شورای راهبردی آنلاین-رصد: کاهش سطح آب دریای خزر دیگر صرفا یک مسئله زیست‌محیطی یا آب‌شناختی (هیدرولوژیک) نیست، بلکه به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی و اقتصادی برای کشتیرانی در سراسر این دریا است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تحولات در نظم جهانی، فرصت‌ها و چالش‌هایی را برای کشورهای جنوب جهان ایجاد می‌کند. نهادهایی که برای مدیریت روابط بین‌الملل در رابطه با امور مالی، امنیت، تجارت و دیپلماسی پس از جنگ جهانی دوم توسعه یافتند، هنوز هم کارآمد و مرتبط هستند اما ساختارهای اساسی آنها دیگر با توزیع جدید قدرت سازگار نیستند. با این حال، طی دو دهه گذشته، بسیاری از کشورها در آفریقا، آسیا، آمریکای لاتین و خاورمیانه از نظر اقتصادی قدرتمندتر شده‌اند، نفوذ بیشتری در روابط بین‌الملل کسب کرده‌اند و می‌توانند شبکه‌های جدیدی از همکاری ایجاد کنند. این تحولات فرصتی را برای ایجاد نهادهایی با نمایندگی بیشتر و موثرتر از آنچه امروز هستند، ایجاد می‌کند. با این حال، این امر مستلزم همکاری، غلبه بر خطوط تقسیم داخلی و حمایت از کشورهای کم‌درآمد است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمت‌های نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن می‌خواهد قیمت‌ها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا به‌طور فزاینده‌ای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانی‌های فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بی‌سابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیره‌های تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی می‌تواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامه‌های متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمی‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگی‌های خارجی محسوب می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: انتقاد مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا از نقش کمرنگ این اتحادیه در عرصه جهانی، تظاهرات سراسری در لهستان در حمایت از عضویت در اتحادیه اروپا، انتقاد چین از خواسته‌های نامعقول هند در مذاکرات مرزی، بالاگرفتن تنش میان تایوان و چین، رزمایش روسیه در دریای ژاپن،تصمیم جمهوری آذربایجان برای انجام رزمایش در دریای خزر، واکنش روس ها به اتهام غربی ها در خصوص تعلل ایران در مذاکرات برجام، پایان هیأت‌های آمریکا و طالبان در دوحه، نتایج اولیه انتخابات عراق، دستگیری معاون ابوبکر البغدادی،گفتگوی مقامات آلمان و اسرائیل درباره فلسطین و ایران، معرفی نامزد حزب حاکم کره جنوبی برای انتخابات آتی ریاست جمهوری، بیانیه مشترک ۵ کشور غربی درحمایت از طرح خروج مزدوران خارجی، مخالفت الجزایر با اعطای پایگاه نظامی به آمریکا، تظاهرات مردم تونس علیه تصمیمات اخیر رئیس‌جمهور این کشور و مخالفت اکثر جمهوریخواهان سنا با حضور مجدد ترامپ در انتخابات از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه در 29 سپتامبر در شهر سوچی واقع در سواحل دریای سیاه روسیه دیدار و گفتگو کردند که البته کوتاه بودن مدت این ملاقات در مقایسه با دیدارهای طولانی در گذشته نظر تحلیل‌گران را به خود جلب کرده و آن را مرتبط با تشدید اختلافات دو طرف درقبال برخی موضوعات ارزیابی کرده‌اند. اردوغان و پوتین از زمان بروز بحران جنگنده در نوامبر 2015 یعنی از زمانی که جنگنده روسی توسط ترکیه سرنگون شد تا کنون، 26 بار به صورت حضوری دیدار و گفتگو کرده‌اند. آخرین دیدار رهبران دو کشور در 5 مارس 2020 در مسکو انجام شده بود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: تاکید اتحادیه اروپا بر تعامل و همکاری با چین، تمایل چین به بهبود روابط با استرالیا، آزمایش موشک فراصوت جدید کره شمالی، انتخاب نخست وزیر جدید ژاپن،کش و قوس در سنا برای جلوگیری از تعطیلی دولت آمریکا، نگرانی تل‌آویو از آغاز مذاکرات وین، گزافه‌گویی مجدد عربستان علیه برنامه هسته‌ای ایران، گفت‌وگوی سالیوان و بن‌سلمان درباره ایران،درخواست برجامی فرانسه از ایران،تلاش آمریکا برای جلوگیری از فروش نفت ایران، هشدار طالبان به آمریکا، چشم‌پوشی دیوان کیفری بین‌المللی از جنایات جنگی آمریکا در افغانستان، اختلاف نظر فرماندهان نظامی آمریکا با جو بایدن، یمن و افغانستان محور گفت‌وگوی وزرای خارجه ترکیه و عمان،گفتگوی اردوغان و بایدن درباره افغانستان و اس 400، اذعان فرمانده پدافند نیروی هوایی اسرائیل به ناتوانی گنبد آهنین، تقویت نظامی گری در قلب آفریقا، تصویب لایحه “ثبات لیبی” در مجلس نمایندگان آمریکا و فرمان لوکاشنکو به برگزاری همه پرسی قانون اساسی جدید بلاروس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از گذشت 10 سال از تأثیر بهار عربی بر کشورهای منطقه، به نظر می‌رسد که این بار هوای بهاری متفاوتی در بین کشورهای دنیای عرب و ترکیه آغاز شده است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دومین کنفرانس برلین در مورد لیبی که در 23 ژوئن برگزار شد، روسیه (و سایر شرکت‌کنندگان) بر درخواست‌های قبلی خود مبنی بر «انجام گام‌های معتبر در جهت برچیدن گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان توسط همه طرف‌ها» تأکید کردند. یکی از «گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان » حاضر در لیبی، نیروهای نظامی خصوصی روسیه، با نام واگنر است. آیا این بدان معناست که مسکو واقعاً قصد دارد واگنر را از شرق لیبی خارج کند؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از زمان سقوط بن علی در تونس در سال 2011 این کشور با شگفتی‌های زیاد مواجه بوده است. تنها کشوری که توانست بهار عربی را با موفقیت پشت سر بگذراند و قانون اساسی بر مبنای دمکراسی را با مصالحه تدوین کند، تونس بود. در تونس نظام نیمه ریاستی، دولت پارلمانی و درعین‌حال یک رئیس‌جمهوری با اختیارات بسیار وسیع که از سوی مردم انتخاب می‌شود، وجود دارد؛ اما برکناری نخست‌وزیر تونس از سوی قیس سعید رئیس‌جمهوری تونس، انحلال پارلمان این کشور به مدت یک ماه و لغو مصونیت نمایندگان آغاز دور جدید حوادث این کشور است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دومین کنفرانس برلین درباره لیبی در ماه ژوئن و در تکمیل کنفرانس سال 2019 برگزار شد. نتیجه آن یک بیانیه 55 بندی بود که بیشتر بر اهمیت نکات بیان‌شده در اولین کنفرانس تأکید داشت. اگرچه کنفرانس 2019 کاستی‌هایی داشت، نمی‌توان انکار کرد که بذرهای دولت وحدت ملی و نقشه راه جدید سیاسی را کاشت. دومین کنفرانس 2021 از نظر اراده سیاسی، نظارت بر تلاش‌ها و تدوین نقشه راه برای آینده لیبی بسیار مأیوس‌کننده بود.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا در رابطه با وضعیت اخیر در کشور تونس به عنوان خاستگاه کشورهایی که در آنها بهار عربی رخ داد و بروز برخی نارضایتی‌ها از سوی مردم گفت: «اعتراضات اخیر تونس ناشی از نارضایتی‌های مردمی و برخی مقامات سیاسی نسبت به تصمیمات رئیس‌جمهور تونس است که طی اقدامی پیش‌بینی‌نشده نخست‌وزیر را برکنار و پارلمان را به تعلیق درآورد.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش در ماه‌های اخیر در پی افزایش تنش‌ها با اتحادیه اروپا، مذاکرات برای نزدیک شدن بیشتر به رژیم صهیونیستی، موضع‌گیری‌های قوی‌تر در روند صلح لیبی و ادعای این کشور در مورد منطقه مورد مناقشه صحرای غربی، در ماه‌های اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است. برخی استدلال می‌کنند که آمریکا با به رسمیت شناختن حاکمیت مراکش در تضاد با ادعای طرف مقابل، دولتمردان این کشور را جسورتر کرده است؛ در حالی که برخی دیگر تغییر رویه‌های اخیر رباط را «تهاجمی» توصیف می‌کنند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تاکید کرد: حضور رژیم صهیونیستی در محیطی مانند آفریقا، با وجود سابقه استعماری و آثار آن و همچنین حکومت‌های ضعیف، بی‌ثبات و سیال، زمینه انواع تزاید اختلاف آراء را به همراه خواهد داشت و سبب می‌شود کشورهای قاره دچار تنش شوند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: کاهش سطح آب دریای خزر دیگر صرفا یک مسئله زیست‌محیطی یا آب‌شناختی (هیدرولوژیک) نیست، بلکه به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی و اقتصادی برای کشتیرانی در سراسر این دریا است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تحولات در نظم جهانی، فرصت‌ها و چالش‌هایی را برای کشورهای جنوب جهان ایجاد می‌کند. نهادهایی که برای مدیریت روابط بین‌الملل در رابطه با امور مالی، امنیت، تجارت و دیپلماسی پس از جنگ جهانی دوم توسعه یافتند، هنوز هم کارآمد و مرتبط هستند اما ساختارهای اساسی آنها دیگر با توزیع جدید قدرت سازگار نیستند. با این حال، طی دو دهه گذشته، بسیاری از کشورها در آفریقا، آسیا، آمریکای لاتین و خاورمیانه از نظر اقتصادی قدرتمندتر شده‌اند، نفوذ بیشتری در روابط بین‌الملل کسب کرده‌اند و می‌توانند شبکه‌های جدیدی از همکاری ایجاد کنند. این تحولات فرصتی را برای ایجاد نهادهایی با نمایندگی بیشتر و موثرتر از آنچه امروز هستند، ایجاد می‌کند. با این حال، این امر مستلزم همکاری، غلبه بر خطوط تقسیم داخلی و حمایت از کشورهای کم‌درآمد است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمت‌های نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن می‌خواهد قیمت‌ها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا به‌طور فزاینده‌ای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانی‌های فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بی‌سابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیره‌های تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی می‌تواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامه‌های متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمی‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگی‌های خارجی محسوب می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: انتقاد مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا از نقش کمرنگ این اتحادیه در عرصه جهانی، تظاهرات سراسری در لهستان در حمایت از عضویت در اتحادیه اروپا، انتقاد چین از خواسته‌های نامعقول هند در مذاکرات مرزی، بالاگرفتن تنش میان تایوان و چین، رزمایش روسیه در دریای ژاپن،تصمیم جمهوری آذربایجان برای انجام رزمایش در دریای خزر، واکنش روس ها به اتهام غربی ها در خصوص تعلل ایران در مذاکرات برجام، پایان هیأت‌های آمریکا و طالبان در دوحه، نتایج اولیه انتخابات عراق، دستگیری معاون ابوبکر البغدادی،گفتگوی مقامات آلمان و اسرائیل درباره فلسطین و ایران، معرفی نامزد حزب حاکم کره جنوبی برای انتخابات آتی ریاست جمهوری، بیانیه مشترک ۵ کشور غربی درحمایت از طرح خروج مزدوران خارجی، مخالفت الجزایر با اعطای پایگاه نظامی به آمریکا، تظاهرات مردم تونس علیه تصمیمات اخیر رئیس‌جمهور این کشور و مخالفت اکثر جمهوریخواهان سنا با حضور مجدد ترامپ در انتخابات از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه در 29 سپتامبر در شهر سوچی واقع در سواحل دریای سیاه روسیه دیدار و گفتگو کردند که البته کوتاه بودن مدت این ملاقات در مقایسه با دیدارهای طولانی در گذشته نظر تحلیل‌گران را به خود جلب کرده و آن را مرتبط با تشدید اختلافات دو طرف درقبال برخی موضوعات ارزیابی کرده‌اند. اردوغان و پوتین از زمان بروز بحران جنگنده در نوامبر 2015 یعنی از زمانی که جنگنده روسی توسط ترکیه سرنگون شد تا کنون، 26 بار به صورت حضوری دیدار و گفتگو کرده‌اند. آخرین دیدار رهبران دو کشور در 5 مارس 2020 در مسکو انجام شده بود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: تاکید اتحادیه اروپا بر تعامل و همکاری با چین، تمایل چین به بهبود روابط با استرالیا، آزمایش موشک فراصوت جدید کره شمالی، انتخاب نخست وزیر جدید ژاپن،کش و قوس در سنا برای جلوگیری از تعطیلی دولت آمریکا، نگرانی تل‌آویو از آغاز مذاکرات وین، گزافه‌گویی مجدد عربستان علیه برنامه هسته‌ای ایران، گفت‌وگوی سالیوان و بن‌سلمان درباره ایران،درخواست برجامی فرانسه از ایران،تلاش آمریکا برای جلوگیری از فروش نفت ایران، هشدار طالبان به آمریکا، چشم‌پوشی دیوان کیفری بین‌المللی از جنایات جنگی آمریکا در افغانستان، اختلاف نظر فرماندهان نظامی آمریکا با جو بایدن، یمن و افغانستان محور گفت‌وگوی وزرای خارجه ترکیه و عمان،گفتگوی اردوغان و بایدن درباره افغانستان و اس 400، اذعان فرمانده پدافند نیروی هوایی اسرائیل به ناتوانی گنبد آهنین، تقویت نظامی گری در قلب آفریقا، تصویب لایحه “ثبات لیبی” در مجلس نمایندگان آمریکا و فرمان لوکاشنکو به برگزاری همه پرسی قانون اساسی جدید بلاروس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از گذشت 10 سال از تأثیر بهار عربی بر کشورهای منطقه، به نظر می‌رسد که این بار هوای بهاری متفاوتی در بین کشورهای دنیای عرب و ترکیه آغاز شده است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دومین کنفرانس برلین در مورد لیبی که در 23 ژوئن برگزار شد، روسیه (و سایر شرکت‌کنندگان) بر درخواست‌های قبلی خود مبنی بر «انجام گام‌های معتبر در جهت برچیدن گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان توسط همه طرف‌ها» تأکید کردند. یکی از «گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان » حاضر در لیبی، نیروهای نظامی خصوصی روسیه، با نام واگنر است. آیا این بدان معناست که مسکو واقعاً قصد دارد واگنر را از شرق لیبی خارج کند؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از زمان سقوط بن علی در تونس در سال 2011 این کشور با شگفتی‌های زیاد مواجه بوده است. تنها کشوری که توانست بهار عربی را با موفقیت پشت سر بگذراند و قانون اساسی بر مبنای دمکراسی را با مصالحه تدوین کند، تونس بود. در تونس نظام نیمه ریاستی، دولت پارلمانی و درعین‌حال یک رئیس‌جمهوری با اختیارات بسیار وسیع که از سوی مردم انتخاب می‌شود، وجود دارد؛ اما برکناری نخست‌وزیر تونس از سوی قیس سعید رئیس‌جمهوری تونس، انحلال پارلمان این کشور به مدت یک ماه و لغو مصونیت نمایندگان آغاز دور جدید حوادث این کشور است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دومین کنفرانس برلین درباره لیبی در ماه ژوئن و در تکمیل کنفرانس سال 2019 برگزار شد. نتیجه آن یک بیانیه 55 بندی بود که بیشتر بر اهمیت نکات بیان‌شده در اولین کنفرانس تأکید داشت. اگرچه کنفرانس 2019 کاستی‌هایی داشت، نمی‌توان انکار کرد که بذرهای دولت وحدت ملی و نقشه راه جدید سیاسی را کاشت. دومین کنفرانس 2021 از نظر اراده سیاسی، نظارت بر تلاش‌ها و تدوین نقشه راه برای آینده لیبی بسیار مأیوس‌کننده بود.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا در رابطه با وضعیت اخیر در کشور تونس به عنوان خاستگاه کشورهایی که در آنها بهار عربی رخ داد و بروز برخی نارضایتی‌ها از سوی مردم گفت: «اعتراضات اخیر تونس ناشی از نارضایتی‌های مردمی و برخی مقامات سیاسی نسبت به تصمیمات رئیس‌جمهور تونس است که طی اقدامی پیش‌بینی‌نشده نخست‌وزیر را برکنار و پارلمان را به تعلیق درآورد.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش در ماه‌های اخیر در پی افزایش تنش‌ها با اتحادیه اروپا، مذاکرات برای نزدیک شدن بیشتر به رژیم صهیونیستی، موضع‌گیری‌های قوی‌تر در روند صلح لیبی و ادعای این کشور در مورد منطقه مورد مناقشه صحرای غربی، در ماه‌های اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است. برخی استدلال می‌کنند که آمریکا با به رسمیت شناختن حاکمیت مراکش در تضاد با ادعای طرف مقابل، دولتمردان این کشور را جسورتر کرده است؛ در حالی که برخی دیگر تغییر رویه‌های اخیر رباط را «تهاجمی» توصیف می‌کنند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تاکید کرد: حضور رژیم صهیونیستی در محیطی مانند آفریقا، با وجود سابقه استعماری و آثار آن و همچنین حکومت‌های ضعیف، بی‌ثبات و سیال، زمینه انواع تزاید اختلاف آراء را به همراه خواهد داشت و سبب می‌شود کشورهای قاره دچار تنش شوند.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: انتقاد مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا از نقش کمرنگ این اتحادیه در عرصه جهانی، تظاهرات سراسری در لهستان در حمایت از عضویت در اتحادیه اروپا، انتقاد چین از خواسته‌های نامعقول هند در مذاکرات مرزی، بالاگرفتن تنش میان تایوان و چین، رزمایش روسیه در دریای ژاپن،تصمیم جمهوری آذربایجان برای انجام رزمایش در دریای خزر، واکنش روس ها به اتهام غربی ها در خصوص تعلل ایران در مذاکرات برجام، پایان هیأت‌های آمریکا و طالبان در دوحه، نتایج اولیه انتخابات عراق، دستگیری معاون ابوبکر البغدادی،گفتگوی مقامات آلمان و اسرائیل درباره فلسطین و ایران، معرفی نامزد حزب حاکم کره جنوبی برای انتخابات آتی ریاست جمهوری، بیانیه مشترک ۵ کشور غربی درحمایت از طرح خروج مزدوران خارجی، مخالفت الجزایر با اعطای پایگاه نظامی به آمریکا، تظاهرات مردم تونس علیه تصمیمات اخیر رئیس‌جمهور این کشور و مخالفت اکثر جمهوریخواهان سنا با حضور مجدد ترامپ در انتخابات از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه در 29 سپتامبر در شهر سوچی واقع در سواحل دریای سیاه روسیه دیدار و گفتگو کردند که البته کوتاه بودن مدت این ملاقات در مقایسه با دیدارهای طولانی در گذشته نظر تحلیل‌گران را به خود جلب کرده و آن را مرتبط با تشدید اختلافات دو طرف درقبال برخی موضوعات ارزیابی کرده‌اند. اردوغان و پوتین از زمان بروز بحران جنگنده در نوامبر 2015 یعنی از زمانی که جنگنده روسی توسط ترکیه سرنگون شد تا کنون، 26 بار به صورت حضوری دیدار و گفتگو کرده‌اند. آخرین دیدار رهبران دو کشور در 5 مارس 2020 در مسکو انجام شده بود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: تاکید اتحادیه اروپا بر تعامل و همکاری با چین، تمایل چین به بهبود روابط با استرالیا، آزمایش موشک فراصوت جدید کره شمالی، انتخاب نخست وزیر جدید ژاپن،کش و قوس در سنا برای جلوگیری از تعطیلی دولت آمریکا، نگرانی تل‌آویو از آغاز مذاکرات وین، گزافه‌گویی مجدد عربستان علیه برنامه هسته‌ای ایران، گفت‌وگوی سالیوان و بن‌سلمان درباره ایران،درخواست برجامی فرانسه از ایران،تلاش آمریکا برای جلوگیری از فروش نفت ایران، هشدار طالبان به آمریکا، چشم‌پوشی دیوان کیفری بین‌المللی از جنایات جنگی آمریکا در افغانستان، اختلاف نظر فرماندهان نظامی آمریکا با جو بایدن، یمن و افغانستان محور گفت‌وگوی وزرای خارجه ترکیه و عمان،گفتگوی اردوغان و بایدن درباره افغانستان و اس 400، اذعان فرمانده پدافند نیروی هوایی اسرائیل به ناتوانی گنبد آهنین، تقویت نظامی گری در قلب آفریقا، تصویب لایحه “ثبات لیبی” در مجلس نمایندگان آمریکا و فرمان لوکاشنکو به برگزاری همه پرسی قانون اساسی جدید بلاروس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از گذشت 10 سال از تأثیر بهار عربی بر کشورهای منطقه، به نظر می‌رسد که این بار هوای بهاری متفاوتی در بین کشورهای دنیای عرب و ترکیه آغاز شده است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دومین کنفرانس برلین در مورد لیبی که در 23 ژوئن برگزار شد، روسیه (و سایر شرکت‌کنندگان) بر درخواست‌های قبلی خود مبنی بر «انجام گام‌های معتبر در جهت برچیدن گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان توسط همه طرف‌ها» تأکید کردند. یکی از «گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان » حاضر در لیبی، نیروهای نظامی خصوصی روسیه، با نام واگنر است. آیا این بدان معناست که مسکو واقعاً قصد دارد واگنر را از شرق لیبی خارج کند؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از زمان سقوط بن علی در تونس در سال 2011 این کشور با شگفتی‌های زیاد مواجه بوده است. تنها کشوری که توانست بهار عربی را با موفقیت پشت سر بگذراند و قانون اساسی بر مبنای دمکراسی را با مصالحه تدوین کند، تونس بود. در تونس نظام نیمه ریاستی، دولت پارلمانی و درعین‌حال یک رئیس‌جمهوری با اختیارات بسیار وسیع که از سوی مردم انتخاب می‌شود، وجود دارد؛ اما برکناری نخست‌وزیر تونس از سوی قیس سعید رئیس‌جمهوری تونس، انحلال پارلمان این کشور به مدت یک ماه و لغو مصونیت نمایندگان آغاز دور جدید حوادث این کشور است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دومین کنفرانس برلین درباره لیبی در ماه ژوئن و در تکمیل کنفرانس سال 2019 برگزار شد. نتیجه آن یک بیانیه 55 بندی بود که بیشتر بر اهمیت نکات بیان‌شده در اولین کنفرانس تأکید داشت. اگرچه کنفرانس 2019 کاستی‌هایی داشت، نمی‌توان انکار کرد که بذرهای دولت وحدت ملی و نقشه راه جدید سیاسی را کاشت. دومین کنفرانس 2021 از نظر اراده سیاسی، نظارت بر تلاش‌ها و تدوین نقشه راه برای آینده لیبی بسیار مأیوس‌کننده بود.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا در رابطه با وضعیت اخیر در کشور تونس به عنوان خاستگاه کشورهایی که در آنها بهار عربی رخ داد و بروز برخی نارضایتی‌ها از سوی مردم گفت: «اعتراضات اخیر تونس ناشی از نارضایتی‌های مردمی و برخی مقامات سیاسی نسبت به تصمیمات رئیس‌جمهور تونس است که طی اقدامی پیش‌بینی‌نشده نخست‌وزیر را برکنار و پارلمان را به تعلیق درآورد.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش در ماه‌های اخیر در پی افزایش تنش‌ها با اتحادیه اروپا، مذاکرات برای نزدیک شدن بیشتر به رژیم صهیونیستی، موضع‌گیری‌های قوی‌تر در روند صلح لیبی و ادعای این کشور در مورد منطقه مورد مناقشه صحرای غربی، در ماه‌های اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است. برخی استدلال می‌کنند که آمریکا با به رسمیت شناختن حاکمیت مراکش در تضاد با ادعای طرف مقابل، دولتمردان این کشور را جسورتر کرده است؛ در حالی که برخی دیگر تغییر رویه‌های اخیر رباط را «تهاجمی» توصیف می‌کنند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تاکید کرد: حضور رژیم صهیونیستی در محیطی مانند آفریقا، با وجود سابقه استعماری و آثار آن و همچنین حکومت‌های ضعیف، بی‌ثبات و سیال، زمینه انواع تزاید اختلاف آراء را به همراه خواهد داشت و سبب می‌شود کشورهای قاره دچار تنش شوند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: کاهش سطح آب دریای خزر دیگر صرفا یک مسئله زیست‌محیطی یا آب‌شناختی (هیدرولوژیک) نیست، بلکه به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی و اقتصادی برای کشتیرانی در سراسر این دریا است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تحولات در نظم جهانی، فرصت‌ها و چالش‌هایی را برای کشورهای جنوب جهان ایجاد می‌کند. نهادهایی که برای مدیریت روابط بین‌الملل در رابطه با امور مالی، امنیت، تجارت و دیپلماسی پس از جنگ جهانی دوم توسعه یافتند، هنوز هم کارآمد و مرتبط هستند اما ساختارهای اساسی آنها دیگر با توزیع جدید قدرت سازگار نیستند. با این حال، طی دو دهه گذشته، بسیاری از کشورها در آفریقا، آسیا، آمریکای لاتین و خاورمیانه از نظر اقتصادی قدرتمندتر شده‌اند، نفوذ بیشتری در روابط بین‌الملل کسب کرده‌اند و می‌توانند شبکه‌های جدیدی از همکاری ایجاد کنند. این تحولات فرصتی را برای ایجاد نهادهایی با نمایندگی بیشتر و موثرتر از آنچه امروز هستند، ایجاد می‌کند. با این حال، این امر مستلزم همکاری، غلبه بر خطوط تقسیم داخلی و حمایت از کشورهای کم‌درآمد است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمت‌های نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن می‌خواهد قیمت‌ها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا به‌طور فزاینده‌ای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانی‌های فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بی‌سابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیره‌های تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی می‌تواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامه‌های متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمی‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگی‌های خارجی محسوب می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: انتقاد مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا از نقش کمرنگ این اتحادیه در عرصه جهانی، تظاهرات سراسری در لهستان در حمایت از عضویت در اتحادیه اروپا، انتقاد چین از خواسته‌های نامعقول هند در مذاکرات مرزی، بالاگرفتن تنش میان تایوان و چین، رزمایش روسیه در دریای ژاپن،تصمیم جمهوری آذربایجان برای انجام رزمایش در دریای خزر، واکنش روس ها به اتهام غربی ها در خصوص تعلل ایران در مذاکرات برجام، پایان هیأت‌های آمریکا و طالبان در دوحه، نتایج اولیه انتخابات عراق، دستگیری معاون ابوبکر البغدادی،گفتگوی مقامات آلمان و اسرائیل درباره فلسطین و ایران، معرفی نامزد حزب حاکم کره جنوبی برای انتخابات آتی ریاست جمهوری، بیانیه مشترک ۵ کشور غربی درحمایت از طرح خروج مزدوران خارجی، مخالفت الجزایر با اعطای پایگاه نظامی به آمریکا، تظاهرات مردم تونس علیه تصمیمات اخیر رئیس‌جمهور این کشور و مخالفت اکثر جمهوریخواهان سنا با حضور مجدد ترامپ در انتخابات از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه در 29 سپتامبر در شهر سوچی واقع در سواحل دریای سیاه روسیه دیدار و گفتگو کردند که البته کوتاه بودن مدت این ملاقات در مقایسه با دیدارهای طولانی در گذشته نظر تحلیل‌گران را به خود جلب کرده و آن را مرتبط با تشدید اختلافات دو طرف درقبال برخی موضوعات ارزیابی کرده‌اند. اردوغان و پوتین از زمان بروز بحران جنگنده در نوامبر 2015 یعنی از زمانی که جنگنده روسی توسط ترکیه سرنگون شد تا کنون، 26 بار به صورت حضوری دیدار و گفتگو کرده‌اند. آخرین دیدار رهبران دو کشور در 5 مارس 2020 در مسکو انجام شده بود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: تاکید اتحادیه اروپا بر تعامل و همکاری با چین، تمایل چین به بهبود روابط با استرالیا، آزمایش موشک فراصوت جدید کره شمالی، انتخاب نخست وزیر جدید ژاپن،کش و قوس در سنا برای جلوگیری از تعطیلی دولت آمریکا، نگرانی تل‌آویو از آغاز مذاکرات وین، گزافه‌گویی مجدد عربستان علیه برنامه هسته‌ای ایران، گفت‌وگوی سالیوان و بن‌سلمان درباره ایران،درخواست برجامی فرانسه از ایران،تلاش آمریکا برای جلوگیری از فروش نفت ایران، هشدار طالبان به آمریکا، چشم‌پوشی دیوان کیفری بین‌المللی از جنایات جنگی آمریکا در افغانستان، اختلاف نظر فرماندهان نظامی آمریکا با جو بایدن، یمن و افغانستان محور گفت‌وگوی وزرای خارجه ترکیه و عمان،گفتگوی اردوغان و بایدن درباره افغانستان و اس 400، اذعان فرمانده پدافند نیروی هوایی اسرائیل به ناتوانی گنبد آهنین، تقویت نظامی گری در قلب آفریقا، تصویب لایحه “ثبات لیبی” در مجلس نمایندگان آمریکا و فرمان لوکاشنکو به برگزاری همه پرسی قانون اساسی جدید بلاروس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از گذشت 10 سال از تأثیر بهار عربی بر کشورهای منطقه، به نظر می‌رسد که این بار هوای بهاری متفاوتی در بین کشورهای دنیای عرب و ترکیه آغاز شده است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دومین کنفرانس برلین در مورد لیبی که در 23 ژوئن برگزار شد، روسیه (و سایر شرکت‌کنندگان) بر درخواست‌های قبلی خود مبنی بر «انجام گام‌های معتبر در جهت برچیدن گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان توسط همه طرف‌ها» تأکید کردند. یکی از «گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان » حاضر در لیبی، نیروهای نظامی خصوصی روسیه، با نام واگنر است. آیا این بدان معناست که مسکو واقعاً قصد دارد واگنر را از شرق لیبی خارج کند؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از زمان سقوط بن علی در تونس در سال 2011 این کشور با شگفتی‌های زیاد مواجه بوده است. تنها کشوری که توانست بهار عربی را با موفقیت پشت سر بگذراند و قانون اساسی بر مبنای دمکراسی را با مصالحه تدوین کند، تونس بود. در تونس نظام نیمه ریاستی، دولت پارلمانی و درعین‌حال یک رئیس‌جمهوری با اختیارات بسیار وسیع که از سوی مردم انتخاب می‌شود، وجود دارد؛ اما برکناری نخست‌وزیر تونس از سوی قیس سعید رئیس‌جمهوری تونس، انحلال پارلمان این کشور به مدت یک ماه و لغو مصونیت نمایندگان آغاز دور جدید حوادث این کشور است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دومین کنفرانس برلین درباره لیبی در ماه ژوئن و در تکمیل کنفرانس سال 2019 برگزار شد. نتیجه آن یک بیانیه 55 بندی بود که بیشتر بر اهمیت نکات بیان‌شده در اولین کنفرانس تأکید داشت. اگرچه کنفرانس 2019 کاستی‌هایی داشت، نمی‌توان انکار کرد که بذرهای دولت وحدت ملی و نقشه راه جدید سیاسی را کاشت. دومین کنفرانس 2021 از نظر اراده سیاسی، نظارت بر تلاش‌ها و تدوین نقشه راه برای آینده لیبی بسیار مأیوس‌کننده بود.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا در رابطه با وضعیت اخیر در کشور تونس به عنوان خاستگاه کشورهایی که در آنها بهار عربی رخ داد و بروز برخی نارضایتی‌ها از سوی مردم گفت: «اعتراضات اخیر تونس ناشی از نارضایتی‌های مردمی و برخی مقامات سیاسی نسبت به تصمیمات رئیس‌جمهور تونس است که طی اقدامی پیش‌بینی‌نشده نخست‌وزیر را برکنار و پارلمان را به تعلیق درآورد.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش در ماه‌های اخیر در پی افزایش تنش‌ها با اتحادیه اروپا، مذاکرات برای نزدیک شدن بیشتر به رژیم صهیونیستی، موضع‌گیری‌های قوی‌تر در روند صلح لیبی و ادعای این کشور در مورد منطقه مورد مناقشه صحرای غربی، در ماه‌های اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است. برخی استدلال می‌کنند که آمریکا با به رسمیت شناختن حاکمیت مراکش در تضاد با ادعای طرف مقابل، دولتمردان این کشور را جسورتر کرده است؛ در حالی که برخی دیگر تغییر رویه‌های اخیر رباط را «تهاجمی» توصیف می‌کنند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تاکید کرد: حضور رژیم صهیونیستی در محیطی مانند آفریقا، با وجود سابقه استعماری و آثار آن و همچنین حکومت‌های ضعیف، بی‌ثبات و سیال، زمینه انواع تزاید اختلاف آراء را به همراه خواهد داشت و سبب می‌شود کشورهای قاره دچار تنش شوند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: کاهش سطح آب دریای خزر دیگر صرفا یک مسئله زیست‌محیطی یا آب‌شناختی (هیدرولوژیک) نیست، بلکه به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی و اقتصادی برای کشتیرانی در سراسر این دریا است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تحولات در نظم جهانی، فرصت‌ها و چالش‌هایی را برای کشورهای جنوب جهان ایجاد می‌کند. نهادهایی که برای مدیریت روابط بین‌الملل در رابطه با امور مالی، امنیت، تجارت و دیپلماسی پس از جنگ جهانی دوم توسعه یافتند، هنوز هم کارآمد و مرتبط هستند اما ساختارهای اساسی آنها دیگر با توزیع جدید قدرت سازگار نیستند. با این حال، طی دو دهه گذشته، بسیاری از کشورها در آفریقا، آسیا، آمریکای لاتین و خاورمیانه از نظر اقتصادی قدرتمندتر شده‌اند، نفوذ بیشتری در روابط بین‌الملل کسب کرده‌اند و می‌توانند شبکه‌های جدیدی از همکاری ایجاد کنند. این تحولات فرصتی را برای ایجاد نهادهایی با نمایندگی بیشتر و موثرتر از آنچه امروز هستند، ایجاد می‌کند. با این حال، این امر مستلزم همکاری، غلبه بر خطوط تقسیم داخلی و حمایت از کشورهای کم‌درآمد است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمت‌های نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن می‌خواهد قیمت‌ها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا به‌طور فزاینده‌ای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانی‌های فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بی‌سابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیره‌های تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی می‌تواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامه‌های متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمی‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگی‌های خارجی محسوب می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: انتقاد مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا از نقش کمرنگ این اتحادیه در عرصه جهانی، تظاهرات سراسری در لهستان در حمایت از عضویت در اتحادیه اروپا، انتقاد چین از خواسته‌های نامعقول هند در مذاکرات مرزی، بالاگرفتن تنش میان تایوان و چین، رزمایش روسیه در دریای ژاپن،تصمیم جمهوری آذربایجان برای انجام رزمایش در دریای خزر، واکنش روس ها به اتهام غربی ها در خصوص تعلل ایران در مذاکرات برجام، پایان هیأت‌های آمریکا و طالبان در دوحه، نتایج اولیه انتخابات عراق، دستگیری معاون ابوبکر البغدادی،گفتگوی مقامات آلمان و اسرائیل درباره فلسطین و ایران، معرفی نامزد حزب حاکم کره جنوبی برای انتخابات آتی ریاست جمهوری، بیانیه مشترک ۵ کشور غربی درحمایت از طرح خروج مزدوران خارجی، مخالفت الجزایر با اعطای پایگاه نظامی به آمریکا، تظاهرات مردم تونس علیه تصمیمات اخیر رئیس‌جمهور این کشور و مخالفت اکثر جمهوریخواهان سنا با حضور مجدد ترامپ در انتخابات از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه در 29 سپتامبر در شهر سوچی واقع در سواحل دریای سیاه روسیه دیدار و گفتگو کردند که البته کوتاه بودن مدت این ملاقات در مقایسه با دیدارهای طولانی در گذشته نظر تحلیل‌گران را به خود جلب کرده و آن را مرتبط با تشدید اختلافات دو طرف درقبال برخی موضوعات ارزیابی کرده‌اند. اردوغان و پوتین از زمان بروز بحران جنگنده در نوامبر 2015 یعنی از زمانی که جنگنده روسی توسط ترکیه سرنگون شد تا کنون، 26 بار به صورت حضوری دیدار و گفتگو کرده‌اند. آخرین دیدار رهبران دو کشور در 5 مارس 2020 در مسکو انجام شده بود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: تاکید اتحادیه اروپا بر تعامل و همکاری با چین، تمایل چین به بهبود روابط با استرالیا، آزمایش موشک فراصوت جدید کره شمالی، انتخاب نخست وزیر جدید ژاپن،کش و قوس در سنا برای جلوگیری از تعطیلی دولت آمریکا، نگرانی تل‌آویو از آغاز مذاکرات وین، گزافه‌گویی مجدد عربستان علیه برنامه هسته‌ای ایران، گفت‌وگوی سالیوان و بن‌سلمان درباره ایران،درخواست برجامی فرانسه از ایران،تلاش آمریکا برای جلوگیری از فروش نفت ایران، هشدار طالبان به آمریکا، چشم‌پوشی دیوان کیفری بین‌المللی از جنایات جنگی آمریکا در افغانستان، اختلاف نظر فرماندهان نظامی آمریکا با جو بایدن، یمن و افغانستان محور گفت‌وگوی وزرای خارجه ترکیه و عمان،گفتگوی اردوغان و بایدن درباره افغانستان و اس 400، اذعان فرمانده پدافند نیروی هوایی اسرائیل به ناتوانی گنبد آهنین، تقویت نظامی گری در قلب آفریقا، تصویب لایحه “ثبات لیبی” در مجلس نمایندگان آمریکا و فرمان لوکاشنکو به برگزاری همه پرسی قانون اساسی جدید بلاروس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از گذشت 10 سال از تأثیر بهار عربی بر کشورهای منطقه، به نظر می‌رسد که این بار هوای بهاری متفاوتی در بین کشورهای دنیای عرب و ترکیه آغاز شده است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دومین کنفرانس برلین در مورد لیبی که در 23 ژوئن برگزار شد، روسیه (و سایر شرکت‌کنندگان) بر درخواست‌های قبلی خود مبنی بر «انجام گام‌های معتبر در جهت برچیدن گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان توسط همه طرف‌ها» تأکید کردند. یکی از «گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان » حاضر در لیبی، نیروهای نظامی خصوصی روسیه، با نام واگنر است. آیا این بدان معناست که مسکو واقعاً قصد دارد واگنر را از شرق لیبی خارج کند؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از زمان سقوط بن علی در تونس در سال 2011 این کشور با شگفتی‌های زیاد مواجه بوده است. تنها کشوری که توانست بهار عربی را با موفقیت پشت سر بگذراند و قانون اساسی بر مبنای دمکراسی را با مصالحه تدوین کند، تونس بود. در تونس نظام نیمه ریاستی، دولت پارلمانی و درعین‌حال یک رئیس‌جمهوری با اختیارات بسیار وسیع که از سوی مردم انتخاب می‌شود، وجود دارد؛ اما برکناری نخست‌وزیر تونس از سوی قیس سعید رئیس‌جمهوری تونس، انحلال پارلمان این کشور به مدت یک ماه و لغو مصونیت نمایندگان آغاز دور جدید حوادث این کشور است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دومین کنفرانس برلین درباره لیبی در ماه ژوئن و در تکمیل کنفرانس سال 2019 برگزار شد. نتیجه آن یک بیانیه 55 بندی بود که بیشتر بر اهمیت نکات بیان‌شده در اولین کنفرانس تأکید داشت. اگرچه کنفرانس 2019 کاستی‌هایی داشت، نمی‌توان انکار کرد که بذرهای دولت وحدت ملی و نقشه راه جدید سیاسی را کاشت. دومین کنفرانس 2021 از نظر اراده سیاسی، نظارت بر تلاش‌ها و تدوین نقشه راه برای آینده لیبی بسیار مأیوس‌کننده بود.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا در رابطه با وضعیت اخیر در کشور تونس به عنوان خاستگاه کشورهایی که در آنها بهار عربی رخ داد و بروز برخی نارضایتی‌ها از سوی مردم گفت: «اعتراضات اخیر تونس ناشی از نارضایتی‌های مردمی و برخی مقامات سیاسی نسبت به تصمیمات رئیس‌جمهور تونس است که طی اقدامی پیش‌بینی‌نشده نخست‌وزیر را برکنار و پارلمان را به تعلیق درآورد.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش در ماه‌های اخیر در پی افزایش تنش‌ها با اتحادیه اروپا، مذاکرات برای نزدیک شدن بیشتر به رژیم صهیونیستی، موضع‌گیری‌های قوی‌تر در روند صلح لیبی و ادعای این کشور در مورد منطقه مورد مناقشه صحرای غربی، در ماه‌های اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است. برخی استدلال می‌کنند که آمریکا با به رسمیت شناختن حاکمیت مراکش در تضاد با ادعای طرف مقابل، دولتمردان این کشور را جسورتر کرده است؛ در حالی که برخی دیگر تغییر رویه‌های اخیر رباط را «تهاجمی» توصیف می‌کنند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تاکید کرد: حضور رژیم صهیونیستی در محیطی مانند آفریقا، با وجود سابقه استعماری و آثار آن و همچنین حکومت‌های ضعیف، بی‌ثبات و سیال، زمینه انواع تزاید اختلاف آراء را به همراه خواهد داشت و سبب می‌شود کشورهای قاره دچار تنش شوند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: کاهش سطح آب دریای خزر دیگر صرفا یک مسئله زیست‌محیطی یا آب‌شناختی (هیدرولوژیک) نیست، بلکه به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی و اقتصادی برای کشتیرانی در سراسر این دریا است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تحولات در نظم جهانی، فرصت‌ها و چالش‌هایی را برای کشورهای جنوب جهان ایجاد می‌کند. نهادهایی که برای مدیریت روابط بین‌الملل در رابطه با امور مالی، امنیت، تجارت و دیپلماسی پس از جنگ جهانی دوم توسعه یافتند، هنوز هم کارآمد و مرتبط هستند اما ساختارهای اساسی آنها دیگر با توزیع جدید قدرت سازگار نیستند. با این حال، طی دو دهه گذشته، بسیاری از کشورها در آفریقا، آسیا، آمریکای لاتین و خاورمیانه از نظر اقتصادی قدرتمندتر شده‌اند، نفوذ بیشتری در روابط بین‌الملل کسب کرده‌اند و می‌توانند شبکه‌های جدیدی از همکاری ایجاد کنند. این تحولات فرصتی را برای ایجاد نهادهایی با نمایندگی بیشتر و موثرتر از آنچه امروز هستند، ایجاد می‌کند. با این حال، این امر مستلزم همکاری، غلبه بر خطوط تقسیم داخلی و حمایت از کشورهای کم‌درآمد است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمت‌های نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن می‌خواهد قیمت‌ها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا به‌طور فزاینده‌ای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانی‌های فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بی‌سابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیره‌های تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی می‌تواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامه‌های متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمی‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگی‌های خارجی محسوب می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: انتقاد مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا از نقش کمرنگ این اتحادیه در عرصه جهانی، تظاهرات سراسری در لهستان در حمایت از عضویت در اتحادیه اروپا، انتقاد چین از خواسته‌های نامعقول هند در مذاکرات مرزی، بالاگرفتن تنش میان تایوان و چین، رزمایش روسیه در دریای ژاپن،تصمیم جمهوری آذربایجان برای انجام رزمایش در دریای خزر، واکنش روس ها به اتهام غربی ها در خصوص تعلل ایران در مذاکرات برجام، پایان هیأت‌های آمریکا و طالبان در دوحه، نتایج اولیه انتخابات عراق، دستگیری معاون ابوبکر البغدادی،گفتگوی مقامات آلمان و اسرائیل درباره فلسطین و ایران، معرفی نامزد حزب حاکم کره جنوبی برای انتخابات آتی ریاست جمهوری، بیانیه مشترک ۵ کشور غربی درحمایت از طرح خروج مزدوران خارجی، مخالفت الجزایر با اعطای پایگاه نظامی به آمریکا، تظاهرات مردم تونس علیه تصمیمات اخیر رئیس‌جمهور این کشور و مخالفت اکثر جمهوریخواهان سنا با حضور مجدد ترامپ در انتخابات از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه در 29 سپتامبر در شهر سوچی واقع در سواحل دریای سیاه روسیه دیدار و گفتگو کردند که البته کوتاه بودن مدت این ملاقات در مقایسه با دیدارهای طولانی در گذشته نظر تحلیل‌گران را به خود جلب کرده و آن را مرتبط با تشدید اختلافات دو طرف درقبال برخی موضوعات ارزیابی کرده‌اند. اردوغان و پوتین از زمان بروز بحران جنگنده در نوامبر 2015 یعنی از زمانی که جنگنده روسی توسط ترکیه سرنگون شد تا کنون، 26 بار به صورت حضوری دیدار و گفتگو کرده‌اند. آخرین دیدار رهبران دو کشور در 5 مارس 2020 در مسکو انجام شده بود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: تاکید اتحادیه اروپا بر تعامل و همکاری با چین، تمایل چین به بهبود روابط با استرالیا، آزمایش موشک فراصوت جدید کره شمالی، انتخاب نخست وزیر جدید ژاپن،کش و قوس در سنا برای جلوگیری از تعطیلی دولت آمریکا، نگرانی تل‌آویو از آغاز مذاکرات وین، گزافه‌گویی مجدد عربستان علیه برنامه هسته‌ای ایران، گفت‌وگوی سالیوان و بن‌سلمان درباره ایران،درخواست برجامی فرانسه از ایران،تلاش آمریکا برای جلوگیری از فروش نفت ایران، هشدار طالبان به آمریکا، چشم‌پوشی دیوان کیفری بین‌المللی از جنایات جنگی آمریکا در افغانستان، اختلاف نظر فرماندهان نظامی آمریکا با جو بایدن، یمن و افغانستان محور گفت‌وگوی وزرای خارجه ترکیه و عمان،گفتگوی اردوغان و بایدن درباره افغانستان و اس 400، اذعان فرمانده پدافند نیروی هوایی اسرائیل به ناتوانی گنبد آهنین، تقویت نظامی گری در قلب آفریقا، تصویب لایحه “ثبات لیبی” در مجلس نمایندگان آمریکا و فرمان لوکاشنکو به برگزاری همه پرسی قانون اساسی جدید بلاروس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از گذشت 10 سال از تأثیر بهار عربی بر کشورهای منطقه، به نظر می‌رسد که این بار هوای بهاری متفاوتی در بین کشورهای دنیای عرب و ترکیه آغاز شده است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دومین کنفرانس برلین در مورد لیبی که در 23 ژوئن برگزار شد، روسیه (و سایر شرکت‌کنندگان) بر درخواست‌های قبلی خود مبنی بر «انجام گام‌های معتبر در جهت برچیدن گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان توسط همه طرف‌ها» تأکید کردند. یکی از «گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان » حاضر در لیبی، نیروهای نظامی خصوصی روسیه، با نام واگنر است. آیا این بدان معناست که مسکو واقعاً قصد دارد واگنر را از شرق لیبی خارج کند؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از زمان سقوط بن علی در تونس در سال 2011 این کشور با شگفتی‌های زیاد مواجه بوده است. تنها کشوری که توانست بهار عربی را با موفقیت پشت سر بگذراند و قانون اساسی بر مبنای دمکراسی را با مصالحه تدوین کند، تونس بود. در تونس نظام نیمه ریاستی، دولت پارلمانی و درعین‌حال یک رئیس‌جمهوری با اختیارات بسیار وسیع که از سوی مردم انتخاب می‌شود، وجود دارد؛ اما برکناری نخست‌وزیر تونس از سوی قیس سعید رئیس‌جمهوری تونس، انحلال پارلمان این کشور به مدت یک ماه و لغو مصونیت نمایندگان آغاز دور جدید حوادث این کشور است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دومین کنفرانس برلین درباره لیبی در ماه ژوئن و در تکمیل کنفرانس سال 2019 برگزار شد. نتیجه آن یک بیانیه 55 بندی بود که بیشتر بر اهمیت نکات بیان‌شده در اولین کنفرانس تأکید داشت. اگرچه کنفرانس 2019 کاستی‌هایی داشت، نمی‌توان انکار کرد که بذرهای دولت وحدت ملی و نقشه راه جدید سیاسی را کاشت. دومین کنفرانس 2021 از نظر اراده سیاسی، نظارت بر تلاش‌ها و تدوین نقشه راه برای آینده لیبی بسیار مأیوس‌کننده بود.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا در رابطه با وضعیت اخیر در کشور تونس به عنوان خاستگاه کشورهایی که در آنها بهار عربی رخ داد و بروز برخی نارضایتی‌ها از سوی مردم گفت: «اعتراضات اخیر تونس ناشی از نارضایتی‌های مردمی و برخی مقامات سیاسی نسبت به تصمیمات رئیس‌جمهور تونس است که طی اقدامی پیش‌بینی‌نشده نخست‌وزیر را برکنار و پارلمان را به تعلیق درآورد.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش در ماه‌های اخیر در پی افزایش تنش‌ها با اتحادیه اروپا، مذاکرات برای نزدیک شدن بیشتر به رژیم صهیونیستی، موضع‌گیری‌های قوی‌تر در روند صلح لیبی و ادعای این کشور در مورد منطقه مورد مناقشه صحرای غربی، در ماه‌های اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است. برخی استدلال می‌کنند که آمریکا با به رسمیت شناختن حاکمیت مراکش در تضاد با ادعای طرف مقابل، دولتمردان این کشور را جسورتر کرده است؛ در حالی که برخی دیگر تغییر رویه‌های اخیر رباط را «تهاجمی» توصیف می‌کنند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تاکید کرد: حضور رژیم صهیونیستی در محیطی مانند آفریقا، با وجود سابقه استعماری و آثار آن و همچنین حکومت‌های ضعیف، بی‌ثبات و سیال، زمینه انواع تزاید اختلاف آراء را به همراه خواهد داشت و سبب می‌شود کشورهای قاره دچار تنش شوند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: کاهش سطح آب دریای خزر دیگر صرفا یک مسئله زیست‌محیطی یا آب‌شناختی (هیدرولوژیک) نیست، بلکه به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی و اقتصادی برای کشتیرانی در سراسر این دریا است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تحولات در نظم جهانی، فرصت‌ها و چالش‌هایی را برای کشورهای جنوب جهان ایجاد می‌کند. نهادهایی که برای مدیریت روابط بین‌الملل در رابطه با امور مالی، امنیت، تجارت و دیپلماسی پس از جنگ جهانی دوم توسعه یافتند، هنوز هم کارآمد و مرتبط هستند اما ساختارهای اساسی آنها دیگر با توزیع جدید قدرت سازگار نیستند. با این حال، طی دو دهه گذشته، بسیاری از کشورها در آفریقا، آسیا، آمریکای لاتین و خاورمیانه از نظر اقتصادی قدرتمندتر شده‌اند، نفوذ بیشتری در روابط بین‌الملل کسب کرده‌اند و می‌توانند شبکه‌های جدیدی از همکاری ایجاد کنند. این تحولات فرصتی را برای ایجاد نهادهایی با نمایندگی بیشتر و موثرتر از آنچه امروز هستند، ایجاد می‌کند. با این حال، این امر مستلزم همکاری، غلبه بر خطوط تقسیم داخلی و حمایت از کشورهای کم‌درآمد است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمت‌های نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن می‌خواهد قیمت‌ها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا به‌طور فزاینده‌ای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانی‌های فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بی‌سابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیره‌های تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی می‌تواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامه‌های متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمی‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگی‌های خارجی محسوب می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: انتقاد مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا از نقش کمرنگ این اتحادیه در عرصه جهانی، تظاهرات سراسری در لهستان در حمایت از عضویت در اتحادیه اروپا، انتقاد چین از خواسته‌های نامعقول هند در مذاکرات مرزی، بالاگرفتن تنش میان تایوان و چین، رزمایش روسیه در دریای ژاپن،تصمیم جمهوری آذربایجان برای انجام رزمایش در دریای خزر، واکنش روس ها به اتهام غربی ها در خصوص تعلل ایران در مذاکرات برجام، پایان هیأت‌های آمریکا و طالبان در دوحه، نتایج اولیه انتخابات عراق، دستگیری معاون ابوبکر البغدادی،گفتگوی مقامات آلمان و اسرائیل درباره فلسطین و ایران، معرفی نامزد حزب حاکم کره جنوبی برای انتخابات آتی ریاست جمهوری، بیانیه مشترک ۵ کشور غربی درحمایت از طرح خروج مزدوران خارجی، مخالفت الجزایر با اعطای پایگاه نظامی به آمریکا، تظاهرات مردم تونس علیه تصمیمات اخیر رئیس‌جمهور این کشور و مخالفت اکثر جمهوریخواهان سنا با حضور مجدد ترامپ در انتخابات از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه در 29 سپتامبر در شهر سوچی واقع در سواحل دریای سیاه روسیه دیدار و گفتگو کردند که البته کوتاه بودن مدت این ملاقات در مقایسه با دیدارهای طولانی در گذشته نظر تحلیل‌گران را به خود جلب کرده و آن را مرتبط با تشدید اختلافات دو طرف درقبال برخی موضوعات ارزیابی کرده‌اند. اردوغان و پوتین از زمان بروز بحران جنگنده در نوامبر 2015 یعنی از زمانی که جنگنده روسی توسط ترکیه سرنگون شد تا کنون، 26 بار به صورت حضوری دیدار و گفتگو کرده‌اند. آخرین دیدار رهبران دو کشور در 5 مارس 2020 در مسکو انجام شده بود.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین- رسانه ها: تاکید اتحادیه اروپا بر تعامل و همکاری با چین، تمایل چین به بهبود روابط با استرالیا، آزمایش موشک فراصوت جدید کره شمالی، انتخاب نخست وزیر جدید ژاپن،کش و قوس در سنا برای جلوگیری از تعطیلی دولت آمریکا، نگرانی تل‌آویو از آغاز مذاکرات وین، گزافه‌گویی مجدد عربستان علیه برنامه هسته‌ای ایران، گفت‌وگوی سالیوان و بن‌سلمان درباره ایران،درخواست برجامی فرانسه از ایران،تلاش آمریکا برای جلوگیری از فروش نفت ایران، هشدار طالبان به آمریکا، چشم‌پوشی دیوان کیفری بین‌المللی از جنایات جنگی آمریکا در افغانستان، اختلاف نظر فرماندهان نظامی آمریکا با جو بایدن، یمن و افغانستان محور گفت‌وگوی وزرای خارجه ترکیه و عمان،گفتگوی اردوغان و بایدن درباره افغانستان و اس 400، اذعان فرمانده پدافند نیروی هوایی اسرائیل به ناتوانی گنبد آهنین، تقویت نظامی گری در قلب آفریقا، تصویب لایحه “ثبات لیبی” در مجلس نمایندگان آمریکا و فرمان لوکاشنکو به برگزاری همه پرسی قانون اساسی جدید بلاروس از مهم‌ترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: پس از گذشت 10 سال از تأثیر بهار عربی بر کشورهای منطقه، به نظر می‌رسد که این بار هوای بهاری متفاوتی در بین کشورهای دنیای عرب و ترکیه آغاز شده است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: در دومین کنفرانس برلین در مورد لیبی که در 23 ژوئن برگزار شد، روسیه (و سایر شرکت‌کنندگان) بر درخواست‌های قبلی خود مبنی بر «انجام گام‌های معتبر در جهت برچیدن گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان توسط همه طرف‌ها» تأکید کردند. یکی از «گروه‌های مسلح و شبه‌نظامیان » حاضر در لیبی، نیروهای نظامی خصوصی روسیه، با نام واگنر است. آیا این بدان معناست که مسکو واقعاً قصد دارد واگنر را از شرق لیبی خارج کند؟
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از زمان سقوط بن علی در تونس در سال 2011 این کشور با شگفتی‌های زیاد مواجه بوده است. تنها کشوری که توانست بهار عربی را با موفقیت پشت سر بگذراند و قانون اساسی بر مبنای دمکراسی را با مصالحه تدوین کند، تونس بود. در تونس نظام نیمه ریاستی، دولت پارلمانی و درعین‌حال یک رئیس‌جمهوری با اختیارات بسیار وسیع که از سوی مردم انتخاب می‌شود، وجود دارد؛ اما برکناری نخست‌وزیر تونس از سوی قیس سعید رئیس‌جمهوری تونس، انحلال پارلمان این کشور به مدت یک ماه و لغو مصونیت نمایندگان آغاز دور جدید حوادث این کشور است.
محمود فاضلی – تحلیلگر مسائل بین‌الملل
شورای راهبردی آنلاین – رصد: دومین کنفرانس برلین درباره لیبی در ماه ژوئن و در تکمیل کنفرانس سال 2019 برگزار شد. نتیجه آن یک بیانیه 55 بندی بود که بیشتر بر اهمیت نکات بیان‌شده در اولین کنفرانس تأکید داشت. اگرچه کنفرانس 2019 کاستی‌هایی داشت، نمی‌توان انکار کرد که بذرهای دولت وحدت ملی و نقشه راه جدید سیاسی را کاشت. دومین کنفرانس 2021 از نظر اراده سیاسی، نظارت بر تلاش‌ها و تدوین نقشه راه برای آینده لیبی بسیار مأیوس‌کننده بود.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا در رابطه با وضعیت اخیر در کشور تونس به عنوان خاستگاه کشورهایی که در آنها بهار عربی رخ داد و بروز برخی نارضایتی‌ها از سوی مردم گفت: «اعتراضات اخیر تونس ناشی از نارضایتی‌های مردمی و برخی مقامات سیاسی نسبت به تصمیمات رئیس‌جمهور تونس است که طی اقدامی پیش‌بینی‌نشده نخست‌وزیر را برکنار و پارلمان را به تعلیق درآورد.»
شورای راهبردی آنلاین – رصد: سیاست خارجی مراکش در ماه‌های اخیر در پی افزایش تنش‌ها با اتحادیه اروپا، مذاکرات برای نزدیک شدن بیشتر به رژیم صهیونیستی، موضع‌گیری‌های قوی‌تر در روند صلح لیبی و ادعای این کشور در مورد منطقه مورد مناقشه صحرای غربی، در ماه‌های اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است. برخی استدلال می‌کنند که آمریکا با به رسمیت شناختن حاکمیت مراکش در تضاد با ادعای طرف مقابل، دولتمردان این کشور را جسورتر کرده است؛ در حالی که برخی دیگر تغییر رویه‌های اخیر رباط را «تهاجمی» توصیف می‌کنند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد دانشگاه تاکید کرد: حضور رژیم صهیونیستی در محیطی مانند آفریقا، با وجود سابقه استعماری و آثار آن و همچنین حکومت‌های ضعیف، بی‌ثبات و سیال، زمینه انواع تزاید اختلاف آراء را به همراه خواهد داشت و سبب می‌شود کشورهای قاره دچار تنش شوند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: کاهش سطح آب دریای خزر دیگر صرفا یک مسئله زیست‌محیطی یا آب‌شناختی (هیدرولوژیک) نیست، بلکه به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی و اقتصادی برای کشتیرانی در سراسر این دریا است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: تحولات در نظم جهانی، فرصت‌ها و چالش‌هایی را برای کشورهای جنوب جهان ایجاد می‌کند. نهادهایی که برای مدیریت روابط بین‌الملل در رابطه با امور مالی، امنیت، تجارت و دیپلماسی پس از جنگ جهانی دوم توسعه یافتند، هنوز هم کارآمد و مرتبط هستند اما ساختارهای اساسی آنها دیگر با توزیع جدید قدرت سازگار نیستند. با این حال، طی دو دهه گذشته، بسیاری از کشورها در آفریقا، آسیا، آمریکای لاتین و خاورمیانه از نظر اقتصادی قدرتمندتر شده‌اند، نفوذ بیشتری در روابط بین‌الملل کسب کرده‌اند و می‌توانند شبکه‌های جدیدی از همکاری ایجاد کنند. این تحولات فرصتی را برای ایجاد نهادهایی با نمایندگی بیشتر و موثرتر از آنچه امروز هستند، ایجاد می‌کند. با این حال، این امر مستلزم همکاری، غلبه بر خطوط تقسیم داخلی و حمایت از کشورهای کم‌درآمد است.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «قیمت‌های نفت، گاز و سوخت نقشی محوری در جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران دارند؛ واشنگتن می‌خواهد قیمت‌ها را کاهش دهد.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «امنیت اروپا به‌طور فزاینده‌ای به یک معضل برای اتحادیه اروپا تبدیل شده است. نگرانی‌های فوری درباره تهدید روسیه علیه اروپا و افزایش ابهام درباره تعهد واشنگتن به امنیت اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه را به اتخاذ اقداماتی بی‌سابقه در حوزه امنیت و دفاع سوق داده است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت بر سر انرژی، مواد معدنی و زنجیره‌های تأمین، ابزارهای ژئواکونومیک را گسترش داده و نقش بریکس و مسیرهای جایگزین را در نظم اقتصادی جهان برجسته کرده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی می‌تواند بر ترکیب کابینه این رژیم و شیوه اجرای برنامه‌های متجاوزانه آن اثر بگذارد، اما تغییرات سیاسی داخلی لزوماً به دگرگونی راهبردی آن در قبال فلسطین، ایران و جبهه مقاومت منجر نمی‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج نظامی آمریکا از عراق به معنای پایان رابطه امنیتی بغداد و واشنگتن نیست، بلکه آزمونی برای توان دولت عراق در مدیریت تهدیدهای داخلی و بازتعریف وابستگی‌های خارجی محسوب می‌شود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گسترش شناورهای هوشمند بدون سرنشین (شهپاد) در هرمز و باب‌المندب نشان می‌دهد که کنترل دریا صرفاً با ناوهای بزرگ، زیردریایی‌ها وهواپیماهای مستقر بر ناوها امکان‌پذیر نمی‌باشد.