمی از آن را در کنترل دارد، از اهمیت مضاعفی برای چین بهویژه از بعد اقتصادی و امنیتی برخوردار شده است.
حمید خوشآیند – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش، مغایرت تعهدات اقلیمی بایدن با رویکردش در قبال چین، ناامنی شدید آبی در آفریقا، راهبرد امنیتی جدید روسیه، شکافها در حکمرانی بر شمالگان، بررسی آمادگی روسیه برای رفع تغییرات اقلیمی، بازتعریف رابطه آمریکا-ترکیه و تضعیف توافقات ابراهیم توسط آمریکا ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: اکثر بازیگران بینالمللی در خصوص وضعیت تونس موضع ناظر را اتخاذ کردهاند و منتظرند ببینند وضعیت در تونس چطور پیش میرود.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: حقوق بشر در عصر دیجیتال، دیپلماسی واکسن روسیه، مذاکرات تسلیحاتی آمریکا و روسیه، تحرکات جدید ترکیه در شرق مدیترانه، برزخ ناخوشایند روابط آمریکا و پاکستان در بحبوحه خروج از افغانستان و چانهزنی بزرگ با کره شمالی ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه با بیان اینکه هر نوع بیثباتی و ناامنی در افغانستان به راحتی میتواند به کشورهای آسیای مرکزی تسری یابد و چالشهای امنیتی متعددی را برای آنها ایجاد کند، گفت: این نگرانی وجود دارد که قدرت گیری یک نیروی تندرو در افغانستان و یا هر گونه تحریک و تحرک خارجی، ناراضیان اجتماعی در تاجیکستان را به خود جذب کند و این کشور را به سمت چالشهای جدی سوق دهد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: سفیر پیشین ایران در عراق با بیان اینکه چین علاقهمند به توسعه پروژههای خود در عراق است و با خروج شرکتهای غربی، جایگزین آنها خواهد شد، گفت: چین علاقه خود را برای توسعه حضور اقتصادی در عراق نشان داده و آگاهانه وارد این کشور شده است؛ در این قالب، عراق هم میتواند امنیت پایدار خود را تأمین و حفظ کند. بهعلاوه فرصت و ظرفیت جدیدی برای همکاری مشترک در این حوزه بین ایران، چین و عراق ایجاد شده است.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: استقرار نظامیان روسیه در مرز ارمنستان با جمهوری آذربایجان، افزایش ارسال تسلیحات نظامی روسیه به جمهوریهای آسیای مرکزی،تاکید وزیر دفاع روسیه برآمادگی کامل ارتش این کشور برای مواجهه با هر نوع شرایط اضطراری و جنگ ، گفتوگوی تلفنی علیاف و ماکرون، نشست شورای امنیت درباره افغانستان، تاکید اتحادیه اروپا بر آتشبس دائمی در افغانستان، واکنش سخنگوی سازمان ملل به لفاظی های رژیم صهیونیستی علیه ایران، درخواست اتحادیه اروپا برای تسهیل روند احیای برجام، واکنش استرالیا به درخواست چین برای مذاکره، اقدام جدید بایدن برای مداخله در امور داخلی چین، واکنش پکن به فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان، طرح جدید در آمریکا برای افشای نقش سعودیها در حملات ۱۱ سپتامبر، گمانهزنیها درباره احتمال برکناری نتانیاهو از ریاست حزب لیکود، طرح بایدن برای ملاحظات حقوق بشری بیشتر در صادرات تسلیحات، پایان کنفرانس بین المللی همکاری واکسن کرونا و برگزاری هفتاد و ششمین سالگرد بمباران اتمی هیروشیما از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تهران با بیان اینکه سند راهبرد امنیت ملی 2021 روسیه با اسناد پیشین تفاوتهای جدی دارد، ضمن برشمردن مهمترین ابعاد و بندهای این سند گفت: آنچه برای روسیه مهم بوده، تحول نظام بینالمللی است که ضمن متکثرتر شدن، از غربمحوری گذشته دورتر شده، اما درعینحال، قابلیت ناامنی شدیدی نیز ایجاد کرده، بیثباتی را افزایش داده و رادیکالیسم را گسترش میدهد و محیط تهدیدات را برای جهان و روسیه پیچیدهتر میسازد.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا در خصوص نگاه دولت جو بایدن به مسئله سوریه گفت: «با انتقال قدرت از جمهوریخواهان به دموکراتها، بسیاری از تحلیلگران مسائل منطقه غرب آسیا نسبت به حلوفصل مسئله سوریه از طریق مذاکرات چند جانبه با حضور بازیگران دخیل در این بحران ابراز خوشبینی میکردند و در تشریح دلایل آن، به عواملی چون در اولویت نبودن موضوع سوریه برای آمریکا، سیاستهای اعلانی بایدن مبنی بر تمرکز بر شرق آسیا و رقابت راهبردی با چین و روسیه و هزینه مالی و نظامی بحرانهای غرب آسیا برای آمریکا اشاره داشتند.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: تحریف اطلاعات به معنای پویش هماهنگ برای انتشار اطلاعات غلط یا عمداً تحریفشده در جهت اهداف سیاسی خصمانه است. وقتی این کار توسط بازیگران خارجی یا نمایندگانشان هدایت شود، اقدام «خارجی» و شامل مداخله عمدی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چین بااینکه بهواسطه «باریکه واخان» کمترین طول مرزی (76 کیلومتر) با افغانستان را دارد، اما یکی از همسایههای مهم این کشور به شمار میرود. در طول تاریخ، کابل یکی از محورهای قابلتوجه در جاده ابریشم چین بوده است؛ امروز هم که افغانستان درگیر اوضاع ناآرام داخلی است و طالبان بخش اعظمی از آن را در کنترل دارد، از اهمیت مضاعفی برای چین بهویژه از بعد اقتصادی و امنیتی برخوردار شده است.
حمید خوشآیند – تحلیلگر مسائل بینالملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش، مغایرت تعهدات اقلیمی بایدن با رویکردش در قبال چین، ناامنی شدید آبی در آفریقا، راهبرد امنیتی جدید روسیه، شکافها در حکمرانی بر شمالگان، بررسی آمادگی روسیه برای رفع تغییرات اقلیمی، بازتعریف رابطه آمریکا-ترکیه و تضعیف توافقات ابراهیم توسط آمریکا ازجمله برجستهترین موضوعات موردتوجه اندیشکدههای خارجی در هفته گذشته بودند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اخبار اعلام شده درباره تفاهم ایران و عمان درباره مدیریت تردد دریایی در تنگه هرمز، بار دیگر ظرفیت سازوکارهای منطقهای برای کاهش تنش و مدیریت امنیت خلیجفارس را به نمایش گذاشته است، هرچند که هنوز این توافق نهایی و اجرایی نشده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روز جمعه ۱۶ مرداد، رؤسای سه کشور عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان متنی را تحت عنوان «توافقنامه دفاع مشترک مکه» امضا کردند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «گسترش بریکس در سال ۲۰۲۴ با عضویت دو کشور آفریقایی اتیوپی و مصر و الحاق نیجریه و اوگاندا به عنوان کشورهای شریک در سال ۲۰۲۵، بحثهایی را درباره شکلگیری یک محور آفریقایی در درون این بلوک برانگیخته است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بحران تنگه هرمز دیگر صرفاً پیامد یک رویارویی نظامی نیست، بلکه نشانه گذار از نظم دریایی آمریکا محور به ساختار جدید امنیت انرژی با مشارکت قدرتهای نوظهور و نقشآفرین است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: ابتکار احیای راهآهن حجاز، فراتر از یک پروژه حملونقل، تلاشی برای بازتعریف ژئوپلیتیک، اقتصاد و جایگاه منطقهای ترکیه محسوب میشود؛ اما به نظر میرسد تحقق آن با چالشهای مالی، امنیتی و نهادی مهمی روبهروست.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «ترکیه در تاریخ ۳۰ ژانویه، جنگندههای اف-۱۶ خود را به سومالی اعزام و هدف از این اقدام را حفاظت از داراییهای راهبردی رو به رشد خود در این کشور و همچنین حمایت از کارزار نظامی جاری دولت موگادیشو علیه گروه شبهنظامی الشباب اعلام کرد. استقرار این هواپیماهای پیشرفته، نشاندهنده تشدید نقشآفرینی امنیتی ترکیه در سومالی است و بر اهمیتی که آنکارا برای شاخ آفریقا در چارچوب راهبرد امنیتی منطقهای گستردهتر خود قائل است، تاکید میکند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «در اواخر سال ۲۰۲۴، هیئت تحریرالشام، بشار اسد را در عرض ۱۱ روز از قدرت برکنار کرد. سوریه اکنون توسط احمد الشرع، فرمانده هیئت تحریرالشام، اداره میشود. دولت او تحت رهبری سنیها حکومت میکند و برای اقلیتهایی که بخش بزرگی از کشور را تشکیل میدهند، پرسش این نیست که سوریه تغییر کرده یا نه، بلکه این پرسش مطرح است که آیا سوریه امنتر شده است یا خیر؟»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: جنگ بین آمریکا و ایران، اقتصادهای شمال آفریقا را بیثبات میکند و این منطقه شکننده را در آستانه بحران چندگانه قرار میدهد.